I OSK 3047/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-06-11

Skład orzekający: Jan Paweł Tarno, Anna Lech, Olga Żurawska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, który nie posiada żądanej informacji publicznej, może być uznany za pozostający w bezczynności z rażącym naruszeniem prawa w przypadku niewykonania prawomocnego wyroku zobowiązującego go do udzielenia tej informacji?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że organ administracji publicznej nie może zwalczać ustaleń prawomocnego wyroku sądu administracyjnego, zgodnie z którym dysponuje żądaną informacją publiczną. Nawet jeśli organ faktycznie nie posiada informacji, nie może powoływać się na art. 4 ust. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej, który stanowi, że obowiązek udostępnienia informacji obciąża tylko tego, kto nią dysponuje, a nie podmiot, który powinien ją posiadać. Bezczynność organu w takiej sytuacji może być uznana za rażące naruszenie prawa.
Stan faktyczny
F. L. zwrócił się do Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej wydania rocznego abonamentu postojowego. Po odmowie udzielenia informacji i stwierdzeniu bezczynności przez WSA, sprawa trafiła do NSA, który zobowiązał organ do rozpoznania wniosku. Organ nadal nie udzielił informacji, twierdząc, że nie udało się ustalić, komu wydano abonament. WSA w Krakowie wymierzył organowi grzywnę za niewykonanie wyroku i stwierdził rażące naruszenie prawa. Dyrektor ZIKiT wniósł skargę kasacyjną, kwestionując ustalenia WSA co do posiadania informacji i zasadność stwierdzenia bezczynności.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jan Paweł Tarno sędzia NSA Anna Lech sędzia del. WSA Olga Żurawska – Matusiak (spr.) Protokolant asystent sędziego Dorota Chromicka po rozpoznaniu w dniu 11 czerwca 2014 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 września 2013 r. sygn. akt II SAB/Kr 144/13 w sprawie ze skargi F. L. na niewykonanie wyroku przez Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z 9 września 2013 r., sygn. akt II SAB/Kr 144/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi F. L. na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie przez Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej wymierzył Dyrektorowi Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie grzywnę w wysokości 3000 złotych, stwierdził, że bezczynność Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, zasądził od Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie na rzecz skarżącego F. L. kwotę 100 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd wskazał na następujący stan faktyczny i prawny sprawy: F. L. pismem z 30 sierpnia 2011 r. zwrócił się do Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie o udzielenie informacji publicznej w zakresie pytania "Komu został wydany abonament postojowy roczny służbowy SO na okaziciela na rok 2011 o numerze 000022". W związku z tym, że skierowane do skarżącego przez Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie pismo nr ZIKiT/S/70003/ ll/NO/70574 z 14 listopada 2011 r. nie zawierało odpowiedzi na powyższe pytanie, pismem z 23 listopada 2011 r. skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa i udzielenia odpowiedzi na wniosek. Pismem z 5 grudnia 2011 r. Dyrektor Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie podtrzymał stanowisko zawarte w piśmie z 14 listopada 2011 r. i tym samym nadal nie udzielił skarżącemu wnioskowanej informacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, wyrokiem z 9 maja 2012 r., sygn. akt II SAB/Kr 50/12, zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżącego z 30 sierpnia 2011 r. Od niniejszego orzeczenia została wniesiona skarga kasacyjna, którą Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wyrokiem z 20 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 2235/12. Pismem z 30 kwietnia 2013 r. organ poinformował skarżącego, że w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego nie udało się w sposób jednoznaczny ustalić komu wydano wskazany abonament. Zaznaczył, że najprawdopodobniej przekazano go Urzędowi Miasta Krakowa celem wykorzystania w sytuacjach zaistnienia zwolnienia z opłat za parkowanie, określonych w ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Pismem z 9 maja 2012 r. F. L. wezwał organ do wykonania wyroku WSA w Krakowie z 9 maja 2012 r. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, pismem z 13 czerwca 2013 r., Dyrektor Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie podtrzymał stanowisko zajęte w piśmie z 30 kwietnia 2013 r. F. L. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie domagając się nakazania Dyrektorowi Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie, na podstawie art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. –dalej powoływana jako P.p.s.a.), udzielenia odpowiedzi na pytanie zawarte we wniosku z 30 sierpnia 2011 r., wymierzenia na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., a także orzeczenia, iż bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zarzucił przy tym naruszenie art. 2 ust. 1 w związku z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej jako u.d.i.p.). W odpowiedzi na skargę Dyrektor Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu stwierdził, że odpowiedź na wniosek skarżącego została udzielona. Po wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego organ przeprowadził postępowanie wyjaśniające, w ramach którego ustalił, że jednostka dysponuje jedynie nieznaczną częścią informacji dotyczących okoliczności wydawania abonamentów rocznych służbowych na okaziciela w roku 2011. Pismem z 30 kwietnia 2013 r. skarżący został poinformowany o wyniku poczynionych ustaleń. Ponadto pismem z 13 czerwca 2013 r. przedłożono dodatkowe wyjaśnienia, iż zgodnie z dokonanymi ustaleniami, przedmiotowy abonament został przekazany do Urzędu Miasta Krakowa za pośrednictwem poczty wewnętrznej, zatem nie ma możliwości ustalenia komu druk został przekazany. Organ podniósł, że w wyniku wydania wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny zostało przeprowadzone postępowanie wyjaśniające, w ramach którego udało ustalić się podmiot, któremu abonament został przekazany. Z ostrożności procesowej wskazano, że jeżeli organ odpowiada na wniosek o udzielenie informacji publicznej, nie może jednak jej udzielić bo nie jest w jej posiadaniu, to nie można zarzucić mu pozostawania w bezczynności. Na rozprawie 5 września 2013 r. Sąd dopuścił dowód z dokumentów załączonych do pism z 29 lipca 2013 r. i 3 października 2011 r. na okoliczność ich treści. 9 września 2013 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wydał powołany na wstępie wyrok. W pierwszej kolejności Sąd wskazał, iż skarżący na rozprawie 5 września 2013 r. sprecyzował żądania skargi w ten sposób, iż za jej podstawę prawną wskazał przepis art. 154 P.p.s.a. wyjaśniając jednocześnie, iż w jego ocenie w niniejszej sprawie ma ona alternatywne zastosowanie z podstawą prawną wyrażoną w art. 149 P.p.s.a. Nie będąc związany wnioskami skargi i powołaną wcześniej podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.), z uwagi na fakt wydania wyroków w sprawie II SAB/Kr 50/12 i I OSK 2235/12 Sąd rozpoznał skargę jako skargę na niewykonanie prawomocnego wyroku sądu. W uzasadnieniu Sąd I instancji przytoczył treść wyroków: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 9 maja 2012 r., II SA/Kr 50/12 i Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 lutego 2013 r., I OSK 2235/12 i wskazał, że wynika z nich jednoznaczne ustalenie Sądu, że Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie dysponuje informacją żądaną przez skarżącego. Jest bowiem do jej dysponowania zobligowany poprzez postanowienia regulaminu i posiada urządzenia ewidencyjne do jej gromadzenia i przechowywania. Zdaniem Sądu I instancji nie można uznać za prawdziwe tłumaczenie organu, że w związku z faktem, iż abonament przekazano do Urzędu Miasta Krakowa za pośrednictwem poczty wewnętrznej, nie jest w stanie ustalić komu został wydany. Sąd I instancji podał, że jest mu z urzędu wiadomo (vide: akta sprawy II SAB/Kr 145/13 i II SAB/Kr 146/130 i dopuszczone w nich jako dowód pisma z 7 lutego 2012 r., 17 października 2012 r. i 8 marca 20123 r.), iż abonamenty takie wydawane są na pisemny wniosek, a odbiorca potwierdza jego odbiór na złożonym wniosku. Wnioski te są także ewidencjonowane poprzez nadanie im numeru sprawy i wprowadzenie do elektronicznej ewidencji pism. Sposób przekazania abonamentu przez Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie wnioskodawcy nie ma zatem znaczenia wobec faktu wcześniejszego zaewidencjonowania wniosku o jego wydanie. Konkludując, Sąd stwierdził, iż pomimo prawomocnego wyroku, Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie uchyla się od udzielenia pełnej informacji, która ma charakter informacji publicznej (ewentualnie od wydania aktu w przedmiocie odmowy jej wydania) jakiej żądał wnioskodawca, a jego bezczynność ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa, biorąc pod uwagę ilość podobnych spraw rozpoznawanych przez tutejszy sąd, w których organ uchyla się od udzielenia informacji publicznej posługując się podobną argumentacją. Nie można bowiem uznać, że odpowiedź udzielona skarżącemu stanowi wykonanie prawomocnego wyroku. Jednocześnie Sąd wskazał, iż brak było podstaw by zgodnie z dyspozycją art. 154 § 2 P.p.s.a. orzec o istnieniu uprawnienia lub obowiązku, gdyż wyrokiem sądu w sprawie II SAB/Kr 50/12 zobowiązano Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie do rozpoznania wniosku skarżącego, a z uzasadnienia wyroku wynika, iż Sąd nie przesądził o sposobie w jaki ma być on rozpoznany (nie wykluczył możliwości wydania decyzji o odmowie udzielenia informacji w razie gdyby podlegałaby ona ograniczeniom, o których mowa w art. 5 u.d.i.p.). Wymierzając grzywnę w wysokości 3 000 zł Sąd uznał, iż w okolicznościach rozpatrywanej sprawy będzie to kwota adekwatna do stopnia zawinienia ukaranego nią organu. Powyższy wyrok stał się przedmiotem skargi kasacyjnej Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie. Zaskarżonemu wyrokowi skarżący kasacyjnie zarzucił: I. Naruszenie przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. a w szczególności: 1. art. 133 § 1 P.p.s.a. polegające na przyjęciu przez Sąd istnienia okoliczności wskazujących na istnienie informacji w żądanym przez stronę zakresie, podczas gdy z akt sprawy i co więcej w udzielonej stronie informacji organ informował o braku posiadania takich informacji, a w konsekwencji tego naruszenia uznanie przez Sąd, że organ faktycznie posiadał wnioskowane przez stronę informacje, a tym samym był obowiązany do ich udostępnienia; 2. art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez brak zawarcia w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, a w szczególności nie wyjaśnienia powodów, dla których Sąd uznał, iż udzielona odpowiedź jest nieprawdziwa, wymijająca, niepełna lub niekonkretna, co miało skutkować niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 9 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 50/12 i pojawieniem się stanu zawinionej bezczynności po stronie organu wezwanego do wykonania wyroku i udzielenia informacji, a także niewyjaśnienia powodów, dla których udzielona wnioskodawcy informacja o określonej treści została zakwalifikowana jako bezczynność organu mająca miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a ponadto przyjęcia w uzasadnieniu, iż argumentacja organu podniesiona w innych podobnych sprawach stanowi przesłankę do uznania, iż w przedmiotowej sprawie zachodzi bezczynność mająca miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. art. 149 § 1 P.p.s.a. wobec wadliwego uwzględnienia skargi oraz naruszenie art. 151 P.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy brak jest przesłanki do uznania, iż miało miejsce niewykonanie przez organ wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 9 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 50/12), w związku z czym nie może być mowy o bezczynności organu w rozumieniu art. 13 ust. 1 u.d.i.p.; 4. art. 149 § 1 w związku z art. 3 § 1 P.p.s.a. poprzez wykroczenie poza granice orzekania w wyniku określenia w wyroku uwzględniającym skargę na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 9 maja 2012 r. (II SA/Kr 50/12) sposobu rozpatrzenia sprawy w zakresie udostępnienia informacji publicznej, podczas gdy przy uwzględnieniu skargi z art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. sąd nie może przesądzać o treści wydanego aktu lub podjętej czynności; 5. art. 149 § 1 zdanie drugie P.p.s.a. poprzez uznanie odpowiedzi udzielonej przez Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie za niewykonanie wyroku i zakwalifikowanie podjętych działań jako bezczynności mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa, podczas gdy w rozpatrywanej sprawie nie zaistniał stan, w którym bez żadnej wątpliwości można powiedzieć, że naruszono prawo w sposób oczywisty, a także poprzez uznanie, iż stwierdzenie rażącego naruszenia prawa może wynikać z okoliczności zaistniałych w innych sprawach tej samej osoby. II. Naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną ich wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie, to jest naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., w szczególności: 1. art. 4 ust. 3 u.d.i.p. w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. a u.d.i.p. w zw. z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji w zw. z art. 6 ust. 2 u.d.i.p. poprzez błędną wykładnię polegającą na takim rozumieniu, że organ może być zobowiązany do podjęcia czynności prowadzących do udostępnienia informacji, której w istocie nie posiada; 2. art. 14 ust. 2 u.d.i.p. poprzez błędne zastosowanie do takiej sytuacji jak w niniejszej sprawie, gdy żądana informacja nie znajduje się w posiadaniu organu, co czyni niemożliwym jej udostępnienie. Podnosząc powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie. W uzasadnieniu skarżący kasacyjnie stwierdził, że wykonał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 9 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 50/12, gdyż pismem z 30 kwietnia 2013 r. poinformował skarżącego, że w wyniku przeprowadzonego postępowania nie udało się w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości ustalić osoby, której wydany został abonament nr 000022. Ponadto przy piśmie z 30 czerwca 2013 r. skarżącemu zostały przedłożone dodatkowe informacje, z których wynikało że przedmiotowy abonament został przekazany Urzędowi Miasta Krakowa za pośrednictwem poczty wewnętrznej. Organ wskazał, że nie dysponuje wnioskowaną informacją, zatem nie może jej udzielić w sposób wyczerpujący. Ponadto zwrócił uwagę, iż w wyroku z 9 września 2013 r. Sąd w istocie nie oceniał faktu wykonania lub niewykonania przez organ wyroku poprzez realizację obowiązku informacyjnego, ale dokonał merytorycznego rozpatrzenia sprawy poprzez przesądzenie o istnieniu obowiązku udostępnienia żądanej informacji. Kasator stwierdził, że wszelkie spostrzeżenia Sądu zostały poczynione pomimo jednoznacznego stanowiska organu o braku dysponowania żądaną informacją. Zdaniem strony skarżącej kasacyjnie nieprawidłowe jest działanie polegające na orzekaniu w skargach na bezczynność w ten sposób, że co prawda organ jest w orzeczeniu zobowiązywany do podjęcia danego rodzaju czynności lub aktu, zaś w uzasadnieniu wyroku Sąd przesądza o treści przyszłego aktu lub czynności, co miało to miejsce w wyroku WSA w Krakowie z 9 września 2013 r. Skarżący kasacyjnie stwierdził, że nie ma żadnych dowodów na okoliczność dysponowania przez niego żądaną informacją, zatem wyprowadzone przez Sąd wnioski w zakresie powinności dysponowania informacją stanowią w istocie przypuszczenia i są zupełnie dowolne, co stanowi naruszenie art. 133 § 1 P.p.s.a. Argumentując naruszenie art. 149 § 1 zdanie drugie P.p.s.a. skarżący kasacyjnie wskazał, że Sąd I instancji powinien rozpatrzyć, czy w związku z niedysponowaniem żądaną informacją organ w odpowiedni sposób zareagował, tj. w sposób określony przepisami prawa poinformował o tejże okoliczności, a zatem dokonał określonego aktu lub czynności, do czego był zobowiązany, nie zaś czy powinien posiadać dokumenty zawierające żądane informacje. Jednocześnie podniósł, że treść art. 149 § 1 i 2 P.p.s.a. wprost wskazuje na możliwość wymierzenia grzywny w przypadku stwierdzenia niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub bezczynności odznaczającej się rażącym naruszeniem prawa w danej sprawie, nie zaś w związku z wyrokami zapadłymi na tle innych spraw rozpatrywanych w danym sądzie administracyjnym. Skarżący kasacyjnie stwierdził również, że informacja podlega udostępnieniu, gdy organ nią dysponuje, a nie gdy nią dysponować powinien. Stanowisko Sądu wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku prowadzi do sytuacji, w której z uwagi na wniesienie wniosku koniecznym jest tworzenie informacji uprzednio nieistniejącej, którą organ z uwagi na unormowanie prawne powinien dysponować, a jakiej w chwili wniesienia wniosku nie posiadał. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznawaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 P.p.s.a.). Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. Naczelny Sąd Administracyjny, ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich bądź w inny sposób korygować. Do autora skargi kasacyjnej należy wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w jego ocenie naruszył Sąd pierwszej instancji i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja, w odniesieniu do prawa materialnego bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd I instancji. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zasadniczo w pierwszej kolejności rozpatrzeniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Zgodnie z art. 133 § 1 P.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2. Wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi. Według przytoczonego przepisu sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy, a zatem podstawą orzekania przez ten sąd jest materiał dowodowy zgromadzony w toku całego postępowania toczącego się przed organem. Sąd bierze ponadto pod uwagę fakty powszechnie znane, a także dowody uzupełniające z dokumentów, o których mowa w art. 106 § 3 P.p.s.a. Naruszeniem obowiązku określonego w art. 133 § 1 P.p.s.a. jest takie przeprowadzenie kontroli legalności zaskarżonego aktu administracyjnego, które doprowadza do przedstawienia przez sąd administracyjny I instancji stanu sprawy w sposób oderwany od materiału dowodowego zawartego w jej aktach i ustaleń dokonanych w zaskarżonym akcie administracyjnym (por. wyrok NSA z 14 marca 2013 r., I GSK 1749/11, Lex nr 1295780). Naruszenie przepisu art. 133 § 1 P.p.s.a. może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej jedynie wówczas, gdy skarżący kasacyjnie wykaże konkretne zdarzenie wynikające z akt sprawy, których sąd I instancji nie uwzględnił oraz ich wpływ na wynik sprawy (por. wyrok NSA z 14 lutego 2012 r., II OSK 2199/10, Lex nr 1145572). Orzekanie "na podstawie akt sprawy", o jakim mowa w powyższym przepisie, oznacza, że sąd bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają. W rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji musiał dokonać oceny, czy Dyrektor Zarządu Infrastruktur Komunalnej i Transportu w Krakowie wykonał wyrok zobowiązujący organ do rozpoznania wniosku F. L. z 30 sierpnia 2011 r. o udostępnienie informacji publicznej. Wskazać zatem należy, że w postępowaniu wszczętym na skutek skargi na niewykonanie wyroku sąd administracyjny jest związany prawomocnym wyrokiem podlegającym wykonaniu. Oznacza to, iż w postępowaniu tym sąd nie bada zasadności wyroku podlegającego wykonaniu, a jedynie okoliczność, czy organ wyrok ten wykonał. Nie jest bowiem uprawniony do ponownego badania sprawy merytorycznie, gdyż naruszyłoby to wynikającą z art. 170 P.p.s.a. – zasadę związania sądu i organu prawomocnym wyrokiem. Przypomnieć zatem należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z 9 maja 2012 r., II SAB/Kr 50/12, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 20 lutego 2013 r., I OSK 2235/12 jednoznacznie przyjęły, że organ dysponuje informacjami żądanymi przez F. L. Ustalenia te zostały poczynione na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy. Obecnie organ nie może zwalczać wyrażonej w prawomocnym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego oceny prawnej i wskazań oraz wywodzić, że nie posiadając przedmiotowej informacji, nie pozostaje w zwłoce, gdyż zgodnie z art. 4 ust. 3 u.d.i.p. obowiązek udostępnienia informacji obciąża tylko tego, kto dysponuje określonymi informacjami, a nie podmiot, który powinien takie informacje mieć. Powyższe prowadzi do wniosku, że zarzut naruszenia art. 133 § 1 P.p.s.a. jest nieusprawiedliwiony. Sąd I instancji, orzekając w sprawie, wziął pod uwagę wszystkie okoliczności wynikające z akt sprawy, opierając się zasadniczo na ustaleniach zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie i zaakceptowanych przez Naczelny Sąd Administracyjny. Prawidłowo przyjął, że aktualne były wskazania Sądu o konieczności udostępnienia F. L. żądanych informacji. Jako nieusprawiedliwiony należy także ocenić zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Art. 141 § 4 P.p.s.a. określa wymogi, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie orzeczenia. Jest więc przepisem o charakterze formalnym. O jego naruszeniu można mówić wówczas, gdy brak jest jednego z ustawowych wymogów (opisu stanu sprawy, zarzutów skargi, stanowiska strony przeciwnej, podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia). Na gruncie uchwały 7 sędziów NSA z 15 lutego 2010 r., II FPS 9/09 (ONSA i WSA 2010/3/39) przyjmuje się, że przepis art. 141 § 4 P.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną jedynie wówczas, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Ponadto, aby zarzut taki mógł stanowić samodzielną podstawę zarzutu skargi kasacyjnej, wskazana wada uzasadnienia musi być na tyle istotna, że może to mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a samo uchybienie musi uniemożliwiać kontrolę kasacyjną zaskarżonego wyroku (por. wyrok NSA z 28 września 2010 r., I OSK 1605/99, Lex nr 745098). Oznacza to, że orzeczenie sądu I instancji nie będzie się poddawało takiej kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego nie tylko w kontekście braku wymaganych prawem części (np. przedstawienia stanu sprawy, czy też podstawy prawnej rozstrzygnięcia), ale także i wówczas, gdy będą one co prawda obecne, niemniej jednak obejmować będą treści podane w sposób lakoniczny, niejasny, czy też nielogiczny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, stanowiącego podstawę kontrolowanego orzeczenia sądu (por. wyrok NSA z 15 czerwca 2010 r., II OSK 986/09, Lex nr 597986). Podkreślenia przy tym wymaga, że za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego. W sprawie niniejszej uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiada wymogom wynikającym z art. 141 § 4 P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wskazał podstawę prawną (art. 154 § 1 i 6 P.p.s.a.) i wyjaśnił przyczyny podjętego rozstrzygnięcia, przedstawił stan sprawy oraz istotę zarzutów skargi. Sąd pierwszej instancji odwołał się do wynikającej z art. 153 P.p.s.a. zasady związania organu oraz sądu oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w orzeczeniach – w tym przypadku w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 9 maja 2012 r. i w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 lutego 2013 r. i przyjął, iż w sprawie zostało prawomocnie przesądzone, że organ pozostaje w posiadaniu informacji publicznej, żądanej przez skarżącego. Tym samym nie był obowiązany do wyjaśnienia dlaczego stanowisko organu o niedysponowaniu wnioskowaną informacją pozostawało bez wpływu na ocenę wykonania wyroku. Sąd I instancji podał również dlaczego uznał, że bezczynność, w której pozostaje organ, ma cechy rażącego naruszenia prawa. Okoliczność, że organ nie zgadza się z taką oceną Sądu I instancji nie uzasadnia zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Zamierzonego skutku nie mogły odnieść zarzuty skargi kasacyjnej co do naruszenia art. 149 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie Sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Przepis ten nie stanowił bowiem podstawy rozstrzygnięcia Sądu meriti. Sąd pierwszej instancji wyraźnie zaznaczył, iż skargę złożoną w przedmiotowej sprawie rozpoznał jako skargę na niewykonanie prawomocnego wyroku sądu i jako podstawę wydanego orzeczenia powołał art. 154 § 1 i 6 P.p.s.a. Natomiast art. 149 § 1 P.p.s.a. stanowił podstawę prawną wcześniejszego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który nie został wykonany przez Dyrektora Zarządu Infrastruktury Komunalnej i Transportu w Krakowie. Zaznaczenia przy tym wymaga, że formułując zarzut naruszenia art. 149 § 1 P.p.s.a. kasator nie podnosił, iż przepis ten winien być w sprawie zastosowany i stanowić podstawę prawną wydanego przez Sąd I instancji rozstrzygnięcia. Nieprawidłowo natomiast przyjął, że przepis ten taką podstawę prawną stanowił. Usprawiedliwionych podstaw nie ma także zarzut naruszenia art. 151 P.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji – jak podaje skarżący kasacyjnie – gdy brak jest przesłanki do uznania, iż miało miejsce niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 9 maja 2012 r. (II SA/Kr 50/12). Skoro w sprawie nie został postawiony zarzut naruszenia art. 154 § 1 i 6 P.p.s.a., stanowiącego podstawę prawną wydanego przez Sąd I instancji rozstrzygnięcia, to oznacza, że kasator akceptuje tę podstawę prawną zastosowaną przez Sąd. Nie może zatem jednocześnie twierdzić, że skarga na niewykonanie wyroku powinna zostać oddalona, bo takie stanowisko jest wewnętrznie sprzeczne. Chybione są też zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego przez błędną ich wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie, tj. art. 4 ust. 3 u.d.i.p. w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. a u.d.i.p. w zw. z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji w zw. z art. 6 ust. 2 u.d.i.p. oraz art. 14 ust. 2 u.d.i.p., gdyż przepisy te nie były i nie mogły być stosowane w rozpoznawanej sprawie. Sprawa ta nie dotyczyła bowiem bezpośrednio dostępu do informacji publicznej a jedynie wykonania wyroku wydanego w takim przedmiocie. Natomiast, jak wynika z utrwalonych poglądów w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w myśl art. 174 pkt 1 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie zarzutu naruszenia prawa materialnego zastosowanego przez sąd. Wskazanie w skardze kasacyjnej przepisu prawa materialnego, który nie był zastosowany w sprawie, czyni nieskutecznym zarzut błędnej jego wykładni lub niewłaściwego zastosowania. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 184 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło