IV SA/Po 220/15
PostanowienieWSA w Poznaniu2015-04-21
Skład orzekający: Anna Jarosz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowne wniesienie skargi na uchwałę rady gminy, po wcześniejszym odrzuceniu skargi z przyczyn formalnych (bez merytorycznej oceny), jest dopuszczalne, jeśli skarżący ponownie wniósł wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, mimo że instytucja wezwania przysługuje jednokrotnie?Ratio decidendi
Skarga na uchwałę rady gminy, wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 PPSA. Instytucja wezwania do usunięcia naruszenia prawa, o której mowa w art. 101 ust. 1 Usg, przysługuje jednokrotnie, a kolejne pisma w tej samej sprawie nie stanowią wezwań w rozumieniu tego przepisu i nie wszczynają na nowo biegu terminu do wniesienia skargi. Odrzucenie skargi z przyczyn formalnych nie stanowi przeszkody do ponownego wniesienia skargi, jeśli skarżący zachowa wszystkie wymogi prawne, w tym terminowe wniesienie wezwania.Stan faktyczny
Skarżący A. S. wniósł skargę na uchwałę Rady Gminy Tarnowo Podgórne dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarga została poprzedzona wezwaniem organu do usunięcia naruszeń interesu prawnego. Wcześniej, w podobnej sprawie dotyczącej tej samej uchwały, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę skarżącego z powodu wniesienia jej po terminie, mimo wcześniejszego wezwania organu. Skarżący ponownie wniósł wezwanie do organu i następnie skargę do sądu.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Jarosz po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na uchwałę Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 24 czerwca 2008 r. Nr XXXIII/288/2008 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: odrzucić skargę.
Pismem z dnia [...] marca 2015 r. A. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na uchwałę Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 24 czerwca 2008 r. Nr XXXIII/288/2008 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Skarga ta została poprzedzona została wezwaniem (z dnia [...] stycznia 2015 r.) organu do usunięcia naruszeń interesu prawnego skarżącego, na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz.U.z 2013 r., poz. 594 j.t. z późn. zm., zwanej dalej: Usg).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanego w składzie 7 sędziów NSA z dnia 24 czerwca 2002 r. sygn. akt OSA 2/02, zgodnie z którym, "wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, określone w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, jest czynnością prawną, która przysługuje danemu podmiotowi w stosunku do określonej uchwały jednokrotnie; następne pisma w tej samej sprawie, pochodzące od tego samego podmiotu, nie są wezwaniami w rozumieniu tego przepisu" (ONSA 2003/1/2, Prok.i Pr.-wkł. 2002/11/49, Wokanda 2002/11/33). Stanowisko takie ugruntowane jest w orzecznictwie sądowym (por. np.: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lutego 2013 r., sygn. akt II OSK 227/13, LEX nr 1282955: "Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest czynnością prawną, która przysługuje danemu podmiotowi jednokrotnie, co oznacza, że następne pisma w tej samej sprawie, pochodzące od tego samego podmiotu, są bezskuteczne. Nie są one zatem wezwaniami w rozumieniu przepisu art. 101 ust. 1 Usg", czy postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2011 r., sygn. akt II OSK 744/11, LEX nr 795461 "Wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, określone w art. 101 ust. 1 Usg jest czynnością prawną, która przysługuje danemu podmiotowi w stosunku do określonej uchwały – jednokrotnie.").
Na tle powyższych rozważ wskazać należy, że w sprawie o sygn. akt: IV SA/Po 937/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, postanowieniem z dnia 30 września 2014 r., po rozpoznaniu sprawy ze skargi A. S. na uchwałę Rady Gminy Tarnowo Podgórne z dnia 24 czerwca 2008 r. Nr XXXIII/288/2008 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego odrzucił skargę, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 roku, poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej – Ppsa), jako wniesioną po terminie. W sprawie tej skarga A. S. była poprzedzona wezwaniem organu (data wpływu [...] listopada 2013 r.) do usunięcia naruszenia prawa.
Zgodnie z art. 101 ust. 1 Usg warunkiem wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę lub zarządzenie podjęte przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, jest wniesienie wezwania do usunięcia naruszenia do właściwego organu, który zaskarżoną uchwałę lub zarządzenie wydał. Do skarg wnoszonych do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 Usg ma zastosowanie art. 53 § 2 Ppsa.
Z dniem wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa rozpoczyna bieg termin sześćdziesięciu dni do wniesienia skargi, mimo że sprawa udzielenia odpowiedzi na to wezwanie jest otwarta. W okresie biegu tego terminu organ może udzielić odpowiedzi na wezwanie i w takim przypadku dalszy bieg tego terminu staje się bezprzedmiotowy, ponieważ od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie, rozpoczyna bieg termin trzydziestu dni od dnia doręczenia tej odpowiedzi. Jeżeli natomiast w tym okresie organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, to nieprzerwanie biegnie termin sześćdziesięciu dni, liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Takie stanowisko zostało przyjęte i przekonywująco uzasadnione w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OPS 2/07 (ONSAiWSA z 2007 r., z. 3, poz. 60).
Jak wskazano powyżej ugruntowane już stanowisko zajęte przez sądownictwo administracyjne wskazuje, że nie można instytucji wezwania, o której mowa w art. 101 ust. 1 Usg traktować jako czynności nie wywołującej żadnych skutków prawnych, która może być powtarzana wielokrotnie bez ograniczeń. Przyjęcie takiego poglądu pozbawiałoby takie działanie znaczenia prawnego, byłoby zaprzeczeniem jego istoty i powodowałoby destabilizację obrotu prawnego, zamiast poprawić jego bezpieczeństwo. Takie rozumienie wezwania stawiałoby wnoszących skargi - na podstawie przepisów przewidujących skierowanie wezwania do usunięcia naruszenia prawa - w pozycji bardziej uprzywilejowanej, niż inne podmioty wnoszące skargi na podstawie innych przepisów. Ilekroć ustawodawca mówi w przepisach prawnych o środkach odwoławczych, ma na myśli prawo określonego podmiotu do jednokrotnego wniesienia danego środka od danego aktu administracyjnego. Traktując wezwanie do usunięcia naruszenia jako surogat środka odwoławczego, nie ma jednocześnie podstaw, by je traktować inaczej, niż określają to przepisy w stosunku do klasycznych środków odwoławczych w administracyjnym postępowaniu jurysdykcyjnym. Przyjęcie odmiennego poglądu byłoby sprzeczne z konstytucyjną zasadą równości wszystkich podmiotów wobec prawa.
Tym samym, wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest czynnością prawną przysługującą konkretnemu podmiotowi w stosunku do określonej uchwały jednokrotnie.
Odnosząc się do rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że nie ma podstaw do podważania stanowiska wcześniej zajętego przez tutejszy Sąd w postanowieniu z dnia 30 września 2014 r. sygn. akt IV SA/Po 937/14, gdzie podniesiono, że skarżący wzywał organ do usunięcia naruszenia prawa. Sam skarżący także nie zakwestionował tego stwierdzenia. Tym samym kolejne pisma kierowane do organu (także po rozstrzygnięciu sprawy o sygn. akt IV SA/Po 937/14) nie stanowią środka odwoławczego w rozumieniu ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a zatem nie wszczynają na nowo biegu terminu do wniesienia skargi na uchwałę organu. Trzeba zatem w tym miejscu powtórzyć, że termin do wniesienia skargi może być jedynie liczony od wezwania do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] listopada 2013 r. i upłynął z dniem [...] stycznia 2014 r.
Nie ulega zatem wątpliwości, że skarga została wniesiona z przekroczeniem terminu wskazanego w art. 53 § 2 Ppsa. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 Ppsa sąd administracyjny odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia.
Sąd zwraca także uwagę, że – jak słusznie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (postanowienie z dnia 22 października 2012 r. sygn. akt IV SA/Wa 2177/12, LEX nr 1256112) - zgodnie z art. 101 ust. 2 Usg odrzucenie skargi przez sąd administracyjny z przyczyn formalnych - bez merytorycznej oceny zasadności skargi - nie stanowi przeszkody uniemożliwiającej rozpoznanie merytoryczne zarzutów wobec organów gminy w przypadku ponownego wniesienia skargi, tym razem z zachowaniem wszystkich wymogów prawnych (por. też postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 18 lipca 2012 r. sygn. akt III SA/Lu 309/12, dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Z tego powodu skarga podlegała rozpoznaniu, mimo iż wcześniej zaskarżona uchwała była już przedmiotem skargi A. S. do tut. Sądu. Nie ma znaczenia w sprawie fakt, iż skarga niniejsza podlega odrzuceniu. Samo wniesienie skargi w tym przypadku jest dopuszczalne i nie zostało objęte dyspozycją normy formułowanej w art. 101 ust. 2 Usg, gdyż dotyczy ona jedynie sytuacji, gdy skarga została już rozpoznana i oddalona przez sąd.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 Ppsa, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło