I SA/Wa 2199/12
WyrokWSA w Warszawie2013-03-26
Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy choroba przewlekła, nawet udokumentowana zaświadczeniem lekarskim, stanowi wystarczającą podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu oraz braku możliwości skorzystania z pomocy osób trzecich?Ratio decidendi
Choroba przewlekła, nawet udokumentowana zaświadczeniem lekarskim, nie jest wystarczającą podstawą do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, jeśli strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu oraz braku możliwości skorzystania z pomocy osób trzecich. Strona musi wykazać, że przeszkoda uniemożliwiająca dokonanie czynności procesowej istniała przez cały czas biegu terminu i była trudna do przezwyciężenia, a także że wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ustawowym terminie od ustania przyczyny uchybienia.Stan faktyczny
Minister Skarbu Państwa odmówił T. Z. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody odmawiającej potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami RP. Skarżący uzasadniał wniosek złym stanem zdrowia wynikającym z choroby przewlekłej, która uniemożliwiała mu prawidłowe funkcjonowanie i złożenie odwołania w terminie. Minister uznał wniosek za spóźniony, wskazując, że przyczyna uchybienia terminu ustała z końcem czerwca 2012 r., a wniosek został złożony 1 sierpnia 2012 r. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając błędną interpretację jego stanu zdrowia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik Sędziowie: WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2013 r. sprawy ze skargi T. Z. na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] września 2012 r. Minister Skarbu Państwa odmówił T. Z. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu postanowienia Minister podał, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. odmówił potwierdzenia posiadania przez skarżącego oraz pozostałych uczestników postępowania prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia poza obecnymi granicami RP nieruchomości położonej w B. przy ul. [...]. Decyzja została doręczona T. Z. [...] grudnia 2011 r.
Od powyższej decyzji odwołanie wniósł T. Z. w dniu [...] sierpnia 2012 r. W piśmie zawarł wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, uzasadniając go faktem złego stanu zdrowia wynikającego z choroby przewlekłej, która uniemożliwia mu prawidłowe funkcjonowanie. Wskazał, że od jesieni 2011 r. do czerwca 2012 r. przechodził skomplikowane badania i leczenie. Nie był w stanie złożyć odwołania w terminie.
Minister rozpatrując powyższy wniosek przywołał przepis art. 58 k.p.a. i podniósł, że z jego treści wynika, iż samo wniesienie prośby przez zainteresowanego nie jest wystarczającą przesłanką do przywrócenia uchybionego terminu. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy prowadzeniu własnych spraw, zaś o braku winy w niedopełnieniu obowiązku zachowania terminu można mówić w przypadku, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie dającej się przezwyciężyć.
Minister stwierdził, że w niniejszej sprawie strona dowiedziała się o treści decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. w dniu 30 grudnia 2011 r. Termin złożenia odwołania minął w dniu [...] stycznia 2012 r.
Skoro skarżący wyjaśnił, że nie był zdolny do podjęcia czynności w sprawie od jesieni 2011 r. do czerwca 2012 r., gdyż przechodził skomplikowane badania i leczenie. To oznacza, że przyczyna uniemożliwiająca złożenie odwołania ustała z końcem czerwca 2012 r. Tymczasem wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został nadany w dniu 1 sierpnia 2012 r. W związku z powyższym organ uznał, że 7- dniowy termin do złożenia odwołania upłynął w dniu 7 lipca 2012 r.
Na postanowienie Ministra Skarbu Państwa T. Z. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Zarzucił, że organ błędnie zinterpretował czas i charakter jego choroby. Przyczyna uchybienia przez niego terminowi do wniesienia odwołania nie ustała. Choroba neuropsychologiczna T. Z. trwa do dziś. Polega na krótkotrwałych przerwach świadomości i zaburzeniach pamięci, szczególnie bieżącej. Leczenie polega na badaniach, kontroli lekarskiej i stałym zażywaniu leków. Ostatecznie wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje;
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że Sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów skargę należy uznać za niezasadną. Dokonując kontroli legalności postanowienia Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] września 2012 r. odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Stosownie do treści art. 58 k.p.a., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.
Strona powinna zatem uprawdopodobnić, że mimo zachowania należytej staranności nie mogła dokonać czynności w terminie z powodu istnienia przeszkody od niej niezależnej, trudnej w danych warunkach do przezwyciężenia. Przeszkoda ta musi istnieć przez cały czas biegu terminu przypisanego dla dokonania danej czynności. Dopełnienie czynności, dla której określony był termin musi nastąpić w ciągu 7 dni od ustania przeszkody.
W prośbie o przywrócenie terminu zainteresowany powinien wykazać, że dochował terminu 7 dniowego od dnia ustania przeszkody oraz, że mimo całej staranności nie udało mu się zachować terminu dokonania czynności. Wiąże się to z takimi sytuacjami, kiedy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (wyrok NSA z 14 stycznia 2000 r., I SA/Gd 794/99, niepubl.).
Organ podniósł, iż jako przyczynę niezachowania terminu do wniesienia odwołania skarżący wskazał zły stan zdrowia wynikający z choroby przewlekłej trwającej od jesieni 2011 r. do czerwca 2012 r., gdy przechodził skomplikowane badania i leczenie.
Sąd podziela pogląd organu, że powyższe oznacza, iż przyczyna uniemożliwiająca złożenie skarżącemu odwołania ustała z końcem czerwca 2012 r. Jego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, który został złożony w dniu 1 sierpnia 2012 r. uznać zatem należy za spóźniony.
Sąd zważył, że do wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania T. Z. załączył zaświadczenie Instytutu Psychiatrii i Neurologii Poradni Neurologicznej w W. z dnia [...] października 2012 r. informujące, że skarżący jest pacjentem poradni neurologicznej od [...] grudnia 2011 r. do "nadal". Rozpoznanie to zaburzenia poznawcze ze szczególnym nasileniem pamięci świeżej co do własnej osoby i otoczenia.
Odnosząc się do twierdzeń strony wyjaśnić należy, że sam fakt choroby, nawet poświadczony zaświadczeniem lekarskim, nie jest wystarczający dla uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu. W przypadku choroby trzeba wskazać, że rodzaj choroby uniemożliwiał dokonanie czynności oraz że nie istniała możliwość skorzystania z pomocy innych osób w jej dokonaniu. Pogląd o konieczności istnienia ze względu na chorobę niemożności działania po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu i niewystarczalności w tym zakresie przedłożenia zaświadczenia lekarskiego znajduje szerokie potwierdzenie w orzecznictwie Sądu Najwyższego i sądów administracyjnych (por. np. wyrok NSA z 12 lipca 2011 r. II GSK 744/10, postanowienie SN z 11 grudnia 2008 r., IV CZ 102/08 oraz z dnia SN z 29 maja 2007 r., II UZ 9/07, wyrok NSA z 17 czerwca 2010 r., I FSK 356/09 i przywołane tam orzeczenia, wyrok NSA z 26 stycznia 2010 r., II OSK 144/09, wyrok NSA z 15 lipca 2009 r., II OSK 1162/08, wyrok NSA z 12 lutego 2008 r., II FSK 1145/07, wyrok NSA z 5 września 2002 r., I SA/Ka 1313/01, wyrok NSA z 11 marca 1998 r., I SA/Po 865/97, wyrok WSA w Warszawie z 2 grudnia 2009 r., V SA/Wa 1366/09, wyrok WSA w Łodzi z 26 sierpnia 2008 r., I SA/Łd 1441/07, wszystkie dostępne na http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query).
Zaświadczenie przedstawione przez skarżącego nie uprawdopodobnia ani stałego stanu zdrowia, który przez cały wymieniony w nim czas udaremniałby zadośćuczynienie obowiązkowi dochowania terminu do wniesienia odwołania, ani także czasowego trwania takiego stanu. Zaświadczenie to nie wskazuje również by stan zdrowia uniemożliwił T. Z. złożenie prośby o przywrócenie terminu z zachowaniem 7-dniowego terminu od dnia kiedy dowiedział się o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania .
Sąd podkreśla, że nawet choroba wymagająca leczenia nie uzasadnia sama przez się przyjęcia braku zawinienia i przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej, o ile osoba uprawniona do dokonania tej czynności mogła skorzystać z pomocy osób trzecich.
Sąd nie neguje problemów zdrowotnych skarżącego, jednakże, jak wskazano wyżej, nie wykazał on by choroba, na którą cierpi uniemożliwiła mu zachowanie terminu do wniesienia odwołania, czy też terminu do wniesienia prośby o jego przywrócenie. Skarżący nie wykazał również by stan jego zdrowia uniemożliwiał skorzystanie z pomocy osób trzecich. Omawiane zaświadczenie Instytutu Psychiatrii i Neurologii potwierdza fakt choroby skarżącego we wskazanym w nim okresie, jednakże ponad wszelką wątpliwość nie dokumentuje, że nie był on w stanie przez cały czas jego trwania dokonać potrzebnej czynności procesowej. Słusznie zauważył organ, że w trakcie trwania leczenia (które wg zapewnienia skarżącego złożonego na rozprawie trwa nadal) T. Z. uzmysłowił sobie potrzebę złożenia wniosku o przywrócenie terminu wraz z odwołaniem, a następnie dla dokonania tych czynności udzielił pełnomocnictwa.
Żądanie skargi przywrócenia przez Sąd terminu do wniesienia odwołania nie mieści się natomiast w granicach upoważnienia ustawowego dokonania takiego rozstrzygnięcia.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło