III SA/Lu 379/13

WyrokWSA w Lublinie2013-10-10

Skład orzekający: Jerzy Drwal, Jacek Czaja, Ewa Ibrom

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy celne mogą zakwestionować zadeklarowaną wartość celną towaru, jeśli istnieją uzasadnione wątpliwości co do jej wiarygodności, nawet jeśli dokument sprzedaży jest formalnie poprawny?
Ratio decidendi
Organy celne mogą zakwestionować zadeklarowaną wartość celną towaru, jeśli istnieją uzasadnione wątpliwości co do jej wiarygodności, nawet jeśli dokument sprzedaży jest formalnie poprawny. W przypadku importu używanych samochodów, gdy wartość transakcyjna budzi wątpliwości, dopuszczalne jest zastosowanie metody ostatniej szansy do ustalenia wartości celnej, opierając się na danych branżowych i opiniach biegłych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia długu celnego od używanego samochodu osobowego sprowadzonego ze Szwajcarii. Skarżąca zadeklarowała wartość pojazdu na 2000 CHF, opierając się na rachunku od firmy C. G. Organy celne zakwestionowały tę wartość, powołując się na informacje od szwajcarskich władz celnych, które wskazywały na sfałszowanie dokumentu sprzedaży, oraz na porównanie z cenami rynkowymi z katalogu EurotaxGlass. W konsekwencji ustalono wyższą wartość celną i należność celną. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa, w tym dotyczące przedawnienia, oceny dowodów i niewłaściwej wykładni przepisów o wartości celnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędzia WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), Protokolant Stażysta Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 10 października 2013 r. sprawy ze skargi E. O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie długu celnego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2013 r., Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w B. P., po rozpatrzeniu odwołania E. O. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. z dnia [...] maja 2012 r., Nr [...] w przedmiocie długu celnego. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu [...] lutego 2008 r. E. O. zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu sprowadzony ze Szwajcarii używany samochód osobowy marki Subaru Forester, rok produkcji 2001. Do zgłoszenia celnego dołączono m.in. rachunek z dnia [...] stycznia 2008 r. wystawiony przez C. G., określający wartość importowanego pojazdu na kwotę 2000 CHF, ocenę techniczną z dnia [...] lutego 2008 r. Nr [...], wykonaną przez A. W. Pismem z dnia [...] czerwca 2011 r., Nr [...] Prokuratura Apelacyjna w L. przekazała do Urzędu Celnego w B. P. wyniki kontroli szwajcarskich władz celnych przeprowadzonej na wniosek Prokuratury w ramach międzynarodowej pomocy prawnej. Właściciel firmy C. G. stwierdził, że nie sprzedał i nic nie wie o wskazanym wyżej pojeździe i podkreślił, że jego firma nazywa się C. G., a nie S. A. W wyniku kontroli zgłoszenia celnego organ ustalił korzystając z katalogu szwajcarskiego EurotaxGlass’s nr 2/2008 z 2008 r., że cena pojazdu marki Subaru Forester z 2001 r. na rynku szwajcarskim wynosiła 11900 CHF. Organ pierwszej instancji przyjmując procentowy stopień uszkodzeń pojazdu wyliczył wartość pojazdu na kwotę 4879 CHF. W związku z powyższym, postanowieniem z dnia [...] września 2012 r., Naczelnik Urzędu Celnego w B. P. wszczął postępowanie celne w sprawie ustalenia wartości celnej oraz niezaksięgowanej kwoty długu celnego od sprowadzonego pojazdu. W piśmie z dnia [...] października 2012 r. skarżąca zarzuciła, że dołączona do akt sprawy ankieta dotycząca zeznań świadka w ramach realizacji wniosku o pomoc prawną Prokuratury Apelacyjnej w L. nie jest w żaden sposób powiązana z niniejszym postępowaniem. Dokument ten nie jest związany ze wskazanym wyżej samochodem, w związku z czym błędnie wypełniono zbiorczą listę pojazdów. Decyzją z dnia [...] listopada 2012 r., Nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w B. P. ustalił wartość celną sprowadzonego pojazdu na podstawie art. 31 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE L z dnia 19 października 1992 r., Nr 302, str. 1 z późn. zm.), dalej: Wspólnotowy Kodeks Celny lub WKC, na kwotę 8673 zł oraz określił niezaksięgowaną kwotę należności celnych wynikających z długu celnego w wysokości 410 zł. Po rozpatrzeniu odwołania E. O., Dyrektor Izby Celnej w B. P. decyzją z dnia [...] marca 2013 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że w świetle postanowień Wspólnotowego Kodeksu Celnego i Porozumienia o stosowaniu artykułu VII Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu GATT (porozumieniu w sprawie wartości celnej) z 1994 r., wartość celna jest ustalana głównie na bazie wartości transakcyjnej, to znaczy ceny faktycznie zapłaconej lub należnej za towary wtedy, jeżeli zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty. Organy celne mogą jednak badać wiarygodność dokumentów przedkładanych przez stronę pod względem formalnym i materialnym. Przepis art. 78 WKC umożliwia organom przeprowadzenie kontroli zgłoszenia celnego po zwolnieniu towarów. Jeżeli ze zgłoszenia celnego lub kontroli a posteriori wynika, że postępowanie zostało przeprowadzone w oparciu o nieprawidłowe lub niekompletne dane, organy mogą dokonać zmian w zgłoszeniu celnym. W niniejszej sprawie takie wątpliwości nasunęły pisma szwajcarskich organów celnych, dotyczące pojazdów, które zostały sprzedane przez inne ustalone podmioty. Szwajcarskie władze celny ustaliły, że firma C. G. istniała w dniu wystawienia rachunków oraz istniała w czasie prowadzenia postępowania weryfikacyjnego. Władze celne przesłuchały właściciela firmy, który stwierdził, iż nie sprzedał i nic nie wie o wskazanym wyżej pojeździe i podkreślił, że jego firma nazywa się C. G., a nie S. A., w związku z czym szwajcarskie organy celne w przesłanej zbiorczej liście pojazdów – Etap I-III wskazały w kolumnie cena sprzedaży wpis TF (totalne fałszerstwo). Organ porównał zadeklarowaną w zgłoszeniu celnym wartość pojazdu, z ceną podobnego pojazdu na rynku eksportu, posługując się katalogiem EuroTaxGlass’s i ustalił, że cena pojazdu Subaru Forester, wyprodukowanego w 2001 r. na rynku Szwajcarskim wynosiła 11900 CHF. Uwzględniając uszkodzenia opisane w ocenie technicznej dołączonej do zgłoszenia celnego, przyjmując procentowy stopień uszkodzeń pojazdu organ wyliczył, że wartość pojazdu wynosi 4879 CHF, a więc jest 2,4 razy wyższa niż zadeklarowana w zgłoszeniu celnym. W przypadku zakwestionowania wiarygodności dokumentów służących do określenia wartości celnej zachodzi konieczność ustalenia jej wartości zgodnie z metodami określonymi w art. 30-31 WKC. Odnosząc się do kolejnych metod organ wskazał, że dla prawidłowego określenia wartości celnej zastosowano tzw. "metodę ostatniej szansy", zgodnie z art. 31 ust. 1 KWC. Organ podniósł, że do ustalenia wartości celnej przyjęto dane uwidocznione w ocenie technicznej z dnia [...] lutego 2008 r., jednak nie uwzględniono w kalkulacji korekty z tytułu trudnej zbywalności samochodów w obrocie. Było to uzasadnione faktem, że korekta ta stanowi element wtórny dla importu pojazdu i dokonanego zgłoszenia celnego, ponieważ współczynnik ten nie jest związany z wartością transakcyjną określoną w art. 29 WKC. Korekta z tytułu współczynnika zbywalności nie może mieć znaczenia do określenia wartości celnej towaru, ponieważ ten wskaźnik nie odnosi się do wartości towaru na dzień zgłoszenia celnego. Zakwestionowanie zadeklarowanej wartości celnej na podstawie art. 181a rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny ( Dz. U. UE L z dnia 11 października 1993 r. Nr 253, str. 1 z poźn. zm.), dalej: RWKC, nie oznacza podważenia autentyczności dokumentu sprzedaży. Wiarygodność faktury obejmuje nie tylko jej autentyczność, ale także wiarygodność podanej na tym dokumencie ceny transakcyjnej. Dokument taki nie będzie wiarygodny, gdy podana w nim cena transakcyjna budzi oczywiste wątpliwości. Zgodnie z art. 194 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.), dalej: Ordynacja podatkowa, dokumenty szwajcarskich organów celnych zostały uznane za dokumenty urzędowe, natomiast stosownie do art. 86 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz. U. z 2012 r. Nr 727 z późn. zm.), dalej: Prawo celne, organ celny przyjmuje jako dowód dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub inne uprawnione podmioty państwa obcego. W skardze do WSA w Lublinie E. O. wniosła o uchylenie obu omawianych decyzji, zarzucając organom celnym naruszenie przepisów prawa - art. 221 ust. 3 w związku z art. 55 ust. 2 ustawy - Prawo celne poprzez nieuwzględnienie terminu przedawnienia określonego we wskazanym przepisie i wydanie decyzji pomimo przedawnienia ustalenia należności; - niepodanie w osnowie oraz uzasadnieniu decyzji podstawy prawnej umożliwiającej wydanie decyzji po terminie wskazanym w art. 221 ust. 3 WKC; - art. 122, 187 § 1, 191 Ordynacji podatkowej w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego, poprzez pominięcie wyczerpującego rozpatrzenia i oceny materiału dowodowego, wadliwą ocenę pisma szwajcarskich władz celnych i brak wszechstronnej analizy oraz oceny innych dowodów we wzajemnej relacji między nimi, co wpłynęło na treść decyzji; - art. 29 ust. 1 WKC oraz art. 181 a RWKC, poprzez ich niewłaściwa wykładnię a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie na skutek przyjęcia, że do zakwestionowania wartości celnej towaru wystarczy sama wątpliwość organu celnego uzasadniona różnicą pomiędzy wartością towaru podaną w zgłoszeniu celnym, a wartością podobnych, lecz o innym stanie technicznym, podczas gdy prawidłowe zastosowanie tych przepisów prowadzi do uznania, że wartością celną przewożonych towarów jest wartość transakcyjna faktycznie zapłacona, a zastosowanie przepisu szczególnego umożliwiającego odstąpienie od wartości transakcyjnej jest możliwe tylko w sytuacjach wyjątkowych, zwłaszcza gdy wartość podana w zgłoszeniu celnym nie odpowiada wartości towarów podobnych, o możliwie najbardziej zbliżonym do przedmiotu oceny stanie technicznym; - art. 78 ust. 3 WKC poprzez pominięcie w rozstrzygnięciu dyspozycji art. 18 ust. 7 oraz art. 38 ust,. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług oraz art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 23 stycznie 2004 r. o podatku akcyzowym w zw. art. 154 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym; - art. 122 § 1 w zw. z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez uchylanie się przez organ celny od obowiązku zebrania wszelkich możliwych do uzyskania dowodów mających na celu wyjaśnienie stanu faktycznego i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, a następnie wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o niepełny i niekompletny materiał dowodowy dotyczący ustalenia stanu faktycznego dokonanej transakcji zakupu pojazdu; - art. 180 w zw. z art. 188 Ordynacji podatkowej, poprzez nieuwzględnienie wniosków strony o przesłuchanie A. M. kupującego w imieniu przedsiębiorstwa skarżącej, które miało istotne znaczenie dla ustalenia od kogo i za jaką cenę został nabyty pojazd. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że w niniejszej sprawie nie było podstaw do przyjęcia dłuższego terminu przedawnienia niż 3 lata, o którym mowa w art. 221 ust. 4 WKC. Dyrektor Izby Celnej w zaskarżonej decyzji nie twierdził, że skarżąca popełniła czyn karalny, nie próbował również takiego czynu klasyfikować. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 122, 187 § 1, 191 Ordynacji podatkowej w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego skarżąca podniosła, że pismo szwajcarskich władz celnych jest nieprzydatne do celów dowodowych, ponieważ nie wyjaśnia istotnych dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Zdaniem skarżącej z protokołu zeznań świadka - właściciela firmy C. G. nie wynika, aby zadano mu pytanie, w odpowiedzi na które stwierdził, że nie sprzedał i nic nie wie o importowanym w niniejszej sprawie pojeździe. W ocenie skarżącej, organy celne nie wykazały wystarczająco, że wystąpiły przesłanki do zastosowania art. 181 a RWKC, tj. że wystąpiły uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość odpowiada wartości transakcyjnej. Skarżąca podkreśliła, że przedstawiła dowody, z których wynika, że cena całkowita za zakupiony samochód odpowiada wartości zadeklarowanej: rachunek i opinia biegłego A. W. Skarżąca wnioskowała również o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka – A. M. na okoliczność ceny zakupu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w B. P. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 29 ust. 1 WKC, wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, wtedy gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty. Ceną faktycznie zapłaconą lub należną jest całkowita kwota płatności dokonana lub mająca zostać dokonana przez kupującego wobec lub na korzyść sprzedającego za przywożone towary i obejmująca wszystkie płatności dokonane lub mające być dokonane jako warunek sprzedaży przywożonych towarów przez kupującego sprzedającemu lub przez kupującego osobie trzeciej celem spełnienia zobowiązań sprzedającego (art. 29 ust. 3 lit. a/ WKC). W niniejszej sprawie organ celny wszczął postępowanie w celu weryfikacji wartości celnej sprowadzonego ze Szwajcarii samochodu osobowego marki Subaru Forester, rok produkcji 2001. Organ celny powziął wątpliwości co do wiarygodności ceny transakcyjnej w związku z pismem Prokuratury Apelacyjnej w L. z dnia [...] czerwca 2011 r., wraz z którym przesłano kopie dokumentów pomocy prawnej szwajcarskich organów celnych, zawierające zeznania świadka – właściciela firmy C. G., z których wynikało, że nie sprzedał sprowadzonego przez skarżącą ze Szwajcarii samochodu i nic nie wie o tym pojeździe. Władze celne Szwajcarii przekazały również "Zbiorczą listę pojazdów – Etap I-III". W kolumnie cena sprzedaży widnieje wpis TF (totalne fałszerstwo). Wątpliwości te znalazły potwierdzenie w wyniku dokonanego przez organy celne porównania wysokości cen pojazdów tej samej marki i rocznika co importowany pojazd z wartością pojazdu zadeklarowaną w zgłoszeniu celnym, według katalogów branżowych. Na rachunku z dnia [...] stycznia 2008 r. określono bowiem wartość importowanego pojazdu na kwotę 2000 CHF, tymczasem w katalogu szwajcarskim EurotaxGlass Nr 2/2008 cena pojazdu Subaru Forester, rok produkcji 2001, wynosiła na rynku szwajcarskim 11900 CHF. Organ celny porównując wartość pojazdu podobnego uwzględnił uszkodzenia opisane w dołączonej do zgłoszenia celnego ocenie technicznej z dnia [...] lutego 2008 r. Nr [...] i wyliczył wartość pojazdu na kwotę 4879 CHF, a więc ponad dwukrotnie wyższą niż wskazana w rachunku i zgłoszeniu celnym. Istotna rozbieżność między cenami katalogowymi a zadeklarowaną wartością importowanego pojazdu oraz wynik postępowania przeprowadzonego przez szwajcarskie organy celne, wskazujący na sfałszowanie dowodu sprzedaży, stanowiły wystarczającą przesłankę dla powstania uzasadnionych wątpliwości co do wiarygodności zadeklarowanej ceny transakcyjnej w rozumieniu art. 181a RWKC. Zauważyć w tym miejscu należy, że odwołanie się przez organy celne do wskazanego wyżej katalogu służyło jedynie wstępnej weryfikacji wartości zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym i nie stanowiło podstawy do ustalenia wartości ostatecznie przyjętej w decyzji. Wynika to z faktu, że katalogi branżowe są jedynie powszechnie uznawanym źródłem informacji o wartości pojazdów. Jednocześnie zauważyć należy, że dane zawarte w tego typu katalogach w zasadzie odnoszą się do cen uśrednionych, ustalanych na podstawie danych z wielu transakcji i z istoty nie operują cenami jednostkowymi. W konsekwencji podzielić należy wyrażoną przez organy celne ocenę, że w sprawie wystąpiły uzasadnione wątpliwości co do tego, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC, a to pozwalało na odstąpienie przez te organy od ustalania wartości celnej przywożonego towaru z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej. W tym stanie rzeczy zachodziła konieczność ustalenia przez organy celne wartości celnej towaru w oparciu o inne metody - określone w art. 30-31 WKC. Powołując się na wytyczne Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej, organ obszernie i przekonująco uzasadnił, że w przypadku importu używanych pojazdów jedyną możliwą do zastosowania metodą pozostaje metoda ostatniej szansy. Zauważyć przy tym trzeba, że Wyjaśnienia Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej nie są wprawdzie źródłem prawa, jednak stanowią podstawową dyrektywę interpretacyjną w zakresie przepisów WKC dotyczących ustalania wartości celnej, którą organy celne zasadnie uwzględniają w procesie stosowania tych przepisów. Metoda ostatniej szansy (art. 31 WKC) zakłada ustalanie wartości celnej towaru na podstawie danych dostępnych we Wspólnocie, z zastosowaniem odpowiednich środków zgodnych z zasadami i ogólnymi przepisami porozumienia w sprawie stosowania art. VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r. i przepisów WKC. W przypadku importu używanych samochodów dostępne dane, o których mowa w art. 31 WKC, to według wytycznych wspomnianego Komitetu, m.in. informacje zawarte w branżowych katalogach motoryzacyjnych, a także opinie biegłych rzeczoznawców. W rozpoznawanej sprawie podstawą ustalenia przez organy celne ostatecznej wartości celnej pojazdu była ocena techniczna z dnia [...] lutego 2008 r. Nr [...], dołączona do zgłoszenia celnego. Organ celny uwzględnił wskazany w tej ocenie - wykonanej na zlecenie strony - stopień uszkodzenia samochodu oraz inne proponowane korekty wartości (łącznie 59%), z wyjątkiem korekty z tytułu współczynnika zbywalności (5%), odliczył ponadto wartość cła, marży, podatku akcyzowego i podatku VAT i w konsekwencji ustalił wartość celną importowanego pojazdu na kwotę 8673 zł (3819,02 CHF). Owa wartość dała podstawę do określenia przez Naczelnika Urzędu Celnego w B. P. - decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. - kwoty cła podlegającej retrospektywnemu zaksięgowaniu, w wysokości 410 zł. Jak wskazano wyżej, ustalając wartość celną organy nie uwzględniły korekty z tytułu współczynnika zbywalności. Stanowisko organu w tym zakresie jest prawidłowe. Współczynnik zbywalności odnosi się do przyszłej sprzedaży pojazdu na rynku krajowym. Wartość celna to wartość pojazdu ustalona na dzień zgłoszenia celnego, zatem współczynnik zbywalności na rynku kraju importu nie może być brany pod uwagę (por. wyroki wojewódzkich sadów administracyjnych: WSA w Lublinie z dnia 19 sierpnia 2013 r., sygn. akt III SA/Lu 615/12, WSA w Białymstoku z dnia 4 kwietnia 2012 r., I SA/Bk 48/12, WSA w Gdańsku z dnia 15 marca 2011 r. I SA/Gd 1329/10). W świetle powyższego uznać należy, że organy celne prawidłowo określiły wartość celną importowanego pojazdu, zarówno opierając się na trafnej wykładni zastosowanych przepisów prawa, jak i prawidłowo ustalając istotne okoliczności stanu faktycznego sprawy. Odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu naruszenia przepisów procesowych, a mianowicie art. 122, art. 180, art. 187, art. 188, art. 191 Ordynacji podatkowej, stwierdzić należy, że zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Błędne jest twierdzenie skarżącej, że organ wadliwie ocenił materiał dowodowy przekazany przez szwajcarskie władze celne. Z pisma władz celnych Szwajcarii wynika, że firma C. G. istniała w dacie wystawienia rachunku stanowiącego dowód sprzedaży importowanego w niniejszej sprawie używanego samochodu osobowego marki Subaru Forester. Przesłuchany w charakterze świadka właściciel C. G. stwierdził jednak, że nie sprzedał i nic nie wie o sprowadzonym w niniejszej sprawie pojeździe. Prowadzi to do wniosku, że C. G. nie był sprzedawcą importowanego w niniejszej sprawie pojazdu, a zatem rachunek z dnia [...] stycznia 2008 r. wystawiony przez C. A. G. jest sfałszowany. Powyższe potwierdza również opracowana przez władze celne Szwajcarii Zbiorcza lista pojazdów – Etap I-III. Na liście tej w odniesieniu do transakcji między firmą C. G. a firmą E. w kolumnie cena sprzedaży widnieje wpis TF - totalne fałszerstwo. Nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącej, że świadkowi nie zadano pytania dotyczącego sprowadzonego przez skarżącą pojazdu, a więc jego zeznanie nie może stanowić podstawy zakwestionowania wartości transakcyjnej pojazdu. Przede wszystkim wyjaśnić należy, że organy nie oparły swoich ustaleń na protokole (formularzu) zeznań świadka – właściciela firmy C. G., lecz na dokumencie urzędowym w postaci zbiorczej listy pojazdów, zawierającej wykaz transakcji i dokonane przez szwajcarskie organy celne ustalenia co do istnienia lub nie sprzedawców określonych pojazdów oraz ich cen wykazanych w fakturach. Dokument ten ma moc dowodową dokumentu urzędowego, co nie jest przez skarżącą kwestionowane. Ustalenia zawarte w tym dokumencie są wiążące dla polskich organów celnych. Zgodnie z treścią art. 194 Ordynacji podatkowej dokument urzędowy to dokument sporządzony w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej lub innej jednostki, jeśli na podstawie odrębnych przepisów uprawnione są do ich wydawania. Ordynacja nie ogranicza pojęcia dokumentów urzędowych do dokumentów krajowych. Dokumentem urzędowym jest także dokument sporządzony przez organy władzy publicznej innego państwa i honorowany przez władze RP na podstawie odrębnych przepisów. Dokumenty urzędowe mają zwiększoną moc dowodową i stanowią dowód tego co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Z dokumentem związane jest domniemanie prawdziwości jego treści. Prawidłowo przeprowadzone przez władze kraju eksportu wyniki weryfikacji dowodów pochodzenia są wiążące dla władz celnych kraju importu i nie podlegają postępowaniu sprawdzającemu w tym sensie, że władze celne kraju importu nie mają prawa ingerować w ich treść ani prawidłowość działania władz kraju eksportu przy ich wystawianiu. Dodać należy, że skarżąca zbyt dużą wagę przywiązuje do zawartego w formularzu zeznań świadka, przekazanego w ramach realizacji wniosku o pomoc prawną, stwierdzenia: "Moja firma nazywa się C. G., a nie S. A.". Niezależnie od tego, że - jak już wyżej podkreślono - dokumentem urzędowym, stanowiącym dowód sfałszowania faktury nie jest ten formularz, lecz pismo weryfikacyjne szwajcarskich organów celnych, zauważyć należy, że z przytoczonego i powoływanego przez skarżącą wielokrotnie stwierdzenia świadka nie wynika, że świadek nie udzielił odpowiedzi na pytanie, czy sprzedał skarżącej samochód objęty zgłoszeniem celnym za wskazaną w rachunku cenę 2000 CHF. Przeciwnie, świadek stwierdził wprost, że nie sprzedawał tego pojazdu. Organ celny zasadnie odmówił przeprowadzenia dowodu z zeznań świadka A. M. Zgodnie z art. 188 Ordynacji podatkowej, żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Stwierdzić należy, że okoliczność, że świadek A. M. osobiście zapłacił sprzedawcy kwotę 2000 CHF, nie ma znaczenia dla sprawy, skoro organ prowadził postępowanie z uwagi na to, że właśnie ta cena (transakcyjna) - jednocześnie deklarowana przez skarżącą jako wartość celna sprowadzonego samochodu osobowego - z uwagi na jej wysokość odbiegającą istotnie od cen rynkowych, uzasadnia istnienie wątpliwości, co do tego, czy zadeklarowana wartość stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną kwotę w świetle art. 29 WKC. W sytuacji zaistnienia więc przesłanek określonych w art. 181a RWKC, obowiązkiem organu celnego jest ustalenie wartości celnej towaru w trybie określonym przepisami prawa celnego, z zachowaniem – wymaganej przez art. 191 Ordynacji podatkowej – zasady swobodnej oceny dowodów. W ocenie Sądu organy celne w niniejszej sprawie należycie wykazały zasadność odstąpienia od stosowania metody wartości transakcyjnej, bowiem mogły mieć uzasadnione wątpliwości, czy zadeklarowana wartość celna pojazdu, wynikająca z ceny wskazanej w treści przedłożonej umowy sprzedaży, stanowi całkowitą, faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC. Z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że podstawą dla tego stanowiska była istotna rozbieżność pomiędzy zadeklarowaną wartością celną pojazdu, a cenami tego rodzaju pojazdów na rynku kraju eksportu. Argument ten stanowi dostateczną podstawę do zakwestionowania zadeklarowanej wartości celnej opartej na wartości transakcyjnej. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie było prowadzone zgodnie z regułami proceduralnymi, z poszanowaniem praw strony i czynnym jej udziałem. Wbrew twierdzeniom skarżącej, organy celne w toku postępowania podjęły wszelkie niezbędne czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Organy wskazały szczegółowo motywy swoich rozstrzygnięć, oparły się na wszechstronnie zebranym materiale dowodowym, odwołując się do konkretnych ustaleń faktycznych mających oparcie w zgromadzonych w sprawie dowodach. Ocena dokonanych ustaleń odpowiada prawu, nie narusza bowiem granic swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 191 Ordynacji podatkowej. Tym samym zarzuty skargi nie zasługiwały na uwzględnienie. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 221 ust. 4 WKC, bowiem Dyrektor Izby Celnej w B. P. prawidłowo określił termin na powiadomienie dłużnika o kwocie należności celnych. Stosownie do art. 221 ust. 4 WKC, jeżeli dług celny powstał na skutek czynu podlegającego, w chwili popełnienia, wszczęciu postępowania karnego, dłużnika można powiadomić o kwocie długu celnego na warunkach przewidzianych w obowiązujących przepisach, po upływie terminu trzech lat, określonych w ust. 3. Z kolei zgodnie z art. 56 prawa celnego, w przypadku, o którym mowa w art. 221 ust. 4 WKC, powiadomienie dłużnika o kwocie należności nie może nastąpić po upływie 5 lat, licząc od dnia powstania długu celnego. Zgłoszenia celnego dokonano w dniu [...] lutego 2008 r., zaś decyzja organu pierwszej instancji wydana została [...] listopada 2012 r. Natomiast zastosowanie przez organy celne art. 221 ust. 4 WKC uzasadnione było poinformowaniem przez Prokuraturę Krajową o fakcie wszczęcia, postanowieniem nr [...] z dnia [...] marca 2008 r., śledztwa w stosunku do zaimportowanych samochodów osobowych ze Szwajcarii w okresie od 1 stycznia 2004 r. do 31 marca 2008 r. Na zakończenie jeszcze raz podkreślić należy, że odstępstwo od zastosowania podstawowej metody ustalania wartości celnej, tj. metody ceny transakcyjnej zostało w należyty sposób uzasadnione. Rażąca rozbieżność pomiędzy wartością sprowadzonego pojazdu określoną w zgłoszeniu celnym, a wartością pojazdów podobnych, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, uzasadniała wątpliwości co do wysokości zadeklarowanej przez stronę wartości transakcyjnej przedmiotowego pojazdu. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło