VII SA/Wa 2331/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), , Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, Protokolant spec. Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2014 r. sprawy ze skargi W. K. i K. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2013 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania skargę oddala Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2013 r. znak: [...], działając na podstawie art. 58 § 1 i art. 59 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267, dalej: k.p.a.), po rozpatrzeniu wniosku W. K. i K. K. - odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r. Nr [...] zatwierdzającej projekt budowany i udzielającej H. K. pozwolenia na budowę zjazdu i wyjazdu ze stacji paliw w miejscowości [...] na drogę wojewódzką nr [...][...]-[...]na działce nr ewid. [...] (ul. [...]), odc. 050 km 0+219,00 - wyjazd z działki nr ewid. [...] i km 0+286,00 - zjazd do działki nr ewid. [...] oraz rozbiórkę zjazdu w km 0+243,5 do działki nr ewid. [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania może złożyć tylko strona, której została doręczona decyzja organu I instancji i która uchybiła temu terminowi z przyczyn od siebie niezależnych. Czternastodniowy termin do wniesienia odwołania, o którym mowa w art. 129 § 2 k.p.a., dotyczy wyłącznie stron uczestniczących w postępowaniu i liczy się od dnia doręczenia im decyzji. Strona, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu przed organem I instancji, może wnieść odwołanie od decyzji tylko zanim stała się ona ostateczna, to jest do czasu rozpatrzenia przez organ II instancji odwołania wniesionego przez inne strony lub gdy strony nie wniosły odwołania - przed upływem 14 dni od dnia doręczenia decyzji ostatniej ze stron. Wniesienie odwołania po upływie powyższych okresów jest bezskuteczne, bowiem nie można poddać kontroli instancyjnej decyzji ostatecznej. Z akt sprawy wynika, że W. i K. K. nie brali udziału w postępowaniu zakończonym decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r. Nr [...], i decyzja ta nie została im doręczona. W związku z powyższym organ stwierdził, że W. i K. K. nie przysługuje wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r., Nr [...]. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2013 r. złożyli W. K. i K. K. wnosząc o jego uchylenie i przywrócenie terminu do złożenia odwołania oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili: - naruszenie art. 58 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że strona która bez swojej winy nie mogła wziąć udziału w postępowaniu może wnieść odwołanie od decyzji tylko zanim stała się ostateczna, -naruszenie art. 127 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, iż termin do wniesienia odwołania zaczął skutecznie biec względem skarżących, pomimo braku doręczenia im decyzji, -brak zastosowania art. 28 k.p.a., pomimo istnienia obowiązku organu administracyjnego do dokonania oceny w zakresie istnienia interesu prawnego odwołujących się. W skardze wskazali, że należąca do nich nieruchomość, tj. działka nr ewid. [...] przy ul. [...] w [...] znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji objętej pozwoleniem na budowę zawartym w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r. Nr [...]. To z kolei powinno skłonić organ do zastosowania art. 28 k.p.a. i uznania interesu prawnego skarżących w postępowaniu zakończonym tą decyzją. Inwestycja objęta decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r. Nr [...] będzie bowiem, w ocenie skarżących, ograniczać możliwość zagospodarowania należącej do nich działki. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Jednocześnie dodał, że odmowa przywrócenia terminu w żaden sposób nie przesądza o przymiocie skarżących w postępowaniu dotyczącym spornego pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) uchyla ją lub stwierdza jej nieważność. Biorąc pod uwagę wyżej wskazane kryteria Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie była legalność postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2013 r., mocą którego organ odmówił W. K. i K. K. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...]lutego 2013 r. Nr [...]. Materialnoprawną podstawę zaskarżonego postanowienia stanowi art. 58 k.p.a., który przewiduje przywrócenie terminu do dokonania czynności, których uchybienie skutkuje negatywnymi konsekwencjami procesowymi dla strony. Na początek wskazać trzeba, że zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Odwołanie wniesione przez stronę z uchybieniem powyższego terminu oznacza, że czynność ta jest bezskuteczna. Uchybienie terminu nie pozbawia jednak strony możliwości obrony jej interesów. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeśli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. W niniejszej sprawie niesporne jest, że powodem niedotrzymania przez W. K. i K. K. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r. Nr [...], było nie doręczenie im tej decyzji. Z rozdzielnika decyzji wynikało, że W. K. i K. K. nie zostali wskazani jako strony postępowania, którym należy doręczyć decyzję. Mimo to, powołując się na swój interes prawny mogli wnieść odwołanie od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r. Nr [...], do czasu gdy nie upłynął termin do jego wniesienia dla ostatniej z osób, której organ decyzję doręczył. W niniejszej sprawie ostatnim dniem do wniesienia odwołania przez W. K. i K. K. był 14 marzec 2013 r., czyli czternasty dzień od najpóźniejszego doręczenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r., które nastąpiło 28 lutego 2013 r. Skarżący odwołanie wnieśli w dniu 28 czerwca 2013 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), uzupełnione pismem z dnia 12 lipca 2013 r. (data nadania w urzędzie pocztowym). A zatem z uchybieniem terminu do jego wniesienia. W tym miejscu wskazać trzeba, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, czyli wniosek, o którym mowa w art. 58 § 1 k.p.a., służy jedynie stronie, której organ doręczył decyzję (wyrok NSA z dnia 8 lutego 2011 r., I OSK 1831/10, publ: www.cbois.nsa.gov.pl; wyrok NSA z dnia 5 grudnia 1997 r., I SA 1329/95, LEX nr 33684; wyrok NSA z dnia 10 października 2006 r., sygn. II OSK 1209/05, LEX nr 289245; wyrok NSA z dnia 7 kwietnia 2009 r., sygn. II OSK 505/08, LEX nr 554884; wyrok NSA z dnia 14 grudnia 2007 r., sygn. II OSK 1759/06, LEX nr 425313). Twierdzenie to uzasadnia wykładnia art. 129 § 2 k.p.a., zgodnie z którym możliwość wniesienia odwołania od decyzji w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia lub odwołania przysługuje również podmiotowi, który posiada przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., a która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym i której organ decyzji nie doręczył ani nie ogłosił. W razie niewniesienia przez stronę odwołania decyzja staje się ostateczna nawet wówczas, gdy organ nie doręczył jej wszystkim stronom, które udział w sprawie brać powinny. Tym samym, skoro organ pierwszej instancji nie doręczył decyzji skarżącym, Sąd nie dopatrzył się naruszenia art. 58 § 1 i 2 k.p.a. poprzez błędną jego wykładnię albowiem, z normy tej korzystać może jedynie strona, której organ decyzję doręczył. Z kolei, jeżeli organ nie doręczył decyzji podmiotowi, który uważa, że powinien być stroną, przy czym podmiot ten dowiedział się o decyzji po pewnym czasie (kiedy upłynął już termin zaskarżenia decyzji przez strony biorące udział w postępowaniu), to przysługuje mu jedynie ochrona poprzez żądanie wznowienia postępowania w tej sprawie. W zaistniałej w niniejszej sprawie sytuacji dokonanie oceny, czy skarżący posiadają przymiot strony może bowiem nastąpić, o ile takie podanie zostanie wniesione, jedynie w postępowaniu wznowieniowym opartym na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Stronie, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu i dowiedziała się o wydaniu decyzji, gdy była ona już ostateczna, przysługuje wniosek do organu na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Decyzja ostateczna może być bowiem wzruszona tylko w trybie nadzwyczajnym. A zatem, po upływie ustawowego terminu do wniesienia odwołania strona mogła skutecznie się bronić przez złożenie żądania wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Wznowienie postępowania otwiera bowiem przed stroną ponownie postępowanie przed organem I instancji, gwarantując udział w tym postępowaniu, a następnie w razie wniesienia odwołania - w postępowaniu odwoławczym. Podsumowując zauważyć należy, że przedmiotem rozpoznania organu administracji orzekającego w sprawie niniejszej był wniosek skarżących o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wniosek ten nie mógł zostać uwzględniony, gdyż skarżący nie byli stroną postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r. Nr [...], odwołanie wnieśli z uchybieniem terminu, a przepis art. 58 § 1 i § 2 nie daje organowi w takiej sytuacji możliwości wydania innego rozstrzygnięcia. Ponieważ w sprawie niniejszej nie doszło do skutecznego wniesienia odwołania - wniosek skarżących o przywrócenie terminu do jego złożenia został załatwiony negatywnie. A zatem, w ocenie Sądu orzekającego, prawidłowo organ orzekł o odmowie przywrócenia terminu do złożenia odwołania, tym samy uznać należy, że prawidłowo zastosował w sprawie przepis art. 58 k.p.a. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazać należy, że w świetle powołanych wyżej okoliczności są one niezasadne. Brak było również podstaw do stwierdzenia naruszenia art. 28 k.p.a. W zaistniałej sytuacji zarzut naruszenia interesu prawnego skarżących poprzez nieuznanie ich za stronę w postępowaniu o pozwolenie na budowę nie wymaga rozważenia. Może być bowiem poddany analizie w innym postępowaniu, o czym wyżej, a także o czym wspomina również organ w odpowiedzi na skargę. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.