III SA/Łd 394/13

WyrokWSA w Łodzi2013-06-27

Skład orzekający: Małgorzata Łuczyńska, Teresa Rutkowska, Krzysztof Szczygielski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo pomniejszył kwotę przyznanej płatności obszarowej ze względu na stwierdzone różnice w powierzchni działek rolnych i nieutrzymanie jednej z działek w dobrej kulturze rolnej?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy naruszyły przepisy prawa materialnego i procesowego. Kluczowe znaczenie ma rzeczywisty areał gruntów rolnych objętych wnioskiem i utrzymywanie ich w dobrej kulturze rolnej w roku, w którym beneficjent ubiega się o płatność, a nie w dacie wskazanej w przepisach UE (30 czerwca 2003 r.). Ponadto, ustalenia dotyczące powierzchni działki A były niewystarczające, co stanowi naruszenie przepisów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca K. K. złożyła wniosek o przyznanie jednolitej płatności obszarowej na rok 2008. Organy administracji przyznały płatność, ale pomniejszyły jej kwotę ze względu na stwierdzone różnice między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną w kontroli (działka A) oraz na nieutrzymanie w dobrej kulturze rolnej działki B na dzień 30 czerwca 2003 r. Skarżąca kwestionowała te ustalenia, podnosząc, że działka B była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej w 2008 r., a powierzchnia działki A została prawidłowo zadeklarowana. Organy odwoławcze utrzymały w mocy decyzję organu I instancji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 27 czerwca 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.) Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Protokolant sekr. sąd. Dominika Ratajczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2013 roku sprawy ze skargi K. K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzająca ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] nr [...]. III SA/Łd 394/13 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r., nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł., po rozpatrzeniu odwołania K. K. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] r. wydanej w sprawie o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2008, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W podstawie prawnej decyzji organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.; art. 14, art. 15 ust. 1, art. 17, art. 124 ust. 1 i 2, art. 146 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz.Urz. UE L z 31 stycznia 2009 r. Nr 030); art. 2 pkt 1 i 22, art. 12 ust. 3, art. 21, art. 23, art. 24 ust. 1, art. 50 ust. 3, art. 68 ust. 1, art. 71a Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w Rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz.Urz. WE L z 30 kwietnia 2004 r. Nr 141); w związku z art. 86 i art. 87 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.Urz. UE L z 2 grudnia 2009 r. Nr 316), art. 138 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IV a tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz.Urz. WE L z 20 listopada 2004 r. Nr 345); art. 3 ust. 2 i 3, art. 7 ust. 1i 4, art. 18 ust. 1i 2 ustawy z dnia 26 tycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego (tj. 2012 r. poz. 1164) Jak wynika z załączonych akt administracyjnych, w dniu 16 maja 2008 r. K. K. złożyła w Biurze Powiatowym ARiMR w P. wniosek o przyznanie jednolitej płatności obszarowej (grupa upraw JPO) na rok 2008 do działek rolnych: A - o powierzchni 25,00ha, położonej na działce ewidencyjnej nr 22/1, B – o powierzchni 0,60ha, położonej na działce ewidencyjnej nr 124, C – o powierzchni 1,80 ha, położonej na działce ewidencyjnej nr 78, D – o powierzchni 0,70 ha, położonej na działce ewidencyjnej nr 18. Łączna powierzchnia działek wskazanych we wniosku wynosiła 28,10 ha. Do wniosku strona dołączyła materia graficzny, na którym wskazała położenie zgłoszonych do płatności działek rolnych. W oparciu o powyższy wniosek decyzją z dnia [...] r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. przyznał K. K. płatności na rok 2008 w wysokości 5116, 01 zł w tym jednolita płatność obszarowa (JPO) w wysokości 5116,01 zł, w tym środki unijne 5116,01 zł, środki krajowe, 0,00 zł. Płatność została pomniejszona o kwotę w wysokości 2962, 96 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ I instancji wyjaśnił, że w dniu 21 sierpnia 2008 r. w gospodarstwie K. K. została przeprowadzona kontrola na miejscu, która objęła działki rolne B i D. Kontrola nie wykazała żadnych błędów na w/w działkach. Poprzednia kontrola tego gospodarstwa odbyła się 12 listopada 2007 r. w związku ze złożonym wnioskiem o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach ONW na rok 2006 r. Dokumenty z tej kontroli zostały dopuszczone jako dowód w przedmiotowym postępowaniu. Wynika z nich, że w odniesieniu do działki ewidencyjnej nr 124 inspektorzy terenowi stwierdzili trwale wykluczenie z płatności ( kod DR10) – cała działka rolna nie była utrzymana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Podczas kontroli administracyjnej wniosku dokonanej 12 września 2012 r. dla działki B zapisano zatem powierzchnię wynikającą z kontroli na miejscu czyli 0,00 ha . Działka rolna A położona na działce ewidencyjnej nr 22/1 została poddana dodatkowej analizie. Organ stwierdził, że po dokonaniu pomiarów na ortofotomapie i analizie danych EGiB, po wykluczeniu terenów zabudowanych i nieużytków, stwierdzono powierzchnię 21, 31 ha, przy zadeklarowanej przez stronę powierzchni 25 ha. Ostatecznie powierzchnia działek rolnych stwierdzona w kontroli administracyjnej wyniosła 23,81 ha, przy deklarowanej przez stronę powierzchni działek 28,10 ha. Początkowa kwota jednolitej płatności obszarowej wynosi 8078,97 zł została pomniejszona o kwotę 2911,28 zł ze względu na stwierdzone różnice pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną (28,01 ha), a powierzchnią stwierdzoną (23, 81 ha). Wyliczona procentowa różnica wynosi 18,02 %. Na podstawie art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną przekracza 3%, lecz nie więcej niż 30% powierzchni stwierdzonej, wówczas kwota jaka ma być przyznana zostaje pomniejszona w danym roku o kwotę przypadającą na dwukrotną wykrytą różnicę Ponadto przyznaną kwotę pomniejszono o kwotę 51,68 zł z uwagi na złożenie wniosku po terminie ( jeden dzień roboczy). W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik K. K. nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu zarzucił naruszenie: - art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego; - § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej, - art. 2, art. 19, art. 21 oraz art. 68 i 71a rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004; - art. 86 i art. 87 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009; - pkt 53 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009; - art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 - art. 7 , art. 9 i art. 77 § 1 kpa. Wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji i przyznanie płatności w niepomniejszonej wysokości. Pełnomocnik skarżącej nie zgodził się z ustaleniami organu co do różnicy pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną, a powierzchnią stwierdzoną. Wskazał, iż wskazana we wniosku powierzchnia działki rolnej A na działce ewidencyjnej nr 22/1 jest zgodna ze stanem faktycznym. Powierzchnia tej działki w ewidencji gruntów i budynków wynosi 25,72 ha, jest ona wyraźnie zaznaczona na zdjęciach satelitarnych i nie jest możliwe aby rozbieżność w powierzchni działki wynosiła ponad 5 ha. Z uwagi na istniejące na działce zabudowania podano we wniosku powierzchnię 25,00ha. Natomiast odnośnie zarzutu nie utrzymania w dobrej kulturze rolnej działki rolnej B – działki ewidencyjnej nr 124 o powierzchni 0, 60 ha wskazał ,że kontrola przeprowadzona w dniu 21 sierpnia 2008 r. w zakresie działki B nie stwierdziła żadnych nieprawidłowości. Działka ta zawsze była przez skarżącą utrzymywana w dobrej kulturze rolnej i jest wykorzystywana rolniczo tj. do prowadzenia działalności szkółkarskiej , przy czym całkowita powierzchnia tej działki to 1,57 ha. Ponadto w wykazie powierzchni w ramach działek ewidencyjnych, które nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., zamieszczonego na stronie ARiMR i zaktualizowanego na dzień 3.02. 2012 r., działka ta nie jest objęta kodem sankcjonującym DR-10. Równocześnie zaznaczono, że wnosząca odwołanie posiada jedną działkę zaklasyfikowaną jako trwale wykluczona z płatności, jest to działka ewidencyjna nr 78 obręb M. N. o powierzchni 2,40 ha objęta kodem DR-10. Na tej działce – zadeklarowana powierzchnia do dopłat 1,80 ha – nie stwierdzono żadnych niezgodności. W ocenie strony wnoszącej odwołanie, ustalenia organu są ze sobą sprzeczne i chaotyczne i wzajemnie się wykluczają, a sytuacja w 2008 r. mogła ulec zmianie w stosunku do kontroli z 12.11. 2007 r. Istotne zaś jest, w jakim stanie grunty były w roku 2008, a nie w roku 2007. Zdaniem skarżącej organy nieprawidłowo ustaliły powierzchnię wymienionych działek rolnych. Budzi wątpliwość aktualność i poprawność map, a organ weryfikując wniosek z 2008 r. nie zwracał się do wykonawcy danych LPIS o informacje co do aktualności ortofotomapy i dokładności pomiarów powierzchni PEG. Nie wyjaśnił też w uzasadnieniu decyzji dlaczego określony obszar uznał za niespełniający warunków do przyznania pomocy. Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł., po rozpoznaniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy szczegółowo wskazał na przepisy dotyczące warunków i trybu udzielania pomocy finansowej z tytułu przyznawania jednolitej płatności obszarowej. W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy organ stwierdził, że ustalenia organu I instancji w odniesieniu do zakwestionowanych powierzchni działek A i B są prawidłowe. Skarżąca wskazując we wniosku działkę o nr ewidencyjnym 22/1 (działka A) zadeklarowała powierzchnię tej działki 25,00 ha. Przeprowadzona kontrola i pomiar gruntów rolnych na w/w działce przeprowadzony na ortofotomapie wykazała, w części południowo- wschodniej oraz południowo zachodniej działki obszary niekwalifikujące się do przyznania płatności ( obszar zalesiony i grunty nieużytkowane rolniczo). Tym samym powierzchnia działki 22/1 kwalifikująca się do przyznania płatności wynosi 21, 31 ha. Natomiast działka o nr ewidencyjnym 124, obejmująca działkę B o powierzchni 0,60, ha nie była utrzymana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003r. i tym samym nie kwalifikowała się do przyznania płatności, co wynika z art. 124 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009. Odnosząc się obszernie do zarzutów odwołania organ odwoławczy stwierdził, iż są one bezzasadne. Reasumując uznał, iż organ I instancji w sposób prawidłowy wykluczył część powierzchni działki ewidencyjnej 22/1 oraz działkę ewidencyjną nr 124. Jak widać na znajdujących się w aktach wydrukach ortofotomap, wykluczone z płatności powierzchnie nie były użytkowane rolniczo już 4 lipca 2004 r. Brak rolniczego użytkowania gruntów w latach następnych potwierdzają wyniki kontroli na miejscu z dnia 12 listopada 2007 r. i wykonane w tym dniu fotografie oraz ortofotomapy wykonane 20.09.2009 r. Ortofotomapa jest mapą , która gwarantuje dokładność pomiaru na poziomie 0,25 m – 0,50 m. Odnośnie zarzutów dotyczących działki B organ zaznaczył, że publikowany przez ARiMR wykaz działek objętych kodem DR10 tj. działek rolnych, które nie spełniają warunku, o którym mowa w art. 124 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 , pełni wyłącznie funkcję informacyjną i nie może stanowić podstawy rozstrzygnięcia w danej sprawie. Podstawę tę stanowi materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania, a ten jednoznacznie wskazuje, że powierzchnia działki ewidencyjnej nr 124 nie kwalifikuje się do płatności. Ustosunkowując się do argumentu strony dotyczącego prowadzonej na działkach działalności szkółkarskiej organ stwierdził, że nie kwestionuje prowadzonej przez wnioskodawczynię działalności i podkreślił, że grunty, na których w toku przeprowadzonej kontroli w dniu 12.11.2007 r. stwierdzono plantacje wieloletnie zostały zakwalifikowane do płatności. Wyłączone zostały natomiast obszary zalesione, na których nie jest prowadzona działalność rolnicza. Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 124 ust. 1 akapit drugi Rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 "wykorzystywana powierzchnia użytków rolnych" oznacza całkowitą powierzchnię zajmowaną przez grunty orne, trwałe użytki zielone, uprawy trwałe oraz ogródki przydomowe , określoną przez Komisję dla celów statystycznych" . Do kategorii "uprawy trwałej" zalicza się m.in. szkółki czyli "obszary młodych sadzonek drzew uprawianych na otwartym powietrzu w celu przesadzenia w przyszłości: a/ szkółki winorośli oraz szkółki dla sadzonek, b/ szkółki drzew owocowych, c/ szkółki roślin ozdobnych, d/ szkółki drzew leśnych ( z wyłączeniem rosnących w lesie szkółek przeznaczonych na potrzeby własne gospodarstwa), e/ drzewa i krzewy do sadzenia w ogrodach, parkach , przy drogach, chodnikach ( np. rośliny na żywopłoty, róże, inne krzewy ozdobne i ozdobne iglaki....) łącznie z ich kłączami, rozłogami i młodymi sadzonkami . Organ szczegółowo opisał też co należy rozumieć pod pojęciem szkółki drzew i krzewów i stwierdził, że zwarty charakter obsady drzew widoczny na ortofotomapach i zdjęciach uniemożliwia wykonywanie jakichkolwiek zabiegów uprawowych czy ochrony roślin i nie pozwala na zakwalifikowanie wykluczonych obszarów jako plantacje wieloletnie. Organ stwierdził nadto, iż postępowanie w sprawie przeprowadzone zostało zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa materialnego, jaki procesowego, a zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Podjęcie zawieszonego postępowania, gdy w sprawie nie było wydane postanowienie o zawieszeniu postępowania stanowiło uchybienie ale bez wpływu na wynik postępowania. Reasumując, zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji prawidłowo wykluczył powierzchnię działki ewidencyjnej nr 124 oraz część powierzchni działki ewidencyjnej Ne 22/1 oraz zastosował się do zapisów art. 138 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/204. K. K. wniosła na powyższe rozstrzygnięcie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Uzasadniając skargę pełnomocnik skarżącej ponowił zarzuty i argumentację podniesioną w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wnosił o oddalenie skargi. Sądowi z urzędu wiadomo, że w sprawie o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za 2006 r., do dopłat zgłoszone były m.in. działki A ( nr ewid 22/1) o powierzchni 25,70 ha i D ( nr ewid 124 ) o powierzchni 1,57 ha. W sprawie tej organy także przyjęły m.in. zawyżenie powierzchni deklarowanej do stwierdzonej dla działki A (19,27 ha ). WSA w Łodzi wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2009 r. w sprawie sygn. II SA/Łd 65/09 uchylił zaskarżoną decyzję , a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 października 2010 r. w sprawie II GSK 864/09 oddalił skargę kasacyjną. Sprawa po jej przekazaniu do rozpoznania organowi I instancji nie została dotychczas zakończona. Decyzją z dnia [...] r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. po raz kolejny odmówił przyznania K. K. płatności na rok 2006 r., a odwołanie wniesione przez stronę nie zostało jeszcze rozpatrzone ( notatka służbowa k-23 akt). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 t.j. ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. W ocenie Sądu skarga K. K. jest uzasadniona. W rozpoznawanej sprawie istotę sporu stanowi przyznanie skarżącej płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008 w pomniejszonej wysokości z uwagi na stwierdzenie przez organ administracji, w toku kontroli przeprowadzonej 12.11.2007 r., faktu nie utrzymania wnioskowanej do płatności działki B o powierzchni 0,6 ha ( nr działki ew 124) w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. oraz zawyżenie w przypadku działki A ( nr ewid 22/1) powierzchni deklarowanej ( 25 ha) w stosunku do stwierdzonej (21,31 ha). W rezultacie przyjęcia powyższych ustaleń do płatności organy przyjęły powierzchnię 23,81 ha zamiast zadeklarowaną przez stronę powierzchnię 28,1 ha. W związku z tym wskazać należy, że podstawę materialnoprawną kontrolowanego przez Sąd rozstrzygnięcia stanowiły m.in. przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r. poz. 1164 ze zm.). W myśl przepisu art. 7 wskazanej ustawy rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli rolnik ten spełnia dodatkowe przesłanki: posiada w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha; wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Stosownie natomiast do treści art. 124 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (...) oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz.U.UE.L z 2009 r. nr 30 poz. 16 ze zm.) do celów przyznania pomocy w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej kwalifikują się wszystkie działki rolne spełniające kryteria przewidziane w ust. 1 oraz działki rolne obsadzone zagajnikami o krótkiej rotacji (kod CN ex 0602 90 41), które były utrzymane w dobrej kulturze rolnej w dniu 30 czerwca 2003 r. (...). Analizując treść powyższych przepisów wyjaśnić należy, że w postępowaniu o przyznanie płatności obszarowych kluczowe znaczenie ma rzeczywisty areał gruntów rolnych objętych wnioskiem i utrzymywanie ich w dobrej kulturze rolnej w danym roku, w którym beneficjent ubiega się o ich przyznanie. W tej kwestii orzecznictwo sądów administracyjnych wypracowało jednolity pogląd, który skład orzekający w tej sprawie podziela, że regulacje unijne stanowiąc o warunkach przyznawania płatności obszarowych podkreślają, że beneficjent musi wykazać dobry stan upraw rolnych w roku, w którym ubiega się o przyznanie płatności. Powoływanie się natomiast na dobry stan gruntów na dzień 30 czerwca 2003 r. nie znajduje oparcia w przepisach unijnych, pozostaje też w sprzeczności z treścią art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, według którego warunkiem przyznania płatności jest między innymi "utrzymywanie wszystkich gruntów zgodnie z normami, czyli stan "dobrej kultury rolnej" ma istnieć w roku ubiegania się o przyznanie płatności (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2011 r. sygn. akt II GSK 1324/10, z dnia 8 lutego 2011 r. sygn. akt II GSK 199/10, z dnia 19 maja 2011 r. sygn. akt II GSK 500/10, z dnia 22 września 2011 r. sygn. akt II GSK 911/10, z dnia 12 października 2011 r. sygn. akt II GSK 1016/10, publ. Baza orzeczeń CBOIS). Ponadto należy zwrócić uwagę, że na gruncie poprzednio obowiązującego przepisu art. 143b ust. 4 i 5 rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 (Dz. U. UE. L nr 270 poz. 1), którego odpowiednikiem jest przepis art. 124 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, stanowiący m.in. podstawę wydania zaskarżonej decyzji, w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmowano, że regulacje wynikające z treści tego przepisu odnoszą się do Państwa Członkowskiego – w tym również Polski, a nie do indywidualnego beneficjenta pomocy. Przepis ten reguluje między innymi zasadę przekazywania nowym Państwom Członkowskim funduszy do celów przyznawania płatności w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej, zasady stosowania systemu jednolitej płatności czy też roli Komisji w tym zakresie. Za takim rozumieniem cytowanego przepisu przemawia ust. 13 art. 143b rozporządzenia nr 1782/2003, który stanowi, że "nowe Państwa Członkowskie informują szczegółowo Komisję o środkach podjętych w celu wykonania niniejszego artykułu" (m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 marca 2012 r. sygn. akt III SA/Łd 91/12, publ. Baza orzeczeń CBOIS). Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy stwierdzić, że nie znajduje oparcia w przepisach stanowisko Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P., jak i Dyrektora Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł., w którym wywodzą, że skarżącej nie mogą być przyznane płatności obszarowe na 2008 rok dla działki B obejmującej część działki ewidencyjnej Nr 124, gdyż cala działka ewidencyjna Nr 124 nie była utrzymana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Z treści wskazanych przepisów wynika, że płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przysługują rolnikowi, gdy grunty zadeklarowane przez niego w danym roku do płatności, są przez cały ten rok kalendarzowy utrzymywane w dobrej kulturze rolnej. Tak jak trafnie podniesiono w skardze, oznacza to, że organy powinny ustalić w jakim stanie była działka B w roku 2008. Zauważyć w tym miejscu należy, że kontrola na miejscu m.in. działki B, przeprowadzona w dniu 21 sierpnia 2008 r. w gospodarstwie rolnym K. K. nie wykazała żadnych błędów. W tym zakresie zachodzi więc sprzeczność ustaleń przyjętych przez organy za podstawę rozstrzygnięcia, z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego. W świetle wyżej przedstawionych rozważań uznać należy, że wydając zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] r. organy naruszyły treść art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i art. 124 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, co skutkowało koniecznością ich uchylenia. Wymagania jakie muszą spełniać grunty objęte wnioskiem o przyznanie płatności obszarowych regulują ww. wskazane przepisy krajowe i unijne, z których jednoznacznie wynika, że grunty muszą być w dobrej kulturze rolnej w roku, którego dotyczy wniosek, a adresatem normy prawnej zawartej w art.124 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 są nowe państwa członkowskie UE w tym Polska, a nie poszczególni rolnicy ubiegający się o płatności. Uzasadnione, w ocenie Sądu są także zarzuty dotyczące niewyjaśnienia w dokładny sposób stanu faktycznego sprawy w odniesieniu do działki A zgłoszonej przez stronę do płatności. W świetle ustaleń poczynionych przez organ nie ulega wątpliwości, że działka ewidencyjna nr 22/1 położona w obrębie Z. posiada powierzchnię 25,72 ha. Położona na tej działce, działka A zgłoszona w roku 2008 do płatności miała 25 ha. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, a organ II instancji to ustalenie zaakceptował, że powierzchnia działki rolnej A w rzeczywistości wynosi 21, 31 ha, po wykluczeniu terenów zabudowanych i nieużytków. Powyższe ustalenie jest wynikiem pomiarów dokonanych na ortofotomapie i analizie danych z ewidencji gruntów i budynków. W uzasadnieniu decyzji organu II instancji sprecyzowano, że wykluczono powierzchnie położone w południowo-wschodniej części działki, w tym obszar zalesiony i grunty nieużytkowane rolniczo oraz grunty zalesione znajdujące się w południowo-zachodniej części działki, a zasadność tego potwierdzają zdjęcia wykonane w trakcie kontroli 12 listopada 2007 r. Strona skarżąca kwestionuje prawidłowość tych pomiarów, podnosząc, że sama odliczyła powierzchnię zabudowań podając we wniosku powierzchnię działki A 25 ha , a nie 25,72 ha, a w pozostałym zakresie cała działka jest użytkowana na prowadzenie działalności szkółkarskiej. Spór w odniesieniu działki A dotyczy więc nie tylko dokładności pomiaru i wskazania sposobu jego wykonania ale także zasadności odliczenia uznanych za zalesione części działki po stronie południowo-zachodniej i południowo-wschodniej. Organ bardzo obszernie opisując w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji pojęcie szkółki drzew i krzewów, w odniesieniu do przedmiotowej działki stwierdził jedynie, że zwarty charakter obsady drzew uniemożliwiający przeprowadzenie jakichkolwiek zabiegów uprawowych czy ochrony roślin nie pozwalał na zakwalifikowanie tych obszarów jako plantacje wieloletnie. W tym zakresie ustalenia poczynione przez organy nie są wystarczające, co stanowi naruszenie art. 7 i 77 par k.p.a., a uzasadnienie zaskarżonej decyzji mimo obszerności wywodów , nie wypełnia dyspozycji art. 107 par 3 k.p.a. Ustalenia organu opierają się na dowodach z dokumentów – m.in. na dopuszczonym postanowieniem z 13.10.2011 r. protokole z czynności kontrolnych z dnia 12.11.2007 r., przeprowadzonych na potrzeby postępowania w sprawie płatności na rok 2006. W sprawie tej organy także przyjęły zawyżenie powierzchni działki A przyjmując, że ma ona powierzchnię 19, 27 ha, po odliczeniu 0,19 ha – zabudowania i 0,46 ha – nieużytek. Ustalenia te organ przytacza np. w piśmie "Stanowisko Kierownika Biura Powiatowego w P." z [...] r. Z uzasadnienia decyzji nie wynika jednak z czego wynika ta różnica w ustaleniach organów, jeżeli podstawą ustaleń w obu sprawach są te same dowody. Nie ulega także wątpliwości, że obecnie istnieje możliwość bardzo dokładnego wykonywania pomiarów i strona tego faktu nie kwestionuje. Podważa ona natomiast w toku całego postępowania prawidłowość wykonania tego pomiaru w odniesieniu do działki A i oczekuje konkretnego wyjaśnienia powstałej różnicy między powierzchnią zgłoszoną a stwierdzoną. Nie jest więc w takiej sytuacji wystarczające stwierdzenie, że odliczono powierzchnie położone w południowo-wschodniej i południowo-zachodniej części działki i zabudowania ale należy podać wymiary i powierzchnie odliczonych części działki i wskazać przyczynę odliczenia każdej z części działki. Organ także zbyt ogólnie odniósł się do dokumentacji zdjęciowej, na którą się powołuje w sytuacji, gdy skarżąca niewątpliwie prowadząca działalność szkółkarską, tereny uznane przez organ za zalesione podaje jako tereny, na których znajdują się takie właśnie uprawy, a więc tereny użytkowane rolniczo w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy i rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12.03. 2007 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. nr 46, poz. 306). Brak powyższych ustaleń i ich oceny oznacza, że doszło w sprawie do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Postępowanie dotyczące przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w indywidualnych sprawach rozstrzyganych w drodze decyzji jest szczególnym postępowaniem administracyjnym. do którego z mocy art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ( j.t. Dz. U. z 2012 poz. 1164) zastosowanie mają przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1 ustawy i chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Dlatego stwierdzić należy, że organ orzekający w takiej sprawie obowiązany jest respektować obowiązki i zasady właściwe dla postępowania administracyjnego, co w rozpoznawanej sprawie nie w pełni było realizowane. Ponownie rozpoznając wniosek skarżącej z dnia 16 maja 2008 r. o przyznanie płatności bezpośrednich organ zgromadzi materiał dowodowy pozwalający na ustalenie czy wszystkie wnioskowane grunty były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej w 2008 r., jak również oceni czy zadeklarowana we wniosku powierzchnia działek jest prawidłowa. W szczególności organ powinien wyjaśnić, czy w roku 2008 na działce B prowadzona była działalność rolnicza oraz w odniesieniu do działki A ponownie ustalić, wyliczyć i przedstawić sposób dokonania wyliczeń stwierdzonej użytkowanej rolniczo powierzchni, w stosunku do powierzchni zgłoszonej we wniosku. Dopiero po wyjaśnieniu wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności i prawidłowym ustaleniu stanu faktycznego sprawy możliwe będzie odniesienie się do pozostałych podniesionych w skardze zarzutów naruszenia prawa materialnego tj. zarzutu naruszenia wskazanych przepisów rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r., które na mocy art. 86 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ma zastosowanie w sprawie. Przedwczesna byłaby także ocena naruszenia art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 . Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o uchyleniu decyzji organów I i II instancji. k.p.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło