II FSK 3776/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jacek Brolik, , , po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A. G. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 sierpnia 2014 r. sygn. akt I SA/Po 285/14 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 30 stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie rozłożenia na raty zaległości podatkowych postanawia uchylić zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2014 r., sygn. akt I SA/Po 285/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę A.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 30 stycznia 2014 r., w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2011 r. i 2012 r. i podatku od towarów i usług za II i III kwartał 2011r., I, III i IV kwartał 2012 r., I i II kwartał 2013 r. Ze stanu faktycznego przedstawionego przez Sąd pierwszej instancji wynika, że pismem z dnia 4 marca 2014 r. skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego I Wydziału z dnia 12 czerwca 2014 r., doręczono skarżącej odpis prawomocnego zarządzenia z dnia 31 marca 2014r., którym wezwano stronę skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od wymienionej wyżej skargi, w kwocie 500 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie adresowane do skarżącej - zostało odebrane przez dorosłego domownika w dniu 20 czerwca 2014 r. Siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi upływał z dniem 27 czerwca 2014 r. Wpis sądowy skarżąca uiściła w dniu 30 czerwca 2014 r. na rachunek bankowy Sądu. Wobec tego Sąd pierwszej instancji uznał, że wpis sądowy został uiszczony po terminie i odrzucił skargę stosownie do art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.). W skardze kasacyjnej z dnia 29 września 2014 r. skarżąca zarzuciła wskazanemu wyżej postanowieniu naruszenie art. 220 § 3 p.p.s.a., przez błędne uznanie, iż strona skarżąca nie uiściła w przepisanym terminie siedmiu dni należnego wpisu. Jednocześnie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, a także o zasądzenie kosztów na rzecz skarżącej. Skarżąca załączyła do skargi kasacyjnej potwierdzenie dokonania płatności wpisu sądowego w dniu 27 czerwca 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie 220 § 1 p.p.s.a. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Zgodnie natomiast z § 3 art. 220 p.p.s.a. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Zgodnie z art. 219 § 2 p.p.s.a. opłatę sądową uiszcza się gotówką do kasy właściwego sądu administracyjnego lub na rachunek bankowy właściwego sądu. Końcówki opłat zaokrągla się wzwyż do pełnych złotych. Z akt sprawy wynika, że wezwanie adresowane do skarżącej - zostało odebrane przez dorosłego domownika w dniu 20 czerwca 2014 r. Siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi upływał z dniem 27 czerwca 2014 r. W tym dniu, jak wynika z przedłożonego przez skarżącą "potwierdzenia płatności za rachunek" (k -78 akt Sądu pierwszej instancji), skarżąca uiściła wpis sądowy w kwocie 500 zł w S. . [...] o godz. 17.39. Natomiast wpis ten został zaksięgowany na rachunku bankowym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w dniu 30 czerwca 2014 r. (k-62 Sądu pierwszej instancji). Wobec tego odpowiedzieć trzeba na pytanie, czy datą uiszczenia wpisu jest data złożenia dyspozycji w placówce finansowej, czy też data wpływu wpisu na konto Sądu? Strony postępowania sądowadministracyjnego mogą uiszczać wymagane prawem opłaty sądowe bezpośrednio w kasie sądu lub przelewem za pośrednictwem różnych podmiotów: banków, placówek pocztowych, agencji finansowych. W orzecznictwie sądowym istnieje spór, co do właściwej daty uiszczenia opłaty sądowej, w zależności od podmiotu za pośrednictwem którego dokonuje się wpłaty. Zgodnie z pierwszym poglądem wpłacenie przekazem pieniężnym opłaty sądowej w urzędzie pocztowym lub w banku na konto właściwego sądu w innym banku jest równoznaczne pod względem czasowym z bezpośrednią wpłatą gotówkową do kasy tego sądu lub do banku prowadzącego rachunek bankowy sądu (por. postanowienie NSA z dnia 12 lutego 2009 r., sygn. akt II FZ 566/08, opublikowane na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Natomiast uiszczenie wpisu za pośrednictwem agencji finansowej powoduje, że dniem dokonania opłaty sądowej, uiszczanej za pośrednictwem podmiotu niebędącego bankiem i w wykonaniu umowy z tym podmiotem, nie jest dzień powierzenia temu podmiotowi funduszy niezbędnych do uiszczenia opłaty sądowej. W takiej sytuacji decydujące znaczenie ma data uznania rachunku bankowego prowadzonego przez bank dla właściwego sądu (post. Sądu Najwyższego z dnia 10 VI 2005 r., sygn. akt II CZ 49/05, opubl. Prawo Bankowe 2005 r. Nr 10, s.9; postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 30 VII 2005 r. sygn. akt II OSK 204/05; z dnia 16 IX 2005 r. sygn. akt II OSK 869/05; z dnia 25 VIII 2006 r. sygn. akt II OSK 784/06; z dnia 27 IX 2008 r. sygn. akt I OZ 438/08; z dnia 22 IX 2009 r. sygn. akt II OSK 1379/09). Drugi natomiast pogląd prezentowany w orzecznictwie wskazuje, że ustawa o Postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie wymaga, aby uiszczenie opłaty na rachunek właściwego sądu nastąpiło za pośrednictwem banku lub polskiej placówki pocztowej. Strona nie może ponosić ujemnych skutków nienależytego wykonania zleconych zadań (np. polecenia wykonania przelewu) przez podmioty pośredniczące (por. postanowienie NSA z dnia 14 czerwca 2007r. sygn. akt II GSK 104/07, Lex nr 338577). Momentem mającym znaczenie dla oceny daty uiszczenia opłaty sądowej przelewem będzie moment złożenia dyspozycji przez stronę. Natomiast, jeżeli nastąpiły opóźnienia w dokonaniu obciążenia (wpłaty) wskazane w poleceniu przelewu, ujemne skutki prawne nie mogą dotykać skarżącego. Strona nie ma też obowiązku, nie może nawet ingerować w działania podmiotu przyjmującego wpłatę (np. postanowienia NSA: z dnia 20 maja 2005 r., OSK 34/05, LEX nr 1264773, oraz z dnia 20 maja 2005 r., OSK 35/05, LEX nr 1089829; wyrok NSA z dnia 15 listopada 2005 r., FSK 2526/04, LEX nr 512170; postanowienie NSA z dnia 5 marca 2009 r., II OSK 313/09, LEX nr 574460). Naczelny Sąd Administracyjny jest zwolennikiem drugiego z przedstawionych poglądów. Strona wywiązała się z ciążącego na niej obowiązku nałożonego przez Sąd pierwszej instancji, tj. terminowego uiszczenia wpisu sądowego od skargi. To, że dokonała wpisu za pośrednictwem innego podmiotu niż bank, czy placówka pocztowa, a wniesiona opłata została zaksięgowana dopiero trzy dni później na koncie Sądu pierwszej instancji, nie może, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, powodować dla niej negatywnych skutków. W takiej sytuacji należy uznać, iż wpis sądowy od skargi został uiszczony w terminie. Z tego względu na podstawie art. 188 w związku z art. 182 § 1 i 3 p.p.s.a Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł natomiast kosztach postępowania kasacyjnego, bowiem art. 203 i art. 204 p.p.s.a., nie dają podstawy do przyznania takich kosztów w przypadku uchylenia postanowienia zaskarżonego skargą kasacyjną.