III SA/Wa 772/14

WyrokWSA w Warszawie2014-10-03

Skład orzekający: Małgorzata Długosz-Szyjko, Maciej Kurasz, Ewa Radziszewska-Krupa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy odmawia wszczęcia postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, gdy pytanie wnioskodawcy dotyczy oceny stanu faktycznego, w tym istnienia "uzasadnionej przyczyny" odbiegania ceny sprzedaży od wartości rynkowej, co według organu wykracza poza zakres interpretacji?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego tylko dlatego, że pytanie wnioskodawcy dotyczy oceny stanu faktycznego, w tym istnienia "uzasadnionej przyczyny" odbiegania ceny sprzedaży od wartości rynkowej. Interpretacja indywidualna powinna odnosić się do przedstawionego przez wnioskodawcę stanu faktycznego, a organ powinien ocenić, czy wskazane przez niego okoliczności mogą wpływać na przyjętą wartość przekazanej infrastruktury, a nie polemizować ze stanem faktycznym.
Stan faktyczny
Spółka P. S.A. złożyła wniosek o interpretację przepisów prawa podatkowego dotyczącą podatku dochodowego od osób prawnych, w którym opisała stan faktyczny związany z usunięciem kolizji energetycznej infrastruktury kolejowej i elektroenergetycznej. Spółka przeniosła własność nowo powstałej infrastruktury elektroenergetycznej na rzecz P. za cenę stanowiącą 50% poniesionych kosztów, wskazując na uzasadnione przyczyny odbiegania ceny od wartości rynkowej. Minister Finansów odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że pytanie wykracza poza zakres interpretacji. Po zażaleniu Spółki, Minister Finansów utrzymał postanowienie w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Finansów, stwierdził, że uchylone postanowienie nie może być wykonane, oraz zasądził od Ministra Finansów na rzecz P. S.A. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, Sędziowie sędzia WSA Maciej Kurasz (sprawozdawca), sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Protokolant starszy referent Iwona Choińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2014 r. sprawy ze skargi P. S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3) zasądza od Ministra Finansów na rzecz P. S.A. z siedzibą w W. kwotę 357 zł (słownie: trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 1. Z przedłożonych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie akt sprawy wynika, że P. S.A. z siedzibą w W. (dalej: "Spółka", "Strona", "Skarżąca") złożyła wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych. We wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny: Spółka jest zarządcą infrastruktury kolejowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 16, poz. 94 ze zm., dalej: "ustawa o transporcie kolejowym"). W ramach realizowanych inwestycji Spółka przeprowadziła na danym terenie prace polegające na realizacji robót budowlanych w ramach modernizacji infrastruktury kolejowej stacji i szlaków. Istniejący przebieg sieci elektroenergetycznej P. S.A. (dalej: "P.") kolidował z projektowaną inwestycją (tzw. kolizja energetyczna), ze względu na usytuowanie sieci na konstrukcjach wsporczych sieci trakcyjnej będącej własnością P.. W celu umożliwienia realizacji inwestycji Spółka zwróciła się do P. o zmianę przebiegu linii elektroenergetycznej (o tzw. usunięcie kolizji energetycznej). Zakres i sposób przeprowadzenia prac na majątku P. został potwierdzony w odpowiedniej umowie zawartej ze Spółką. Usunięcie kolizji energetycznej leżało w gestii wykonawcy działającego na zlecenie Spółki, która przedstawiła P. zakres planowanych prac, który podlegał analizie przez służby techniczne P.. P. wydała Spółce dokument, w którym określiła warunki techniczne usunięcia kolizji. Dla usunięcia kolizji energetycznej wykonano dokumentację techniczną, na którą składa się kompletny projekt architektoniczno-budowlany, wykonawczy oraz kosztorys nakładczy. Dokumentacja uwzględnia zakres robót oraz dokumentację projektową. Usunięcie kolizji polegało na przebudowie kolidującego odcinka sieci elektroenergetycznej przez wykonawcę działającego na zlecenie Spółki, w ramach którego wyburzono linie oraz urządzenia elektroenergetyczne (dalej: "infrastruktura elektroenergetyczna"), będące własnością P., oraz wybudowano nową infrastrukturę elektroenergetyczną w innej lokalizacji. Po wykonaniu prac sporządzony został komisyjnie protokół przekazania wykonanych prac i poprzez jego zaakceptowanie. P. potwierdziła prawidłowość dokonanego przebudowania infrastruktury elektroenergetycznej. Dla celów dokumentacyjnych, został podpisany przez Spółkę oraz P. protokół zdawczo-odbiorczy, na mocy którego Spółka przekazała P. Infrastrukturę elektroenergetyczną, szczegółowo wymienioną w tym protokole. Została w nim wskazana specyfikacja nowego fragmentu infrastruktury. W oparciu o ww. dokument P. przyjęła przebudowany fragment Infrastruktury energetycznej do eksploatacji i wprowadziła do ewidencji środków trwałych. Powstała nowa infrastruktura elektroenergetyczna stanowi element całej sieci eksploatowanej przez P. i zastąpiła element sieci elektroenergetycznej, który był kolizyjny. Spółka oraz P. partycypowały w kosztach przedmiotowego przedsięwzięcia w częściach równych. Efekty prac na majątku P. stały się jej własnością w wyniku ich przekazania przez Spółkę za wynagrodzeniem. Spółka wystawiła na rzecz P. fakturę VAT za przeniesienie własności nowo powstałej infrastruktury elektroenergetycznej, na podstawie której P. zapłaciła Spółce wynagrodzenie skalkulowane jako wartość 50% poniesionych kosztów przebudowy infrastruktury elektroenergetycznej. Wartość ta została ustalona w oparciu o kalkulację sporządzoną na podstawie kosztorysu wykonawcy robót oraz o faktury wystawione przez wykonawcę robót za zrealizowane roboty. Cena sprzedaży infrastruktury elektroenergetycznej odbiegała znacznie od wartości rynkowej. Istniały jednak uzasadnione przyczyny dla odbiegania ceny sprzedaży Infrastruktury elektroenergetycznej od jej wartości rynkowej. Tymi przyczynami były następujące uwarunkowania faktyczne: 1. Spółka realizując ustawowe obowiązki, do których realizacji została powołana, przeprowadziła prace modernizacyjne mające m.in. poprawę bezpieczeństwa prowadzenia ruchu kolejowego; 2. Obowiązek usunięcia kolizji energetycznej wynikał z działań związanych z zarządzaniem infrastrukturą kolejową przez Spółkę. W przypadku bowiem braku podjęcia przez Spółkę decyzji o wykonywaniu robót budowlanych modernizacji infrastruktury kolejowej stacji i szlaków, kolizja energetyczna nie zaistniałaby i nie powstałaby konieczność przesunięcia na inne miejsce infrastruktury elektroenergetycznej P.; 3. Sprzedaż nowo wybudowanej infrastruktury energetycznej związana była z usunięciem kolizji istniejących sieci i urządzeń elektroenergetycznych P. w związku z realizowanym przez Spółkę kontraktem na wykonanie robót budowlanych modernizacji infrastruktury kolejowej stacji i szlaków; 4. Odpłatne zbycie infrastruktury elektroenergetycznej na rzecz P. i związane z tym poniesienie przez Spółkę wydatków na usunięcie kolizji elementów sieci i urządzeń elektroenergetycznych nie było celem samym w sobie. Wynikało z konieczności usunięcia kolizji energetycznej, do której Spółka była zobowiązana jako Inwestor; 5. Poniesienie przez Spółkę tych wydatków nie było również podyktowana chęcią jej nabycia przez P.. P. nie występowała ze swej inicjatywy do Spółki o przesunięcie swojej infrastruktury elektroenergetycznej, gdyż stan położenia infrastruktury elektroenergetycznej, której dotyczy wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, nie przeszkadzał jej w prowadzeniu przez nią działalności w zakresie dystrybucji energii elektrycznej do odbiorców przyłączonych do jej sieci; 6. Z uwagi na fakt, że infrastruktura elektroenergetyczna należąca do P. była położona na należących do Spółki konstrukcjach wsporczych, będących infrastrukturą kolejową, decyzję o zagospodarowaniu tej infrastruktury, zgodnie z przepisami ustawy o transporcie kolejowym, podjęła Spółka, będąca zarządcą infrastruktury kolejowej; 7. Spółka podjęła decyzje w zakresie budowy lub przebudowy konstrukcji wsporczych, a tym samym w stosunku do położonej na tych konstrukcjach infrastruktury elektroenergetycznej będącej własnością P., realizując ustawowe zobowiązania; 8. Inwestycja realizowana przez Spółkę była pokrywana ze środków budżetowych bądź pochodzących z programów pomocowych Unii Europejskiej. Realizacja tej inwestycji nie jest ukierunkowana na uzyskiwanie przychodów z tytułu budowy i sprzedaży infrastruktury energetycznej pomiotom uprawnionym do zarządzania sieciami energetycznymi; 9. Usunięcie kolizji energetycznej stanowi element realizacji całościowego planu modernizacji linii kolejowych, do którego jest z mocy prawa zobowiązana Spółka. 2. W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie: Czy Spółka przenosząc własność nowo powstałej infrastruktury na rzecz P. oraz domagając się jedynie wynagrodzenia stanowiącego wartość 50 % poniesionych kosztów określiła przychód należny w prawidłowej wysokości? Spółka wskazując na treść art. 14 ust.1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2011 r., Nr 74, poz. 397, dalej: "u.p.d.o.p.") zajęła stanowisko, że przenosząc odpłatnie własność nowo powstałej infrastruktury elektroenergetycznej na rzecz P. za cenę stanowiącą wartość 50 % poniesionych kosztów określiła przychód należny w prawidłowej wysokości. Chociaż cena odbiegała od wartości rynkowej infrastruktury elektroenergetycznej, to jednak - jak wskazano w stanie faktycznym - istniały uzasadnione przyczyny dla odbiegania tej ceny od wartości rynkowej zbywanej infrastruktury elektroenergetycznej. Spółka wskazała, że na podstawie art. 15 ust. 4a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. z 2000 r. Nr 84, poz. 948 ze zm. zwana dalej "ustawą o komercjalizacji") zarządza liniami kolejowymi oraz pozostałą infrastrukturą kolejową, określoną w przepisach ustawy o transporcie kolejowym, z wyłączeniem budynków i budowli przeznaczonych do obsługi przewozu osób i rzeczy wraz z zajętymi pod nie gruntami. Zadania w tym zakresie zarządzania infrastrukturą kolejową określa art. 5 ust. 1 ustawy o transporcie kolejowym, zgodnie zaś z ust. 2 tego art. zarządca infrastruktury zarządza infrastrukturą kolejową oraz zapewnia jej rozwój i modernizację. Spółka realizując ustawowe obowiązki, do których realizacji została powołana, przeprowadziła prace modernizacyjne mające m.in. poprawę bezpieczeństwa prowadzenia ruchu kolejowego. Należy zwrócić uwagę, że konieczność usunięcia kolizji energetycznej wynikała z działań związanych z zarządzaniem infrastrukturą kolejową przez Spółkę. W przypadku bowiem braku podjęcia przez Spółkę decyzji o wykonywaniu robót budowlanych modernizacji infrastruktury kolejowej, stacji i szlaków, kolizja energetyczna nie zaistniałaby i nie powstałaby konieczność przesunięcia na inne miejsce infrastruktury elektroenergetycznej P.. Spółka wskazała ponownie, że istniały uzasadnione przyczyny dla odbiegania ceny sprzedaży infrastruktury elektroenergetycznej od jej wartości rynkowej. 3. Minister Finansów (dalej: "MF") postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącego podatku od osób prawnych. W uzasadnieniu organ powołał się na treść art. 14 b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej: "Ord. pod.") i wyjaśnił, że celem interpretacji jest przekazanie informacji o zastosowaniu przepisów prawa podatkowego w odniesieniu do konkretnego stanu faktycznego przedstawionego przez podmiot składający wniosek o wydanie interpretacji. Organ udzielając interpretacji przedstawia swój pogląd dotyczący rozumienia treści przepisów prawa podatkowego i sposobu ich zastosowania w odniesieniu do sytuacji indywidualnej wskazanej przez wnioskodawcę. W tym zakresie organ podatkowy porusza się tylko w pewnych granicach, które wyznaczają przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące interpretacji indywidualnych. Postępowanie w sprawie interpretacji indywidualnych jest postępowaniem szczególnym i w tym sensie ograniczonym np. w stosunku do postępowania podatkowego i kontrolnego, że nie może obejmować postępowania dowodowego. Powyższe wynika wprost z unormowania zawartego w art. 14h Ord. pod. Wskazane granice postępowania przy wydawaniu interpretacji indywidualnej wyznaczone przepisami proceduralnymi oraz rozumienie istoty interpretacji nie pozwalają organowi, w trybie art. 14 b Ord. pod., na udzielenie odpowiedzi na pytanie odnoszące się do potwierdzenia, że przychód z tytułu przeniesienia własności infrastruktury, odbiegający od ceny rynkowej został określony prawidłowo, ponieważ ma to uzasadnienie we wskazanych przez Spółkę uwarunkowaniach faktycznych. Ustawodawca w art. 14 u.p.d.o.p. przewidział procedurę w zakresie możliwości weryfikacji dla celów podatkowych zawieranych przez podatników umów w odniesieniu do ceny ustalonej przez strony. Prawo do zastosowania procedury o której mowa w art. 14 u.p.d.o.p. ma organ podatkowy prowadzący postępowanie podatkowe lub kontrolne. Zajęcie stanowiska w zakresie ceny sprzedaży przez organ wydający interpretację indywidualną powodowałoby ograniczenie ustawowego prawa wynikającego z art. 14 ust. 3 u.p.d.o.p. MF wskazał, że w trybie art. 14b Ord. pod. nie może dokonywać rozstrzygnięć zastrzeżonych dla innego trybu postępowania, a taka okoliczność wystąpiłaby w przypadku udzielenia odpowiedzi na pytanie podatnika zawarte we wniosku. MF podniósł, że nie może potwierdzić tego, co podlega weryfikacji w toku postępowania podatkowego, gdyż sam nie prowadząc postępowania dowodowego z góry przesądziłby o sprawach należących do kompetencji organów prowadzących to postępowanie. Organ wydający w imieniu Ministra Finansów interpretacje indywidualne nie może poprzez wykładnię prawa podatkowego wpływać na kształt obowiązków zarówno podatnika, jak i naczelnika właściwego urzędu skarbowego. Wydając interpretację w przedmiotowej sprawie, Dyrektor Izby Skarbowej arbitralnie przesądziłby o zaistnieniu bądź nie "uzasadnionej przyczyny" zaniżenia ceny umowy, co w świetle przepisu art. 14 u.p.d.o.p., jak również przepisów Ord. pod. dotyczących interpretacji indywidualnych jest niedopuszczalne. 4. Na postanowienie w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania Spółka złożyła zażalenie zarzucając organowi naruszenie art. 165a § 1 w zw. z art. 14h oraz art. 14b §1 - §3 Ord. pod. poprzez odmowę wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej. Spółka wskazała, że interpretacja indywidualna nie stanowi abstrakcyjnego wyjaśnienia przepisów prawnych, lecz jest dokonaniem oceny prawnej stanowiska wnioskującego na tle zindywidualizowanego stanu faktycznego, który jest przedstawiany przez podatnika we wniosku o udzielenie interpretacji. Należy, zatem przyjąć, że "zaistniały stan faktyczny", o którym mowa w przepisach Ordynacji podatkowej znaczy tyle, co stan rzeczywisty, który ma miejsce i co, do którego wnioskodawca przedstawia we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej własne stanowisko w sprawie oceny prawnopodatkowej tego stanu. Spółka powołując się na orzeczenia sądów administracyjnych podniosła, że postępowanie "interpretacyjne" opiera się wyłącznie na stanie faktycznym przedstawionym przez wnioskodawcę (wyrok WSA w Krakowie z dnia 21 kwietnia 2009 r., I SA/Kr 1678/08, LEX nr 497508). W postępowaniu tym nie może zatem toczyć się spór o stan faktyczny, ani też nie może być prowadzone klasyczne postępowanie dowodowe zmierzające do zbierania materiałów dowodowych, a następnie poddawanie ich swobodnej ocenie, zgodnie z art. 191 Ord. pod. Jeśli przedstawiony przez wnioskodawcę stan faktyczny spełnia hipotezę konkretnego przepisu prawa, to organ podatkowy ma podstawy do uznania, że podany we wniosku stan faktyczny jest przedstawiony wyczerpująco (wyrok NSA z dnia 30 lipca 2009 r., I FSK 1158/08, LBX nr 552133). Skoro więc Spółka w przedstawionym stanie faktycznym wskazała, że elementem stanu faktycznego jest fakt uzasadnionego odbiegania ceny sprzedaży infrastruktury elektroenergetycznej od wartości rynkowej, to organ powinien uznać to stwierdzenie jako element stanu faktycznego przedstawionego przez Spółkę i odpowiedzieć na postawione pytanie w tak przedstawionym stanie faktycznym. Odmawiając odpowiedzi organ faktycznie polemizuje ze stanem faktycznym przedstawionym przez Spółkę. Natomiast w ocenie Spółki, organ powinien przyjąć do wiadomości (nie negować) okoliczność przedstawioną przez Spółkę, że cena sprzedaży infrastruktury elektroenergetycznej z uzasadnionych przyczyn odbiegała znacznie od wartości rynkowej. Powyższe stanowisko, jak wskazała Spółka, znajduje poparcie w licznym orzecznictwie sądów administracyjnych tj. w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z dnia 6 maja 2011 r., sygn. akt III SA/Wa 2734/10; z 15 stycznia 2010r., sygn. akt III SA/Wa 1246/09; z dnia 29 lipca 2008 r. , sygn. akt II SA/Wa 509/08, wyrokach NSA z dnia 10 czerwca 2011 r., sygn. akt II FSK 726/11; z dnia 25 maja 2011 r., sygn. akt II FSK 50/10, z 27 stycznia 2010 r., sygn. akt I FSK 1852/08; z 27 czerwca 2012 r. sygn. akt II FSK 2450/10. Zdaniem Spółki, w myśl powyżej przetoczonego orzecznictwa, za błędny należy uznać pogląd organu wyrażony w skarżonym postanowieniu, że "Wskazane wyżej granice postępowania przy wydawaniu, interpretacji indywidualnej wyznaczone przepisami proceduralnymi oraz rozumienie istoty interpretacji nie pozwalają organowi, w trybie art. 14 b Ord. pod., na udzielenie odpowiedzi na pytanie odnoszące się do potwierdzenia, że przychód z tytułu przeniesienia własności infrastruktury, odbiegający od ceny rynkowej został określony prawidłowo, ponieważ ma to uzasadnienie we wskazanych przez Spółkę uwarunkowaniach faktycznych." Spółka wskazała, że organ podatkowy rozpatruje sprawę tylko i wyłącznie w ramach stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę oraz wyrażonej przez niego oceny prawnej (stanowisko podatnika). W razie, gdy stan faktyczny ustalony przez organy w postępowaniu podatkowym prowadzonym zgodnie z regułami rządzącymi tym postępowaniem będzie różnił się od stanu przedstawionego we wniosku o interpretację, a różnica ta będzie na tyle istotna, że będzie wywierała wpływ na jego kwalifikację prawną, wnioskodawca nie będzie mógł skorzystać z uprawnień wynikających z art. 14 k i nast. Ord. pod. W ocenie Spółki odpowiedź organu podatkowego w postaci wydanej interpretacji indywidualnej powinna być sformułowana w odniesieniu do przedstawionego stanu faktycznego, którego elementem było wskazanie na istnienie uzasadnionych przyczyn dla odbiegania ceny sprzedaży infrastruktury elektroenergetycznej od jej wartości rynkowej. Ten element stanu faktycznego nie jest i nie może być przedmiotem polemiki organu podatkowego z podatnikiem. Spółka nie pytała, bowiem czy istniały uzasadnione przyczyny dla odbiegania ceny sprzedaży infrastruktury elektroenergetycznej od jej wartości rynkowej. Spółka wskazała w przedstawionym przez siebie stanie faktycznym, że takie przyczyny istniały. 5. Minister Finansów postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie z dnia [...] października 2013 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że przy rozpoznawaniu wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej przyjął do wiadomości okoliczności przedstawione we wniosku, które w kontekście wskazanego art. 14 u.p.d.o.p. wymagałaby od niego oceny tych okoliczności, co pozostaje w gestii organów prowadzących postępowanie podatkowe, a nie interpretacyjnych. MF wyjaśnił, że interpretacji podlegają przepisy prawa podatkowego, przedmiotem interpretacji nie może natomiast być ocena stanu faktycznego, a do takiej doszłoby, gdyby organ przychylił się do stanowiska Spółki zawartego we wniosku. Wbrew stanowisku Spółki, w ocenie organu, nie można uznać, że fakt uzasadnionego odbiegania ceny sprzedaży infrastruktury elektroenergetycznej od wartości rynkowej jest elementem stanu faktycznego. Spółka we wniosku przedstawiła jedynie własne argumenty, mające jej zdaniem, świadczyć o odbieganiu ceny od wartości rynkowej i w związku z tym oczekuje od organu interpretacyjnego potwierdzenia tego stanowiska. W dalszej kolejności organ odwoławczy wskazał, że nawet gdyby przyjąć ww. okoliczność za element stanu faktycznego (z którym to stwierdzeniem Spółki organ się nie zgadza), to w wydanej wówczas interpretacji możliwe byłoby tylko warunkowe potwierdzenie stanowiska Spółki, zawierające zastrzeżenie, że przychód jest ustalony prawidłowo pod warunkiem, że naczelnik urzędu skarbowego potwierdzi istnienie uzasadnionych przyczyn odbiegania ceny transakcji od wartości rynkowej. Jednakże po pierwsze, taka interpretacja nie miałaby dla Spółki żadnego informacyjnego oraz gwarancyjno-ochronnego charakteru, który jako mający szczególne znaczenie w przypadku interpretacji indywidualnych stanowi jej podstawowy walor. Po drugie, wydanie interpretacji zawierającej zastrzeżenie, że naliczenie przychodu w cenie transakcji jest prawidłowe pod warunkiem jego potwierdzenia przez naczelnika urzędu skarbowego, jest niedopuszczalne, gdyż organ powinien bezwarunkowo i jednoznacznie udzielić odpowiedzi (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 marca 2010r. sygn. akt III SA/Wa 1962/09, podobnie NSA w wyroku z dnia 6 września 2013r., sygn. akt II FSK 2616/11). 6. Spółka w dniu 28 stycznia 2014 r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wydanej interpretacji indywidualnej zarzucono naruszenie: art. 165a § 1 w zw. z art. 14h Ord. pod. polegające na wydaniu postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej, pomimo niewystąpienia w sprawie przesłanek wskazanych w tym przepisie; art. 14b § 1 Ord. pod. poprzez niewydanie przez organ podatkowy indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w sytuacji, w której złożony przez Spółkę wniosek spełniał ustawowe wymogi i organ podatkowy był obowiązany wydać indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego dla stanu faktycznego w nim przedstawionego oraz art. 120 i art. 121 § 1 w zw. z art. 14h Ord. pod. poprzez prowadzenie postępowania w sprawie wydania interpretacji sprzecznie z powołanymi przepisami oraz w sposób niebudzący zaufania do organów podatkowych, w szczególności z uwagi na wydanie postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. W związku z powyższym Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zasądzenia na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi Skarżąca powołała się na argumenty zawarte w uzasadnieniu zażalenia na postanowienie MF z dnia [...] października 2013 r. 7. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko oraz wniósł o oddalenie skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: skarga zasługiwała na uwzględnienie. 8. Kwestią sporną w niniejszej sprawie było, czy zasadnie organ odmówił Spółce wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji powołując się na to, że zawarte we wniosku pytanie i przedmiot wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej dotyczące wykładni art. 14 ust. 1 u.p.d.o.p. w zakresie wystąpienia przesłanki "uzasadnionej przyczyny" przy ustaleniu wartości ceny określonej w umowie, wykracza poza zakres pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. Jak stanowi art. 14b § 1 ustawy Ord. pod. minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Wniosek zainteresowanego o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, składany w jego indywidualnej sprawie, może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych (art. 14b § 2 ustawy). Stosownie zaś do art. 14b § 3 ustawy Ord. pod., składający wniosek obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ wydający interpretację indywidualną dokonuje oceny stanowiska wnioskodawcy i przedstawia jej uzasadnienie prawne, a w przypadku oceny negatywnej - wskazuje stanowisko prawidłowe wraz z uzasadnieniem prawnym (art. 14c § 1 - 2 ustawy). Istotą interpretacji indywidualnej jest zatem rozstrzygnięcie, czy wnioskodawca prawidłowo postrzega, jakie skutki prawne na gruncie określonych przepisów prawa podatkowego wywołuje przedstawiony przez niego stan faktyczny albo zdarzenie przyszłe. Ocena stanowiska wnioskodawcy, a w konsekwencji - wydanie interpretacji indywidualnej, są możliwe wyłącznie wówczas, gdy kwestia stanowiąca przedmiot jego wątpliwości jest regulowana przepisami prawa podatkowego. Zainteresowanym w przedmiocie interpretacji indywidualnej jest podmiot, który zwraca się o wydanie interpretacji indywidualnej w celu prawidłowej, tj. zgodnej z obowiązującymi przepisami, realizacji swoich praw i obowiązków w sferze prawa podatkowego, wyjaśnienia lub ułożenia swoich interesów w sferze prawa podatkowego. Tak więc, do uzyskania interpretacji indywidualnej legitymowany jest podmiot, dla którego określony stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe może rodzić konsekwencje w sferze stosunków prawno-podatkowych. Przedmiotem interpretacji mogą być zatem takie sytuacje faktyczne, które mogą powodować powstanie obowiązku podatkowego lub zobowiązania podatkowego po stronie wnioskodawcy, które dotyczą sfery odpowiedzialności podatkowej tego podmiotu. Ponadto, instytucja interpretacji indywidualnych gwarantuje ochronę prawną wnioskodawcom, którzy zastosowali się do ich treści, jej zakres regulują przepisy art. 14k - 14n ustawy Ord. pod. 9. Postępowanie w sprawie wydawania interpretacji indywidualnych, z uwagi na przedmiot i charakter wydawanych w jego toku rozstrzygnięć, jest postępowaniem szczególnym, do którego nie mają bezpośredniego zastosowania inne (poza wskazanym w ustawie) przepisy Ordynacji podatkowej, w szczególności nie jest postępowaniem dowodowym, które może być prowadzone w toku kontroli podatkowej czy postępowania podatkowego lub czynności sprawdzających. Organ wydający interpretację indywidualną nie może więc zbadać w sensie merytorycznym sprawy podatkowej wynikającej z przytoczonego we wniosku zdarzenia, lecz jedynie pozytywnie lub negatywnie ocenić, z przytoczeniem przepisów prawa podatkowego, czy stanowisko wnioskodawcy zawarte we wniosku, a odnoszące się do regulacji przepisów prawa podatkowego, jest prawidłowe i znajduje oparcie w okolicznościach przedstawionego zdarzenia. Organ wydający interpretację przepisów prawa podatkowego nie może bowiem prowadzić postępowania ani podejmować rozstrzygnięć zastrzeżonych dla innego trybu orzekania, w tym w postępowaniu kontrolnym czy podatkowym prowadzonym w oparciu o konkretną dokumentację. Postępowanie "interpretacyjne" opiera się wyłącznie na stanie faktycznym przedstawionym przez wnioskodawcę (wyrok WS A w Krakowie z dnia 21 kwietnia 2009 r., I SA/Kr 1678/08, LEX nr 497508). W postępowaniu tym nie może zatem toczyć się spór o stan faktyczny, ani też nie może być prowadzone klasyczne postępowanie dowodowe zmierzające do zbierania materiałów dowodowych, a następnie poddawanie ich swobodnej ocenie, zgodnie z art. 191 Ordynacji podatkowej. Jeśli przedstawiony przez wnioskodawcę stan faktyczny spełnia hipotezę konkretnego przepisu prawa, to organ podatkowy ma podstawy do uznania, że podany we wniosku stan faktyczny jest przedstawiony wyczerpująco (wyrok NSA z dnia 30 lipca 2009 r., I FSK 1158/08, LEX nr 552133). 10. Przepis art. 165a ustawy Ord. pod. ma w postępowaniu w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego jedynie odpowiednie zastosowanie. Oznacza to, że winien być interpretowany z uwzględnieniem pozostałych regulacji dotyczących wydawania interpretacji podatkowych, w tym odrębności, jakimi charakteryzuję się wydawane na podstawie tych przepisów interpretacje podatkowe. Analiza przesłanek odmowy wszczęcia postępowania, wskazanych w art. 165a § 1 ustawy, w związku z przepisami tej ustawy regulującymi postępowanie w sprawie wydania interpretacji indywidualnej, prowadzi natomiast do wniosku, że w pojęciu: "jakichkolwiek innych niż brak statusu zainteresowanego przyczyn braku możliwości wszczęcia postępowania" mieszczą się wszelkie inne niż brak statusu zainteresowanego okoliczności uniemożliwiające wydanie prawidłowej, w tym zawierającej niezbędne elementy przewidziane przez ustawodawcę dla tego rodzaju rozstrzygnięcia i spełniającej funkcje przypisane tej instytucji, tj. interpretacji indywidualnej. W szczególności, taka przeszkoda dla wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej, istnieje w sytuacji, gdy: - przedmiotem wniosku jest interpretacja przepisów innych niż przepisy prawa podatkowego;- przedmiotem wniosku jest interpretacja przepisów prawa podatkowego w sprawach pozostających poza zakresem przedmiotowym upoważnienia organu wydającego w imieniu Ministra Finansów interpretacje indywidualne; - wniosek dotyczy zagadnienia, unormowanego przepisami prawa podatkowego, którego rozwiązania nie może dostarczyć interpretacja indywidualna - wydanie interpretacji indywidualnej wymagałoby w istocie poddania ocenie (zinterpretowania) stanu faktycznego, a nie przepisu prawa podatkowego. W doktrynie podkreśla się, że przepisu tego nie należy interpretować rozszerzająco, bowiem taka wykładnia stanowiłaby skuteczny środek dla organów podatkowych ograniczający merytoryczne rozpatrywanie wniosków i oznaczałoby to ograniczenie prawa do procesu i w konsekwencji wykluczenia merytorycznego rozpatrzenia sprawy. 11. Powyższe uwagi należy uwzględnić oceniając, czy zasadnie organ interpretacyjny uznał, że wniosek Spółki nie kwalifikował się do merytorycznego rozpoznania i wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. Zważywszy na powyższy przepis do przesłanek warunkujących odmowę wszczęcia postępowania zaliczyć należy wniesienie podania przez osobę niebędącą stroną w postępowaniu oraz inne niewskazane wprost przez ustawodawcę przesłanki uniemożliwiające wszczęcie postępowania. Niewątpliwie - co nie było też przedmiotem sporu – w niniejszej sprawie nie ziściła się pierwsza z wymienionych przesłanek odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji. Skarżąca Spółka występowała bowiem z wnioskiem o udzielenie interpretacji przepisów we własnej sprawie, przestawiając zaistniały stan faktyczny związany z konsekwencjami usunięcia kolizji energetycznej. Tym samym należało uznać, że posiadała spółka interes prawny w ustaleniu swojej sytuacji na tle prawa podatkowego, a co za tym idzie – można jej było przypisać status zainteresowanego, o którym mowa w art. 14b ustawy Ord. pod. 12. Odpowiedzi wymaga natomiast, czy istotnie – jak uzasadniał swoje postanowienie Minister Finansów - zagadnienie przedstawione we wniosku Spółki nie może być przedmiotem interpretacji podatkowej z uwagi na to, że dotyczy oceny stanu faktycznego, w stosunku do którego należało przeprowadzić postępowanie dowodowe, a tym samym wykracza ono poza przedmiotowy zakres interpretacji, wynikający z art. 14b § 1 ustawy. 13. W przekonaniu Sądu treść wniosku nie dawała podstaw do odmowy udzielenia pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego ze względów powołanych przez organ. 14. Rację ma strona skarżąca, że w swej istocie odpowiedź na pytanie Spółki w konkretnym stanie faktycznym nie wymagała od organu podatkowego prowadzenia postępowania, ani podejmowania rozstrzygnięć zastrzeżonych dla innego trybu orzekania, w tym w postępowaniu kontrolnym, czy podatkowym. Ponadto odpowiedź na zadane pytania w przedstawionym przez Spółkę stanie faktycznym, którego elementem był fakt istnienia uzasadnionych przyczyn dla odbiegania ceny sprzedaży od wartości rynkowej infrastruktury elektroenergetycznej, w żadnym przypadku nie oznacza, że: "Spółka oczekiwała, że organ podatkowy w drodze interpretacji potwierdzi, że w przedmiotowej sprawie przychód z tytułu zbycia infrastruktury został prawidłowo określony i nie będzie podlegał weryfikacji przez organ podatkowy prowadzący postępowania podatkowe." Sąd uznał, że spółce zależało przede wszystkich na wykładni określenia "uzasadniona przyczyna" w kwestii przyjęcia schematu rozliczenia naprawy kolizji energetycznej. Podnieść należy, że takie sytuacje faktyczne, w której zdarzają się kolizje energetyczne nie są odosobnione. Ich usuniecie powoduje, że ze względu racjonalny rozwój infrastruktury jeden podmiot modernizuje należące do innego podmiotu urządzenia, budowle, które później będą własnością tego drugiego podmiotu i będą wykorzystywane z korzyścią dla wszystkich. Spółce co wskazano we wniosku zależało na wyjaśnieniu, czy opisane okoliczności mogą wpływać na zaistnienie uzasadnionej przyczyny odejścia od ceny rynkowej. Z analizy pism Skarżącej wynika, że spółce nie zależało wyłącznie na zagwarantowaniu, że w podanym stanie faktycznych faktycznie zaszła faktycznie uzasadniona przyczyna odbiegania ceny od wartości rynkowej. Wnioskodawca zwrócił się o urzędową wykładnię przepisu art. 14 ust. 1 u.p.d.o.p. prosząc o wskazanie czy okoliczności wskazane przez niego we wniosku mogą mieć jakikolwiek wpływ na odejście od rynkowej wartości przedmiotu umowy. 15. Podnieść należy, że w sprawie nie zachodzi sytuacja wskazywanej przez organ interpretacyjny konkurencyjności przedmiotowej sprawy z postępowaniem podatkowym. Wskazać bowiem należy, że organ interpretacyjny rozpatruje sprawę tylko i wyłącznie w ramach stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę oraz wyrażonej przez niego oceny prawnej (stanowisko podatnika). W razie gdy stan faktyczny ustalony przez organy w postępowaniu podatkowym prowadzonym zgodnie z regułami rządzącymi tym postępowaniem będzie różnił się od stanu przedstawionego we wniosku o interpretację, a różnica ta będzie na tyle istotna, że będzie wywierała wpływ na jego kwalifikację prawną, wnioskodawca nie będzie mógł skorzystać z uprawnień wynikających z art. 14k i nast. Ordynacji podatkowej. Wydanie interpretacji w zakresie przedstawionego stanu faktycznego, w którym Spółka wskazała wprost, że cena sprzedaży infrastruktury elektroenergetycznej odbiegała znacznie od wartości rynkowej jest więc obowiązkiem organu. Odpowiedź na pytanie Spółki w tak przedstawionym stanie faktycznymi nie jest - jak błędnie twierdzi organ podatkowy - dokonywaniem rozstrzygnięć zastrzeżonych dla innego trybu postępowania. Powyższy pogląd byłby prawidłowy, gdyby Spółka nie wskazała w stanie faktycznym na istnienie uzasadnionych przyczyn od odbiegania ceny sprzedaży od wartości rynkowej przedmiotu umowy. 16. Konkludując Sąd stwierdził, że organ interpretacyjny odmawiając Skarżącej udzielenie odpowiedzi na pytanie dotyczące schematu rozliczenia usunięcia kolizji energetycznej, przy której mogą zachodzić przesłanki uzasadniające odejście od rynkowych rozliczeń między stronami, w aspekcie wykładni art. 14 ust. 1 u.p.d.o.p. naruszył przepisy określające reguły wydawania interpretacji indywidualnych w szczególności art. 14h, art. 14b § 1 w związku z art. 120 i art. 121 § 1 ustawy Ord. pod. Minister Finansów ponownie rozpatrując sprawę odniesie się do stanu faktycznego zaprezentowanego przez Spółkę i oceni czy podane przez nią okoliczności mogą mieć wpływ na przyjętą wartość przekazanej infrastruktury, czy też podmioty uczestniczące w realizacji usunięcia kolizji energetycznej powinny rozliczać się na warunkach rynkowych. 17. Wskazane naruszenie przepisów prawa procesowego uzasadniało uchylenie zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt lit. c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm.). O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, uwzględniając w nich wniesiony wpis od skargi (100 zł), opłatę od pełnomocnictwa (17 zł) oraz koszty zastępstwa procesowego doradcy podatkowego (240 zł).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło