I SA/Po 839/12
WyrokWSA w Poznaniu2013-01-30
Skład orzekający: Maciej Jaśniewicz, Włodzimierz Zygmont, Izabela Kucznerowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprzedaż działek budowlanych, powstałych w wyniku podziału nieruchomości rolnej (gospodarstwa rolnego) nabytej do majątku osobistego i wykorzystywanej w działalności rolniczej, przez osobę fizyczną, która nie prowadzi działalności gospodarczej w zakresie obrotu nieruchomościami, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?Ratio decidendi
Sprzedaż działek budowlanych, powstałych z podziału nieruchomości rolnej nabytej do majątku osobistego i wykorzystywanej w działalności rolniczej, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jeśli sprzedaż ta następuje w ramach zarządu majątkiem prywatnym, a nie w ramach działalności gospodarczej. Kluczowe jest, czy sprzedający podjął aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez profesjonalnych handlowców, co w tym przypadku nie miało miejsca.Stan faktyczny
Skarżąca, będąca rolnikiem ryczałtowym, wystąpiła o interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania sprzedaży działek rolnych, które zostały podzielone na działki budowlane i pod drogi wewnętrzne na mocy decyzji administracyjnych. Organ podatkowy uznał, że sprzedaż ta będzie podlegać opodatkowaniu VAT, wskazując na aktywność skarżącej (wniosek o WZ, podział nieruchomości, zlecenie sprzedaży pośrednikowi) jako dowód prowadzenia działalności gospodarczej. Skarżąca wniosła skargę, argumentując, że działania te były niezbędne do realizacji zamiaru sprzedaży podyktowanego sytuacją finansową, a nie stanowiły profesjonalnego obrotu nieruchomościami.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną i zasądził od Ministra Finansów na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Jaśniewicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi BB na interpretację indywidualną Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług I. uchyla zaskarżoną interpretację; II. zasądza od Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę [...] zł ([...] 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W dniu [...] maja 2012 r. B. B. wystąpiła do Dyrektora Izby Skarbowej w P. – upoważnionego przez Ministra Finansów do wydawania w jego imieniu interpretacji indywidualnych, z wnioskiem o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania sprzedaży działek.
W opisie zdarzenia przyszłego wnioskodawczyni wskazała, że wraz z mężem R. B. jest, na prawach małżeńskiej wspólności majątkowej, właścicielem gruntów rolnych nabywanych w następującej kolejności:
[...] lutego 1997 r. zakup prawa wieczystego użytkowania gruntu rolnego działka [...] - [...] ha,
[...] kwietnia 1997 r. zakup prawa wieczystego użytkowania gruntu rolnego działka [...] -[...] ha. Prawo wieczystego użytkowania zostało przekształcone w prawo własności [...] sierpnia 1998 r.,
[...] kwietnia 1997 r. zakup działki grunt rolny [...] - [...] ha, który wszedł w skład istniejącego gospodarstwa rolnego,
[...] kwietnia 1999 r. zakup gruntu rolnego [...] ha, który wszedł w skład istniejącego gospodarstwa rolnego,
[...] lutego 2001 r. - wnioskodawczym razem z mężem zakupiła grunt rolny, działka [...] m2, położona w P. przy ulicy S. [...]. Nieruchomość ta - grunt rolny - wszedł w skład istniejącego gospodarstwa rolnego,
[...] maja 2002 r. zakup działek przylegających do gruntów rolnych zainteresowanej i jej męża [...] (droga), [...] (droga) w celu poprawy zagospodarowania terenu,
[...] sierpnia 2006 r. zakup działki [...] - [...] ha grunt rolny, który wszedł w skład istniejącego gospodarstwa rolnego,
[...] czerwca 2007 r. zakup działki [...] - [...] ha grunt rolny, który wszedł w skład istniejącego gospodarstwa rolnego,
[...] lipca 2007 r. zakup działki [...] ha (powierzchnia łączna) grunt rolny, który wszedł w skład gospodarstwa rolnego,
10) [...] listopada 2007 r. zakup działki [...] ha grunt rolny, który wszedł w skład gospodarstwa rolnego,
11) [...] października 2008 r. zakup działki [...] ha grunt rolny, który wszedł w skład gospodarstwa rolnego. Decyzją burmistrza gminy K. działka, grunt rolny, [...] została podzielona na [...] (... ha), [...] (... ha), [...] (... ha) i [...] (... ha). Działka [...] została przekazana w drodze darowizny córce. Działki [...] zostały [...] grudnia 2004 r. sprzedane. W gospodarstwie rolnym pozostała działka [...] (... ha). Działki [...] zostały podzielone ze względu na budowę drogi przez Generalną Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad na działki [...]. Na ten podział wnioskodawczym razem z mężem nie miała żadnego wpływu. Po tym podziale działki [...] w roku 2004 zostały wykupione przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad. Działki [...], grunty rolne zostały sprzedane [...] lipca 2007 r.
Zainteresowana razem z mężem zamierza w najbliższym czasie działki (...) wchodzące w skład gospodarstwa rolnego podzielić na działki [...] (droga wewnętrzna), [...] (droga wewnętrzna). Działki [...] stanowią drogę wewnętrzną. W najbliższym czasie zamierzają oni wskazane działki sprzedać.
Nieruchomość, działka (...), które zamierzają podzielić i sprzedać nie są objęte planem zagospodarowania przestrzennego. Jest wydana decyzja nr [...] polegająca na budowie czterech budynków mieszkalnych w zabudowie wolnostojącej. Zakup wszystkich gruntów rolnych związany był wyłącznie z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, a nie z zamiarem ich dalszej odsprzedaży. Grunty te nie służyły do pozarolniczej działalności gospodarczej. Nieruchomości gruntowe będące przedmiotem zapytania zostały przez wnioskodawczynię i jej męża kupione w roku 2001. Prowadzą oni gospodarstwo rolne do dnia dzisiejszego. Nie prowadzą działalności gospodarczej. W związku z prowadzeniem gospodarstwa rolnego mają oni status rolnika ryczałtowego, zwolnionego od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm. – dalej: "u.p.t.u."). Grunty rolne nie są udostępniane osobom trzecim, sami prowadzą gospodarstwo rolne. Wynajmują dom, pomieszczenia użytkowe - najem rozliczają według skali podatkowej. Z tego tytułu mąż R. B. jest podatnikiem podatku od towarów i usług. Zainteresowana i jej mąż są osobami fizycznymi, a wymienione grunty rolne są ich majątkiem osobistym.
Wnioskodawczym dodała, iż nie dokonywała wraz z mężem żadnych nakładów w celu przygotowania działek do sprzedaży, wystąpiła wyłącznie z wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, tylko w celach informacyjnych - było to ponad pięć lat temu. Decyzją Prezydenta Miasta P. z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...], na wniosek wnioskodawczyni i jej męża określono przeznaczenie przedmiotowych gruntów pod budowę czterech budynków mieszkalnych w zabudowie wolnostojącej. Obecnie zainteresowana wraz mężem rozważa sprzedaż czterech działek z gruntem przeznaczonym na drogi wewnętrzne. W tym celu w 2011 r. wystąpiła o podział nieruchomości. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2011 r. Dyrektor Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego G. w P. zaopiniował pozytywnie podział nieruchomości, a decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r., nr [...], Dyrektor Zarząd Geodezji i Katastru Miejskiego G. orzekł o podziale nieruchomości (...). Z decyzji tej wynika, że działki [...] przeznaczone są pod realizację budynków mieszkalnych, a działki [...] mają stanowić drogę wewnętrzną do obsługi komunikacji wydzielonych działek.
W związku z tak przedstawionym zdarzeniem przyszłym zainteresowana sformułowała następujące pytanie: czy sprzedaż gruntów rolnych (nr ... i nr ... - podzielone na działki) będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?
Zdaniem wnioskodawczyni, sprzedaż wskazanych działek rolnych należących do gospodarstwa rolnego nie rodzi obowiązku z zakresu podatku od towarów i usług. Wynika to z u.p.t.u. oraz Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.U. UE L 347 ze zm. – dalej: "Dyrektywa 2006/112/WE").
W interpretacji indywidualnej z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w P., działając z upoważnienia Ministra Finansów, uznał stanowisko B. B. za nieprawidłowe. Wskazując na treść art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 7 ust.1, art. 2 pkt 6, pkt 15, i pkt 16, art. 15 ust. 1 i ust. 2, art. 146a pkt 1, art. 43 ust. 1 pkt 9, art. 113 ust. 13 pkt 1 lit. d) u.p.t.u. oraz art. 12 ust. 1 lit. b) Dyrektywy 2006/112/WE, organ podatkowy stwierdził, że z kilku przedstawionych przez wnioskodawczynię okoliczności wynika, że będziemy mieć do czynienia z aktywnością w zakresie obrotu nieruchomościami, które wskazywać będą, że czynności sprzedającej przybiorą formę zawodową (profesjonalną), a w konsekwencji zorganizowaną. W ocenie organu, za takim rozwiązaniem przemawiają następujące okoliczności: wystąpienie przez wnioskodawczynię do uprawnionego organu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, wyodrębnienie z nieruchomości, związanej z wykonywaniem działalności gospodarczej sześciu działek (w tym dwóch pod drogę wewnętrzną), wydzielenie drogi, zlecenie sprzedaży tych działek profesjonalnemu pośrednikowi. W przedmiotowej sprawie istotne jest zwłaszcza to, iż podział gruntów nie nastąpił niezależnie od woli wnioskodawczym, lecz z jej inicjatywy, na jej wniosek, a sprzedaż dokonywana będzie za pośrednictwem profesjonalnego podmiotu zajmującego się obrotem nieruchomościami. W konkluzji organ wydający interpretację stanął na stanowisku, że sprzedaż gruntów rolnych (podzielonych działek nr (...)), dla których wydano decyzję o warunkach zabudowy z przeznaczeniem pod budowę budynków mieszkalnych, będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w wysokości 23%, bowiem w związku z tymi transakcjami zainteresowana wystąpi w roli podatnika podatku od towarów i usług.
Zainteresowana wezwała organ podatkowy do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na to wezwanie organ podatkowy stwierdził brak podstaw do zmiany interpretacji indywidualnej.
W skardze do tutejszego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego B. B. wniosła o uchylenie zaskarżonego aktu, zarzucając organowi podatkowemu naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 15 ust. 1 i ust. 2 w zw. z art. 5 ust. 1 u.p.t.u., poprzez uznanie , że w przypadku sprzedaży czterech działek dotychczas wykorzystywanych przez skarżącą i jej małżonka w celach rolniczych, obecnie zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy przeznaczonych pod budownictwo mieszkaniowe oraz dwóch działek przeznaczonych na drogi dojazdowe do tych działek, nastąpi w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i w związku z tym sprzedaż będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. W uzasadnieniu skarżąca podkreśliła, że w decyzji z dnia [...] stycznia 2012 r., zatwierdzającej podział nieruchomości (...), Dyrektor Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego G. orzekł warunek, że przy zbyciu działek nie posiadających bezpośredniego dostępu do drogi publicznej ustanowiona zostanie służebność drogowa, dlatego też dwie działki są wyodrębnione na drogę. Ponadto strona nie poczyniła wraz z mężem żadnych innych nakładów na przedmiotowych gruntach; są one nadal wykorzystywane rolniczo. Działki nie są uzbrojone, ani ogrodzone. Skarżąca wraz z mężem nie mają doświadczenia w zakresie sprzedaży nieruchomości, stąd zamierza zlecić sprzedaż profesjonalnemu pośrednikowi. Strona nie podziela stanowiska, że obecna sprzedaż czterech działek budowlanych ma charakter profesjonalny tylko dlatego, że dokonała ona działań niezbędnych, aby zrealizować zamiar sprzedaży nieruchomości, podyktowany jej obecną sytuację finansową. Dotychczas zbyła nieruchomości wyłącznie w związku z prowadzoną przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad inwestycją budowy drogi szybkiego ruchu w K., ponieważ nie z jej woli i inicjatywy część należących do niej gruntów została podzielona i przeznaczona pod budowę drogi szybkiego ruchu. W 2004 r. dwie działki wykupiła Dyrekcja pod budowę drogi, w tym samym roku zbyła dwie działki, z uwagi na ich usytuowanie w pobliżu inwestycji drogowej, następnie w 2007 r. z tej samej przyczyny zbyła następne dwie działki; natężenie ruchu drogowego uniemożliwiało prowadzenie działalności rolniczej. Skarżąca podkreśliła, że wraz z mężem nie prowadzi i nie zamierza prowadzić działalności gospodarczej w zakresie obrotu nieruchomościami. W jej ocenie, trudno uznać za profesjonalne działanie złożenie wniosku pięć lat temu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy na przedmiotowej nieruchomości i po takim okresie podjęcie decyzji o sprzedaży tych gruntów i w związku z tym wystąpienie o podział nieruchomości na cztery działki przeznaczone pod zabudowę budynków mieszkalnych i dwie działki wydzielone pod drogi. Czynności te, zdaniem strony, związane były wyłącznie z wykonywaniem prawa własności, a nie profesjonalnym działaniem podmiotu trudniącego się obrotem nieruchomościami.
W odpowiedzi na skargę organ podatkowy uznał zarzuty skargi za nieuzasadnione i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest to, czy skarżąca w związku ze sprzedażą działek budowlanych powstałych w wyniku podziału nieruchomości rolnej (gospodarstwa rolnego) nabytej do majątku osobistego i wykorzystywanej w działalności rolniczej jest podatnikiem od towarów i usług w rozumieniu art. 15 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u.
W rozstrzygnięciu tego zagadnienia niewątpliwie pomocne są tezy wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: "TSUE") z dnia 15 września 2011r. w sprawach połączonych C-180/10 i C-181/10 Jarosław Słaby przeciwko Ministrowi Finansów (C-180/10) oraz Emilian Kuć i Halina Jeziorska-Kuć przeciwko Dyrektorowi Izby Skarbowej w Warszawie (C-181/10) – publ. LEX nr 898576 - stwierdzające, że:
1) dostawę gruntu przeznaczonego pod zabudowę należy uznać za objętą podatkiem od wartości dodanej na podstawie prawa krajowego państwa członkowskiego, jeżeli państwo to skorzystało z możliwości przewidzianej w art. 12 ust. 1 Dyrektywy Rady 2006/112/WE, zmienionej Dyrektywą Rady 2006/138/WE z dnia 19 grudnia 2006 r., niezależnie od częstotliwości takich transakcji oraz od kwestii, czy sprzedawca prowadzi działalność producenta, handlowca lub usługodawcy, pod warunkiem że transakcja ta nie stanowi jedynie czynności związanej ze zwykłym wykonywaniem prawa własności.
2) Osoby fizycznej, która prowadziła działalność rolniczą na gruncie nabytym ze zwolnieniem z podatku od wartości dodanej i przekształconym wskutek zmiany planu zagospodarowania przestrzennego niezależnej od woli tej osoby w grunt przeznaczony pod zabudowę, nie można uznać za podatnika podatku od wartości dodanej w rozumieniu art. 9 ust. 1 i art. 12 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE, kiedy dokonuje ona sprzedaży tego gruntu, jeżeli sprzedaż ta następuje w ramach zarządu majątkiem prywatnym tej osoby.
3) Natomiast jeżeli osoba ta w celu dokonania wspomnianej sprzedaży podejmuje aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 9 ust. 1 akapit drugi Dyrektywy 2006/112/WE, należy uznać ją za podmiot prowadzący "działalność gospodarczą" w rozumieniu tego przepisu, a więc za podatnika podatku od wartości dodanej.
4) Okoliczność, iż osoba ta jest "rolnikiem ryczałtowym" w rozumieniu art. 295 ust. 1 pkt 3 Dyrektywy 2006/112/WE, jest w tym zakresie bez znaczenia.
Ponadto jak stwierdził w tym wyroku TSUE, art. 12 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE (stanowiącej odpowiednik art. 4 ust. 3 VI Dyrektywy) pozwalał państwom członkowskim uznać za podatnika każdego, kto okazjonalnie dokonuje transakcji związanej z działalnością, o której mowa w art. 9 ust. 1 akapit drugi Dyrektywy, w szczególności pojedynczej dostawy terenu budowlanego. Należy podzielić stanowisko wyrażone w wyroku NSA z dnia 18 października 2011 r. (sygn. akt I FSK 1536/10, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), że brak w u.p.t.u. unormowań, które w sposób jasny i precyzyjny wskazywałby na fakt transpozycji do tej ustawy możliwości (opcji) określonej w art. 12 ust. 1 i ust. 3 Dyrektywy 2006/112/WE co do uznania za podatnika każdego kto okazjonalnie dokonuje transakcji związanej z działalnością gospodarczą, w zakresie pojedynczej dostawy terenu budowlanego – nie pozwala na stwierdzenie, że Polska skorzystała z tej opcji.
W tej sytuacji należy ustalić, czy w świetle zaprezentowanego stanu faktycznego sprawy skarżący w celu dokonania spornej sprzedaży gruntów podjął aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.p.t.u., co skutkuje koniecznością uznania jej za podmiot prowadzący "działalność gospodarczą" w rozumieniu tego przepisu, a więc za podatnika podatku od wartości dodanej, czy też sprzedaż ta nastąpiła w ramach zarządu jego majątkiem prywatnym. Jak bowiem stwierdził TSUE w przywołanym wyroku z dnia 15 września 2011 r. w sprawach połączonych C-180/10 i C-181/10, w wypadku stwierdzenia, że Rzeczpospolita Polska nie skorzystała z możliwości przewidzianej w art. 12 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE, należy zbadać, czy transakcje będące przedmiotem sporu w postępowaniach głównych podlegają opodatkowaniu na podstawie art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE, czyli będącego jego odpowiednikiem w Polsce - art. 15 ust. 2 u.p.t.u., w których to przepisach pojęcie podatnika definiuje się w związku z pojęciem działalności gospodarczej. Pojęcie działalności gospodarczej zdefiniowane w tych normach obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców i usługodawców, w tym wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu.
Zwykłe nabycie lub sprzedaż rzeczy nie stanowi wykorzystywania w sposób ciągły majątku rzeczowego w celu uzyskania z tego tytułu dochodu w rozumieniu art. 9 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE (a tym samym art. 15 ust. 2 u.p.t.u.), jako że jedynym przychodem z takich transakcji może być ewentualny zysk ze sprzedaży tej rzeczy. O tym, że dokonujący sprzedaży gruntu budowlanego działał w charakterze podatnika prowadzącego działalność gospodarczą, a nie w ramach zarządu majątkiem prywatnym wykonując prawo własności decyduje stopień jego aktywności w zakresie obrotu nieruchomościami, który wskazuje, że angażuje on środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w ramach prowadzenia działalności gospodarczej (por. wyrok NSA z dnia 28 maja 2008 r. w sprawie I FSK 692/07, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, iż na zawodowy (profesjonalny), a w konsekwencji zorganizowany rodzaj działalności wskazywać mogą także takie działania, jak uzyskanie przed sprzedażą decyzji o warunkach zagospodarowania terenu (zabudowy), czy wystąpienie o opracowanie planu zagospodarowania przestrzennego dla sprzedawanego obszaru - zwłaszcza w sytuacji gdy sprzedawca jest już podatnikiem w zakresie usług budowlanych, developerskich, czy innych tego rodzaju usług o zbliżonym charakterze (por.: wyroki NSA: z 10 listopad 2011 r., sygn. akt I FSK 1668/11; z 21 lutego 2012 r., sygn. akt I FSK 1850/11; z 5 kwietnia 2012 r., sygn. akt I FSK 890/11; z 26 października 2012 r., sygn. akt I FSK 2170/11; z 21 września 2011 r., sygn. akt I FSK 1841/11; z 22 lutego 2011 r., sygn. akt I FSK 1909/11; z 16 lutego 2012 r., sygn. akt I FSK 1815/11 – publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreślić przy tym należy, że samo uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy nie decyduje jeszcze o zawodowym charakterze działalności podmiotu. Decyduje o tym szereg innych okoliczności, które powodują, że aktywność podmiotu w przedmiocie zbycia działek jest porównywalna do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem (por. wyrok NSA z 21 lutego 2012 r., sygn. akt I FSK 1850/11 publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Chodzi zatem o taką działalność podmiotu, która polega na aktywnych działaniach w zakresie obrotu nieruchomościami (por. wyrok NSA z dnia 19 kwietnia 2012 r., sygn. akt I FSK 1118/11 publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W perspektywie powyższych ustaleń należy stwierdzić, że w realiach rozpoznawanej sprawy nieuzasadnione jest stanowisko organu podatkowego, w którego ocenie o tym, że czynności skarżącej przybiorą formę zawodową (profesjonalną), a w konsekwencji zorganizowaną, przemawiają takie okoliczności, jak: wystąpienie przez wnioskodawczynię do uprawnionego organu o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, wyodrębnienie z nieruchomości, związanej z wykonywaniem działalności gospodarczej sześciu działek (w tym dwie pod drogę wewnętrzną), wydzielenie drogi, czy zlecenie sprzedaży tych działek profesjonalnemu pośrednikowi. Sąd zaważył, że wynikające z niniejszej sprawy opisane przez skarżącą okoliczności faktyczne, które mają towarzyszyć sprzedaży w odniesieniu do wskazanych działek, w żadnym stopniu nie wskazują, że aktywność skarżącej w przedmiocie zbycia przedmiotowych gruntów jest porównywalna do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem.
Po pierwszej bowiem, zbycie nawet kilku czy kilkunastu działek budowlanych, powstałych z odłączenia z gospodarstwa rolnego i podziału gruntu rolnego nabytego na cele prywatne i po urzędowej zmianie przeznaczenia tego gruntu (bez udziału zbywcy), nie stanowi per se działalności handlowej podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, gdyż brak jest przesłanek świadczących o takiej aktywności sprzedawcy w przedmiocie zbycia przedmiotowych gruntów, która byłaby porównywalna do działań podmiotów zajmujących się profesjonalnie tego rodzaju obrotem (por. wyrok WSA w P. z dnia 16 listopada 2011 r., sygn. akt I SA/Po 657/11, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Po drugie, godzi się zauważyć, że z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż skarżąca nabyła wraz z mężem grunty rolne i prowadziła na nich działalność rolniczą przez długi okres czasu (jedenaście lat). Zakup wszystkich gruntów rolnych związany był wyłącznie z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, a nie z zamiarem ich dalszej odsprzedaży. Zbycia poszczególnych działek gruntu wchodzących w skład gospodarstwa rolnego dokonywała wraz z mężem co kilka lat, przy czym dotychczas zbywała nieruchomości wyłącznie w związku z prowadzoną przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad inwestycją budowy drogi szybkiego ruchu – i to w kilkuletnich odstępach czasowych. Nieruchomości gruntowe będące przedmiotem zapytania zostały zaś kupione przez wnioskodawczynię i jej męża w roku 2001. Dopiero po sześciu latach od nabycia nieruchomości, w dniu [...] sierpnia 2007 r., została wydana na wniosek strony decyzja Prezydenta Miasta P. o warunkach zabudowy działek (...), a po kolejnych niespełna pięciu latach, w dniu [...] stycznia 2012 r., Dyrektor Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego G. orzekł o zatwierdzeniu podziału nieruchomości (...). Ponadto trzeba zwrócić uwagę na fakt, że wnioskodawczym nie dokonywała wraz z mężem żadnych nakładów w celu przygotowania wskazanych działek do sprzedaży. Jak podała skarżąca, działki te nie są również uzbrojone, ani też ogrodzone. Okoliczności te wskazują, w ocenie Sądu, że w niniejszym przypadku mamy do czynienia z czynnościami mieszczącymi się w ramach zarządu majątkiem prywatnym – nie mającym cech działalności gospodarczej w rozumieniu u.p.t.u.
Podkreślenia wymagają zatem takie okoliczności jak: brak związku czasowego pomiędzy nabyciem nieruchomości ( 2001 r. ), wydaniem decyzji o warunkach zabudowy (2007 r. ) i decyzją o podziale nieruchomości (2012 r.). Dodatkowo wymaga podkreślenia, iż planowany podział nieruchomości i wydzielenie dwóch działek na jedną wewnętrzną drogę dojazdową o nr ewidencyjnych [...] motywowane jest koniecznością zapewnienia dostępu planowanych działek do drogi (ul. S.), a nie budową infrastruktury drogowej. Wynika to z opisu zawartego we wniosku o udzielenie interpretacji i dołączonej do niego decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości.
Nie można również zgodzić się z argumentacją organu, w świetle której o zamiarze odsprzedaży gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego – w ramach działalności gospodarczej – mogło świadczyć zawarcie umowy z biurem pośredniczącym w sprzedaży nieruchomości (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 8 marca 2011 r., sygn. akt I SA/Gd 20/11 i wyrok NSA z dnia 19 kwietnia 2012 r., sygn. akt I FSK 1118/11, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Argument organu podatkowego, iżby zlecenie sprzedaży wskazanych działek profesjonalnemu pośrednikowi zajmującemu się obrotem nieruchomościami świadczyło o podjęciu przez nią czynności o charakterze zawodowym (profesjonalnym), przeczy logice oraz doświadczeniu życiowemu. Należy zauważyć, że rozumowanie organu podatkowego sprowadza się do przyjęcia, że w okolicznościach niniejszej sprawy podmiot podejmujący aktywność porównywalną do działań profesjonalisty w zakresie obrotu nieruchomościami (skarżąca), w celu realizacji swego zamierzenia zleca jego wykonanie pośrednikowi w obrocie nieruchomościami. Założenie takie prowadzi więc do sprzecznej z zasadami logiki i doświadczenia życiowego konstatacji. Prawidłowe wnioskowanie organu powinno przebiegać w ten sposób, że skoro strona zleca sprzedaż działek pośrednikowi w obrocie nieruchomościami oznacza, iż sama nie działa w tym zakresie zawodowo (profesjonalnie). Wynik takiego wnioskowania jest logiczny choćby ze względów finansowych i pragmatycznych, co potwierdziła strona w treści skargi wskazując, iż zamierza wraz z mężem zlecić wspomnianą sprzedaż profesjonalnemu pośrednikowi, ponieważ nie posiadają oni doświadczenia w tym zakresie i obawiają się popełnienia błędu.
W konkluzji Sąd zważył, że w przedstawionym przez skarżącą zdarzeniu przyszłym nie istnieją podstawy do przypisania jej przymiotu podatnika podatku od towarów i usług z tytułu sprzedaży wspomnianych gruntów. W konsekwencji organ podatkowy naruszył art. 15 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: "p.p.s.a."), Sąd uznał, że zaskarżona interpretacja indywidualna wydana została z naruszeniem prawa materialnego, w wyniku czego akt ten został wyeliminowany z obrotu prawnego. Organ podatkowy dokona ponownej oceny stanowiska strony zaprezentowanego we wniosku o wydanie interpretacji, z uwzględnieniem oceny prawnej wyrażonej w uzasadnieniu niniejszego orzeczenia.
O obowiązku zwrotu kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło