II SA/Rz 1010/14
WyrokWSA w Rzeszowie2015-01-08
Skład orzekający: Ewa Partyka, Elżbieta Mazur-Selwa, Joanna Zdrzałka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy domek typu holenderskiego z dobudowanym tarasem, posadowiony na trylinkach na działce objętej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zakazującym budowy obiektów tymczasowych, stanowi tymczasowy obiekt budowlany podlegający przepisom Prawa budowlanego, a jego samowolne posadowienie uzasadnia nakaz rozbiórki?Ratio decidendi
Sąd uznał, że domek typu holenderskiego z dobudowanym tarasem, posadowiony na trylinkach i użytkowany rekreacyjnie, stanowi tymczasowy obiekt budowlany w rozumieniu Prawa budowlanego, nawet jeśli posiada cechy przyczepy. Ponieważ jego lokalizacja narusza miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, który zakazuje budowy tego typu obiektów na danym terenie, legalizacja samowoli budowlanej była niemożliwa, co uzasadniało nakaz rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę domku typu holenderskiego z dobudowanym tarasem, posadowionego na działce objętej planem miejscowym zakazującym budowy tego typu obiektów. Inwestor twierdził, że domek jest przyczepą campingową, a taras obiektem małej architektury, co nie podlega przepisom Prawa budowlanego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy, uznając obiekt za tymczasowy obiekt budowlany, którego legalizacja jest niemożliwa ze względu na naruszenie planu miejscowego. Inwestor zaskarżył decyzję do WSA, podtrzymując swoje argumenty.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę J.M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Ewa Partyka /spr./ Sędziowie WSA Elżbieta Mazur-Selwa WSA Joanna Zdrzałka Protokolant sekretarz sądowy Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego -skargę oddala-
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [..] (dalej: PINB w [..] ) w dniu 6 sierpnia 2013 r. przeprowadził czynności kontrolne na działce nr ewid. 186 w [..] dzierżawionej w części przez J.M. (dalej zwany także "inwestorem"), a następnie wszczął z urzędu postępowanie w sprawie rozbiórki domku typu holenderskiego z dobudowanym tarasem konstrukcji drewnianej, częściowo zadaszonym, usytuowanego na części ww. działki, należącego do J.M. Natomiast decyzją z dnia [..] listopada 2013 r. organ nakazał J. M. rozbiórkę przedmiotowego obiektu.
PINB w [..] ustalił, że działka nr 186 stanowi własność Skarbu Państwa i pozostaje w użytkowaniu wieczystym P. S.A. [..] w [..]; w części dzierżawiona jest przez inwestora. Na działce tej posadowiony jest domek typu holenderskiego o wym. 3,69 x 11 m z dobudowanym tarasem o konstrukcji drewnianej, częściowo zadaszonym, o wym. 10,80 x 3,02 m. Domek jak i taras posadowione są na trylinkach ułożonych na gruncie. Dysponent obiektu nie przedstawił dokumentów świadczących o legalności budowy oświadczając, że takowych nie posiada. Dokumentów takich nie stwierdzono także u właściwego organu architektoniczno-budowlanego. Zajęta część działki w aktualnie obowiązującym Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego Uzdrowisko [..] zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy [..] z dnia [..] lipca 2008 r. nr [..] objęta jest konturem 1.Ws – terenu wód zbiornika [..], na którym obowiązuje zasadniczo zakaz budowy obiektów budowlanych, w tym obiektów tymczasowych i ogrodzeń. W świetle natomiast przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, lokalizacja przedmiotowego obiektu, mającego cechy tymczasowego obiektu budowlanego, wymagała pozwolenia na budowę. Z uwagi jednak na to, że lokalizacja opisanego obiektu narusza przepisy obowiązującego planu miejscowego, jego legalizacja - w świetle art. 48 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego, nie jest możliwa. Konieczne zatem było orzeczenie nakazu rozbiórki, stosownie do art. 48 ust. 1 cyt. ustawy.
Przed wniesieniem odwołania J.M. zwrócił się do organu I instancji o wyjaśnienie decyzji oraz jej uzupełnienie, jednak żądania te nie zostały uwzględnione. Następnie w odwołaniu strona zarzuciła, że organ wadliwie zakwalifikował należący do niego obiekt jako tymczasowy obiekt budowlany, ponieważ jest to przyczepa campingowa, która nie jest połączona trwale z gruntem. Nie posiada ona żadnych przyłączy, jest natomiast wyposażona w koła i hak holowniczy, przez co pełni funkcje transportowo-rekreacyjne i może być w dowolnym czasie przetransportowana w inne miejsce. Ma to dowodzić, że obiekt ten nie podlega przepisom Prawa budowlanego. Natomiast sam taras nie jest powiązany z przyczepą i stanowi jedynie miejsce do grillowania; jest on obiektem małej architektury a nie tymczasowym obiektem budowlanym, przez co nie narusza przepisów planu miejscowego. Wobec tej części obiektu powinno zatem być prowadzone postępowanie legalizacyjne.
W piśmie z dnia 8 kwietnia 2014 r. dodatkowo zarzucono naruszenie art. 7 i 77 Kpa poprzez niedostateczne wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy związanych m.in. z terminem umieszczenia przedmiotowego obiektu na nieruchomości i sposobu jego umieszczenia, jak też poprzez zaniechanie przeprowadzenia w toku postępowania administracyjnego oględzin terenu. Niezasadnie miało również za strony postępowania uznać P. S.A., Gminę [..] oraz Komendę Wojewódzką Straży Pożarnej w [..].
Po rozpatrzeniu ww. odwołania decyzją z dnia [..] czerwca 2014 r. nr [..],[..] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [..] (dalej: WINB w [..]) utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy uznając, że rozstrzygnięcie w niej zawarte jest zgodne z prawem.
Jak podano w uzasadnieniu decyzji, domek typu holenderskiego posadowiony jest na trylinkach ułożonych bezpośrednio na gruncie, podobnie jak przylegający do niego taras. Zgodnie z oświadczeniem strony domek ten usytuowano na działce w 2011 r. i służy do celów rekreacyjnych w okresie letnim. Tak więc obiekt ten stanowi całość techniczno-użytkową i jest w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego tymczasowym obiektem budowlanym. Nie jest bowiem trwale związany z gruntem. Nie stanowi on zarazem przyczepy campingowej – czyli pojazdu, ponieważ nie spełnia warunku maksymalnej szerokości pojazdu wynoszącej 2,55 m określonej w § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2013 r. poz. 951). Nie przedstawiono przy tym dokumentów świadczących o dopuszczeniu jej do ruchu. Sam natomiast fakt posiadania kół i haku holowniczego nie pozbawia go cech obiektu budowlanego. Nie można było również – w nawiązaniu do sugestii zawartej w odwołaniu, ocenić tarasu jako obiektu małej architektury, ponieważ nie spełnia on kryteriów wynikających z art. 3 pkt 4 Prawa budowalnego, a to z uwagi na jego gabaryty. Posadowienie przedmiotowego obiektu stanowiło zatem w rozumieniu przepisów powołanej ustawy budowę, na którą wymagane było uzyskanie pozwolenia. Jego brak świadczy o popełnieniu samowoli budowlanej. Jej legalizacja nie była jednak możliwa, ponieważ w świetle obowiązującego planu miejscowego na przedmiotowym terenie nie jest możliwe realizowanie tego typu obiektów. Należało zatem nakazać inwestorowi rozbiórkę tego obiektu, stosownie do art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.
Organ odwoławczy wyjaśnił ponadto, że zgodnie z prawem wykorzystano materiał dowodowy zgromadzony podczas przeprowadzonej kontroli. Strona nie wyjaśniła natomiast, na jakie okoliczności mieliby być przesłuchiwani wskazani świadkowie. Jednoznacznie ustalono natomiast datę realizacji obiektu w oparciu o oświadczenie samej strony oraz wyniki oględzin z kontroli z dnia 6 sierpnia 2013 r. Prawidłowo również ustalono krąg stron postępowania uznając za strony także właścicieli i użytkowników wieczystych sąsiednich działek i działki nr 186.
Z rozstrzygnięciem powyższym nie zgodził się J.M., wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [..] skargę, w której domagał się uchylenia obu wydanych w sprawie decyzji i orzeczenia o kosztach postępowania. Skarżący zakwestionował zakwalifikowanie domku typu holenderskiego jako tymczasowego obiektu budowlanego, ponieważ jest to przedmiot o mobilnym charakterze. Dlatego niezasadnie zastosowano do niego dyspozycję przepisu art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. Natomiast w stosunku do tarasu, który jest obiektem odrębnym od domku i służy do grillowania, powinno zostać przeprowadzone postępowanie legalizacyjne w trybie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, ponieważ nie narusza on postanowień obowiązującego planu miejscowego. W ocenie skarżącego, organy niedostatecznie wyjaśniły wszystkie okoliczności faktyczne sprawy, w tym datę umiejscowienia domku na nieruchomości. Zaniechały przeprowadzenia dowodów w toku postępowania administracyjnego, m.in. na okoliczności związane ze sposobem umieszczenia domku na działce, jego konstrukcji, zasad zabudowy tarasu i możliwości przemieszczenia domku, a także kwalifikacji domku jako pojazdu w rozumieniu Prawa o ruchu drogowym. Oparły się jedynie na materiale zgromadzonym podczas kontroli. Niezasadnie do udziału w postępowaniu dopuszczono Gminę [..], P. S.A. i KWSP w [..], a pominięto innych właścicieli takich samych domków zlokalizowanych na tej samej działce.
W odpowiedzi na skargę WINB w [..] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko.
Postanowieniem z dnia [..] lipca 2014 r. WINB w [..] wstrzymał na wniosek skarżącego wykonanie zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
W pierwszej kolejności podkreślić należy, że sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (zob. art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) dalej zwana: "Ppsa", stanowiący, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 Ppsa).
W myśl art. 145 Ppsa, sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem tylko wówczas, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 Kpa lub innych przepisach.
Tak przeprowadzona kontrola wykazała, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, a zaskarżone rozstrzygnięcia są zgodne z prawem.
Kontroli Sądu poddano decyzje o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego wydanym na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409). Z ustaleń faktycznych organów nadzoru budowlanego wynika, że na części działki nr 186 w [..] – należącej do Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym P. S.A. [..] w [..], dzierżawionej w części przez J. M., posadowiony jest domek typu holenderskiego z dobudowanym tarasem o konstrukcji drewnianej częściowo zadaszony. Konstrukcje te opierają się na trylinkach ustawionych na gruncie. Rozmiary obiektu nie są sporne i wynoszą: przyczepa - 3,69 x 11 m, taras - 10,80 x 3,02 m. Organy przyjęły ponadto, czego nie akceptuje skarżący, że obie części obiektu łącznie stanowią całość techniczno-użytkową, którą należy traktować jako tymczasowy obiekt budowlany. Na budowę takiego obiektu inwestor nie uzyskał pozwolenia na budowę, nie dokonał też zgłoszenia zamiaru realizacji takiej inwestycji. Natomiast aktualnie obowiązujący na przedmiotowym terenie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego wyklucza na terenie ochrony uzdrowiskowej "A", na którym posadowiony jest obiekt, budowę tymczasowych obiektów budowlanych. Niemożliwe było więc w ocenie organów zalegalizowanie stwierdzonej samowoli budowlanej. Odmiennego zdania jest skarżący, który podaje, że analizowany obiekt nie narusza postanowień planu, ponieważ taras stanowi miejsce do grillowania i sposób zagospodarowania zejścia do wody. Domek natomiast to przyczepa campingowa, a więc przedmiot o mobilnym charakterze.
Przedstawiony stan faktyczny sprawy organy nadzoru budowlanego ustaliły prawidłowo, z zachowaniem reguł określonych w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego wynikających przede wszystkim z art. 7 i 77 tej ustawy. Znajduje on odzwierciedlenie w zgromadzonych w aktach sprawy dowodach, których ocena nie narusza art. 80 Kpa. Dla wyjaśnienia wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności zbędne było natomiast uwzględnienie wniosków dowodowych zgłoszonych w toku postępowania przez skarżącego.
Nie ulega wątpliwości - i okoliczności tej skarżący nie przeciwstawia jakiegokolwiek dowodu - że przedmiotowy obiekt posadowiono na działce nr 186 bez wymaganego pozwolenia na budowę, czy choćby zgłoszenia, a więc w ramach samowoli budowlanej. Wszak na wezwanie organu z dnia 6 maja 2013 r. w dniu kontroli nie przedłożył niezbędnych dowodów świadczących o legalności obiektu, oświadczając do protokołu kontroli z dnia 6 sierpnia 2013 r., że na ustawienie domku i dobudowę tarasu dokumentów takich nie posiada. Jak ponadto ustalił PINB w [..], dokumentami takimi nie dysponują również inne właściwe organy. Natomiast jak skarżący podał do ww. protokołu, przedmiotowy obiekt ustawiony został w tej lokalizacji w 2011 r. Podkreślić zatem należy, że protokół z kontroli jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 K.p.a. i stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Stanowisko skarżącego zarzucającego brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w kwestii ustalenia daty realizacji inwestycji stanowi jedynie polemikę z treścią protokołu, którego treść nie została podważona jakimkolwiek innym dowodem. Oświadczenie zaś strony dotyczyło całego obiektu. Zasadnie zatem organy prowadziły postępowanie w trybie art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r.
Dokonana przez organy kwalifikacja obiektu, tj. domku (stacjonarnej przyczepy campingowej) i częściowo zadaszonego tarasu (podestu) - stanowiących razem całość techniczno-użytkową, jako tymczasowego obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego (tj. obiektu budowlanego przeznaczonego do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidzianego do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiektu budowlanego niepołączonego trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe), była prawidłowa. Świadczy o tym wynikający z akt sprawy fakt, że obiekt ten posiada przegrody budowlane (ściany) i dach, ale nie posiada fundamentów będących immanentnym elementem definiującym obiekt budowlany w postaci budynku (art. 3 pkt 2). Nie jest zatem trwale związany z gruntem. Nie można było natomiast podzielić stanowiska skarżącego, że oceniana przyczepa campingowa - określana mianem domku typu holenderskiego, która posadowiona jest, podobnie zresztą jak przylegający do niej drewniany taras, na betonowych trylinkach, stanowiła pojazd podlegający rygorom przepisów Prawa o ruchu drogowym. Poza bowiem okolicznością, na którą zwrócił zresztą prawidłowo uwagę organ odwoławczy, że jej szerokość jest większa niż prawnie dopuszczalna maksymalna wynosząca 2,55 m (3,69 x 11 m), skarżący nie przedstawił jakiegokolwiek dowodu świadczącego o dopuszczeniu jej do ruchu (dowodu rejestracyjnego, aktualnych badań technicznych, tablic rejestracyjnych). Natomiast czas posadowienia oraz sposób jej umiejscowienia i połączenia funkcjonalnie z tarasem świadczy o zamierzonej zmianie jej funkcji z transportowo-komunikacyjnej na rekreacyjno-wypoczynkową (por. wyrok NSA z 24 maja 2012 r. sygn. II OSK 384/11). Dodatkowego podkreślenia wymaga, że przedmiotowy obiekt znajduje się w tym konkretnym miejscu od 2011 r., a zatem dłużej niż dopuszcza nawet przepis art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego, tj. 120 dni. Nie jest to zatem pojazd (przyczepa) w rozumieniu art. 2 pkt 31 i 50 Prawa o ruchu drogowym, lecz tymczasowy obiekt budowlany w rozumieniu Prawa budowlanego. Oceny tej nie zmieniłaby okoliczność, że w przeszłości przyczepa ta mogła pełnić funkcje transportowe. Nawet bowiem gdyby przyczepa spełniała wymagania Prawa o ruchu drogowym, a faktycznie była wykorzystywana do innych celów niż komunikacyjne, a więc np. jako stacjonarny obiekt rekreacji indywidualnej, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, to również podlegałby ona reżimowi Prawa budowlanego (por. wyrok tut. Sądu z dnia 5 marca 2014 r. sygn. II SA/Rz 1398/13 i powołane tam wyroki NSA z dnia 13 marca 2009 r. II OSK 348/08, z dnia 29 maja 2012 r. II OSK 423/11 oraz z dnia 10 maja 2013 r. II OSK 39/12; wszystkie opublikowane na stronie internetowej "http://orzeczenia.nsa.gov.pl"). Decydujące znaczenie ma bowiem sposób użytkowania obiektu. Trafnie też oceniono, że obie opisane części obiektu składają się funkcjonalnie na jeden obiekt budowlany, który jako całość wykorzystywany jest do celów prywatnych - wypoczynku i rekreacji indywidualnej. Mając ponadto na względzie materiał poglądowy złożony w aktach sprawy w postaci zdjęcia przedmiotowego obiektu oraz odpowiednie postanowienia planu miejscowego, stwierdzić należy, że wbrew stanowisku skarżącego taras ten nie stanowi formy zagospodarowania zejścia do wody zbiornika [..], jako że nie pełni takiej funkcji. Nie jest on także związany z zagospodarowaniem brzegów jeziora dla potrzeb sportu i rekreacji (kąpieliska i pola trawiaste, przystanie wodne, pola do gier sportowych, urządzone ogniska i miejsca do grillowania itp.). Niezależnie od tego, że skarżący podczas pobytu w obiekcie taras ten może wykorzystywać m.in. jako miejsce do grillowania, z tego tylko faktu nie można wywnioskować, że stanowi on urządzone "miejsce do grillowania", o jakim mowa w § 4 ust. 9 pkt 1 planu miejscowego. Natomiast ze względu na funkcjonalne połączenie domku i tarasu należało obie części traktować jako jeden obiekt. Tarasu, już tylko z powodu jego rozmiarów wynoszących 10,8 x 3,02 m, nie można było również uznać za obiekt małej architektury w rozumieniu art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego. Prawidłowo też uznano posadowienie przedmiotowego obiektu jako budowę w rozumieniu Prawa budowlanego, ponieważ pojęcie to oznacza m.in. wykonanie obiektu budowlanego w określonym miejscu (art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego), a za takie uznać należy także ustawienie obiektu w określonym miejscu, choćby jego elementy powstały gdzie indziej.
Samowolne posadowienie tymczasowego obiektu budowlanego w 2011 r. wymagało przeprowadzenia postępowania określonego w art. 48 Prawa budowlanego. Wobec bowiem niedopełnienia przez skarżącego wymagań określonych w art. 29 ust. 1 pkt 12 i art. 30 ust. pkt 1 Prawa budowlanego (bez znaczenia dla wyniku sprawy pozostaje podnoszona przez organ odwoławczy niemożność zgłoszenia budowy omawianego obiektu w tym trybie), stosownie do art. 28 ust. 1 tej ustawy na budowę przedmiotowego obiektu wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę. Wobec tego, w myśl art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jak wynika z ust. 2, jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1: 1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem - właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. W postanowieniu tym ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: 1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2 (ust. 3).
Z powyższego jednoznacznie wynika, że prowadzenie postępowania legalizacyjnego uzależnione jest od zgodności budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności przepisami prawa lokalnego (miejscowego) w postaci obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ten zaś, co jest w kontrolowanej sprawie bezsprzeczne, zakazuje na analizowanym terenie w strefie ochrony uzdrowiskowej "A", na którym posadowiony jest przedmiotowy obiekt (teren objęty konturem "1.Ws – terenu wód zbiornika [..]" - § 3 ust. 1 pkt 17, § 4 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 uchwały z dnia [..] lipca 2008 r. [..] 08), realizacji obiektów tymczasowych i realizowanych na zgłoszenie, za wyjątkiem obiektów budowlanych infrastruktury technicznej. Na mocy postanowień § 4 ust. 9 pkt 1 planu, dopuszczalne jest jedynie realizowanie zaplecza sanitarnego dla turystów w terenach (zdefiniowanych w § 3 ust. 1 pkt 1 uchwały) z dopuszczeniem m.in. miejsc do grillowania, co jednak w okolicznościach sprawy nie znajdowało zastosowania. Przesądza to zatem, że legalizacja popełnionej samowoli budowlanej nie była prawnie możliwa. Z tego powodu podjęte przez organy nadzoru budowlanego na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego rozstrzygnięcie o nakazie jego rozbiórki w pełni odpowiada prawu. Z uwagi na funkcjonalne powiązanie z domkiem taras nie mógł być traktowany jako odrębny obiekt, ani jako urządzone miejsce do wyłącznie grillowania, o którym mowa w § 4 ust. 9 planu.
Odnosząc się do pozostałych, dotychczas nieomówionych zarzutów skargi, stwierdzić należy, że również i one nie zasługiwały na uwzględnienie. Nie naruszono przy ustalaniu kręgu stron postępowania art. 28 Kpa w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wszak nakaz określony w decyzji skierowano do inwestora, a nie któregoś z pozostałych podmiotów, których interes prawny w postępowaniu jest przez skarżącego bezzasadnie podważany. Tak więc nawet doręczenie w takiej sytuacji decyzji osobie niebędącej stroną nie mogłoby wywrzeć wpływu na wynik sprawy, ponieważ podmioty te nie podejmowały czynności procesowych, które taki wpływ mogłyby wywrzeć na tok sprawy. Stwierdzić jednak należy, że przymiot strony w postępowaniu legalizacyjnym niewątpliwie służył właścicielowi terenu i użytkownikowi wieczystemu. Właściciele innych podobnych obiektów mogli mieć jedynie interes faktyczny. Z kolei w myśl art. 81 ust. 4 Prawa budowlanego organy nadzoru budowlanego przy wykonywaniu obowiązków określonych przepisami prawa budowlanego mogą dokonywać czynności kontrolnych, a protokolarne ustalenia dokonane w toku tych czynności stanowią podstawę do wydania decyzji oraz podejmowania innych środków przewidzianych w przepisach prawa budowlanego. Datę posadowienia obiektu ustalono zaś na podstawie oświadczenia samego skarżącego wpisanego do protokołu podpisanego przez niego bez zastrzeżeń. Natomiast w toku postępowania nie przedstawiono żadnego przeciwdowodu, który mógłby świadczyć o innej dacie posadowienia obiektu na gruncie w danym miejscu i stanowiłby próbę podważenia treści dokumentu urzędowego (protokołu). Zresztą ustalenie to, jeśli nie decydowało o zastosowaniu innego reżimu prawnego, jak np. wcześniej obowiązującej ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, nie mogłoby mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Z podanych wyżej przyczyn zbędne było również dowodzenie sposobu umieszczenia obiektu na nieruchomości, ponieważ w okolicznościach sprawy nawet przyczepa jako taka podlegałaby reżimowi Prawa budowlanego, co wyjaśniono wyżej. Zbędne było również przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych, ponieważ w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym to rolą organów nadzoru budowlanego jest zakwalifikowanie określonego rodzaju obiektu przez pryzmat przepisów ustawy – Prawo budowlane.
Konkludując, postępowanie administracyjne przeprowadzono zgodnie w wymaganiami K.p.a. oraz Prawa budowlanego, prawidłowo kwalifikując przedmiotowy obiekt i ustalając datę jego budowy. Mając natomiast na względzie postanowienia uchwały Rady Gminy [..] z dnia [..] lipca 2008 r. nr [..] /08, zasadnie przyjęto, że w świetle art. 48 ust. 2 pkt 1 lit. a) Prawa budowlanego legalizacja popełnionej samowoli budowlanej nie jest możliwa. Dlatego rozstrzygnięcie podjęte na podstawie art. 48 ust. 1 cyt. ustawy jest prawidłowe. Wobec powyższego skarga podlegała oddaleniu, stosownie do art. 151 Ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło