I SA/Wa 629/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędziowie WSA Anna Wesołowska (spr.) WSA Mirosław Gdesz Protokolant referent stażysta Joanna Kicińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi S. M. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 2248/10 oddala skargę. Wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2011 r., sygn. akt. I SA/Wa 2248/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę wniesioną przez Z. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (SKO) z dnia [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta [...] (Prezydent) z dnia [...], domawiającą przyznania następcom prawnym dawnych współwłaścicieli prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] róg [...], oznaczonej nr hip [...] lit. [...] o powierzchni [...] m2. Powyższy wyrok wobec nie wniesienia skargi kasacyjnej stał się prawomocny z dniem 30 czerwca 2011 r. Jedną ze stron postępowania zakończonego wydaniem powyższego wyroku był S. M. reprezentowany przez przedstawiciela dla nieznanego z miejsca pobytu ustanowionego postanowieniem Sądu Rejonowego [...] postanowieniem z dnia [....] sygn. akt. [...]. Pismem z dnia 13 kwietnia 2015 r. (data wpływu do Sądu 20 kwietnia 2015 r. ) S. M. (wnioskodawca), syn S. i M. M. wystąpił ze skargą o wznowienie prawomocnie zakończonego postępowania w sprawie I SA/Wa 2248/10. Jako podstawę prawną swojego wniosku powołał art. 271 pkt 2 p.p.s.a., w związku z art. 25 § 1 p.p.s.a., art. 26 § 1, art. 33 § 1 i § 2 p.p.s.a wskazując na brak zdolności sądowej i procesowej swojego ojca, S. M. jak również na brak należytej reprezentacji i pozbawienie jego, to jest wnioskodawcy, możności działania wskutek naruszenia przepisów prawa. Z uwagi na powyższe wnioskodawca wniósł o uchylenie w całości opisanego wyżej wyroku jak również uchylenie decyzji SKO i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta. W uzasadnieniu skargi o wznowienie wnioskodawca wyjaśnił, że jego ojciec S. M. zmarł w dniu [...], spadek po nim nabył wnioskodawca i jego matka, M. M. M. M. zmarła [...], a spadek po niej nabył w całości wnioskodawca. Nieuzasadnione było zatem ustanowienie w dniu [...] przedstawiciela dla nieznanego z miejsca pobytu S. M. Przedstawiciel taki może być bowiem ustanowiony jedynie dla osoby żyjącej. Wskutek powyższego, wnioskodawca nie brał udziału w postępowaniu. Wnioskodawca wyjaśnił, że o fakcie wydania wyroku dowiedział się w dniu 10 kwietnia 2015 r. w dacie zapoznawania się z aktami postępowania w sprawie I OSK 1554/14, toczącej się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym co nastąpiło wskutek uzyskania informacji datowanej na dzień 18 marca 2015 r. z Urzędu [...] opisującej przebieg postępowania w sprawie nieruchomości wnioskodawcy. W ocenie wnioskodawcy powyższe naruszenie przepisów postępowania skutkuje koniecznością wznowienia postępowania i uchylenia orzeczenia zapadłego w sprawie I SA/Wa 2248/10 oraz uchyleniem decyzji administracyjnych wobec przeprowadzenia postępowania w warunkach nieważności. Wnioskodawca poparł również stanowisko wyrażone w skardze Z. Ż. na decyzję SKO z dnia [...]. Uczestnicy postępowania w sprawie o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem prawomocnego wyroku tutejszego sądu, to jest Z. Z. i J. M. oraz [...] Sp. z o.o. i [...] Sp. z o. o. wnieśli o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego jest niezasadna, dlatego podlegała oddaleniu. Stosownie do art. 281 p.p.s.a., na rozprawie sąd rozstrzyga przede wszystkim o dopuszczalności wznowienia postępowania. W pierwszej kolejności Sąd zbadał przesłanki warunkujące dopuszczalność skargi o wznowienie postępowania. I tak, w ocenie Sądu, wnioskodawca wystąpił o wznowienie postępowania z zachowaniem wynikającego z art. 277 p.p.s.a trzymiesięcznego terminu. Termin ten rozpoczął bowiem bieg w dniu, w którym wnioskodawca dowiedział się o wydanym wyroku, co miało miejsce z dniem zapoznania się przez jego pełnomocnika z aktami postępowania toczącego się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie I OSK 1554/14, to jest w dniu 10 kwietnia 2015 r., skarga o wznowienia została natomiast złożona w dniu 20 kwietnia 2015 r. Sąd wskazuje, że nawet gdyby przyjąć, że wnioskodawca dowiedział się o wydanym wyroku z pisma z 18 marca 2015 r. wystosowanego przez Urząd [...], to również należałoby uznać, że skarga o wznowienie postępowania wniesiona została w terminie. Sąd uznał również, że skarga o wznowienie postępowania spełnia wymogi formalne wynikające z art. 279 p.p.s.a. oraz opiera się na ustawowej przesłance wznowienia, bowiem przywołuje art. 271 pkt 2 p.p.s.a. Sąd wskazuje jednak w tym miejscu, że pomimo spełniania wymogów formalnych wynikających z art. 279 p.p.s.a oraz pomimo powołania ustawowej przesłanki wznowienia postępowania, to jest przesłanki wskazanej w art. 271 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 25 § 1 p.p.s.a., art. 26 § 1, art. 33 § 1 i § 2 p.p.s.a. skarga o wznowienie postępowania sądowego podlegać winna oddaleniu. Przepis art. 271 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że aby doszło do wznowienia postępowania na powołanej wyżej podstawie dotyczącej naruszenia przepisów postępowania, wskutek których strona była pozbawiona możliwości działania, muszą zostać spełnione łącznie - trzy przesłanki: a) w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, b) strona została pozbawiona możności działania bez własnej winy oraz c) bezpośrednią i wyłączną przyczyną pozbawienia strony możności działania było naruszenie przepisów prawa (por. też wyroki NSA z dnia 21.01.2011 r., sygn. akt II FSK 1699/09, lex nr 952730, z dnia 24.08.2010 r., sygn. akt II OSK 131/10, lex 746461, z dnia 21.02.2006 r., sygn. akt II GSK 378/05, lex nr 193342, z dnia 17.07.2007 r., sygn. akt II OSK 1017/06, lex nr 354265). W postanowieniu z dnia 10.01.2012 r. sygn. akt II OSK 2637/11 (lex nr 1104204) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że: "Powołując się na brak możliwości działania, wnoszący skargę o wznowienie postępowania nie tylko winien uprawdopodobnić ten zarzut, ale przede wszystkim wskazać konkretne przepisy prawa, wskutek naruszenia których strona została pozbawiona możności działania." Wnioskodawca wskazał, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania to jest art. 25 § 1 p.p.s.a., art. 26 § 1, art. 33 § 1 i § 2 p.p.s.a. W ocenie sądu rozpoznającego sprawę, w toku postępowania zakończonego wydaniem wyroku z dnia z dnia 11 kwietnia 2011 r., sygn. akt. I SA/Wa 2248/10 nie doszło do naruszenia przywołanych przepisów postępowania w sposób skutkujący pozbawieniem wnioskodawcy możliwości działania. Jak wynika z akt sprawy zakończonej wydaniem wyroku z dnia 11 kwietnia 2011 r., sygn. akt. I SA/Wa 2248/10 jako jednego z uczestników postępowania wskazano S. M. (ojca wnioskodawcy), który wskazany został jako uczestników postępowania administracyjnego. S. M. reprezentowany był przez kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu i jak wynika ze skargi o wznowienie postępowania – zmarł w dniu [...]. Rzeczywiście, z art. 25 i 26 p.p.s.a wynika, że zdolność sądową i procesową w toku postępowania administracyjnego może mieć jedynie żyjąca osoba fizyczna, S. M., zmarły [...] nie mógł więc mieć zdolności sądowej w toku postępowania zakończonego wyrokiem z 11 kwietnia 2011 r. Jednakże sąd prowadzący postępowanie nie miał wiedzy o dacie śmierci S. M., doręczał wszystkie zawiadomienia w sprawie na adres przedstawiciela ustanowionego postanowieniem Sądu Rejonowego. W tym więc zakresie, nie można zarzucić sądowi naruszenia przepisów postępowania (por. wyrok NSA z dnia 27 maja 2014 r., I OSK 2752/12 ) Następnie zbadać należało, czy na skutek naruszenia przez sąd prawa, to jest wskazanych przez wnioskodawcę przepisów, został on pozbawiony możliwości działania. Zgodnie z art. 33 § 1 p.p.s.a., osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym a nie wniosła skargi jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Tymczasem okolicznością niesporną jest fakt, że wnioskodawca nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem decyzji SKO z dnia [....]. Oznacza to, że art. 33 § 1 p.p.s.a nie miał do niego zastosowania, a tym samym tutejszy sąd w toku postępowania zakończonego wydaniem wyroku z dnia 11 kwietnia 2011 r. nie naruszył powołanego przepisu. Zgodnie natomiast z art. 33 § 2 p.p.s.a., udział w charakterze pełnomocnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Oznacza to, że nawet w razie pominięcia danej strony w toku postępowania administracyjnego, może ona zgłosić swój udział w sprawie sądowoadministracyjnej. Jednak dla zastosowania tego przepisu wymagana jest aktywność podmiotu, który uznaje, że wynik postępowania administracyjnego dotyczy jego interesu prawnego. Sąd rozpoznający sprawę zakończoną wyrokiem z 11 kwietnia 2011 r. nie naruszył również tego przepisu – wnioskodawca bowiem nie zgłosił swojego udziału w sprawie sądowej w charakterze uczestnika postępowania (por. wyrok NSA z dnia 11 maja 2011 r II GSK 501/10 dostępne na stronie internetowej https://cbois.nsa.gov.pl). Okoliczność; że wnioskodawca nie brał udziału w charakterze strony w toku postępowania sądowego jest następstwem faktu, że nie brał udziału w charakterze strony w toku postępowania administracyjnego. Nie może to jednak skutkować wznowieniem postępowania sądowoadministracyjnego. Sąd rozpoznający sprawę w pełni podziela bowiem stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w cytowanym już wyroku NSA z dnia 11 maja 2011 r. IIGSK 501/10 oraz z dnia 8 lipca 2014 r. II GSK 690/13 (dostępne na stronie internetowej https://cbois.nsa.gov.pl) zgodnie z którym wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego uzasadniają tylko te przesłanki, które są następstwem zdarzeń powstałych w samym postępowaniu sądowym, nie zaś w postępowaniu administracyjnym, w którym ostatecznie rozstrzygnięto co do istoty sprawę administracyjną. Z akt administracyjnych nadesłanych przez SKO wynika, że wnioskodawca jednocześnie z wnioskiem o wznowienie postępowania sądowego złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego. Jak wynika z informacji przekazanych przez wnioskodawcę na rozprawie w dniu 29 czerwca 2015 r. do dnia rozprawy nie zostało wydane postanowienie o wznowieniu postępowania administracyjnego. W tej sytuacji sąd uznał, że nie zachodziły przeszkody do rozpoznania sprawy, bowiem jedynie w sytuacji w której przed datą wniesienia skargi o wznowienie do sądu wydane zostałoby postanowienie o wznowieniu postępowania administracyjnego, sąd zobowiązany byłby do zawieszenia postępowania sądowego z mocy art. 56 p.p.s.a. w związku z art. 276 p.p.s.a. Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 276 i 282 § 2 p.p.s.a. oddalił skargę o wznowienie postępowania.