II GSK 1978/15

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-04-11

Skład orzekający: Gabriela Jyż, Mirosław Trzecki, Urszula Wilk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego nakładającą karę pieniężną za naruszenia przepisów o transporcie drogowym, uwzględniając ustalenia organu dotyczące liczby zatrudnionych kierowców i stwierdzonych naruszeń?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo ocenił legalność decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Sąd I instancji właściwie zaakceptował ustalenia organu dotyczące liczby zatrudnionych kierowców, oparte na dokumentach przedłożonych przez spółkę, co skutkowało prawidłowym ustaleniem maksymalnej wysokości kary. Ponadto, WSA prawidłowo ocenił, że organ odwoławczy, działając na podstawie wyroku WSA z 3 grudnia 2013 r., wywiązał się z nałożonych obowiązków, dokonując ponownego zbadania sprawy i prawidłowo ustalając stan faktyczny oraz kwalifikując stwierdzone naruszenia.
Stan faktyczny
Spółka Przedsiębiorstwo Transportowo-Spedycyjne "T." Spółki z o.o. spółka komandytowa została ukarana karą pieniężną w wysokości 25 000 zł za liczne naruszenia przepisów dotyczących czasu pracy kierowców i dokumentacji przewozowej. Po uchyleniu przez WSA pierwszej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z powodu błędów proceduralnych, organ wydał nową decyzję, która została utrzymana w mocy przez WSA. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie przepisów postępowania, w tym wadliwe uzasadnienie wyroku, błędną ocenę ustaleń faktycznych dotyczących liczby zatrudnionych kierowców oraz akceptację niepełnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez organy administracji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż Sędzia NSA Mirosław Trzecki (spr.) Sędzia del. WSA Urszula Wilk Protokolant Konrad Piasecki po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Przedsiębiorstwa Transportowo-Spedycyjnego "T." Spółki z o.o. spółka komandytowa w M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 22 kwietnia 2015 r. sygn. akt II SA/Rz 1301/14 w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa Transportowo-Spedycyjnego "T." Spółki z o.o. spółka komandytowa w M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Przedsiębiorstwa Transportowo-Spedycyjnego "T. " Spółki z o.o. spółki komandytowej w M. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 1.800 (jeden tysiąc osiemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego Wyrokiem z 22 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SA/Rz 1301/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę Przedsiębiorstwa Transportowo-Spedycyjnego T. Spółki z o.o. Spółki k. w M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] lipca 2014 r. w przedmiocie kary pieniężnej. Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy: W okresie od [...] lipca do [...] sierpnia 2014 r. Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w Rzeszowie przeprowadził kontrolę w siedzibie Przedsiębiorstwa Transportowo-Spedycyjnego T. Spółki z o.o. Spółki k. w M. (dalej skarżąca, spółka)w zakresie przestrzegania przepisów związanych z wykonywaniem działalności gospodarczej w zakresie przewozów drogowych, w tym dotyczących czasu pracy kierowców. Decyzją z [...] września 2012 r. Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w Rzeszowie nałożył na spółkę karę pieniężną w łącznej wysokości 25.000 zł za stwierdzone: przekroczenia maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu; przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy; skrócenie dziennego czasu odpoczynku; skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku; przekroczenie całkowitego czasu prowadzenia pojazdu w ciągu dwóch kolejnych tygodni; nieuzasadnione użycie kilku wykresówek w ciągu tego samego 24-godzinnego okresu; dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w cyfrowe urządzenie rejestrujące przez kierowcę nieposiadającego własnej, ważnej karty kierowcy; brak w okazanej wykresówce przepisowych wpisów; nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu; naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy; naruszenie obowiązku wczytywania danych urządzenia rejestrującego. W podstawie prawnej organ powołał art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 847 ze zm.; dalej u.t.d). Po rozpatrzeniu odwołania Spółki decyzją z [...] maja 2013 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał powyższą decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z 3 grudnia 2013 r., II SA/Rz 823/13, uchylił powyższą decyzję, uznając, że wydano ją z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim utrzymano w mocy decyzję organu I instancji pomimo, że stwierdzono szereg błędnych wyliczeń wysokości kary. Ponadto wymierzając karę 25.000 zł organ odwoławczy nie zidentyfikował wszystkich naruszeń uznając niezasadnie, że nie miałoby to i tak wpływu na wymiar kary. Ponadto bez odniesienia się do przesłanek określonych w art. 139 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2106 r., poz. 23 ze zm.; dalej k.p.a.) nie wyjaśniono, dlaczego przyjęto, że za określone naruszenia w toku postępowania odwoławczego określono karę wyższą niż uczynił to organ I instancji. Nie odniesiono się także do części zarzutów odwołania i nie przeanalizowano możliwości zastosowania dyspozycji art. 92b ust. 1 i 2 czy art. 92c ust. 1 u.t.d. Decyzją z [...] lipca 2014 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nałożył na spółkę karę pieniężną w wysokości 25 000 zł za stwierdzone naruszenia. Organ stwierdził następujące naruszenia: 1) przekroczenie maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu, 2) skrócenie dziennego czasu odpoczynku, 3) nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu, 4) przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy, 5) nieuzasadnione użycie kilku wykresówek w ciągu tego samego 24-godzinnego okresu, 6) skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego, 7) brak w okazanej wykresówce przepisowych wpisów dotyczących imienia, nazwiska, miejsca lub daty końcowej używania wykresówki, 8) w zakresie obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego i z karty kierowcy, 9) przekroczenie całkowitego czasu prowadzenia pojazdu w ciągu kolejnych dwóch tygodni, 10) dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w cyfrowe urządzenie rejestrujące przez kierowcę nieposiadającego własnej ważnej karty kierowcy. Zdaniem organu brak było podstaw do przyjęcia, że maksymalna możliwa do wymierzenia przedsiębiorcy kara powinna wynieść 20.000 zł, ponieważ z posiadanych dokumentów wynikało, że w okresie 6 miesięcy poprzedzających okres kontroli średnioroczne zatrudnienie w Spółce wynosiło 52 kierowców. Natomiast przepis art. 92c u.t.d. nie znajduje zastosowania do naruszeń polegających na okazaniu podczas kontroli wykresówki niezawierającej wymaganych wpisów oraz skrócenia dziennego czasu odpoczynku czy maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu. Nie było także możliwe uwzględnienie materiału dowodowego przedłożonego po zakończonej kontroli w zakresie naruszeń polegających właśnie na nieokazaniu określonych dokumentów podczas kontroli. Jeżeli natomiast chodzi o stwierdzone przekroczenie całkowitego czasu prowadzenia pojazdów to obowiązkiem przedsiębiorcy jest niedopuszczenie do takich sytuacji, w szczególności niedopuszczenie do wykonywania przewozu przez kierowców nieodpowiednio przeszkolonych. Z kolei warunkiem zastosowania art. 92b u.t.d. jest ustalenie, że przedsiębiorca transportowy zapewnił odpowiednią organizację i dyscyplinę czasu pracy. Liczba i waga stwierdzonych naruszeń nie pozwalała na przyjęcie takiego założenia. WSA w Rzeszowie oddalił skargę spółki na powyższą decyzję. Sąd stwierdził, że wyrok TK z 23 lipca 2013 r., sygn. akt P 36/12, w sprawie nie ma zastosowania, bowiem postępowanie sprawie zostało wszczęte i prowadzone pod znowelizowanymi przepisami, na co wskazuje data wszczęcia postępowania, to jest [...] lipca 2012 r. Wątpliwości mogą dotyczyć zakresu przedmiotowego deliktów administracyjnych określonych w noweli to jest załączniku nr 3 oraz załączniku sprzed noweli, który obowiązywał do końca 2011 r. odnośnie rodzaju sankcjonowanych naruszeń i wysokości kar po zmianie i przed zmianą ustawy za takie delikty administracyjne. Sąd uznał, że skoro postępowanie zostało wszczęte pod rządami znowelizowanej u.t.d., to wiążąca będzie wysokość kary określona art. 92a ust. 3 pkt 3 u.t.d., sporne mogą być wysokości kar za poszczególne naruszenia oraz czy penalizowane naruszenia przed wejściem w życie noweli nadal są deliktami administracyjnymi i odwrotnie, co mogłoby mieć wpływ na wysokość ustalonej kary. WSA stwierdził, że organy orzekające stosowały kary określone w nowym załączniku do ustawy, a w zaskarżonej decyzji organ orzekł o wymierzeniu kary w wysokości 25 000 zł. i z tych przyczyn za konieczne Sąd uznał dokonanie oceny stwierdzonych naruszeń w wyżej opisanym aspekcie. Według nowego załącznika nr 3 zostały nałożone kary z l.p. 5 - naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdu, obowiązkowych przerwach i odpoczynku, który odpowiada dawnej treści l.p.10 - wykonywanie przewozu drogowego z naruszeniem przepisów o czasie prowadzenia pojazdu obowiązkowych przerwach i odpoczynku. Sąd zauważa, że w poszczególnych podpunktach pkt 5. brak jest sformułowania "przy wykonywaniu przewozu drogowego" tak jak miało to miejsce w poprzednio obowiązującym załączniku, gdzie w każdym podpunkcie był użyty przywołany zwrot. W ocenie Sądu, ze względu na fakt konstrukcji tabeli w załączniku nr 3 znowelizowanej tabeli i wspólne określenie w pkt 5 kategorii naruszenia przepisów o czasie prowadzenia pojazdów należy odnieść do indywidualnego naruszenia określonego we wszystkich jego podpunktach. WSA przywołał za decyzją, jakie kary zostały nałożone na spółkę i uznał, że zsumowanie kar wymierzonych za naruszenia 1-10 daje sumę 28.500 zł. Tymczasem górną granicę kary zgodnie z art. 92a ust. 3 pkt 3 stanowi kwota 25.000 zł i taka została też wymierzona. W okolicznościach sprawy Sąd przyjął, że bez wpływu na wynik sprawy jest problem kary opisany w pkt 10, a dotyczący kierowcy Aleksandra Grabowskiego, która według poprzedniego załącznika winna wynosić 900 zł, gdyż nie miało to wpływu na wysokość orzeczonej kary. Pomniejszona kara o 100 zł wynosiłaby 28.400, a zatem i tak byłaby wyższa niż maksymalna wysokość kary określona dla przedsiębiorcy transportowego zatrudniającego średnio od 51 do 250 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli. Zdaniem WSA organ wyjaśnił w każdym przypadku dla opisanego naruszenia przyczyny niezastosowania art. 92 b ust. 1 i ust. 2 oraz art. 92 c ust.1 u.t.d. Zgodnie ze wskazaniami wydał decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. dokonując oceny zebranego w sprawie materiału i odnosząc się do okoliczności sprawy, które miały wpływ na wysokość wymierzonej kary. To dało Sądowi podstawę do stwierdzenia, że wskazania prawomocnego wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 3 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Rz 823/13 zostały wykonane. Sąd na str. 34 zaskarżonej decyzji wypowiedział się odnośnie przyczyn odmowy zastosowania na stwierdzonych naruszeń art. 92 b i art. 92c, gdyż za przyczyny powodujące odstąpienie od wymierzenia kary nie można uznać słabej znajomości obsługi urządzeń rejestrujących, na które powołuje się Spółka. Należy przyjąć domniemanie, że każdy kierowca wykonujący transport drogowy określonym pojazdem umie należycie obsługiwać urządzenia, w które jest wyposażony. W przeciwnym przypadku nie powinien kierować pojazdem. WSA uznał, że na str. 29 i 30 zaskarżonej decyzji organ szczegółowo opisał okoliczności dotyczące pojazdu nr [...] związane z naruszeniem obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego za każdy pojazd l.p. 6.3.12. załącznika nr 3 znowelizowanej ustawy. Analiza danych wykazała, że strona posługiwała się pojazdem w okresie przekraczającym okres 90 dni od dnia [...] kwietnia 2012 r. Organ wyjaśnił, że powodem odstąpienia od kary za to naruszenie nie może być wprowadzanie danych pochodzących z kart kierowcy, gdyż są to dwa odrębne przedmiotowo zdarzenia penalizowane ustawą o transporcie drogowym. Wszystkie zakwestionowane wady postępowania zostały usunięte i przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu I instancji o wnikliwym rozpatrzeniu sprawy przez organ II instancji świadczy również fakt odstąpienia od wymierzenia kary np. uzasadnienie decyzji str. 13 i 14, str. 19 i 20, str. 23. Powyższe okoliczności uzasadniły w ocenie WSA przyjęcie, że organ wywiązał się z obowiązków nałożonych prawomocnym wyrokiem WSA w Rzeszowie z 3 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Rz 823/13. Ponownie przeprowadzone postępowanie nie naruszało reguł postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik postępowania. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła spółka, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Rzeszowie, a także o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa radcowskiego, według norm przepisanych za obie instancje. Zarzuciła naruszenie: 1. na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.; dalej będzie używany skrót p.u.s.a.), art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 141 § 4 zdanie pierwsze p.p.s.a. i art. 151 p.p.s.a., które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez niesłuszne oddalenie skargi zaskarżonym wyrokiem, choć Sąd I instancji nie rozpoznał nawet wszystkich zarzutów podniesionych w skardze. WSA w Rzeszowie nie rozpoznał i nie odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do trzeciego zarzutu sformułowanego w skardze, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, art. 77 §1, art. 80 oraz art. 138 §1 pkt 2 k.p.a., który to zarzut niewątpliwie ma znaczenie dla oceny legalności zaskarżonej decyzji, co tym samym potwierdza, że omawiane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, o tym, iż omawiane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy świadczy to, że Sąd oddalił skargę, choć mając na uwadze to, że nie rozpoznał on nawet wszystkich zarzutów podniesionych w skardze, było to co najmniej przedwczesne. Oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. może bowiem nastąpić dopiero wtedy, gdy po przeprowadzeniu przez Sąd wszechstronnej oceny badanego aktu pod względem jego zgodności z prawem, która to ocena powinna zostać dokonana przede wszystkim z punktu widzenia zarzutów podniesionych w skardze, ale nie ograniczać się jedynie do nich - sąd dojdzie do przekonania, że zaskarżony akt nie narusza prawa. 2) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. - naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 151 p.p.s.a. oraz art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 §1, art. 80 k.p.a. oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - poprzez niesłuszne oddalenie skargi zaskarżonym wyrokiem, podczas gdy Sąd I instancji powinien był w całości uchylić zaskarżoną decyzję z uwagi na to, że została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 §1, art. 80 k.p.a. oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez wydanie zaskarżonej decyzji, pomimo braku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, z pominięciem okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, a także na podstawie niekompletnego materiału dowodowego oraz na skutek niewszechstronnej ocen zebranego materiału dowodowego, których to uchybień Organu nie dostrzegł jednak Sąd 1 instancji. Przede wszystkim Sąd I instancji nie zauważył, iż Organ w żaden sposób nie wyjaśnił okoliczności rzekomych naruszeń popełnionych przez E. K. i J. B. (s, 10-12 skargi), podczas gdy strona Skarżąca powoływała się na istotne dla niej okoliczności wskazujące na brak popełnienia zarzucanych naruszeń oraz powołała na te okoliczności dowód w postaci faktury VAT. Opisane wyżej uchybienie mogło mieć - a nawet w ocenie Skarżącego rzeczywiście miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ gdyby się go Sąd I instancji nie dopuścił, wówczas zapadłby zupełnie inny wyrok. 3) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. - naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 151 p.p.s.a. oraz art. 134 § 1 p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a w zw. z art. 7, art. 77 §1, art. 80 k.p.a., które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - poprzez niesłuszne oddalenie skargi zaskarżonym wyrokiem, podczas gdy Sąd I instancji powinien był w całości uchylić zaskarżoną decyzję z uwagi na to, że została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 §1, art. 80 k.p.a., poprzez niesłuszne przyjęcie, iż zgromadzone w niniejszej sprawie przez Organy dowody dają podstawę do ustalenia przez Organ II instancji, iż Skarżąca w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli zatrudniała średnio 52 kierowców. Konsekwencją zaś powyższego było błędne przyjęcie, iż Organ II instancji prawidłowo zastosował w niniejszej sprawie art. 92a ust. 3 pkt 3 u.t.d. Opisane wyżej uchybienie mogło mieć - a nawet w ocenie Skarżącego rzeczywiście miało - miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ gdyby się go Sąd I instancji nie dopuścił, wówczas zapadłby zupełnie inny wyrok. 4) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a., które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez oddalenie zaskarżonym wyrokiem skargi Skarżącego na w/w decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2014r., choć Sąd I instancji powinien był uchylić w całości zaskarżoną decyzje z przyczyn wskazanych w pkt. 2 i 3 niniejszej skargi kasacyjnej. Powyższe potwierdza, że omawiane uchybienie przepisom postępowania mogło mieć - a nawet w ocenie Skarżącego rzeczywiście miało - istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem gdyby się go Sąd I instancji nie dopuścił, wówczas treść wyroku byłaby zupełnie inna. 5) na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a., które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - poprzez nie dokonanie przez Sąd I instancji prawidłowej kontroli legalności zaskarżonej decyzji, co skutkowało tym, że Sąd oddalił skargę, podczas gdy z przyczyn wskazanych w niniejszej skardze kasacyjnej, powinien był uchylić zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Opisane wyżej uchybienie mogło mieć - a nawet zdaniem Skarżącego rzeczywiście miało -istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ gdyby się go Sąd I instancji nie dopuścił, wówczas zapadłby zupełnie inny wyrok. W uzasadnieniu przedstawiono argumenty na poparcie zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła. Granice skargi są wyznaczone przez zawarte w niej podstawy i wnioski. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd ten uprawniony jest bowiem jedynie do zbadania, czy podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty polegające na naruszeniu przez wojewódzki sąd administracyjny konkretnych przepisów prawa materialnego, czy też procesowego, w rzeczywistości zaistniały. Nie ma on natomiast prawa badania, czy w sprawie wystąpiły inne niż podniesione przez skarżącego naruszenia prawa, które mogłyby prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku. Zakres kontroli wyznacza zatem sam autor skargi kasacyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Rozpoznawana w niniejszej sprawie skarga kasacyjna opiera się na podstawie wskazanej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., tj. na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. O skuteczności zarzutów naruszenia przepisów postępowania formułowanych w ramach podstawy określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., nie decyduje każde uchybienie, lecz tylko i wyłącznie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez "wpływ", o którym mowa na gruncie przywołanego przepisu rozumieć należy istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu I instancji, który to związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy (vide: wyrok NSA z 15.12.2010 r., sygn. akt II FSK 1333/09). Jednocześnie podkreślić należy, że wynikającym z przepisu art. 176 p.p.s.a. obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną jest, nie tylko wskazanie podstaw kasacyjnych, lecz również ich uzasadnienie, co w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania powinno się wiązać z uprawdopodobnieniem istnienia wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Autor skargi kasacyjnej zobowiązany jest więc wykazać, że gdyby do zarzucanego naruszenia przepisów postępowania nie doszło, wyrok sądu I instancji byłby inny (vide: wyrok NSA z 18.04.2012 r., sygn. akt II GSK 315/11). Oznacza to, że niezależnie od wskazania istoty zarzutu, autor skargi kasacyjnej winien przeprowadzić argumentację, w której wykaże wpływ tego naruszenia na treść orzeczenia oraz wykaże, że wpływ ten mógł być istotny dla zaskarżonego rozstrzygnięcia sądu I instancji. Zarzuty rozpoznawanej w niniejszej sprawie skargi kasacyjnej sprowadzają się do czterech zagadnień. Po pierwsze, zdaniem spółki doszło do wadliwego uzasadnienia zaskarżonego wyroku poprzez nieodniesienie się do wszystkich zarzutów postawionych w skardze. Po drugie skarżąca spółka kwestionuje stanowisko Sądu I instancji dotyczące liczby zatrudnianych przez nią kierowców. Po trzecie spółka zarzuca, że WSA niezasadnie zaakceptował stan faktyczny ustalony przez organy w sposób niepełny co do okoliczności rzekomych naruszeń popełnionych przez E. K. i J. B.. Po czwarte strona podnosi, że Sąd I instancji z uwagi na wskazane powyżej uchybienia dopuścił się naruszenia przepisów procesowych – art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a., a także art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. i art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. Przechodząc do rozpoznania sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny zaznacza, że w niniejszej sprawie zachodzi sytuacja, o której mowa w art. 153 p.p.s.a. Oznacza to, że zarówno organ, Sąd I instancji, jak i Naczelny Sąd Administracyjny związani są prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 3 grudnia 2013 r., II SA/Rz 823/13, który uchylił decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] maja 2013 r. W wyroku tym Sąd I instancji wskazał, że organ utrzymał w mocy decyzję organu I instancji pomimo, że stwierdził szereg błędnych wyliczeń wysokości kary. Ponadto wymierzając karę 25.000 zł organ odwoławczy nie zidentyfikował wszystkich naruszeń uznając niezasadnie, że nie miałoby to i tak wpływu na wymiar kary. Ponadto bez odniesienia się do przesłanek określonych w art. 139 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2106 r., poz. 23 ze zm.; dalej k.p.a.) nie wyjaśnił, dlaczego przyjął, że za określone naruszenia w toku postępowania odwoławczego określono karę wyższą niż uczynił to organ I instancji. Nie odniósł się także do części zarzutów odwołania i nie przeanalizował możliwości zastosowania dyspozycji art. 92b ust. 1 i 2 czy art. 92c ust. 1 u.t.d. Wobec tak stwierdzonych uchybień organu, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarówno organ, jak i Sąd I instancji rozpoznający skargę na decyzję wydaną w wyniku ponownego rozpoznania sprawy przez organ, a także NSA, związani są wskazaniami WSA wyrażonymi w uzasadnieniu wyroku z 3 grudnia 2013 r. Konsekwencją tego jest ograniczenie zakresu badania sprawy przez organ i WSA li tylko do kwestii wskazanych przez WSA w wyroku z 3 grudnia 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny w pierwszej kolejności uznał za zasadne odnieść się się do najdalej idącego zarzutu naruszenia art. 134 § 2 w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. Zauważyć trzeba, że przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. określa wymogi stawiane uzasadnieniu wyroku. Powinno ono zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazanie co do dalszego postępowania. W judykaturze prezentowany jest pogląd, że norma ta może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska, co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (vide: uchwała NSA z dnia 15 lutego 2010 r. II FPS 8/09). Ponadto, przyjmuje się, że aczkolwiek uzasadnienie sporządzane jest po wydaniu orzeczenia, sporządzenie go z uchybieniem zasad określonych w art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania (por. wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2007 r., sygn. akt I OSK 1868/06, LEX nr 417759). Taka sytuacja występuje przede wszystkim wtedy, gdy uzasadnienie orzeczenia sporządzone jest w sposób uniemożliwiający jego kontrolę instancyjną, w szczególności skutkiem braku wymaganych przez ustawodawcę elementów konstrukcyjnych (por. wyroki NSA: z dnia 27 lutego 2008 r., sygn. akt II FSK 1771/06, z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt I GSK 1185/07, z dnia 17 lipca 2009 r.). W rozpoznawanej sprawie skarżąca powiązała zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. z zarzutem naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a, zgodnie z którym sąd I instancji rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zdaniem spółki uchybienie tym przepisom przejawia się w tym, że Sąd nie odniósł się do zarzutu naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w uzasadnieniu wyroku. Tak skonstruowany zarzut nie jest zasadny. Pomimo tego, że Sąd nie odniósł się do każdego z zarzutów odrębnie, to rozważył sprawę w jej całokształcie i uznał, że "nie doszło do naruszenia przepisów procesowego w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy" (por. k. 6 uzasadnienia wyroku WSA). Następnie Sąd I instancji szczegółowo odniósł się do poszczególnych elementów ustalonego przez organy stanu faktycznego i ocenił, czy prawidłowo zostały stwierdzone uchybienia przepisów u.t.d. Wobec tego nie ma podstaw, aby uznać, że Sąd I instancji nie zbadał legalności sprawy w pełnym zakresie i aby uzasadnienie wyroku nie odpowiadało wymaganiom stawianym przez art. 141 § 4 p.p.s.a. Odnosząc się do drugiego z zarzutów (określonego w w pkt 3 petitum) skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nie jest on zasadny. W ocenie NSA, Sąd I instancji w sposób zgodny z prawem zaakceptował ustalenia organu dotyczące liczby zatrudnionych przez spółkę kierowców w okresie 6 miesięcy przed dniem wszczęcia kontroli. Jak wynika z akt sprawy ustalenia te organ oparł na złożonych przez samą spółkę dokumentach, tj. na listach pracowników zawierających dane z okresu od stycznia do czerwca 2012 r., a także na wykazie pracowników zwolnionych od [...] sierpnia 2011 r. do [...] maja 2012 r. Dane zawarte w tych dokumentach były wystarczające do ustalenia średniej miesięcznej liczby pracowników, co prawidłowo dokonał organ, stwierdzając, że spółka zatrudniała średnio 52 pracowników, a Sąd zasadnie to zaakceptował. W ocenie NSA, nie ma więc podstaw do uznania, że Sąd I instancji oddalając skargę, nie dostrzegł naruszenia przez organ art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Zebrane w toku postępowania dokument potwierdzają bowiem ustaloną przez organ liczbę kierowców. Co więcej, spółka nie wskazała, jakie dokumenty organ pominął ustalając liczbę kierowców, czy jakich okoliczności nie wziął pod uwagę, więc tym bardziej podniesiony zarzut nie mógł zostać uwzględniony. W konsekwencji zdaniem NSA prawidłowo ustalono również dopuszczalną wysokość kary pieniężnej, nałożonej w wyniku kontroli u przedsiębiorcy, na kwotę 25.000 zł, stosownie do art. 92a ust. 3 pkt 3 u.t.d. W ocenie NSA, również kolejny, trzeci z zarzutów skargi kasacyjnej nie zasługuje na uwzględnienie. Wbrew autorowi skargi kasacyjnej, Sąd I instancji zasadnie zaakceptował ustalenia organu dotyczące stwierdzonych naruszeń. Należy przy tym mieć na uwadze, że zaskarżona decyzja została wydana na skutek prawomocnego wyroku WSA w Rzeszowie z 3 grudnia 2013 r., sygn. akt II SA/Rz 823/13, który nakazał organowi ponowne zbadanie sprawy i pełne, przekonujące uzasadnienie decyzji. Zdaniem NSA, organ ponownie rozpoznając sprawę w sposób zgodny z wytycznymi zawartymi w prawomocnym wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 3 grudnia 2013 r. prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy - w tym okoliczności naruszeń dokonanych przez E. K. - i oceniły je w kontekście całokształtu okoliczności sprawy. Odnosząc się do oceny naruszenia przepisów dokonanego przez "J. B.", w pierwszej kolejności należy stwierdzić, że w okresie objętym kontrolą spółka nie zatrudniała takiego pracownika. Wydaje się więc, że zarzut ten dotyczy kwalifikacji naruszeń dokonanych przez J. B., do których co prawda nie odniósł się Sąd I instancji, lecz które zostało w sposób prawidłowo ustalony przez organ II instancji. Wobec tego nie ma podstaw, aby uznać, że doszło w toku postępowania administracyjnego, w tym zakresie do naruszenia art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny odnosząc się do ostatniej grupy zarzutów dotyczących naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a., a także art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. i art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a., stwierdza, że są one pozbawione uzasadnionych podstaw. Zauważyć należy, że powołane w skardze kasacyjnej przepisy art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a. i art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. są przepisami ustrojowymi, wyznaczającymi zakres kontroli sądowoadministracyjnej. WSA nie wykroczył poza ten zakres, lecz skontrolował akt poddający się jego kontroli i ocenił jego zgodność z prawem. Również nie ma podstaw, aby uznać za zasadne zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. W orzecznictwie NSA wyraźnie wskazuje się, że przepisy te są tzw. przepisami wynikowymi i warunkiem ich zastosowania jest spełnienie hipotezy w postaci odpowiednio stwierdzenia czy niestwierdzenia przez sąd administracyjny naruszeń prawa przez organ administracji publicznej. Oznacza to, że naruszenie tych przepisów prawa jest zawsze następstwem uchybienia innym przepisom i nie może być samoistną podstawą skargi kasacyjnej. Zatem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej, tak powoływane oddzielnie, jak i wspólnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. Tak więc strona skarżąca kasacyjnie chcąc powołać się w zarzucie naruszenia przepisów postępowania na uchybienie wskazanym przepisom prawa zobowiązana jest powiązać taki zarzut z naruszeniem konkretnych przepisów, którym jej zdaniem, uchybił sąd I instancji w toku rozpatrywania sprawy. Brak takich powiązań oznacza w konsekwencji nieskuteczność zarzutów określonych w pkt 4 i 5 petitum skargi kasacyjnej (tak też wyrok NSA z 19 stycznia 2012 r. sygn. akt II OSK 2077/10, wyrok NSA z 7 maja 2014 r. sygn. akt II OSK 2886/12, wyrok NSA z 26 stycznia 2016 r. sygn. akt II OSK 1298/14, publikowane na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło