IV SA/Gl 895/14

WyrokWSA w Gliwicach2015-05-21

Skład orzekający: Beata Kalaga-Gajewska, Renata Siudyka, Edyta Żarkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba pełniąca funkcję członka zarządu spółdzielni socjalnej, nawet nieodpłatnie, może być uznana za osobę bezrobotną w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, jeśli jej obowiązki mogą kolidować z gotowością do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy?
Ratio decidendi
Pełnienie funkcji członka zarządu spółdzielni socjalnej, nawet nieodpłatnie, może być podstawą do utraty statusu osoby bezrobotnej, jeśli obowiązki związane z kierowaniem i reprezentowaniem spółdzielni na zewnątrz obiektywnie ograniczają gotowość do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Definicja bezrobotnego wymaga nie tylko subiektywnej chęci, ale także obiektywnej możliwości podjęcia pracy.
Stan faktyczny
Skarżący został zarejestrowany jako bezrobotny i przyznano mu zasiłek. Następnie organ administracji orzekł o utracie jego statusu bezrobotnego z powodu pełnienia funkcji członka zarządu spółdzielni socjalnej, uznając, że jego obowiązki kolidują z gotowością do podjęcia zatrudnienia. Skarżący odwoływał się, twierdząc, że jego działalność w zarządzie jest nieodpłatna i nie ogranicza jego dyspozycyjności. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję o utracie statusu bezrobotnego, a Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Rogowska-Bil po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2015 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego oddala skargę. W dniu 04.11.2013 r. A. W. został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w C. uzyskując status osoby bezrobotnej i decyzją z dnia [...] r. przyznano mu prawo do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 12.11.2013r. Decyzją Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r., nr [...], orzeczono o utracie przez A.W. statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnego z dniem 28.02.2014 r. Podstawę materialno-prawną rozstrzygnięcia stanowił art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie jako: "K.p.a.") i art. 33 ust. 4 pkt 1 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 674 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie jako: "ustawa"). Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że dnia 28.02.2014 r. dokonano wpisu w Krajowym Rejestrze Sądowym Spółdzielni A z siedzibą w C. i jednym z członków Zarządu tej Spółdzielni, uprawnionym do kierowania jej działalnością i reprezentowania na zewnątrz jest A.W., zatem nie spełnia przesłanek osoby bezrobotnej, wyrażonych w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł A.W., domagając się jej uchylenia i umorzenia postępowania w sprawie bądź przekazania do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Jego zdaniem, pełnienie przez niego funkcji członka zarządu spółdzielni socjalnej to dodatkowe zajęcie, które nie koliduje z ewentualnym podjęciem zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Zajęcie to może być wykonywane w każdym czasie, "tym samym nie absorbuje czasowo ani zadaniowo w sposób wykluczający zatrudnienie". Żadna umowa o pracę ani umowa cywilno-prawna nie wiąże odwołującego ze Spółdzielnią, a wykonywane przez niego zajęcie nie ma charakteru zarobkowego, gdyż członkowie Zarządu Spółdzielni wykonują swoje zadania nieodpłatnie, angażując swój wolny czas, z tego powodu brak jest przesłanek do uznania braku gotowości i zdolności do podjęcia przez niego zatrudnienia, w oparciu o art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r., Nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podał, iż w dniu 01.04.2014 r. do Powiatowego Urzędu Pracy w C. wpłynął wniosek Spółdzielni A z siedziba w C., dotyczący utworzenia Centrum Integracji Społecznej w C., który został opatrzony podpisem strony jako członka Zarządu Spółdzielni. Ponadto załączony został Statut tej Spółdzielni, potwierdzenie nadania Numeru Identyfikacji Podatkowej wydane w dniu 06.03.2014 r. oraz zaświadczenie o numerze identyfikacyjnym REGON z dnia 07.03.2014r. Natomiast z wyciągu Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że [...] r. pod Numerem [...] dokonano wpisu tej Spółdzielni, której organem uprawnionym do reprezentacji jest Zarząd składający się z trzech osób, w tym odwołującego pełniącego funkcję członka zarządu. Jednocześnie z omawianego Rejestru wynika, iż do składania oświadczeń woli w imieniu Spółdzielni powołani są dwaj członkowie Zarządu działający łącznie lub członek Zarządu wraz z osobą wyznaczoną przez Zarząd na zasadzie pełnomocnictwa. Organ pierwszej instancji prawidłowo uznał, że odwołujący jako obowiązany do kierowania działalnością tej Spółdzielni oraz reprezentowania jej na zewnątrz, nie jest osobą zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Z brzmienia art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy wynika, że bezrobotnym jest osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej, zarejestrowana we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukująca zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Natomiast art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy stanowi, iż starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3, pozbawia statusu bezrobotnego osobę, która nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Z powyższego wynika, że osoba bezrobotna musi spełniać wymienione warunki aby mogła zachować status bezrobotnego. Brzmienie tego artykułu jest kategoryczne, co oznacza, że kwestie statusu bezrobotnego nie zależą od uznania organów orzekających. Bezrobotnym może być jedynie osoba niepozostająca w stosunku pracy czy stosunku służbowym oraz niewykonująca innej pracy zarobkowej i to niezależnie od wysokości uzyskiwanego wynagrodzenia z tego tytułu. Przeszkody do nabycia oraz posiadania statusu osoby bezrobotnej nie stanowi jedynie wykonywanie na zasadach określonych w art. 2 ust. 2 ustawy, świadczeń przez wolontariuszy i odbywanie praktyki absolwenckiej. Z postanowień art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy wynika przesłanka stanowiąca istotny element definicji bezrobotnego, a mianowicie "gotowość do podjęcia pracy". Warunek ten musi być przy tym spełniony zarówno w dniu rejestracji w charakterze bezrobotnego, jak i przez cały czas korzystania z omawianego statusu. Chodzi tu przy tym o możliwość podjęcia nie jakiejkolwiek działalności zarobkowej, lecz gotowość do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Ustawa nie wyjaśnia wprost pojęcia "gotowości do pracy", jednakże nie można takiego zapisu utożsamiać wyłącznie z samą potencjalną chęcią podjęcia przez zainteresowanego pracy, lecz musi ona oznaczać rzeczywistą, faktyczną i aktualną możliwość podjęcia pracy. Niewątpliwie według stanu faktycznego na dzień 28.02.2014 r., odwołujący widniał w Krajowym Rejestrze Sądowym jako członek Zarządu Spółdzielni A, uprawniony do składania oświadczeń woli w imieniu Spółdzielni. Jego sytuacja oceniana jest zatem pod kątem ewentualnej możliwości posiadania statusu bezrobotnego w zależności od faktu, czy jego obowiązki wobec Spółdzielni pozwalają lub nie pozwalają, na podjęcie zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. W ocenie organu odwoławczego, z brakiem gotowości do podjęcia pracy związane jest m.in. pełnienie funkcji członka zarządu spółdzielni socjalnej, który uprawniony jest do składania oświadczeń woli w jej imieniu, a także kierowania jej działalnością i reprezentowania na zewnątrz. Niewątpliwym w sprawie jest, iż w dniu [...]r. w Krajowym Rejestrze Sądowym pod numerem [...] dokonano wpisu Spółdzielni A , której członkiem Zarządu jest A.W.. Odwołujący nie kwestionuje tego faktu lecz wskazuje, że pełnienie tej funkcji nie ogranicza jego gotowości do podjęcia pracy, gdyż zadania realizowane w tym zakresie może wykonywać w każdym czasie, co nie wyklucza zatrudnienia. Zwrócić należy uwagę, iż zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnych (Dz. U. Nr 94, poz. 651 z późn. zm.), przedmiotem działalności spółdzielni socjalnej jest prowadzenie wspólnego przedsiębiorstwa w oparciu o osobistą pracę członków. Jednocześnie art. 1 ust. 2 tej ustawy określa, że w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 16 września 1982r. - Prawo spółdzielcze (Dz. U. z 2003 r. nr 188, poz. 1848 z późn. zm.). Zgodnie zaś z art. 48 ustawy Prawo spółdzielcze, zarząd kieruje działalnością spółdzielni oraz reprezentuje ją na zewnątrz; podejmuje także decyzje niezastrzeżone w ustawie lub statucie innym organom. Z kolei § 45 Statutu Spółdzielni A określa, iż Zarząd kieruje działalnością Spółdzielni i reprezentuje ją na zewnątrz. Podejmuje również decyzje niezastrzeżone w Prawie spółdzielczym lub Statucie dla Walnego Zgromadzenia albo Rady Nadzorczej. Członków Zarządu wybiera i odwołuje Walne Zgromadzenie. Członkowie Zarządu wybierani są na czas nieokreślony. Prezes Zarządu kieruje pracami Zarządu i zwołuje jego posiedzenia, które odbywają się w miarę potrzeby, nie rzadziej jednak niż raz na trzy miesiące (§ 47 Statutu). W § 48 omawianego Statutu określono, że do składania oświadczeń woli w imieniu Spółdzielni powołani są dwaj członkowie Zarządu działający łącznie lub członek Zarządu wraz z osobą wyznaczoną przez Zarząd na zasadzie pełnomocnictwa. Z powyższego wynika, że członek Zarządu pełni tę funkcję do czasu odwołania przez Walne Zgromadzenie, ma określone prawa i obowiązki, które w przypadku strony dotyczą składania oświadczeń woli wraz z drugim członkiem Zarządu. Biorąc pod uwagę powyższe, organ odwoławczy nie podziela stanowiska, że pełnienie funkcji członka Zarządu Spółdzielni A, nie ogranicza gotowości odwołującego do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, bowiem on sam aktywnie angażuje się w kierowanie i reprezentowanie Spółdzielni na zewnątrz, na co wskazują poniżej opisane okoliczności: - w dniu 01.04.2014 r. A.W. wraz z drugim członkiem Zarządu Spółdzielni wystąpili do Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w C., z prośbą o nawiązanie współpracy w związku z rozpoczęciem procedury tworzenia Centrum Integracji Społecznej przy Spółdzielni A; - w dniu 05.06.2014 r. wpłynęło do Wydziału Polityki Społecznej [...] Urzędu Wojewódzkiego w K. pismo z dnia 30.05.2014r. będące uzupełnieniem wniosku o przyznanie statusu Centrum Integracji Społecznej, opatrzone podpisem odwołującego oraz drugiego członka Zarządu Spółdzielni, do którego załączono kopię umowy Nr [...] zawartej w dniu [...]r. pomiędzy Gminą Miastem C. a Spółdzielnią A reprezentowaną przez Wiceprezesa Zarządu oraz Członka Zarządu Spółdzielni Pana A.W., a także umowę Nr [...] zawartą w dniu [...]r. pomiędzy [...] Przedsiębiorstwem Komunalnym Sp. z o.o. w S. a Spółdzielnią A reprezentowaną przez Prezesa Zarządu oraz Członka Zarządu Spółdzielni Pana A.W. Nie odnosi skutku podnoszona przez odwołującego okoliczność, iż nie jest związany ze Spółdzielnią umową o pracę czy też umową cywilno-prawną, bowiem istotnym jest, nie to, czy czynności członka Zarządu wykonywane są odpłatnie, lecz to, że pełniąc tę funkcję ciążą na stronie określone obowiązki (zadania), które co do zasady muszą być wykonywane osobiście. Biorąc zatem pod uwagę powyżej przedstawione działania Spółdzielni A, którą reprezentował odwołujący powstaje domniemanie, że pełniąc funkcję członka Zarządu tej Spółdzielni nie wykazuje gotowości do podjęcia pracy w pełnym wymiarze czasu pracy i podważa jego twierdzenia o angażowaniu się w pracę Spółdzielni w wolnym czasie "co nie powoduje jakiejkolwiek kolizji z ewentualnym podjęciem zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy". W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że gotowość do pracy nie można sprowadzać wyłącznie do czynników subiektywnych istniejących po stronie zainteresowanego, lecz musi być ona oceniana również w kategoriach obiektywnych, co oznacza rzeczywistą, faktyczną i aktualną możliwość podjęcia pracy. Podnieść należy, iż z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy nie wynika, że w każdym przypadku członkostwo osoby (niezatrudnionej) w zarządzie spółdzielni wyklucza możliwość posiadania (nabycia) statusu osoby bezrobotnej, koniecznym jest ustalenie, czy osoba ta w danej sytuacji faktycznej jest gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, a jak wskazano strona postępowania pomimo deklaracji w tym zakresie, takiej gotowości nie wykazała. Odwołujący będąc jednym z trzech członków Zarządu Spółdzielni A wykonuje określone obowiązki i choć jak podnosi, nie w sposób ciągły, to jednak uprawniony jest do podejmowania decyzji w zakresie działalności Spółdzielni i reprezentowania jej na zewnątrz, a jak wykazano powyżej, obowiązki te realizuje, co w ocenie organu odwoławczego jest wystarczającym warunkiem do orzeczenia utraty statusu osoby bezrobotnej. Uprawnienie do zasiłku dla bezrobotnych jest ściśle związane ze statusem osoby bezrobotnej, to jeśli odwołujący utracił ten status z dniem 28.02.2014r., tym samym utracił w tej dacie prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Odnosząc się zatem do definicji osoby bezrobotnej, tj. osoby zdolnej i gotowej do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, organ odwoławczy uznaje za zasadne stanowisko organu zatrudnienia, że jego obowiązki jako członka Zarządu Spółdzielni A kolidują z możliwością podjęcia przez niego zatrudnienia, co wyklucza posiadanie statusu osoby bezrobotnej. A.W., we wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skardze, domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji organu odwoławczego, której zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, zwłaszcza art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. Powołał się na orzecznictwo sądowoadministracyjne i uznał, że jako osoba dyspozycyjna niezwłocznie mógł podjąć zaproponowaną mu przez organ pracę, a jego aktywność miała na celu aktywizację zawodową bezrobotnych, dzięki której sam, w dniu 15 maja 2014 r., otrzymał zatrudnienie w tej Spółdzielni jako kierowca samochodu dostawczego, a skierowanie do pracy otrzymał z Powiatowego Urzędu Pracy w C. Zdaniem odwołującego, pełnienie przez niego funkcji członka zarządu przywołanej Spółdzielni Ajako dodatkowe zajęcie, nie koliduje z podjęciem zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, którą to do dziś wykonuje. Odnosząc się do poczynionych przez organ odwoławczy ustaleń zauważono, iż czynności wykonane przez niego w dniach 19 i 30 maja 2014 r. były wykonywane wówczas, gdy był już zatrudniony na umowę o pracę jako kierowca. Tym bardziej wcześniejsza czynność z kwietnia 2014 r. nie mogła kolidować z gotowością do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, co więcej pełnienie funkcji członka tej Spółdzielni jest znacznie mniej absorbujące niż pełnienie funkcji członka w spółce prawa handlowego, zatem brak jest przesłanek do uznania braku gotowości i zdolności do podjęcia przez niego zatrudnienia, w oparciu o art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy w K.h, podtrzymało argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie jako: "p.p.s.a."), sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Zgodnie natomiast z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do treści art. 145 § 1 p.p.s.a. w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Granicę sądowo-administracyjnej kontroli decyzji administracyjnej wyznacza wyłącznie kryterium legalności rozumianej jako zgodność z powszechnie obowiązującym prawem, o czym stanowi art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) i tylko naruszenie tego prawa w procesie wydawania zaskarżonej decyzji uzasadnia jej uchylenie, czyli wycofanie z obrotu prawnego. Oceniając wyłącznie pod takim kątem zaskarżoną decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, żeby była ona obarczona wadami wynikającymi z naruszenia zasad i przepisów postępowania administracyjnego, wydano ją bowiem w poprawnie przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym oraz zastosowano przepisy zgodnie z przedmiotem sprawy. Analiza akt sprawy wskazuje, że skarżący w dniu [...] r. został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w C. uzyskując status osoby bezrobotnej i przyznano mu prawo do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 12.11.2013 r. (decyzja z dnia [...] r.). Jednakże w dniu [...] r. dokonano wpisu w Krajowym Rejestrze Sądowym Spółdzielni A z siedzibą w C., iż jednym z jej członków Zarządu uprawnionym do kierowania jej działalnością i reprezentowania na zewnątrz jest skarżący. Organu obu instancji orzekające w sprawie prawidłowo uznały, że skarżący nie spełnia przesłanek osoby bezrobotnej, wyrażonych w art. 2 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 33 ust. 4 pkt 1 omawianej ustawy. Dla uzyskania takiego statusu wymagane jest równoczesne spełnienie wszystkich przesłanek określonych w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Przypomnieć w tym miejscu należy, że ustawa wiąże ustawową definicję bezrobotnego, zawartą w jej art. 2 ust. 1 pkt 2 z wieloma przesłankami pozytywnymi i negatywnymi, jednakże jej istotą jest założenie, że chodzi tu o osobę, która poszukuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej z zamiarem, zdolnością i gotowością jej podjęcia w pełnym wymiarze czasu obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo w innej pracy zarobkowej. Oznacza to, że już w samej istocie "bycia" bezrobotnym tkwi to, że osoba, która ma prawny status bezrobotnego, nie ma pracy, nie prowadzi innej działalności zarobkowej oraz jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia. Przy czym podstawowym elementem definicji bezrobotnego jest gotowość do podjęcia zatrudnienia, a tym samym jego dyspozycyjność. Dla uzyskania, jak i kontynuowania statusu bezrobotnego nieodzownym było, by warunek ten był spełniony zarówno w dniu rejestracji w charakterze bezrobotnego, jak i przez dalszy okres korzystania z tego statusu. Tymczasem pojęcie "gotowość do podjęcia zatrudnienia albo innej pracy zarobkowej" oznacza sytuację, gdy określona osoba nie tylko wyraża wolę ( zamiar) i chęć wykonywania pracy, ale jednocześnie osoba ta ma obiektywne możliwości świadczenia tej pracy, a zatem nie występują jednocześnie żadne przeszkody po stronie tej osoby, aby świadczyć pracę (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 czerwca 2011 r. o sygn. akt I OSK 338/11, dostępny w internetowej bazie orzeczeń NSA). Należy przez to rozumieć nie tylko rzeczywistą wolę pracowania, ale również znajdowanie się w sytuacji umożliwiającej rozpoczęcie pracy w ramach stosunku pracy, stosunku służbowego umowy o prace nakładczą lub innej umowy cywilno-prawnej (por. Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - komentarz pod red. Z. Górala, Warszawa 2011, s. 50-51). Przy czym gotowości do pracy nie można sprowadzać wyłącznie do czynników subiektywnych istniejących po stronie zainteresowanego, lecz musi być ona oceniana również w kategoriach obiektywnych, co oznacza rzeczywistą, faktyczną i aktualną możliwość podjęcia pracy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 czerwca 2011 r. o sygn. akt I OSK 338/11, dostępny w internetowej bazie orzeczeń NSA). Co istotne, gotowości do podjęcia zatrudnienia nie należy też utożsamiać z brakiem jakiegokolwiek zajęcia lub całkowitym zakazem podejmowania przez osobę bezrobotną innego zajęcia, lecz z brakiem takiej działalności lub obowiązków , które nie będą kolidować z realną możliwością podjęcia zatrudnienia (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 czerwca 2011 r. o sygn. akt IV SA/Wr 176/11, dostępny w internetowej bazie orzeczeń NSA). Innymi słowy, skoro z definicji osoby bezrobotnej wynika, że jest to osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, to przyjmuje się, że zajęcia niezarobkowe mogą być prze osobę bezrobotną wykonywane, o ile nie kolidują z możliwością podjęcia przez nią zatrudnienia (zob. wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 13 lutego 2014 r. o sygn. akt III SA/Lu 61/13 i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 14 maja 2014r. sygn. akt II SA/Go 257/14, dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA). Celem rejestracji w charakterze bezrobotnego z założenia ustawodawcy jest nie tylko uzyskanie określonych świadczeń z Funduszu Pracy, ale przede wszystkim znalezienie dla zainteresowanego pracy. Ustawodawca przyjmując w omawianej ustawie konwencję terminologiczną, musiał uwzględniać cele polityki rynku pracy i tworząc definicję osoby bezrobotnej, wielokrotnie kładł nacisk na stronę formalną, np. przykładając wagę wyłącznie do faktu zarejestrowania działalności gospodarczej, a nie do jej prowadzenia. Nie każda zatem osoba pozostająca bez pracy i nieposiadająca innych środków utrzymania mieści się w pojęciu bezrobotnego. W rozpatrywanej sprawie pozostaje poza sporem okoliczność, że skarżący w związku z pełnieniem funkcji członka Zarządu Spółdzielni A z siedzibą w C., nie otrzymywał żadnego wynagrodzenia. Argumentacja skarżącego w tym zakresie pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. W odniesieniu do tego wątku przywołać należy stanowisko wyrażone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, znajdujące również zastosowanie w odniesieniu do spółdzielni, a mianowicie, że fakt pełnienia funkcji w zarządzie spółki prawa handlowego, nawet w przypadku niepobierania wynagrodzenia z tego tytułu, powoduje brak pełnej gotowości do podjęcia zatrudnienia, a zatem osoba ta nie spełnia podstawowych przesłanek z art. 2 ust.1 pkt 2 ustawy (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lutego 2002 r. o sygn. akt IISA 2902/01, publ. Lex nr 81919 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 kwietnia 2008 r. o sygn. akt IV SA/Gl 907/07, dostępny w internetowej bazie orzeczeń NSA).Ta konstatacja nie znalazła jednak aprobaty w późniejszym orzecznictwie sądowo-administracyjnym, w którym w odniesieniu do oceny o braku gotowości do podjęcia zatrudnienia, powodowanego pełnieniem funkcji np. wiceprezesa zarządu, zwrócono uwagę na to, że z art. 2 ustawy nie wynika, że w każdym przypadku członkostwo osoby (w spółce niezatrudnionej) w zarządzie tejże spółki wyklucza możliwość uznania takiej osoby za osobę bezrobotną. Nieodzowne jest bowiem ustalenie, czy osoba ta jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia, przy czym ocena ta winna odnosić się do obiektywnie i realnie ocenionej sytuacji faktycznej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 maja 2008 r. o sygn. akt I OSK 1184/07; z dnia 27 lipca 2012 r. o sygn. akt I OSK 141/12; wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 marca 2011 r. o sygn. akt III SA/Gd 573/09 i z dnia 7 marca 2013 r. o sygn. akt III SA/Gd 746/12, dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA). W świetle tak rozumianego pojęcia gotowości do podjęcia zatrudnienia odmowa przyznania statusu osoby bezrobotnej nastąpić może tylko wówczas, gdy w konkretnym przypadku organ ustali, że pełnienie funkcji członka zarządu spółki prawa handlowego np. z uwagi na prowadzenie przez spółkę działalności gospodarczej, wyklucza możliwość podjęcia zatrudnienia (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie z dnia 14 maja 2014 r. o sygn. akt II SA/Go 257/14, dostępny w internetowej bazie orzeczeń NSA). W tym zakresie wbrew zarzutom skargi organy obu instancji zadość uczyniły obowiązkowi dostatecznego wyjaśnienia istotnych okoliczności w sprawie. Z analizy materiału aktowego badanej sprawy wynika, że organy dysponowały dowodami niezbędnymi dla dokonania prawidłowych i istotnych, z punktu widzenia materialnej podstawy rozstrzygnięcia, ustaleń faktycznych. Z jednej bowiem strony - na podstawie statutu wymienionej Spółdzielni A, jej wypisu z rejestru sądowego, umowy Nr [...] z dnia [...] r., jak i korespondencji podpisywanej przez skarżącego jako członka jej Zarządu. Tym samym ustaliły jaki był zakres obowiązków skarżącego. Stanowiły o tym odpowiednio § 45 Statutu Spółdzielni A określa, iż Zarząd kieruje działalnością Spółdzielni i reprezentuje ją na zewnątrz oraz podejmuje decyzje niezastrzeżone w Prawie spółdzielczym lub Statucie dla Walnego Zgromadzenia albo Rady Nadzorczej. W § 48 omawianego Statutu określono, że do składania oświadczeń woli w imieniu Spółdzielni powołani są dwaj członkowie Zarządu działający łącznie lub członek Zarządu wraz z osobą wyznaczoną przez Zarząd na zasadzie pełnomocnictwa. Z powyższego wynika, że członek Zarządu pełni tę funkcję do czasu odwołania przez Walne Zgromadzenie, ma określone prawa i obowiązki, które w przypadku skarżącego dotyczą składania oświadczeń woli wraz z drugim członkiem Zarządu. Biorąc pod uwagę powyższe, organ odwoławczy słusznie nie podzielił stanowiska, że pełnienie funkcji członka Zarządu Spółdzielni A nie ogranicza gotowości skarżącego do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, bowiem aktywnie angażuje się w kierowanie i reprezentowanie Spółdzielni na zewnątrz, na co wskazują również opisane w części historycznej okoliczności pozwalające na ocenę faktycznego obciążenia skarżącego czynnościami, które uniemożliwiają jego bycie w gotowości do podjęcie pracy oferowanej przez organ zatrudnienia. Mają zatem racje organy obu instancji orzekające w sprawie, kiedy wywodzą, że pełnienie funkcji członka zarządu tej konkretnej Spółdzielni A, prowadzącej działalność gospodarczą stanowi okoliczność zaprzeczającą gotowości i zdolności do podjęcia przez skarżącego zatrudnienia. Z drugiej strony trafnie organ II instancji odwołał się obowiązków członka spółdzielni socjalnej wynikających z art. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnych oraz art. 48 ustawy Prawo spółdzielcze, według którego przedmiotem działalności spółdzielni socjalnej jest prowadzenie wspólnego przedsiębiorstwa w oparciu o osobistą pracę członków, w tym również członka zarządu. Powyższe okoliczności znajdują odzwierciedlenie w zebranym w sprawie materiale dowodowym wskazujące precyzyjnie na zakres obowiązków skarżącego oraz w jakim zakresie przywołana Spółdzielnia prowadziła swą działalność, co pozwalało na poczynienie stosownych ustaleń w tym zakresie i sformułowanie oceny zaangażowania skarżącego w jej działalność. A w konsekwencji na wykazaniu przez organy, że pełnienie przez skarżącego funkcji członka jej Zarządu wiązało się z obowiązkami, które mogłyby ograniczać jej gotowość do podjęcia pracy w pełnym wymiarze. Z tych względów pod adresem obu organów orzekających w sprawie nie może być wyartykułowany skutecznie zarzut naruszenia przepisów art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a., a tym samym do przyjęcia, że skarżący nie spełniała przesłanki z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Stwierdzenie powyższego oznacza, że zarzuty skargi przedstawiają się jako niezasadne, co obligowało Sąd do oddalenia skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło