II OSK 2456/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 23 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] sp.k. z siedzibą w W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 11 czerwca 2015 r. sygn. akt II SA/Rz 500/15 odrzucającego skargę [...] sp.k. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec uznania za produkty uboczne pozostałości poprodukcyjnych postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 11 czerwca 2015 r. sygn. akt II SA/Rz 500/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę [...] sp.k. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lutego 2015 r. w przedmiocie sprzeciwu wobec uznania za produkty uboczne pozostałości poprodukcyjnych oraz zwrócił skarżącej Spółce kwotę 200 zł tytułem zwrotu wpisu od skargi. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że przedmiotowa skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", albowiem mimo wezwania Spółka nie przedłożyła dokumentu określającego sposób i osoby uprawnione do reprezentowania Spółki. Powyższe jest istotne z punktu widzenia oceny, czy skarga pochodzi od uprawnionego podmiotu. Jednocześnie Sąd zauważył, że sam nie jest uprawiony do pobrania odpowiedniego wydruku dotyczącego aktualnych informacji o podmiotach wpisanych do Krajowego Rejestru Sądowego, czy uzyskanie odpisu z KRS od sadu rejestrowego. Skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia wywiodła skarżąca Spółka zaskarżając je w całości i domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi do ponownego rozpoznania, ewentualnie orzeczenie w trybie art. 188 P.p.s.a. oraz orzeczenia o kosztach postępowania wg norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: 1. prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 4 ust. 4aa ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. Nr 121, poz. 770 ze zm.), polegające na niezastosowaniu powołanego przepisu podczas gdy, zdaniem skarżącego, z przepisu tego wynika uprawnienie sądu do samodzielnego pobrania wydruku komputerowego zawierającego aktualne informacje o podmiotach wpisanych do Rejestru, które to wydruki stosownie do treści art. 4 ust. 3 ww. ustawy mają moc dokumentów urzędowych, a więc na ich podstawie istnieje możliwość ustalenia sposobu reprezentacji Spółki i osób uprawnionych do jej reprezentowania, 2. w konsekwencji dokonanego naruszenia prawa materialnego, naruszenie przepisów postępowania, których uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 49 § 1 P.p.s.a. poprzez jego zastosowanie, wskutek bezpodstawnego przyjęcia, że w przedmiotowej sprawie brak złożenia przez skarżącą wraz ze skargą odpisu z KRS potwierdzającego umocowanie osób uprawnionych do działania w imieniu osoby prawnej i niewykonanie wezwania do przedłożenia tego dokumentu jest brakiem formalnym stanowiącym podstawę odrzucenia skargi, podczas gdy w ocenie skarżącego biorąc pod uwagę treść powołanych w punkcie 1 przepisów prawa materialnego pozostających w korelacji z niniejszym zarzutem, niewykonanie wezwania do złożenia w formie pisemnej wydruku z Krajowego Rejestru Sądowego nie powodowało, że skarga nie może otrzymać prawidłowego biegu, 3. prawa materialnego, tj. art. 2 w zw. z art. 7 i 45 ust. 1 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasady sprawiedliwości społecznej, zasady demokratycznego państwa prawnego i wynikającej z niej zasady działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa, a w konsekwencji ograniczenie de facto szeroko rozumianego prawa do sądu poprzez usankcjonowanie rozstrzygnięcia w sprawie organów pierwszej i drugiej instancji, bez jednoczesnego merytorycznego ustosunkowania się do argumentów zaprezentowanych przez skarżącego. W uzasadnieniu skarżąca Spółka zawarła argumenty na poparcie przytoczonych wyżej zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się zaistnienia przesłanek nieważności postępowania, enumeratywnie wymienionych w § 2 tego artykułu, zatem wniesioną skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach zakreślonych podniesionymi w jej treści zarzutami. Zaś tak rozpoznawana skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 49 § 1 P.p.s.a. poprzez przyjęcie przez Sąd, że nieprzedłożenie odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego jest brakiem stanowiącym podstawę do odrzucenia skargi w świetle ww. art. 4 ust. 4aa ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym. Zdaniem Spółki nieprzedłożenie przedmiotowego dokumentu nie stało na przeszkodzie nadaniu skardze dalszego biegu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego powyższego stanowiska nie sposób podzielić. Jak wynika z treści art. 28 § 1 P.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Zaś stosownie do treści art. 29 P.p.s.a. przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Brak w tym zakresie jest brakiem formalnym, uzupełnianym w trybie art. 49 § 1 P.p.s.a., który stanowi, że "jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej". Natomiast w sytuacji gdy strona, mimo prawidłowego w tym zakresie wezwania, nie uzupełniła braków formalnych skargi w zakreślonym terminie, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a., zobowiązany jest do jej odrzucenia. I w niniejszej sprawie z taką sytuacją mamy do czynienia. Jak wynika z akt sprawy skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2015 r. wniosła [...] sp.k. z siedzibą w W. W imieniu Spółki skargę podpisali B.C. i F.W. wg wskazania odpowiednio prezes i wiceprezes zarządu. Jednakże, wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 29 P.p.s.a., nie wykazano dokumentem umocowania tych osób do działania w imieniu skarżącej Spółki. W związku z powyższym prawidłowo Przewodniczący Wydziału II Sądu pierwszej instancji wezwał Spółkę do złożenia dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania Spółki, w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Bowiem za brak uniemożliwiający nadanie skardze dalszego biegu, wbrew twierdzeniom autora skargi kasacyjnej, uznać należy nieprzedłożenie dokumentu z którego wynika umocowanie danego podmiotu do działania w imieniu osoby prawnej. Dla oceny prawidłowości wniesienia skargi konieczne jest bowiem nie tylko ustalenie składu osobowego organu zarządzającego, ale i sposobu reprezentacji. Dopiero wszystkie te dane pozwalają na ocenę prawidłowości wniesionej skargi (porównaj: postanowienie NSA z dn. 12.06.2015 r. sygn. akt I OSK 1475/15, npubl.; postanowienie NSA z dn. 8.04.2015 r., sygn. akt I OSK 745/15, npubl., postanowienie NSA z dn. 15.12.2014 r., II FSK 3378/14, LEX nr 3378/14; postanowienie NSA z dn. 20.08.2013 r., sygn. akt I FSK 1435/13, npubl., postanowienie NSA z dn. 12.03.2013 r., sygn. akt I OSK 306/13, npubl.; postanowienie NSA z dn. 23.11.2012 r., sygn. akt I OSK 2698/12, LEX nr 1239441). W odniesieniu do spółek uzupełnienie przedmiotowego braku w praktyce polega na przedstawieniu dokumentu/dokumentów z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. Powyższej wykładni wskazanych przepisów w odniesieniu do dokumentu mającego wykazać umocowanie do działania w imieniu podmiotu wpisanego do Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego nie zmienia również treść art. 4 ust. 4aa ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym. Nie można bowiem podzielić poglądu pełnomocnika skarżącej Spółki, że możliwość samodzielnego pobrania przez sąd wydruku komputerowego aktualnych informacji o podmiotach wpisanych do Rejestru, czyni wezwanie do uzupełnienia braku w postaci odpisu z KRS zbędnym, co w konsekwencji powoduje niemożność odrzucenia skargi z powodu niewywiązania się z tego obowiązku. Nadto podkreślić należy, że to na stronie, stosownie do treści art. 29 P.p.s.a., spoczywa obowiązek wykazania nie tylko umocowania do działania w imieniu Spółki konkretnych osób fizycznych wchodzących w skład organu zarządzającego, ale i sposobu jej reprezentacji w przypadku zarządu wieloosobowego. Zatem Sąd nie miał obowiązku poszukiwać takich informacji we własnym zakresie (porównaj: postanowienie NSA z dn. 3.09.2013 r., sygn. akt I FSK 650/13). Tym samym i zarzut naruszenia art. 4 ust. 4aa ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym nie mógł zostać uznany za trafny. Nie można również podzielić poglądu, że Sąd pierwszej instancji odrzucając skargę w realiach niniejszej sprawy naruszył przepis art. 2 w zw. z art. 7 i 45 ust. 1 Konstytucji. Sądy administracyjne orzekają na podstawie procedury, w obrębie której toczy się postępowanie, z wykorzystaniem instrumentów będących w ich dyspozycji oraz przysługujących im kompetencji. Okoliczność, że w ramach procedury ustawodawca przewidział, iż nieuzupełnienie braków formalnych skargi, mimo uprzedniego wezwania w tym zakresie, skutkuje jej odrzuceniem, nie powoduje przecież, że w sytuacji gdy strona nie zareaguje na wezwanie do uzupełnienia braków i w konsekwencji poniesie z tego tytułu negatywne konsekwencje, zostaje naruszone prawo do sądu. Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zamyka drogi sądowej do dochodzenia naruszonych praw i wolności jednostki, lecz umożliwia każdemu skorzystanie z tego prawa w ramach określonej procedury. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 184 P.p.s.a. w zw. z art. 182 § 1 i 3 tej ustawy w brzmieniu sprzed noweli kwietniowej (Dz. U. z 2015 r., poz. 658), orzeczono jak w sentencji.