II SA/Ke 240/12

WyrokWSA w Kielcach2012-05-18

Skład orzekający: Teresa Kobylecka, Dorota Chobian, Dorota Pędziwilk-Moskal

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest związany wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy i nie ma uprawnień do badania prawidłowości wpisów w zakresie ilości punktów karnych ani do badania, czy kierowca faktycznie dopuścił się wykroczenia drogowego?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, wydając decyzję o skierowaniu na egzamin sprawdzający kwalifikacje kierowcy, jest związany wnioskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji i nie ma uprawnień do weryfikowania prawidłowości wpisów w zakresie ilości punktów karnych ani do badania, czy kierowca faktycznie dopuścił się wykroczenia. Podstawą do wniosku o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji są wyłącznie ostateczne wpisy do ewidencji, dokonane na podstawie prawomocnych wyroków, mandatów lub orzeczeń dyscyplinarnych.
Stan faktyczny
R.S. został skierowany na egzamin sprawdzający kwalifikacje do kierowania pojazdami i zatrzymano mu prawo jazdy z powodu uzyskania 26 punktów karnych w okresie od maja do grudnia 2010 r. Skarżący zarzucił organowi I instancji błędną ocenę dowodów, twierdząc, że mandat z 31.12.2010 r. nie przyznawał punktów karnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, podkreślając, że nie ma uprawnień do weryfikacji punktów karnych. W skardze do WSA R.S. powtórzył zarzuty dotyczące błędnej oceny dowodów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Urszula Opara, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 maja 2012r. sprawy ze skargi R.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie skierowania na egzamin sprawdzający kwalifikacje do kierowania pojazdami oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję z dnia [...]wydaną przez działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] Kierownika Referatu Praw Jazdy w przedmiocie skierowania R. S. na egzamin sprawdzający kwalifikacje do kierowania pojazdami. Rozstrzygnięcie organu II instancji zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym: Komendant Wojewódzki Policji wnioskiem z dnia 28.04.2011r., wystąpił do organu I instancji o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji R.S. do kierowania pojazdami w związku z wielokrotnymi przypadkami naruszenia przepisów ruchu drogowego, jakie miały miejsce, w okresie od dnia 28.05.2010r. do 31.12.2010r., za co uzyskał łącznie 26 punktów karnych. Prezydent Miasta, wymienioną na wstępie decyzją orzekł o: 1. skierowaniu R.S. na egzamin sprawdzający kwalifikacje w zakresie uprawnień kat. ABC z części teoretycznej i praktycznej; 2. zatrzymaniu prawa jazdy kat. ABC nr 15129/02/2661, druk D2586338, wydanego przez Prezydenta Miasta Kielce w dniu 30.11.2002r., do czasu uzyskania pozytywnego wyniku egzaminu sprawdzającego kwalifikacje kierowcy z rygorem natychmiastowej wykonalności; 3. nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W podstawie prawnej powołano art. 138 ust. 1 w zw. z art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g oraz art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20.06.1997r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2005r. nr 108, poz. 908 ze zm.), § 26 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27.10.2005r. w sprawie szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez kierujących pojazdami, instruktorów i egzaminatorów (Dz. U. nr 217, poz. 1834 ze zm.) oraz art. 108 § 1 k.p.a. W odwołaniu od w/w rozstrzygnięcia R.S. zarzucił organowi I instancji błędną ocenę zebranych dowodów, jako że z mandatu karnego otrzymanego w dniu 31.12.2010r. (przedstawionego w załączeniu) wynika – wbrew twierdzeniom Policji – że nie otrzymał żadnych punktów karnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, podzieliło w całości ustalenia faktyczne oraz argumentację prawną organu I instancji. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia podkreśliło, że wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji został sporządzony na podstawie wpisów ostatecznych, których dokonuje się w wypadku, jeżeli naruszenie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym zostało stwierdzone m. in. mandatem karnym – § 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 20.12.2002r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. nr 236, poz. 1998 ze zm.). Z tego też względu organ administracji publicznej nie ma uprawnień do weryfikowania stopnia zagrożenia poszczególnych naruszeń ruchu drogowego, które zostały stwierdzone przez uprawniony organ oraz prawidłowości orzeczenia, w związku z którym naliczone zostały kierowcy punkty karne. Odnosząc się do zarzutu odwołania organ wskazał, że jakkolwiek w mandacie z dnia 31.12.2010r. brak jest przypisania liczby punktów za popełnione wykroczenie, to wymieniono w nim te same naruszenia ustawy, co w w/w wniosku z dnia 28.04.2011r. Kolegium, powołując się na § 2 ust. 3 w/w rozporządzenia z dnia 20.12.2002r., wskazało że do ewidencji wpisuje się naruszenia popełniających je kierowców – zgodnie z wykazem stanowiącym załącznik nr 1 do rozporządzenia. Z kolei z powołanego załącznika wynika, że za naruszenie przepisów ustawy oznaczonego kodem E01 przyznaje się liczbę punktów karnych 10. Natomiast brak przypisania przez funkcjonariusza Policji punktów karnych za czyn oznaczony kodem E01 na wypisanym mandacie nie powoduje, że R.S. nie naruszył danego przepisu i tym samym nie został ukarany określoną liczbą punktów karnych. Ilość przyznawanych punktów karnych za określone czyny nie wynika bowiem z woli funkcjonariusza Policji, lecz jest taksatywnie wymienione w w/w rozporządzeniu z dnia 20.12.2002r. Rozbieżność pomiędzy liczbą punków karnych określonych w mandacie karnym z dnia 31.12.2010r. a liczbą punktów karnych za te same wykroczenia wymienione we wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w Kielcach z dnia 28.04.2011r., zostały wyjaśnione R.S. pismem Naczelnika Wydziału Prewencji i Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji z dnia 13.06.2011r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach R.S. zarzucił decyzji organu odwoławczego naruszenie art. 7 w związku z art. 80 k.p.a. poprzez brak wszechstronnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i przyjęcie na podstawie mandatu z dnia 31.12.2010r., że należy mu przyznać punkty karne – w sytuacji, gdy z dokumentu tego wynika, że policjant wymierzający mandat " celowo wykreślił miejsce przeznaczone na punkty karne, gdyż jego zamiarem nie było wymierzanie jakichkolwiek punktów za popełnione wykroczenie". Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zakwestionowanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą p.p.s.a., zadaniem wojewódzkich sądów administracyjnych jest sprawowanie kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, obowiązującym w dniu ich wydania, nie zaś ocena ich pod względem słuszności i celowości. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną, a kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy (art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności. Zgodnie z art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005r. Nr 108, poz.908 ze zm.), zwanej dalej ustawą, kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienia do kierowania pojazdem, skierowana decyzją komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów karnych otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 tej ustawy. Z kolei art. 130 ust. 1 odsyła w tym zakresie do prowadzonej przez policję ewidencji, do której wpisuje się naruszających przepisy ruchu drogowego kierowców, przypisując za poszczególne naruszenia odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10. Wymaga wskazania, że rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20.12.2002r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. nr 236, poz. 1998), zwane dalej rozporządzeniem, w § 1 ust. 1 określa: 1) sposób punktowania i liczbę punktów odpowiadających naruszeniu przepisów ruchu drogowego; 2) warunki i sposób prowadzenia ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego; 3) tryb występowania z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji; 4) warunki i tryb występowania z wnioskiem o cofnięcie uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi; 5) jednostki upoważnione do prowadzenia szkolenia, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, program tego szkolenia oraz liczbę punktów odejmowanych z tytułu jego odbycia; 6) podmioty uprawnione do uzyskiwania informacji zawartych w ewidencji. Jak wynika z § 7 tego rozporządzenia podstawę do skierowania przez policję wniosku o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, a w konsekwencji także orzeczenia o takim skierowaniu, mogą stanowić wyłącznie wpisy ostateczne do ewidencji (ust. 2), zaś charakter taki mają, jak wynika z § 4 ust. 1 rozporządzenia, wyłącznie wpisy dotyczące naruszeń stwierdzonych prawomocnym wyrokiem sądu, mandatem karnym albo orzeczeniem dyscyplinarnym w sprawie o naruszenie rozpatrywane w postępowaniu dyscyplinarnym. Z powołanych wyżej przepisów wynika, że skoro ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego prowadzi komendant wojewódzki Policji i organ ten dokonuje wpisów do ewidencji, przy czym wpisy ostateczne są dokonywane na podstawie prawomocnych wyroków, mandatów i orzeczeń dyscyplinarnych (które mogą zostać uchylone wyłącznie w odrębnym postępowaniu), to starosta kierując daną osobę na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji jest związany wnioskiem w tym sensie, że nie ma uprawnień do badania prawidłowości wpisów w zakresie ilości punktów karnych ani też tym bardziej do badania, czy kierowca, którego wniosek dotyczy, faktycznie dopuścił się wykroczenia drogowego. Takich uprawnień nie ma również samorządowe kolegium odwoławcze, działające jako organ II instancji od decyzji wydawanych w tych sprawach przez starostę (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13.08.2009r., sygn. I OSK 1371/08, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 22.02.2012r., sygn. akt: II SA/Ke 88/12, oraz z dnia 25.02.2010r., sygn. akt. II SA/Ke 33/10 - dostępne w internetowej bazie orzeczniczej NSA). Bez znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji pozostaje zarzut R.S. dotyczący braku wpisania w mandacie z dnia 31.12.2010r. ilości punktów karnych za popełnione wówczas wykroczenie. Kwestia ta dotyczy bowiem sprawy zupełnie odmiennej od będącej przedmiotem niniejszego postępowania. W tym zakresie należy wyjaśnić skarżącemu, że strona zainteresowana wykreśleniem punktów z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego może zwrócić się o podjęcie określonego aktu lub czynności, a w razie milczenia organu skorzystać ze skargi w oparciu o przepis art. 3 § 2 pkt 8 ustawy p.p.s.a. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 13.07.2006r., sygn. akt I OSK 1087/05, LEX nr 275433, z dnia 31.03.2011r., sygn. I OSK 1013/10, dostępny w internetowej bazie orzeczniczej NSA, wyrok Wojewódzkiego Sądu w Gliwicach z dnia 6.03.2008r., sygn. II SA/Gl 25/08, LEX nr 488478). Z akt sprawy wynika, że skarżący zwrócił się do Komendanta Powiatowego Policji o udzielenie wyjaśnień co do spornych punktów wpisanych do ewidencji za wykroczenie z dnia 31.12.2010r. i otrzymał odpowiedź z dnia 13.06.2011r. podtrzymującą zasadność nałożenia w/w punktów. Należy zatem uznać, że liczba punktów uwidocznionych w ewidencji jest wiążąca tak dla organów obu instancji, jak i dla Sądu – który jest związany granicami sprawy. Mając na uwadze treść przywołanego na wstępie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy stwierdzić trzeba, że w przypadku przekroczenia przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego właściwy organ wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Zatem decyzja wydana w oparciu o art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy nie jest decyzją uznaniową ani też nie zezwala na żadną dowolność (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 16.12.2010r., sygn. II SA/Bd 1208/10, dostępny w internetowej bazie orzeczniczej NSA). Ze względu na powyższe organy obu instancji, mając na względzie okoliczność wielokrotnego naruszenia przez R.S. – w okresie od dnia 28.05.2010r. do 31.12.2010r., a więc mniej niż roku – przepisów ruchu drogowego (za co uzyskał łącznie 26 punktów karnych) prawidłowo orzekły w przedmiocie: skierowania skarżącego na egzamin sprawdzający kwalifikacje do kierowania pojazdami, jak również zatrzymania prawa jazdy do czasu uzyskania pozytywnego wyniku egzaminu sprawdzającego kwalifikacje kierowcy. Do wydania rozstrzygnięcia w tym ostatnim zakresie organy były zobligowane dyspozycją art. 138 ust. 1 ustawy. Jak wynika z tego przepisu, w przypadku przekroczenia przez kierującego pojazdem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Orzekając o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności organ zasadnie miał na względzie konieczność ochrony życia i zdrowia ludzkiego (art. 108 § 1 k.p.a.). Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w pkt I sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło