II SA/Gd 16/14
WyrokWSA w Gdańsku2014-04-09
Skład orzekający: Katarzyna Krzysztofowicz, Janina Guść, Krzysztof Ziółkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznacza tereny prywatne (drogi wewnętrzne) pod drogi publiczne klasy dojazdowej, narusza prawo własności właściciela tych terenów?Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznacza tereny prywatne (drogi wewnętrzne) pod drogi publiczne klasy dojazdowej, nie narusza prawa własności właściciela tych terenów, o ile mieści się w granicach tzw. władztwa planistycznego gminy. Władztwo to obejmuje możliwość ingerencji w prawa prywatne w celu realizacji interesu publicznego, kształtowania ładu przestrzennego i zapewnienia dostępu do dróg publicznych, przy zachowaniu zasady proporcjonalności.Stan faktyczny
Rada Gminy podjęła uchwałę w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przeznaczając w nim tereny oznaczone jako drogi wewnętrzne (własność skarżącego) pod drogi publiczne klasy dojazdowej. Skarżący, właściciel tych terenów, wniósł skargę na uchwałę, domagając się jej unieważnienia. Zarzucił naruszenie prawa własności, przekroczenie przez gminę władztwa publicznego oraz niezgodność planu z przepisami prawa i studium uwarunkowań.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz, Sędziowie Sędzia WSA Janina Guść, Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Dorota Pellowska, po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2014 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi B. F. na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia 29 sierpnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę.
W dniu 29 sierpnia 2013 r. Rada Gminy podjęła uchwałę nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części obrębu P. gmina K. w rejonie ulic: M., B., S., K., T., S.
W uchwale m.in. przeznaczono tereny oznaczone symbolem 14.KDD (ul. B.) i 15.KDD (ul. M.) pod drogi publiczne klasy dojazdowej.
W uzasadnieniu uchwały wskazano m.in., że obszar opracowania obejmuje teren o powierzchni 11.09 ha. Położony jest przy południowej granicy Gminy K., na styku z Miastem G. Jest terenem w większości zainwestowanym, lecz jeszcze z dużymi rezerwami terenowymi, możliwymi do wykorzystania na cele budowlane. W obszarze objętym opracowaniem wyodrębniają się dwa kwartały zabudowy, rozdzielone ciągami komunikacyjnymi, są to: 1) kwartał północny – w ulicach: S., B. i S.; 2) kwartał południowy – w ulicach: W., S., S. i C. Kwartał północny w przeważającej części wypełniony jest zabudową mieszkaniową jednorodzinną położoną przy ulicach B. i M. oraz w niewielkiej enklawie między ulicami S. i S. Działki przy ulicach B. i M. mają regularny układ i posiadają powierzchnie 600-700 mkw. Zabudowie mieszkaniowej towarzyszą głównie garaże wolnostojące. Budynków gospodarczych jest niewiele Na niektórych działkach powstały dodatkowo usługi, w tym przy ul. M. 1 – przedszkole i przy ul. M. 6 – warsztat. W granicach kwartału występuje również zabudowa usługowa na wydzielonych działkach przy ul. S. Ponadto Rada wskazała, że przeważa tu własność prywatna gruntów. Ulica S. jest własnością Skarbu Państwa. Ulica S. stanowi własność Gminy. Pozostałe ulice – B. i M. oraz przejście między ulicami S. i S. (działka nr [...]) są gruntami prywatnymi. W projekcie planu dla kwartału północnego zakłada się zachowanie zasady zagospodarowania, w tym układu ulic, kwartałów zabudowy z niewielkimi zmianami mającymi na celu poprawę geometrii skrzyżowań oraz wykorzystanie niezagospodarowanej działki plombowej nr [...] własności gminy. I tak projektuje się: przeznaczenie działki gminnej na cele usług, przeznaczenie ulic B. i M. na cele publicznych dróg klasy dojazdowej zgodnie z dotychczasowym użytkowaniem.
W skardze na powyższą uchwałę B. F., na podstawie
art. 7 ust. 1 pkt 2, art. 18 ust. 2 pkt 9, art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013 roku, poz. 594 ze zm.) – dalej w skrócie jako u.s.g., art. 2a ust. 2, art. 7 ust. 1 i 2 w zw. z art. 8 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych oraz przekroczenia przez gminę władztwa publicznego, czyli uprawnienia z art. 14 ust. 1, art. 20 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity Dz.U. z 2012 roku, poz. 647 ze zm.) – dalej w skrócie jako "ustawa" oraz w związku z niezastosowaniem w sprawie art. 86 w zw. z art. 59 i art. 50 oraz art. 1 ust. 2 pkt 7, art. 6 ust. 2, art. 9 ust. 4, art. 15 ust. 1, art. 17 pkt 4 i art. 31 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, wniósł o unieważnienie zaskarżonej uchwały.
Wskazał, że własność ograniczona może być tylko w takim zakresie, w jakim nie narusza to istoty prawa własności, a zatem z poszanowaniem zasady proporcjonalności.
Wskazał, że domaga się zmiany granic obszaru miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego poprzez wyłączenie, będących własnością skarżącego, działek nr [...], [...], [...] i [...], które mają status dróg wewnętrznych. Z rażącym naruszeniem prawa gmina mieniła status działek na drogi publiczne, chociaż właściciel nie składał wniosku o sporządzenie miejscowego planu. Podniósł, że nie wyraża zgody na likwidację dróg wewnętrznych, gdyż drogi wewnętrzne nie wchodzą w zakres zastosowania art. 7 ust. 1 pkt 2 u.s.g., ponieważ nie należą do gminy. Rada Gminy nie jest upoważniona do likwidacji dróg wewnętrznych zgodnie z art. 18 ust. 2 pkt 9 u.s.g.
Zdaniem skarżącego Rada Gminy rażąco naruszyła art. 2a, art. 7 ust. 1 i 2 i art. 8 ustawy o drogach publicznych oraz art. 18 ust. 2 pkt 9 u.s.g. Wskazał, że status ww. działek jako dróg wewnętrznych stwierdzają wymienione w skardze decyzje administracyjne oraz uchwała Rady Gminy z dnia 28 lutego 2013 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych. Działki zostały na wniosek właściciela wydzielone jako drogi wewnętrzne do obsługi wydzielonych działek budowlanych na podstawie prawomocnych decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej. Miejscowy plan musi uwzględniać sposób zagospodarowania terenu zgodnie z tymi decyzjami, bo na terenie tym obowiązuje plan uchwalony przed dniem 1 stycznia 1995 r. Zgodnie ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy K. ww. działki są drogami wewnętrznymi zgodnie z dotychczasowym przeznaczeniem. W zaskarżonej uchwale brak jest proporcji między interesem publicznym a interesem indywidualnym. Zachodzi też brak zgodności studium z planem.
W ocenie skarżącego rażąco naruszone zostały art. 1 ust. 2 pkt 7 oraz art. 6 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Dotyczy to:
– działki nr [...] – zmiana statusu z drogi wewnętrznej na publiczną
– działki nr [...] – zmiana statusu z drogi wewnętrznej na publiczną,
– działki nr [...] – posiada ona status drogi wewnętrznej, a w planie nie zapisano jako droga wewnętrzna,
– działka nr [...] zmiana częściowa statusu z drogi wewnętrznej na publiczną i drogę wewnętrzną.
Skarżący wniósł ponadto o stwierdzenie nieważności zapisu karty terenu 10.UP. Rażącym naruszeniem prawa jest poszerzanie o działkę nr [...] nowo projektowanej drogi na wnioski osób trzecich w celu uatrakcyjnienia, wzbogacenia ich terenów.
Podniósł, że do dróg wewnętrznych nie ma zastosowania art. 7 ust. 1 pkt 2, art. 18 ust. 2 pkt 9 oraz art. 30 ust. 2 u.s.g., zatem drogi wewnętrzne nie mieszczą się w pojęciu drogi publicznej, a Rada Gminy nie jest upoważniona do likwidacji drogi wewnętrznej.
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy wniosła o oddalenie skargi.
Zdaniem Rady Gminy plan miejscowy jest podstawowym narzędziem regulacji zagospodarowania przestrzennego. Zawiera przepisy powszechnie obowiązujące w zakresie przeznaczenia terenu, zagospodarowania i warunków zabudowy, stanowiące bezpośrednią podstawę do wydania decyzji budowlanych oraz w sytuacjach koniecznych do wywłaszczania gruntów na cele publiczne. Zaskarżony plan miejscowy nie narusza ustaleń Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy K. W Studium ulice: K., B. i M. wymienione zostały jako drogi należące do kategorii dróg gminnych, brak jest zapisów, że działki skarżącego są drogami wewnętrznymi. Działka nr [...] pełniąca obecnie funkcję przejścia pieszego włączona została w planie do terenu zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i może być wykorzystana zgodnie z tym przeznaczeniem, jak również dopuszczono zachowanie przejścia pieszego, co będzie zależne od decyzji właścicieli.
Ponadto plan miejscowy stwarza szerokie możliwości dojazdu do całego terenu 10.UP przeznaczonego pod zabudowę usługowo-magazynową i usługi handlu przy założeniu intensyfikacji zainwestowania, w tym do istniejących i ewentualnych nowych działek budowlanych. Szerokość projektowanej drogi wewnętrznej 19.KDW umożliwia racjonalną w połączeniu z ulicą K. obsługę komunikacyjną działki nr [...] Nieustalenie wskaźników i parametrów zabudowy wiązać się może z negatywnym wpływem na ład przestrzenny, jak również naruszać prawo własności nieruchomości sąsiednich, gdyż to plan powinien regulować dopuszczalny sposób zainwestowania ich sąsiedztwa, a nie sam inwestor.
W piśmie z dnia 27 stycznia 2014 r. skarżący wskazał, że Rada Gminy nie wydała odrębnej uchwały w sprawie zgodności zaskarżonej uchwały z ustaleniami Studium. Wskazał na niemożność powoływania się na zapis w Studium, że ulice B. i M. wymienione zostały jako drogi należące do kategorii dróg gminnych w związki z prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 7 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/Gd 638/13.
Dodał, że ulica K. działka nr [...] nie łączy się z działką nr [...]. Z działką tą łączy się droga wewnętrzna działka nr [...]. Ulica K. służy do obsługi zabudowy jednorodzinnej i nie może być przeznaczona do obsługi zabudowy usługowo-magazynowej i usługi handlu, gdyż zniweczy to charakter małego osiedla domów jednorodzinnych.
Na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2014 r. skarżący wyjaśnił, że chciałby, aby status dróg wewnętrznych pozostał niezmieniony oraz aby na planie ujawniono, że na działce nr [...] również znajduje się droga wewnętrzna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Stosownie natomiast do art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.
- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.) kontrola działalności administracji publicznej wykonywana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego.
Zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała jest uchwałą organu gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, bowiem podjęta została na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z art. 3 ust. 1 tej ustawy kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, należy do zadań własnych gminy. Bezsporne jest również, że skarżący wezwał w dniu 28 października 2013 r. organ gminy do usunięcia naruszenia prawa, tym samym spełniony został formalny warunek wniesienia skargi na przedmiotową uchwałę.
Zachowany został również termin ustawowy do wniesienia skargi określony w art. art. 53 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Niniejsza skarga została wniesiona w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz.U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.), który stanowi, że skargę na uchwałę organu gminy może wnieść każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą. W związku z tym należy w pierwszej kolejności rozważyć, czy zaskarżona uchwała narusza interes prawny lub uprawnienia skarżącego.
Wnosząc skargę w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym skarżący musi wykazać że istnieje związek pomiędzy jego prawnie gwarantowaną sytuacją a tą uchwałą polegający na tym, że narusza jego interes prawny czy uprawnienie (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 marca 2003 r., sygn. akt III RN 42/02, OSNCP z 2004, nr 7, poz. 114; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 15 września 2011 r., sygn. akt IV SA/Wa 884/11, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Interes prawny musi wynikać z norm prawa materialnego, które kształtują sytuację prawną skarżącego, musi mieć charakter bezpośredni, konkretny i realny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 września 2003 r., sygn. akt. II SA/2637/02, Lex nr 80699).
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntował się pogląd, zgodnie z którym jeżeli skarżący ma nieruchomość położoną na obszarze objętym kwestionowanym planem i ustalenia tego planu dokonują zmian w przeznaczeniu tej nieruchomości, czy nawet nieruchomości sąsiednich objętych planem, to już to wystarczy do uznania, że interes prawny skarżącego został naruszony (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 listopada 2009 r., sygn. akt II OSK 1391/09, z dnia 19 listopada 2009 r., sygn. akt II OSK 12931/09 Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela ten pogląd i stwierdza, że w związku z tym skarżący posiada interes prawny w zaskarżeniu przedmiotowej uchwały. Jest bowiem właścicielem nieruchomości położonych na obszarze objętym postanowieniami zaskarżonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który dokonuje zmiany przeznaczenia nieruchomości stanowiących własność skarżącego.
Wskazać jednak należy, że naruszenie interesu prawnego lub prawa dające stronie prawo do zaskarżenia uchwały z zakresu administracji publicznej nie oznacza automatycznego uwzględnienia skargi. Musi zostać wykazane, że naruszenie interesu prawnego skarżącego związane jest z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2012 r., sygn. akt II OSK 796/12, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W przypadku kwestionowania uchwały w przedmiocie planu zagospodarowania przestrzennego uwzględnienie skargi nastąpi, gdy naruszenie przepisów przekroczy granice tzw. władztwa planistycznego. Wskazane władztwo planistyczne stanowi kompetencję gminy do samodzielnego i zgodnego z interesem publicznym kształtowania polityki przestrzennej. Obejmuje ono samodzielne ustalenie przez gminę przeznaczenia terenów, rozmieszczenia inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy (art. 3 ust. 1 oraz art. 15 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). W zakres władztwa planistycznego wchodzi również, z mocy art. 6 ust. 1 ustawy planistycznej, ustalenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego sposobu wykonywania prawa własności nieruchomości.
Koncepcja władztwa planistycznego oznacza przy tym, że w niektórych przypadkach ustalenia planu mogą ingerować w interesy prywatne podmiotów skarżących w sposób odbierany przez nich jako niekorzystny, natomiast nie musi z tym być powiązane przekroczenie granic władztwa planistycznego. Prawo własności jest co prawda najsilniejszym prawem podmiotowym, korzystającym z najszerszych gwarancji ustawowych i konstytucyjnych, jednak nie ma charakteru absolutnego i nieograniczonego. Ograniczenia te dopuszcza Konstytucja RP w art. 64 ust. 3, zgodnie z którym własność może być ograniczona, tyle że tylko w drodze ustawy i tylko w takim zakresie, w jakim nie narusza to istoty prawa własności. Jedną z nich jest właśnie ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Koncepcja władztwa planistycznego zakłada więc nie tylko samodzielność gminy, ale i możliwość ingerencji w prawa prywatne (w granicach określonych prawem). Oznacza zatem, że zainteresowane podmioty (w tym właściciele nieruchomości położonych w granicach planu) nie mogą oczekiwać, że rada gminy nie będzie korzystała z przysługujących jej uprawnień w ramach władztwa z powodu niezgodności ustaleń planu z żądaniami właścicieli nieruchomości znajdujących się na obszarze objętym planem lub w bezpośrednim sąsiedztwie (Z. Niewiadomski "Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz", Warszawa 2006, s. 197 – 198, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 1765/07, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 2 października 2008 r. sygn. akt II SA/Lu 342/08, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W ocenie Sądu przy uchwalaniu przedmiotowej uchwały nie doszło do przekroczenia granic władztwa planistycznego. Uchwała została dokonana z zachowaniem odpowiednich proporcji i wyważenia interesu publicznego oraz prywatnego.
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z dyspozycją art. 1 ust. 1, określa m.in. zasady kształtowania polityki przestrzennej przez jednostki samorządu terytorialnego i organy administracji rządowej oraz zakres i sposoby postępowania w sprawach przeznaczenia terenów na określone cele oraz ustalenia zasad ich zagospodarowania i zabudowy, przyjmując ład przestrzenny i zrównoważony rozwój za podstawę tych działań. Art. 1 ust. 2 ustawy stanowi, że w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uwzględnia się zwłaszcza m.in.:
– wymagania ładu przestrzennego, w tym urbanistyki i architektury (pkt 1),
– wymagania ochrony środowiska, w tym gospodarowania wodami i ochrony gruntów rolnych i leśnych (pkt 3),
– wymagania ochrony zdrowia oraz bezpieczeństwa ludzi i mienia, a także potrzeby osób niepełnosprawnych (pkt 5),
– prawo własności (pkt 7),
– potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa (pkt 8),
– potrzeby interesu publicznego (pkt 9).
Oczywistym jest, że w przypadku gdy dochodzi do uchwalania planu miejscowego może powstać konflikt interesów indywidualnych z interesem publicznym, który jest jednym z najistotniejszych elementów leżących u podstaw kształtowania ładu przestrzennego. Przysługujące właścicielowi prawo do korzystania z jego rzeczy, zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem, zagwarantowane jest art. 140 kodeksu cywilnego. Nie jest to jednak, prawo bezwzględne. Co nie zmienia faktu, że w każdym wypadku, przy podejmowaniu inicjatywy planistycznej, organ planistyczny musi to prawo brać pod uwagę aby nie doprowadzić do sytuacji, w której doszłoby do ponadustawowego i nieuzasadnionego racjami społecznymi ograniczenia tego prawa. Konieczne jest więc w tym wypadku zachowanie zasady proporcjonalności. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2011 r., sygn. akt II OSK 2062/11, Lex nr 1152132).
Zarzuty skargi sprowadzają się przede wszystkim do tego, że na skutek podjęcia ustaleń planu miejscowego przeznaczono działki skarżącego na potrzeby dróg publicznych klasy dojazdowej (tereny 14.KDD i 15.KDD), na potrzeby zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej (część terenu 04.MN w odniesieniu do działki nr [...]) oraz na potrzeby drogi publicznej klasy dojazdowej oraz drogi wewnętrznej (część terenów 18.KDD i 19.KDW w odniesieniu do działki nr [...]), na które to ustalenia skarżący nie wyrażał zgody. Działki, zdaniem skarżącego, stanowiły drogi wewnętrzne i brak jest podstaw prawnych do przeznaczenia ich pod drogi publiczne, co ocenił on jako naruszenie prawa własności.
W ocenie Sądu zarzuty te nie są trafne. Argumentacja organu gminy zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały, jak również w odpowiedzi na skargę jest przekonująca i zasługuje na aprobatą. Sąd jest zdania, że organ planistyczny nie naruszył w sposób nadmierny (nieproporcjonalny) prawa własności skarżącego, uwzględnił interesy społeczne, publiczne i wymagania ładu przestrzennego.
Jak wynika z twierdzeń Rady Gminy, jak również z załącznika graficznego do planu drogi oznaczone w planie symbolami 14.KDD, 15.KDD, jak również 18.KDD oraz 19.KDW stanowią część układu urbanistycznego dróg w tym terenie. W obecnym stanie faktycznym stanowią one dojazd do szeregu działek o zabudowie mieszkaniowej (tereny oznaczone jako 14.KDD, 15.KDD oraz 19.KDW), jak również terenu zabudowy usługowo-magazynowej (teren oznaczony jako 19.KDW). Ocenić zatem należy, że drogi te są i będą w przyszłości niezbędne dla ustanowienia do powyższych terenów dostępu do drogi publicznej. Dostęp terenów objętych przeznaczeniem pod budownictwo mieszkaniowe oraz usługowo-magazynowe stanowi istotną potrzebę społeczną, która wypełnia cechy interesu publicznego, przed którym ustąpić musi interes prawny indywidualny związany z prawem własności służącym do nieruchomości, po których dostęp taki ma być zapewniony.
Podkreślić należy, że działki, do których skarżący posiada tytuł prawny, na skutek podjęcia zaskarżonej uchwały nie tracą charakteru dróg wewnętrznych. Plan nie wprowadza, jak to ujmuje skarżący w skardze, likwidacji dróg wewnętrznych. Działki te nie stają się drogami publicznymi na skutek uchwalenia planu miejscowego, lecz na skutek uchwały właściwej rady gminy o zaliczeniu dróg do kategorii dróg gminnych. Aby zaliczyć drogi do kategorii dróg gminnych, gmina musi ponadto legitymować się odpowiednim tytułem prawnym do takiej nieruchomości, którego uzyskanie, w stosunku do nieruchomości prywatnych, następuje w drodze wywłaszczenia nieruchomości na cele publiczne. Wywłaszczenie możliwe jest, co do zasady, na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele publiczne. Skarżący nadal pozostaje współwłaścicielem opisanych w skardze nieruchomości. Jednak intencja skarżącego, aby nieruchomości pełniące obecnie funkcje dróg pozostały również w przyszłości nieruchomościami prywatnymi, nie daje się pogodzić ze słusznym oczekiwaniem, aby nieruchomości te, jako drogi publiczne zostały objęte wyspecjalizowanym zarządem publicznym ze strony Gminy. Uzasadnione jest to znaczną ilością nieruchomości mieszkaniowych oraz usługowo-magazynowych, które są obecnie obsługiwane poprzez omawiane nieruchomości. Co do działki nr [...] słusznym i racjonalnym się wydaje rozwiązanie, aby wykorzystać tę działkę w celu poszerzenia drogi (symbol 19.KDW), tak aby zapewnić prawidłowy i bezpieczny dojazd do terenów mieszkaniowych (07.MN, 08.MN, 09.MN), jak i usługowo-magazynowych (10.UP). Koncepcja planu w zakresie przebiegu dróg jest w ocenie sądu przekonująca, ponieważ tworzy system dróg łączących ulice B., M. i K. z istniejącymi drogami publicznymi, tj. ulicami S., S. i S. i gwarantuje dostęp do drogi publicznej dla nieruchomości zabudowanych lub przeznaczonych pod zabudowę zarówno mieszkaniową jak i usługowo-magazynową.
Podnoszona przez skarżącego okoliczność stwierdzenia nieważności uchwały Rady Gminy z dnia 31 marca 2005 r. w przedmiocie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych w części dotyczącej drogi – ulicy B. oraz drogi – ulicy M. (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 7 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/Gd 638/13) nie stoi w sprzeczności z treścią zaskarżonej uchwały o planie miejscowym. Słusznie Sąd w tym wyroku stwierdził, że drogi gminne mogą być ustanowione wyłącznie na nieruchomościach stanowiących własność gminy. Uchwała planistyczna o przeznaczeniu określonych nieruchomości pod drogi dojazdowe nie stanowi o zaliczeniu ich do kategorii dróg publicznych. W ramach władztwa planistycznego, wbrew twierdzeniom skarżącego, rada gminy jest uprawniona do określenia przeznaczenia nieruchomości, w tym nieruchomości stanowiących własność osób fizycznych, czy też nieruchomości, na których ustanowione są służebności. Ewentualne zaliczenie dróg do kategorii dróg gminnych będzie wymagało uzyskania przez gminę prawa własności takich nieruchomości. Dodać należy, że stosunki własnościowe na terenie objętym planem miejscowym, nie mają znaczenia dla przyjętego w planie przeznaczenia nieruchomości, o ile następuje to w granicach przysługującego gminie władztwa planistycznego.
Ponadto, z uwagi na skutki zaskarżonej uchwały, która nie są tożsame z zaliczeniem omawianych nieruchomości do kategorii dróg gminnych, a tym bardziej z wywłaszczeniem tych nieruchomości, nie miały znaczenia dla rozpoznania sprawy wskazywane w skardze dowody w postaci decyzji administracyjnych oraz uchwały Rady Gminy z dnia 28 lutego 2013 r. zmieniającej uchwałę w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych.
Odnośnie działki nr [...], przyjąć należy, że wykorzystywana była ona jako przejście piesze, a zaliczenie jest do terenu zabudowy mieszkaniowej nie wyklucza w żaden sposób jej dotychczasowego przeznaczenia. Ostateczną decyzję w kwestii sposobu jej zagospodarowania podejmą jej współwłaściciele. Jej obecny charakter wskazuje jednak, że nie ma możliwości urządzenia w sposób racjonalny w tym miejscu drogi (działka o szerokości 3 metrów).
Niezrozumiały jest zarzut skarżącego, w którym starał się on wykazać, że omawiane nieruchomości posiadają status dróg wewnętrznych na mocy istniejącego planu uchwalonego przed dniem 1 stycznia 1995 r. Plan ogólny uchwalony uchwałą z dnia 25 marca 1994 r. utracił moc z dniem 1 stycznia 2004 r. w związku z treścią art. 87 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W dacie uchwalenia zaskarżonego planu miejscowego nie obowiązywał żaden akt planistyczny dla terenu objętego tym planem.
Z kolei wskazywane przez skarżącego Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy K. (uchwała z dnia 29 maja 2008 r.) zalicza drogi: ulice B., M. i K. do kategorii dróg gminnych. W tym zakresie Studium nie posiada charakteru normatywnego, lecz jest wynikiem przyjętej w tym dokumencie koncepcji układu drogowego w omawianym obszarze, a rozwiązania przyjęte w zaskarżonym planie miejscowym nie naruszają tej koncepcji, lecz stanowią podstawę do jej realizacji.
Wykluczone jest również w skardze na uchwałę o miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego zapisów prognozy skutków finansowych, która nie stanowi ani samodzielnego aktu normatywnego, jak również nie jest integralną częścią planu miejscowego. Jest dokumentem sporządzanym przez wójta po podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzenia planu miejscowego i podlega rozpatrzeniu rady gminy przy podejmowaniu uchwały o planie.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na mocy art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę jako bezzasadną oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło