IV SA/Po 781/13
WyrokWSA w Poznaniu2013-10-16
Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Izabela Bąk - Marciniak, Maciej Busz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca wykonanie robót budowlanych na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego może zostać wydana bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i oceny materiału dowodowego, a także bez odniesienia się do zarzutów podniesionych w odwołaniu?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 138 KPA, poprzez nierozpoznanie sprawy merytorycznie. Organ ten nie odniósł się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, organ odwoławczy nie dokonał analizy ustaleń protokołu organu I instancji ani nie ocenił materiału dowodowego w kontekście przepisów prawa, co stanowi naruszenie art. 107 KPA.Stan faktyczny
Właściciele lokali K.W. i R.W. skarżyli decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą wykonanie szeregu robót budowlanych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. Wady obejmowały m.in. uszkodzenia tarasów, pęknięcia ścian, wybrzuszenia tynku i wilgoć. Organ I instancji nakazał usunięcie licznych nieprawidłowości, powołując się na nieodpowiedni stan techniczny budynku. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na brak podstaw prawnych do nałożenia obowiązku usunięcia nieprawidłowości wynikających z przeglądu okresowego oraz na to, że ocena winy za stan techniczny wykracza poza kompetencje organów administracji. Skarżący kwestionowali decyzję organu odwoławczego, podnosząc, że wady powstały w wyniku wadliwego wykonania odwodnienia tarasów już na etapie budowy.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2013 r. i określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Zasądził od W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędziowie WSA Izabela Bąk - Marciniak WSA Maciej Busz (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Hołyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2013 r. sprawy ze skargi K.W., R.W. na decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasadza od W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących K.W. i R.W. kwotę [...] złotych ([...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania
Działając na skutek pisma K. i R. W. pracownicy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. (dalej PINB) przeprowadzili kontrolę stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego położonego w P. przy ul. B. [...]. Podczas kontroli stwierdzono uszkodzenia płytek posadzkowych tarasu, w lokalu nr [...] pęknięcia włosowate, wybrzuszenia tynku w okolicy pęknięcia. Ponadto stwierdzono, iż wg R.W. w czasie deszczu w lokalu w okolicach pęknięć występuje wilgoć. Podczas kontroli ustalono, że budynek uzyskał pozwolenie na użytkowanie w marcu 2008r. Podczas kontroli przedstawiono protokół roczny budowlany, kominiarski, gazowy, opinię techniczną dot. lokalu nr [...]. Protokoły kominiarski i gazowy zawierają wnioski pozytywne. Obecny podczas kontroli R.W. oświadczył, że w 2010r. nie wykonano przeglądu budowlanego rocznego.
Mając powyższe na uwadze PINB decyzją z dnia [...].04.2013r. nr [...] działając na podstawie art. 66 ust.1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2010 r. nr 243 poz. 1623 ze zm. – dalej ustawa) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm. – dalej k.p.a.) nakazał: Wspólnocie Mieszkaniowej ul. B. [...] w Poznaniu, K. W., R.W., E.K., J.K., A.Z., A.M., S.S., Ł.J., [...] s.j. A.D., R.L.:
1. usunąć nierówności i szczelin w utwardzonej nawierzchni na nieruchomości,
2. usunąć nierówności schodów prowadzących do śmietnika przy wejściu głównym do budynku,
3. skuć i uzupełnić odparzone tynki z murków oporowych,
4. naprawić zarysowania i spękania murków oporowych,
5. wymienić skorodowaną obróbkę blacharską murków oporowych,
6. uzupełnić brakującą opaskę wokół budynku,
7. zlikwidować zastoiny wodne na połaci dachowej i umożliwić swobodny spływ wodom opadowym,
8. naprawić uszkodzenia pokrycia dachu i usunąć z jego połaci elementy które je uszkadzają,
9. usunąć kable i wełną mineralną ze światła przewodów kominowych,
10. usunąć zarysowania tynku na kominie,
11. zabezpieczyć przed korozją stalowe elementy konstrukcji podtrzymującej attyki z płyt OSB,
12. zakonserwować atrapę attyki z płyt OSB,
13. naprawić spadki obróbek blacharskich attyk,
14. naprawić i udrożnić odwodnienie budynku odbywające się rynnami i rurami spustowymi,
15. naprawić zarysowania i spękania ścian,
16. uzupełnić i zabezpieczyć przed ponownymi uszkodzeniami ubytki i wykruszenia zawilgoconego tynku,
17. wykonać wyprawkę niezabezpieczonego odkrytego styropianu na elewacji przy styku z gruntem oraz na połaci dachu pod boazerią drewnianą,
18. naprawić parapety i obróbki blacharskie powodujące zawilgocenie elewacji,
19. naprawić obróbkę blacharską wokół murku tarasu lokalu nr 3 i 4,
20. wymienić uszkodzoną hydroizolację podposadzkową tarasów i balkonów,
21. naprawić obróbki blacharskie tarasów i balkonów,
22. uzupełnić wykruszone fugi miedzy płytkami tarasów i balkonów,
23. skuć i uzupełnić odparzone płytki z nawierzchni tarasów i balkonów,
24. naprawić cokoliki z płytek balkonów i tarasów,
25. uszczelnić odprowadzenia wody z tarasów przez murek do kosza rury spustowej,
26. osuszyć zawilgocone ściany i sufity w budynku.
W uzasadnieniu decyzji PINB wskazał, że zgodnie z art.66 ust.1 ustawy w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany:
1. może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi,, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska, albo
2. jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo
3. jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo
4. powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia
właściwy organ nakazuje w drodze decyzji usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości określając termin wykonania obowiązku. Ponadto w myśl art.61 pkt 1 ustawy właściciel lub zarządca budynku jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami określonymi w art. 5 ust. 2 ustawy. PINB ustalił, że właścicielami przedmiotowej nieruchomości są podmioty wymienione w decyzji, a zebrany materiał dowodowy wskazuje, że budynek jest w nieodpowiednim stanie technicznym. Stwierdzony stan techniczny stanowi bowiem naruszenie art. 61 pkt 1 ustawy, w szczególności nie spełnia wymogów bezpieczeństwa użytkowania. Ponadto PINB wskazał, że stan przedmiotowego obiektu jest niezgodny z § 291, § 315, § 318, § 319 ust.1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki oraz ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz.690 – dalej rozporządzenie z 2002r.). Nadto zdaniem PINB stan przedmiotowego obiektu jest niezgodny z § 19, § 25 ust.1 i § 26 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16.08.1999r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych (Dz.U. Nr 74, poz.836 – dalej rozporządzenie z 1999r.).
K. I .R.W. wnieśli odwołanie od powyższej decyzji zarzucając niezgodny z prawdą zapis w uzasadnieniu decyzji. Odwołujący podnieśli, że wady skutkujące przedostawaniem się wody do ich mieszkania nr [...] powstały w efekcie niezgodnego z dokumentacją i sztuką budowlaną wykonania odwodnienia tarasów. Tarasy te mają wady, które mogły powstać wyłącznie w trakcie budowy. Skarżący wnieśli również o wykreślenie niektórych zapisów decyzji i zastąpienie ich treścią przez nich wskazaną.
Odrębne odwołanie od decyzji PINB wniosła A.Z. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Odwołująca zarzuciła naruszenie § 2 ust.1 rozporządzenia z 2002r. poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie, gdyż ten akt prawny stosuje się przy projektowaniu, budowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynków. Przedmiotowy budynek został już ukończony i nie jest przebudowywany. Zdaniem odwołującej budynek nie zagraża także bezpieczeństwu ludzi w zakresie bezpieczeństwa ppoż. W odwołaniu zarzucono również naruszenie art. 66 ust.1 pkt 3 ustawy poprzez niewystarczająco precyzyjne wskazanie przez organ I instancji na czym polegają nieprawidłowości stanu technicznego badanego obiektu i w oparciu o jakie przepisy stan ten został uznany za nieodpowiedni. Zdaniem A.Z. naruszono również art.107 § 3 k.p.a. poprzez niewskazanie przepisów prawa uzasadniających konieczność wykonania wymienionych w decyzji poszczególnych prac budowlanych. Organ nie połączył bowiem poszczególnych niezgodności z przepisami prawa.
W. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej WWINB) decyzją z dnia [...].06.2013r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał m.in., że przedmiotowy budynek stanowi własność Wspólnoty Mieszkaniowej. Organ wskazał, że na podstawie art. 66 ustawy nie istnieje podstawa prawna do nałożenia obowiązku usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości wynikających m.in. z dokonanego przeglądu okresowego. W myśl bowiem art. 70 ust. 1 ustawy właściciel, zarządca lub użytkownik obiektu budowlanego, na których spoczywają obowiązki w zakresie napraw, określone w przepisach odrębnych bądź umowach są obowiązani w czasie lub bezpośrednio po przeprowadzeniu kontroli o której mowa w art. 62 ust. 1 usunąć stwierdzone uszkodzenia oraz uzupełnić braki, które mogłyby spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwo mienia bądź środowiska, a w szczególności katastrofę budowlaną, pożar, wybuch, porażenie prądem elektrycznym albo zatruciem gazem.
WWINB wskazał, że organ I instancji ponownie dokona analizy stanu faktycznego i rozważy przeprowadzenie kontroli w celu ustalenia, które faktycznie obowiązki wynikające z protokołu kontroli zostały wykonane. Dalej organ odwoławczy wskazał, że ocena kto ponosi winę za nieodpowiedni stan techniczny budynku nie należy do materii regulowanej przez prawo budowlane i wykracza poza kompetencje organów administracji. Intencją art. 66 ustawy jest usunięcie istniejących nieprawidłowości. Adresatom nakazów organów nadzoru budowlanego przysługuje prawo dochodzenia odszkodowania przed sądami powszechnymi od osób trzecich jeżeli uważają, że to one odpowiadają za nieodpowiedni stan techniczny. Podkreślono, że to na właścicielu ciąży obowiązek utrzymania i użytkowania obiektu budowlanego w sposób określony w art. 61 ustawy.
K. I .R.W. kwestionując powyższą decyzję wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W skardze wskazano, iż zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy obiekt budowlany winien być projektowany i budowany zgodnie z określonymi zasadami, które ich zdaniem zostały złamane już na etapie wykonania budynku. Zdaniem skarżących zgromadzone dokumenty i zawarte w nich dowody, wskazują że wykonany układ odwodnienia nie zabezpiecza prawidłowego odprowadzania wód opadowych i nie zabezpiecza przed wnikaniem wód opadowych do budynku. Skarżący zarzucili, że to wykonawca obiektu budowlanego wadliwie wykonał odprowadzenie wód opadowych i nie zabezpieczył obiektu przed ich wnikaniem.
WWINB w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując swą dotychczasową argumentację.
Skarżący w piśmie procesowym z dnia 3.09.2013r. wskazał, że złożony przez inwestora wniosek o wydanie pozwolenia na użytkowanie budynku zawierał brak powykonawczej inwentaryzacji geodezyjnej kanalizacji deszczowej wykonanej niezgodnie z dokumentacją. Skarżący zarzucili, że opisane w skardze wady budynku stanowią istotne odstępstwo od projektu. Wskazano ponadto, iż pozwolenie na budowę z dnia [...].11.2002r. nr [...] i decyzja o zmianie pozwolenia na budowę z dnia [...].06.2006r. nałożyły obowiązek na inwestora uzyskania pozwolenia na użytkowanie. W konwencji w świetle art. 59 ust. 1 ustawy PINB był zobowiązany do wykonania kontroli obowiązkowej budynku. Skarżący podnieśli również, że sprostowanie do protokołu z dnia [...].11.2011r. nr [...] sporządzonego w wyniku kontroli rocznej budynku było wiadome Zarządcy, co uzasadnia ich zdaniem celowe działanie Zarządcy mające na celu ukrycie rzeczywistego stanu technicznego budynku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - dalej Ppsa) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Sąd administracyjny jest sądem kasacyjnym. W razie stwierdzenia istotnych uchybień sąd administracyjny nie ma więc kompetencji do merytorycznego rozstrzygnięcia danego postępowania, lecz jest upoważniony jedynie do uchylenia bądź stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji lub aktu. Na podstawie art. 134 § 1 Ppsa, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
W rozpoznawanej sprawie kontroli Sądu poddana została decyzja, której podstawę materialnoprawną stanowił art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy. Przepis ten określa przypadki, w których organ nadzoru budowlanego powinien nakazać doprowadzenie użytkowanego obiektu do odpowiedniego stanu technicznego.
Na wstępie należy ocenić interes prawny skarżących w niniejszej sprawie, której przedmiotem jest nałożenie na Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. B. [...] w P nakazu wykonania określonych robót budowlanych. W świetle art. 6 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. Nr 80, poz. 903 ze zm.) i art. 28 k.p.a. wspólnota mieszkaniowa ma zdolność do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony. Przepis art. 6 ustawy o własności lokali stanowi, iż wspólnota, którą tworzy ogół mieszkańców, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości, może nabywać prawa, zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywana. Wspólnota mimo, że nie posiada osobowości prawnej może być podmiotem praw i obowiązków. Sprawami wspólnoty kieruje zarząd i reprezentuje ją na zewnątrz oraz sprawami między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami (art. 21 ustawy o własności lokali). W judykaturze ukształtował się pogląd, że w pewnych przypadkach możliwe jest odstępstwo od ogólnych zasad reprezentowania w postępowaniu administracyjnym podmiotów o charakterze zbiorowym takich jak wspólnota mieszkaniowa. Nie we wszystkich przypadkach za członka wspólnoty działa zarząd wspólnoty. Jeżeli bowiem członek wspólnoty wykaże swój indywidualny interes prawny, to istnieje podstawa, by występował jako strona postępowania administracyjnego w sprawie, w której może także występować wspólnota. Tak więc każdy właściciel lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość, może mieć swój własny interes prawny, podlegający ochronie w oparciu o przepisy prawa cywilnego, jak i na podstawie materialnoprawnych regulacji z zakresu prawa administracyjnego. Nie można więc wywodzić generalnego wniosku, iż we wszystkich sytuacjach i za wszystkich członków wspólnoty mieszkaniowej działa wyłącznie wspólnota, a błędem byłoby automatyczne utożsamianie interesu prawnego wspólnoty mieszkaniowej z interesem prawnym poszczególnych właścicieli lokali mieszkalnych. (patrz wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2010 r., sygn.II OSK 729/09, publ. LEX nr 597816, wyrok WSA w Krakowie z dnia 18.05.2011r., sygn. II SA/Kr 390/11, publ. CBOSA)
Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym to znaczy, ustalić przepis prawa materialnego powszechnie obowiązującego na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś własnej potrzeby lub żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danego podmiotu - strony postępowania (art.28 kpa). Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny to jest sytuację, w której dany podmiot (osoba) jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji (wyrok NSA z dnia 27 września 1999r, sygn. akt IV 1258/98).
Źródłem interesu prawnego mogą być także przepisy prawa cywilnego, w tym w szczególności unormowania dotyczące prawa własności (art.140 i nast. kc). Właściciel mieszkania w budynku składającym się z wielu mieszkań z mocy ustawy jest członkiem wspólnoty mieszkaniowej. Członek wspólnoty winien wskazać zatem konkretną okoliczność, która godzi w jego indywidualny interes oraz przepis prawa, który upoważnia go do działania.
W rozpoznawanej sprawie skarżący będący członkami Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. B. [...] a w P. podnosili kwestie związane z wadami budynku skutkującymi przedostawaniem się wody do ich mieszkania. Mając powyższe względy na uwadze należy uznać, że skarżący reprezentują w sprawie swój własny, indywidualny interes prawny, chroniony konkretnym przepisem prawa materialnego (art. 140 i następne k.c.). Podstawą przyznania skarżącym przymiotu strony mogą być bowiem w szczególności wskazane zarzuty związane z przenikaniem wody do ich mieszkania, co może prowadzić do naruszenia ich prawa do korzystania z nieruchomości, a konkretnie lokalu mieszkalnego stanowiącego ich własność.
Przechodząc do merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji należy wskazać, że przepis art. 5 ust. 2 ustawy stanowi, że obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7 Przepis ten stwierdza, że obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem, wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych ani sprawności technicznej. Należy zapewnić, dochowując należytej staranności, warunki bezpiecznego użytkowania w razie wystąpienia czynników zewnętrznych oddziałujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury, takich jak: wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, osuwiska ziemi, zjawiska lodowe na rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, pożary lub powodzie, w wyniku których następuje uszkodzenie obiektu budowlanego lub bezpośrednie zagrożenie takim uszkodzeniem, mogące spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska.
Kwestie dotyczące zachowania we właściwym stanie technicznym substancji obiektu budowlanego, reguluje art. 61 ustawy, nakładający na właściciela lub jego zarządcę obowiązek użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywania go w należytym stanie technicznym i estetycznym. Przepis ten nakłada określone w nim obowiązki, przy czym dopiero art. 66 ustawy daje organowi nadzoru budowlanego możliwość ingerencji w istniejący stan rzeczy, zmierzającej do zapewnienia użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z wymogami określonymi w art. 61 ustawy.
Za należyty stan techniczny obiektu budowlanego należy uznać stan zapewniający sprawność techniczną obiektu jako całości oraz sprawność techniczną elementów instalacji obiektu i urządzeń odpowiadający wymaganiom prawa, w tym przepisom techniczno - budowlanym.
Organ nadzoru może uznać za nieodpowiedni stan techniczny kontrolowanego obiektu i nałożyć - na podstawie art. 66 ustawy obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości wówczas, gdy stwierdzony stan tego obiektu narusza wymagania wynikające z obowiązujących przepisów techniczno – budowlanych dotyczących warunków użytkowania obiektów. Fakt zaistnienia przesłanek obligujących organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji w oparciu o art. 66 ust. 1 pkt 3 musi wynikać z ustaleń poczynionych przez ten organ w przeprowadzonym postępowaniu i następnie znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.
Dopełnieniem tych regulacji jest art. 70 stanowiący, że właściciel, zarządca lub użytkownik obiektu budowlanego, na których spoczywają obowiązki w zakresie napraw, określone w przepisach odrębnych bądź umowach, są obowiązani w czasie lub bezpośrednio po przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 62 ust. 1 usuwać stwierdzone uszkodzenia oraz uzupełniać braki, które mogłyby spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska, a w szczególności katastrofę budowlaną, pożar, wybuch, porażenie prądem elektrycznym albo zatrucie gazem.
Taka treść przepisów nie daje podstaw do przyjęcia innego wniosku, że adresatem nakazów przewidzianych w art. 66 ustawy, może być właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. (patrz np. wyrok NSA z dnia 21.10.1999r., sygn. IV SA 1597/97, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 14.02.2013r., sygn. II SA/Po 1035/12, publ. CBOSA) Oznacza to, iż możliwym jest wydanie decyzji nakładającej na Wspólnotę Mieszkaniową usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości związanych z nieodpowiednim stanem technicznym.
W tym miejscu należy wskazać, iż podstawę materialnoprawną do wydania decyzji organu I instancji stanowiły przepis art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy. Zgodnie z powołanym przepisem art. 66 ust. 1 pkt 3: " W przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Przyjmuje się, że przepis art.66 ustawy służy do usunięcia nieprawidłowości powstałych w trakcie użytkowania obiektu, które są z reguły wynikiem zużycia technicznego obiektu budowlanego lub nagłych zdarzeń mających miejsce po oddaniu obiektu do użytkowania. (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 14.11.2012r., sygn. II SA/Po 838/12, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 08.03.2012r. o sygn.IV SA/Po 1207/11 publ. CBOSA) Organ nadzoru wydając decyzję na podstawie art.66 ustawy nie bada przyczyn z powodu których obiekt znalazł się w nieodpowiednim stanie technicznym. (tak WSA w Olsztynie w wyroku z dnia 22.05.2012r. o sygn. II SA/Ol 210/12, publ. CBOSA)
Tymczasem organ odwoławczy nie dokonał pod tym kątem w ogóle oceny sprawy i zaskarżonej decyzji, a więc nie wyjaśnił, czy w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności wymienione w art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy, lecz ograniczył się do nieznajdującego potwierdzenia w przepisach prawa stwierdzenia (vide wykładnia powyżej), że nie istnieje podstawa prawna do nałożenia obowiązku usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości wynikających z przeglądu okresowego. Wskazać w tym miejscu należy, iż w ramach prowadzonego postępowania organ I instancji w dniu 10.05.2012r. przeprowadził kontrolę stanu technicznego budynku znajdującego się w P. przy ul. B. [...]. Podczas kontroli stwierdzono m.in. uszkodzenia i odpadanie płytek posadzkowych tarasów, pęknięcia ścian oraz wybrzuszenia tynku w lokalu nr [...]. Organ odwoławczy prowadząc postępowanie nie dokonał jednak analizy ustaleń tego protokołu, stwierdzając (co nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy), iż podstawą nałożonych obowiązków stanowią wyłącznie ustalenia wynikające dokonanego przeglądu okresowego. W tym miejscu wypada podkreślić, że wskazane protokoły z kontroli i przeglądów stanowią dowody w sprawie, które podlegają ocenie organu orzekającego, który rozstrzyga na podstawie całokształtu materiału dowodowego. Organ orzekający (zarówno I jak i II instancji) ma obowiązek oceniać każdy dowód w sprawie (w tym protokoły z przeglądów i kontroli), przede wszystkim pod kątem, czy zawierają one wszystkie informacje niezbędne do wyjaśnienia sprawy (również sygnalizowane przez strony postępowania), czy są sporządzone przez osoby uprawnione, czy nie są sprzeczne z innymi ustaleniami np. sygnalizowanymi w postępowaniu przez jedną ze stron postępowania, itp. W przypadku niepełnych lub zbyt mało szczegółowych protokołów z kontroli/przeglądu obiektu/urządzenia, należy albo ponowić czynność kontroli/przeglądu, albo wezwać kontrolującego do uzupełnienia protokołu we wskazanym zakresie. Organ odwoławczy nie dokonał jednak żadnej analizy zarówno protokołu z przeglądu okresowego jaki i protokołu organu I instancji w szczególności co do stwierdzonego stanu faktycznego i jego wpływu na stwierdzone uchybienia.
Powyższe stanowi naruszenie przepisu art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Zadaniem organu prowadzącego postępowanie (w tym organu II instancji) jest bowiem dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, a następnie dokonanie oceny zebranego materiału dowodowego w świetle konkretnej normy prawnej. Zastosowanie właściwego przepisu jest więc warunkowane prawidłowym przeprowadzeniem postępowania dowodowego. Biorąc pod uwagę znajdujący się w aktach sprawy materiał dowodowy należy stwierdzić, że organ II instancji nie wyjaśnił zgodnie z regułami postępowania określonymi w k.p.a. wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności.
W tym miejscu należy wskazać, że organ odwoławczy w ogóle nie odniósł się do kwestii i zarzutów podnoszonych w odwołaniu A.Z. Odnosząc powyższe rozważania do kontrolowanego postępowania, Sąd uznał, że organ odwoławczy, wbrew nakazowi wypływającemu z zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego oraz przepisów art. 7 i art. 8, art. 77 § 1 i art. 138 k.p.a., nie rozpoznał ponownie sprawy merytorycznie, ponieważ w ogóle nie odniósł się do zarzutów odwołania. W ocenie Sądu brak odniesienia się do zarzutów odwołania mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ w odwołaniu A.Z. zakwestionowano prawidłowość zastosowania § 2 ust.1 rozporządzenia z 2002r., ustalenia, że budynek zagraża bezpieczeństwu ludzi w zakresie bezpieczeństwa ppoż oraz wadliwego zastosowania art. 66 ust.1 pkt 3 ustawy poprzez niewystarczająco precyzyjne wskazanie przez organ I instancji na czym polegają nieprawidłowości stanu technicznego badanego obiektu i w oparciu o jakie przepisy stan ten został uznany za nieodpowiedni. Podkreślić trzeba, że zarzuty odwołania były wyraźnie skonkretyzowane i dotyczyły kwestii związanych z obowiązkami nałożonymi w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy przez organ I instancji Zatem nie tylko zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, lecz także treść zarzutów odwołania nakładały na organ odwoławczy obowiązek dokonania ponownej oceny zasadności nałożonych obowiązków w zakresie wykonania określonych robót budowlanych. Tymczasem WWINB w kontrolowanym postępowaniu nie przeprowadził prawidłowej oceny zaskarżonej decyzji, co w świetle zarzutów odwołania odnoszących się właśnie do treści tej decyzji skutkowało brakiem rozpoznania wniesionego odwołania, a docelowo brakiem ponownego rozpatrzenia istoty sprawy w ramach postępowania przed organem II instancji. Takie działanie WWINB mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ przedmiotowa sprawa nie tylko nie została dwukrotnie merytorycznie rozpatrzona, ale również strona postępowania została pozbawiona możliwości oceny zasadności podniesionych zarzutów. Dlatego przy ponownym rozpatrywaniu sprawy WWINB będzie zobowiązany do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy, ustosunkowując się w decyzji do zarzutów odwołania A.Z., co będzie wymagało oceny kwestionowanych ustaleń i ocen organu I instancji przy uwzględnieniu przedstawionych wyżej rozważań prawnych.
Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w punkcie I sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. W przedmiocie kosztów orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. Rozstrzygnięcie zamieszczone w pkt II wyroku Sąd wydał stosownie do art. 152 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło