III SA/Gl 888/13
WyrokWSA w Gliwicach2013-09-09
Skład orzekający: Anna Apollo, Małgorzata Herman, Iwona Wiesner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przekazanie nieruchomości wspólnikom w ramach datio in solutum, w miejsce wypłaty dywidendy, podlega opodatkowaniu podatkiem VAT, jeśli spółka nie miała prawa do odliczenia VAT przy nabyciu tych nieruchomości?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną, uznając, że organ podatkowy nieprawidłowo ocenił stanowisko wnioskodawcy, ponieważ nie uwzględnił w pełni istotnych okoliczności stanu faktycznego dotyczących zabudowy nieruchomości i prowadzonej na nich działalności gospodarczej. Brak pełnego opisu stanu faktycznego uniemożliwia jednoznaczną interpretację przepisów ustawy o VAT.Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła wniosek o interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania podatkiem VAT wypłaty dywidendy w postaci gruntu w ramach datio in solutum. Spółka wskazała, że nie miała prawa do odliczenia VAT przy nabyciu nieruchomości. Organ podatkowy uznał stanowisko spółki za prawidłowe, ale z innych powodów niż wskazane przez wnioskodawcę, uznając czynność za nieodpłatną dostawę towarów z uwagi na brak prawa do odliczenia VAT. Spółka wniosła skargę, zarzucając organowi niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy o VAT i nieprawidłową ocenę jej stanowiska. Sąd uchylił interpretację, wskazując na niepełny opis stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędzia WSA Iwona Wiesner (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2013 r. przy udziale – sprawy ze skargi ,,A’’ Sp. z o.o. w Z. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną; 2. zasądza od Ministra Finansów na rzecz strony skarżącej kwotę 457 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Dyrektor Izby Skarbowej w K. , działając w imieniu Ministra Finansów na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012r. poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) w wydanej w dniu [...]r. na rzecz Wnioskodawcy, "A" Sp. z o.o. w Z. , indywidualnej interpretacji prawa podatkowego stwierdził, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia [...] r., uzupełnionym pismem z dnia [...] r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m.in. podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania czynności wypłaty dywidendy w postaci rzeczowej (gruntu) jest prawidłowe.
Powyższa interpretacja została wydana na skutek złożonego w dniu [...] r. przez "A" Sp. z o.o. w Z. wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej m.in. podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania czynności wypłaty dywidendy w postaci rzeczowej tj. gruntu. Wniosek ten został uzupełniony pismem z dnia [...] r. będącym odpowiedzią na wezwanie organu wydającego interpretację z dnia [...] r. We wniosku, obejmującym zdarzenie przyszłe, Wnioskodawca wskazał, iż jest polską spółką z ograniczoną odpowiedzialnością, podlegającą w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu i będącą czynnym podatnikiem podatku VAT, a udziały w spółce posiadają dwie osoby fizyczne będące obywatelami RP i tu też zamieszkałe. Spółka Wnioskodawca została wpisana do rejestru przedsiębiorców KRS w dniu [...]r. W latach wcześniejszych Spółka weszła w posiadanie nieruchomości, następnie dodatkowo zabudowanych, położonych w Z. przy ulicy [...] . Na nieruchomość składają się działki gruntu o następujących numerach: [...] o łącznej powierzchni 17.721 m2.
Spółka planuje dokonania rozliczenia przychodu z udziału w zyskach osób prawnych. W miejsce świadczenia pieniężnego z tytułu przychodu z udziału w zyskach osób prawnych, Spółka rozważa przeniesienie na wspólników własności indywidualnej interpretacji prawa podatkowego stwierdził, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia [...] r., uzupełnionym pismem z dnia [...] r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m.in. podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania czynności wypłaty dywidendy w postaci rzeczowej (gruntu) jest prawidłowe.
Powyższa interpretacja została wydana na skutek złożonego w dniu [...]r. przez "A" Sp. z o.o. w Z. wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej m.in. podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania czynności wypłaty dywidendy w postaci rzeczowej tj. gruntu. Wniosek ten został uzupełniony pismem z dnia [...] r. będącym odpowiedzią na wezwanie organu wydającego interpretację z dnia [...] r. We wniosku, obejmującym zdarzenie przyszłe, Wnioskodawca wskazał, iż jest polską spółką z ograniczoną odpowiedzialnością, podlegającą w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu i będącą czynnym podatnikiem podatku VAT, a udziały w spółce posiadają dwie osoby fizyczne będące obywatelami RP i tu też zamieszkałe. Spółka Wnioskodawca została wpisana do rejestru przedsiębiorców KRS w dniu 7 sierpnia 2002 r. W latach wcześniejszych Spółka weszła w posiadanie nieruchomości, następnie dodatkowo zabudowanych, położonych w Z. przy ulicy [...]. Na nieruchomość składają się działki gruntu o następujących numerach: [...] o łącznej powierzchni 17.721 m2.
Spółka planuje dokonanie rozliczenia przychodu z udziału w zyskach osób prawnych. W miejsce świadczenia pieniężnego z tytułu przychodu z udziału w zyskach osób prawnych, Spółka rozważa przeniesienie na wspólników własności nieruchomości w udziałach adekwatnych do ich udziałów w Spółce lub przekazanie każdemu ze wspólników na wyłączną własność po jednej z posiadanych nieruchomości po dokonaniu jej podziału. Rozliczenie nastąpi bowiem z zastosowaniem instytucji datio in solutum, świadczenie w miejsce wykonania zgodnie z art. 453 Kodeksu cywilnego. W ramach umowy datio in solutum przeniesiona zostanie na rzecz wspólników Wnioskodawcy nieruchomość lub udział w nieruchomości, której Spółka jest właścicielem. W miejsce świadczenia pieniężnego z tytułu wypłaty udziałów w zyskach spółki, wspólniczkom zostaną przekazane wszystkie z wymienionych we wniosku działek, tj.: [...]. Wnioskodawca zwraca poza tym uwagę, że w sensie cywilistycznym kilka działek może stanowić jedną nieruchomość (art. 46 kc) i odwołał się przy tym do treści wyroku Sądu Najwyższego z dnia 26 lutego 2003 r., który wskazał, że "dwie niezabudowane działki gruntu graniczące ze sobą i należące do tego samego właściciela, dla których jest prowadzona jednak księga wieczysta stanowią - w rozumieniu art. 46 § 1 kc - jedną nieruchomość gruntową". W chwili obecnej wszystkie wyżej wymienione działki są objęte czterema księgami wieczystymi o następujących numerach: [...].
Wnioskodawca podkreślił, że przekazanie nieruchomości może się odbyć w następujące sposoby:
- wspólnikom może być przekazany udział w prawie własności nieruchomości (nieruchomość będzie więc objęta współwłasnością ułamkową), albo;
- może się to odbyć poprzez podział fizyczny nieruchomości tj. poprzez wyodrębnienie z nieruchomości objętej jedną księgą wieczystą kilku działek geodezyjnych i założenie dla niej odrębnej księgi wieczystej. W ten sposób nieruchomość, która dotąd w świetle przepisu art. 46 kc stanowiła odrębny przedmiot własności, zostanie podzielona i poszczególne jej "części" zostaną przyznane poszczególnym wspólniczkom jako odrębne nieruchomości.
Wnioskodawca wskazuje, iż w momencie nabycia nieruchomości, nie przysługiwało mu prawo odliczenia podatku VAT.
W związku z powyższym zadano następujące pytanie:
Czy przekazanie nieruchomości w związku z rozliczeniem przychodów wspólników z tytułu udziału w zyskach osób prawnych na rzecz wspólników, w proporcjach odpowiadających ich udziałom w kapitale zakładowym (datio in solutum), podlega opodatkowaniu podatkiem VAT?
Zdaniem Wnioskodawcy, przekazanie wspólnikowi spółki nieruchomości w ramach datio in solutum w warunkach wskazanych w opisie stanu faktycznego nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Wnioskodawca uważa, że wypłata dywidendy nie stanowi dyspozycji majątkiem spółki polegającym na sprzedaży. Jak wskazuje się w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości UE (C-102/86, C-16/93, C-154/80) czynność uważa się za odpłatną jeżeli istnieje miedzy podmiotami określony związek prawny, wynagrodzenie stanowi wartość należną za przekazane świadczenie, istnieje korzyść pomiędzy realizującymi świadczenie, istnieje związek odpłatności z realizowanym świadczeniem. W niniejszej sprawie żadna z tych przesłanek nie występuje, co znalazło potwierdzenie w wyroku WSA w Warszawie z 25 stycznia 2011 r. III SA/Wa 3068/10, nie mają więc zastosowania art. 1,5, 7,8 ustawy o VAT.
W zaskarżonej interpretacji Dyrektor Izby Skarbowej w K. uznał stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego za prawidłowe. W uzasadnieniu odwołał się do treści art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054, dalej ustawa o VAT) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii, o czym stanowi art. 2 pkt 6 ustawy. Artykuł 7 ust. 1 ustawy o VAT stanowi, iż przez dostawę towarów, o której mowa w art.5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel ( ... ).
W myśl zapisów art. 7 ust. 2 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 rozumie się również przekazanie nieodpłatnie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności:
1) przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia,
2) wszelkie inne darowizny
- jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu tych towarów.
Wskazać należy, że opodatkowaniu, co do zasady, podlegają czynności odpłatne, przy czym odpłatność za czynności dostawy towarów lub świadczenia usług nie musi mieć postaci pieniężnej. Czynność można uznać za dokonaną odpłatnie, gdy istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub świadczącego usługę. Wskazany sposób rozumienia odpłatności czynności organ interpretujący wywodzi między innymi z rozstrzygnięć Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 8 marca 1988r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council oraz z wyroku C-16/93 pomiędzy R.J Tolsma v. Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden, w którym Trybunał zauważył, iż czynność "podlega opodatkowaniu wyłącznie wtedy, gdy istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy". Podobnie w wyroku z dnia 5 lutego 1981r., C-154/80 Staatssecretaris van Financien v. Stowarzyszenie spółdzielcze "Cooperatieve Aardappelenbewaarplaats GA" Zatem pod pojęciem "odpłatności dostawy towarów" lub "odpłatności świadczenia usług" rozumieć należy prawo podmiotu dokonującego dostawy towaru lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej, zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).
Organ interpretujący podkreślił jednak, iż ustawodawca zrównał niektóre dostawy towarów wykonywane nieodpłatne z odpłatną dostawą towarów, podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, a to w art. 7 ust. 2 ustawy, z którego wynika, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają wszelkie nieodpłatne przekazania towarów pod warunkiem, że podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Niespełnienie powyższego warunku jest podstawą do traktowania nieodpłatnego przekazania towarów, jako czynności wyłączonej spod zakresu działania ustawy o podatku od towarów i usług, bez względu na cel, na który zostały przekazane.
Z przestawionego zdarzania przyszłego wynika, iż Wnioskodawca w miejsce świadczenia pieniężnego z tytułu wypłaty udziałów w zyskach spółki, rozważa przeniesienie na wspólników udział w prawie własności działki albo kilku działek wyodrębnionych geodezyjnie. W momencie nabycia przedmiotowych działek Wnioskodawcy nie przysługiwało prawo odliczenia podatku VAT. W tym miejscu organ odwołał się do uregulowań dotyczących wypłaty dywidendy przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością jako formy partycypowania przez udziałowca w zysku rocznym spółki. Kwestie te zostały uregulowane w przepisach ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.). Zgodnie z art. 191 § 1 Kodeksu spółek handlowych, wspólnik ma prawo do udziału w zysku wynikającym z rocznego sprawozdania finansowego i przeznaczonym do podziału uchwałą zgromadzenia wspólników, z uwzględnieniem przepisu art. 195 § 1. W myśl art. 191 § 2 Kodeksu spółek handlowych, umowa spółki może przewidywać inny sposób podziału zysku, z uwzględnieniem przepisów art. 192-197. W świetle art.193 § 1 Kodeksu spółek handlowych, uprawnionymi do dywidendy za dany rok obrotowy są wspólnicy, którym udziały przysługiwały w dniu powzięcia uchwały o podziale zysku. Wspólnik ma prawo do udziału w zyskach spółki, której udziałów jest posiadaczem, pod warunkiem przeznaczenia go do wypłaty uchwałą walnego zgromadzenia wspólników. Wypłata dywidendy jest jednostronnym świadczeniem spółki na rzecz udziałowca. Przepisy Kodeksu spółek handlowych nie określają formy wypłaty dywidendy, choć w praktyce obrotu gospodarczego najpopularniejszą formą wypłaty dywidendy jest świadczenie pieniężne. Jednak dozwolona jest także wypłata dywidendy w naturze, np. w formie rzeczy oznaczonych co do gatunku lub w towarze. Ta forma wypłaty dywidendy jest możliwa tylko wówczas, gdy statut spółki wprost ją przewiduje.
W ocenie wydającego interpretację wypłata dywidendy jest szczególnym rodzajem czynności prawnej, uregulowanej w Kodeksie spółek handlowych i nie mają do niej zastosowania przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące sprzedaży lub zamiany, co w niniejszej sprawie pozostaje bez wpływu na kwalifikację tej czynności na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług. Skoro bowiem przedmiotem dywidendy wypłaconej przez Wnioskodawcę będzie towar w rozumieniu art. 2 pkt 6 ustawy o podatku od towarów i usług w postaci należącej do niego nieruchomości gruntowej i Wnioskodawca przeniesie na wspólnika prawo własności tej nieruchomości, oznacza to, że czynność ta stanowić będzie nieodpłatną dostawę towarów w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług.
Jednakże z uwagi na fakt, iż Wnioskodawcy w związku z nabyciem działek mających być przedmiotem dywidendy nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, nie zostaną spełnione warunki do uznania przedmiotowej transakcji za nieodpłatną dostawę towarów zrównaną z odpłatną dostawą, o której mowa w art. 7 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług. Tym samym stanowisko Wnioskodawcy, że wypłata dywidendy rzeczowej nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT, należało uznać za prawidłowe jednakże częściowo z innych powodów niż wskazał Wnioskodawca. Organ uznał planowaną wypłatę dywidendy rzeczowej za nieodpłatną dostawę towarów w rozumieniu ustawy o VAT, z uwagi na brak prawa do odliczenia przy nabyciu nieruchomości.
Pismem z dnia [...] r. Wnioskodawca wezwał Dyrektora Izby Skarbowej w K. do usunięcia naruszenia prawa w zakresie objętym uzasadnieniem interpretacji, w zakresie, w którym nie podzielono uzasadnienia przedstawionego we wniosku. W ocenie Wnioskodawcy udzielenie dywidendy, w tym w naturze stanowi wyłącznie rozliczenie ze wspólnikiem i nie jest działalnością spółki, a w konsekwencji nie znajduje się w katalogu czynności opodatkowanych, wskazanych w art. 5 ustawy, a zatem nie było podstawy do badania jej skutków w oparciu o art. 7 ust. 2 ustawy o VAT.
Pismem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w K. po ponownym zbadaniu sprawy nie znalazł podstaw do zmiany indywidualnej interpretacji prawa podatkowego z dnia [...] r.
Pismem z dnia [...] r. "A" Sp. z o.o. w Z. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na powyższą interpretację i wniosła o jej uchylenie w całości za przyznaniem kosztów procesu.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, a to "art. 5 i 7 ustawy o VAT poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i uznanie że przekazanie nieruchomości zabudowanej budynkami, wzniesionymi przez Skarżącego samodzielnie i które to służyły skarżącemu w działalności podatkowanej, a które to budynki Skarżący chce przekazać wspólnikom w związku z rozliczeniem udziału w zyskach osób prawnych (datio in solutum) stanowi nieodpłatne odpłatnego przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel"; oraz naruszenie przepisów prawa procesowego art. 14c § 2 O.p. poprzez nieprawidłową ocenę stanowiska podatnika. Gdyby wydający interpretację prawidłowo ocenił implikacje prawne powołanych prawa materialnego, musiałby uznać, że stanowisko podatnika jest prawidłowe z przyczyn przez niego wskazanych. W uzasadnieniu swego stanowiska strona skarżąca wskazywała na niekonsekwencje w prezentowanej przez organ wykładni przepisów i w tej kwestii odwołała się do treści interpretacji prawa podatkowego w przedmiocie podatku od towarów i usług, gdzie Dyrektor Izby Skarbowej w K. prezentował pogląd, iż czynność przeniesienia w trybie art. 453 kc własności nieruchomości stanowi odpłatne świadczenie usług obciążone podstawową stawką podatku (z dnia [...] r. [...], z dnia [...] r., [...] oraz z dnia [...]r. [...]). W ocenie skarżącego jego stanowisko mogło zostać uznane za prawidłowe jedynie przy uwzględnieniu w całości zawartej w nim argumentacji. Jeśliby natomiast przyjąć za organem, iż czynność datio in solutum jest czynnością podlegającą VAT to wówczas konsekwentnie winna być ona uznana za odpłatną dostawę towarów, a stanowisko podatnika winno być uznane za nieprawidłowe.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu swego stanowiska wskazał, iż pierwotnie we wniosku strona skarżąca wskazała, iż nabyła nieruchomości i z tego tytułu nie przysługiwało jej prawo do odliczenia podatku od towarów i usług, natomiast już w treści skargi wskazała, iż nieruchomości te są zabudowane obiektami budowlanymi trwale związanymi z gruntem, które to obiekty służyły prowadzonej działalności opodatkowanej. We wniosku skarżący nie wskazał, czy w sprawie miały miejsce przesłanki z art. 2 pkt 14 ustawy o VAT, jak długo obiekty były użytkowane, czy przysługiwało prawo obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, czy skarżący poniósł nakłady na ulepszenie obiektów i w jakiej wysokości. Na istnienie braków w opisie stanu faktycznego sprawy wskazują też powołane w skardze interpretacje prawa podatkowego odnoszące się do zagadnień związanych z dostawa obiektów budowlanych. W tym kontekście organ podkreślił, iż to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek przedstawienia wyczerpująco stanu faktycznego sprawy, na nim również skupiają się konsekwencje wydania interpretacji w stanie faktycznym odmiennym niż ten do którego odnosi się podatnik. W konsekwencji organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie odnosząc je do orzecznictwa sądów administracyjnych i literatury przedmiotu. W konkluzji organ stwierdził, iż przekazanie nieodpłatnie składników majątkowych przedsiębiorstwa akcjonariuszom na podstawie art. 7 ust. 2 pkt. 1 ustawy o VAT podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Organ wobec powyższych wywodów nie podzielił zarzutów skargi jakoby naruszył wskazane tam przepisy proceduralne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Skargę należało uwzględnić, choć w części z przyczyn w niej nie wskazanych.
Zgodnie z art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez m. in. kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem wydawanych przez nią decyzji, postanowień bądź innych aktów. Stosownie zaś do art. 3 § 1 i § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – zwana dalej p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m. in. na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. Sąd uwzględniając skargę na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego uchyla taką interpretację (art. 146 § 1 cytowanej ustawy).
Specyfika postępowania w sprawie wydania pisemnej interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego polega między innymi na tym, że właściwy organ interpretujący odnosi się tylko i wyłącznie w obrębie stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę oraz wyrażonej przez niego oceny prawnej (stanowisko) – art. 14b § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm. zwana dalej O.p.). Organ interpretujący nie przeprowadza w tego rodzaju sprawach postępowania dowodowego, ograniczając się jedynie do analizy okoliczności podanych we wniosku. Ponadto, zgodnie z art. 14c § 1 O.p. interpretacja indywidualna musi zawierać ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Przy czym stanowisko organu zawsze musi być ustosunkowaniem się do poglądu, stanowiska prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę. Uzasadnienie prawne musi natomiast stanowić rzetelną informację dla wnioskodawcy, dlaczego w jego sprawie znajdują zastosowanie określone przepisy, a także, dlaczego wyrażony przez niego pogląd nie zasługuje na uwzględnienie. Innymi słowy, w uzasadnieniu prawnym organ winien wytłumaczyć wnioskodawcy z jakich przyczyn zastosował w danym stanie faktycznym konkretny przepis. Dopiero ocena stanowiska wnioskodawcy i stanowisko własne organu podatkowego składają się na interpretację, przy czym ocena z istoty swej musi, obok krytyki lub aprobaty stanowiska wnioskodawcy, zawierać wyjaśnienie, dlaczego takie a nie inne stanowisko zostało zajęte. Reasumując, wydanie interpretacji zgodnie z wyżej wskazanymi przepisami II Rozdziału 1a Ordynacji podatkowej wymaga przedstawienia przez stronę kompleksowo zarówno stanu faktycznego sprawy jak i jego oceny prawnej, co winno być równoważone adekwatnym stanowiskiem organu wydającego interpretację. Sąd w pełni podziela pogląd przedstawiony przez organ w uzasadnieniu odpowiedzi na skargę, iż podstawę wydania interpretacji stanowi wyczerpująco opisany przez stronę stan faktyczny sprawy, a przywołane tam stanowiska sądów administracyjnych jedynie wzmacniają ten pogląd (wyrok z dnia 23 lutego 2010 r. I SA/Po 1124/09, wyrok z dnia 27 sierpnia 2009 r. I SA/Gd 401/09).
Powyższe rozważania należy odnieść do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy i wskazać, iż na stronie 7 wniosku o wydanie interpretacji w punkcie G, rubryce "Opis stanu faktycznego (stanów faktycznych), zdarzenia przyszłego (zdarzeń przyszłych)", w ustępie trzecim wnioskodawca stwierdził: "W latach wcześniejszych Spółka weszła w posiadanie nieruchomości, następnie dodatkowo zabudowanych, położonych w Z. . . .". Z zacytowanego fragmentu wniosku wynika, że Spółka w dacie złożenia wniosku zamierzała dysponować tymi nieruchomościami w trybie rozliczenia przychodu z udziału w zyskach osób prawnych. W tym miejscu należy wskazać, na co zwracał uwagę organ w odpowiedzi na skargę, iż powyższa kwestia została szerzej opisana przez stronę skarżącą w treści samej skargi. Jednocześnie należy podkreślić, iż organ pismem z dnia [...] r. zwrócił się do Wnioskodawcy o uzupełnienie wniosku, a to w związku z treścią art.14h O.p., który w sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej nakazuje odpowiednie stosowanie przepisy art. 120, art. 121 § 1, art. 125, art. 129, art. 130, art. 135-137, art. 140, art. 143, art. 165a, art. 168, art. 169 § 1-2, art. 170 i art. 171 oraz przepisy rozdziału 5, 6, 10 i 23 działu IV. Art. 169 § 1 O.p. nakłada na organ obowiązek wezwania strony do uzupełnienia podania, gdy nie spełnia ono wymogów określonych przepisami prawa. Dyspozycja tegoż przepisu znalazła zastosowanie w rozpoznawanej sprawie. W powołanym wyżej piśmie z dnia [...] r. organ wezwał o uzupełnienie wniosku poprzez wskazanie, które z działek wyodrębnionych geodezyjnie, a wymienionych we wniosku będą przekazane w związku z rozliczeniem przychodów wspólnikom z tytułu udziału w zyskach osób prawnych oraz czy Wnioskodawcy nie przysługiwało w całości lub w części prawo obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu działek. W piśmie z dnia [...] r. strona skarżąca udzieliła odpowiedzi na powstałe wątpliwości, a w konsekwencji organ wydał zaskarżona interpretację. W rozstrzygnięciu tym nie odniesiono się do kwestii tego czy przekazywane w zamian za udział w zyskach osoby prawnej nieruchomości były i są zabudowane, czy obiekty te służyły do wykonywania prowadzonej przez Spółkę działalności gospodarczej i czy uczyniła na nie nakłady, kiedy w jakim rozmiarze, czy z tego tytułu Spółka obniżyła kwotę podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Kwestie powyższe pozostają w ścisłym związku z treścią pytania zadanego we wniosku, a w szczególności z treścią odpowiedzi udzielonej przez organ, zaś w przyszłości mogą wiązać zarówno podatnika jak i organ co do zakresu zobowiązań podatkowych, a to chociażby w kontekście powoływanej już w sprawie dyspozycji art. 2 pkt 14 ustawy o VAT. W tym miejscu należy ponownie odnieść się do treści w art. 14b § 3 O.p., w którym ustawodawca określił warunki formalne wniosku o udzielenie interpretacji. Zgodnie z tym przepisem Wnioskodawca jest obowiązany do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego lub opisu zdarzenia przyszłego oraz własnego stanowiska w sprawie. Organ podatkowy dokonuje natomiast oceny prawnej stanowiska zawartego we wniosku z przytoczeniem przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie. W stosunku do tak określonego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego wyrażana jest jego ocena prawna, tak przez samego podatnika, jak i przez organ podatkowy. Organ podatkowy dokonuje interpretacji indywidualnej, przyjmując za podatnikiem ściśle określony stan faktyczny. Powyższe należy odnieść do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 marca 2012 r. II FSK 1456/10, który stwierdził, że nowe, w stosunku do przedstawionych we wniosku o wydanie interpretacji lub w pismach uzupełniających ten wniosek, okoliczności stanu faktycznego, wpływające istotnie na jego treść i obraz, a przedstawione dopiero w skardze do sądu administracyjnego, albo jeszcze później - w skardze kasacyjnej do administracyjnego sądu odwoławczego, wykraczają poza zakres sprawy administracyjnej w przedmiocie udzielenia interpretacji indywidualnej, a zatem nie mogą zostać w niej uwzględnione. NSA w cytowanym wyroku podkreślił, że postępowanie przed sądami administracyjnymi stanu faktycznego wydanej interpretacji nie zmieni, nie uzupełni, nie urealni, albowiem sąd nie może działać za stronę zakończonego już, a tylko kontrolowanego w zakresie legalności wykonywania administracji publicznej, postępowania interpretacyjnego. Podsumowując, NSA wskazał, że nowe okoliczności faktyczne oraz ich ocena prawna przedstawione w skardze sądowoadministracyjnej lub w skardze kasacyjnej nie mogą zmienić stanu faktycznego wydanej indywidualnej interpretacji prawa podatkowego, o którym mowa w art. 14b § 3 O.p. Jak wynika z przytoczonego orzeczenia element nowy podnoszony przez stronę w skardze do sądu, to taki, który uzupełnia stan faktyczny sprawy opisany pierwotnie, we wniosku o istotne elementy. W rozpoznawanej sprawie nie mamy do czynienia z nowym faktem w postaci wskazania, iż działki są zabudowane, gdyż element ten pojawia się już w treści samego wniosku, choć nie jest przez stronę uwypuklany. W ocenie sądu nie można tej istotnej kwestii pominąć, zaś zarówno Wnioskodawca we wniosku, jak i organ wydający interpretację w rozstrzygnięciu, winny w sposób szczegółowy i jednoznaczny opisać i odnieść się do stanu faktycznego, wezwać do jego uzupełnienia i w efekcie tych działań zająć jednoznaczne stanowisko odnośnie przyszłych zobowiązań podatnika z tytułu podatku od towarów i usług, a to ze względu na odmienne konsekwencje sytuacji, w której przekazywane nieruchomości, poszczególne działki są niezabudowane, w odróżnieniu od sytuacji gdy po ich nabyciu Spółka zabudowała je, a w powstałych obiektach prowadziła działalność gospodarczą jako czynny podatnik podatku od towarów i usług.
W ocenie Sądu dopiero po rozstrzygnięciu powyższych kwestii będzie możliwe jednoznaczne dokonanie interpretacji prawa podatkowego i stwierdzenie czy i w jakim zakresie do planowanej czynności przekazania nieruchomości w zamian za zyski spółki prawa kapitałowego będą miały zastosowanie przepisy ustawy o podatku od towarów i usług.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną, na podstawie art. 146 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło