I SA/Po 266/15

WyrokWSA w Poznaniu2015-09-17

Skład orzekający: Izabela Kucznerowicz, Małgorzata Bejgerowska, Waldemar Inerowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sfinansowane przez pracodawcę noclegi pracowników, wynikające z konieczności wykonywania obowiązków służbowych w terenie, stanowią przychód pracownika podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a w konsekwencji, czy pracodawca jako płatnik jest zobowiązany do pobrania i odprowadzenia zaliczki na podatek?
Ratio decidendi
Sfinansowane przez pracodawcę noclegi pracowników, które są niezbędne do efektywnego wykonywania obowiązków służbowych w terenie i wynikają z racjonalności ekonomicznej działalności pracodawcy, nie stanowią przychodu pracownika podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Świadczenie to jest spełnione w interesie pracodawcy, a nie pracownika, i nie przynosi pracownikowi wymiernej korzyści majątkowej ani nie zwalnia go z wydatków, które musiałby ponieść na cele osobiste. W związku z tym pracodawca nie jest zobowiązany do pobrania i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych z tego tytułu.
Stan faktyczny
Spółka A S.A. wystąpiła o interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania kosztów noclegów finansowanych pracownikom mobilnym, którzy wykonują pracę na wyznaczonym obszarze kraju. Spółka argumentowała, że noclegi te są niezbędne do efektywnego wykonywania obowiązków służbowych i wynikają z potrzeb pracodawcy, a nie pracownika, w związku z czym nie powinny stanowić przychodu pracownika. Organ podatkowy uznał jednak, że koszty te stanowią przychód pracownika i podlegają opodatkowaniu.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną Ministra Finansów i zasądzono od Ministra Finansów na rzecz skarżącej A Spółka Akcyjna kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska (spr.) Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2015r. sprawy ze skargi A Spółka Akcyjna na interpretację indywidualną Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych I. uchyla zaskarżoną interpretację; II. zasądza od Ministra Finansów działającego przez organ upoważniony Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej A Spółka Akcyjna kwotę [...] zł ( [...] złotych 00/100 ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem złożonym w dniu [...], uzupełnionym pismem z dnia [...], X. S.A. z siedzibą w X. wystąpiła, na podstawie art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm. - dalej w skrócie: "O.p.") do Dyrektora Izby Skarbowej w P. - upoważnionego przez Ministra Finansów do wydawania w jego imieniu interpretacji indywidualnych, o udzielenie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków płatnika. Opisując stan faktyczny i zdarzenie przyszłe wnioskodawczyni wskazała, że zatrudnia na podstawie umów o pracę osoby fizyczne wykonujące pracę w terenie (tzw. pracowników mobilnych). Każdy z takich pracowników ma w umowie o pracę zdefiniowane miejsce pracy jako obszar, którego wielkość jest ustalona na podstawie przyjętego przez pracodawcę podziału terytorialnego kraju (niezależnego od podziału administracyjnego kraju) i uzależniona od przypisanych pracownikowi obowiązków. W szczególnych przypadkach miejsce pracy może obejmować terytorium całego kraju. Charakter zadań wykonywanych przez pracowników w ramach stosunku pracy wiąże się z licznymi przejazdami z związku z wizytami w sklepach należących do Spółki, jak również spotkaniami z kontrahentami realizowanymi na terenie obszaru wskazanego w umowie o pracę konkretnego pracownika. Mając na uwadze fakt, że przejazdy odbywają się w granicach obszaru wskazanego w umowie o pracę jako miejsce wykonywania pracy przez pracowników oraz stanowią nieodłączny i stały element, wynikający z charakteru wykonywanych przez pracowników obowiązków, Spółka nie traktuje tego typu przejazdów oraz wizyt jako podróży służbowych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (tekst jedn. z 2014 r., poz. 1502 ze zm. - dalej w skrócie: "K.p."). Tym samym pracownicy nie otrzymują diet i innych należności przysługujących z tytułu podróży służbowych w oparciu o rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej. Uwzględniając efektywność pracy wykonywanej przez pracowników i ich mobilność, a także racjonalność ekonomiczną działalności prowadzonej przez Spółkę, w uzasadnionych przypadkach pracownicy nie wracają do miejsca zamieszkania po zakończeniu pracy w danym dniu, lecz nocują w miejscu umożliwiającym efektywne zakończenie pracy jednego dnia i jej rozpoczęcie w dniu kolejnym, przy czym koszty takiego noclegu ponoszone są przez Spółkę. Codzienne powroty pracowników do miejsca zamieszkania byłyby bowiem dla Spółki, jak również pracowników, nieuzasadnione ekonomicznie oraz powodowałyby konieczność spędzania każdego dnia dodatkowego czasu w podróży. Ponoszenie omawianych kosztów noclegu przez Spółkę w praktyce może przyjmować następujące formy: 1) pracownik dokonuje rezerwacji i ponosi wydatek samodzielnie - zwrot poniesionych wydatków przez pracowników następuje na podstawie faktury, rachunku bądź też innego dokumentu wystawionego przez usługodawcę na rzecz Spółki; 2) pracownik dokonuje rezerwacji i ponosi wydatek pokrywając go służbową kartą płatniczą - płatność z tego tytułu obciąża zatem bezpośrednio Spółkę; 3) pracownik dokonuje rezerwacji, a należność za nocleg zostaje uiszczona w formie bezpośredniego przelewu przez Spółkę; 4) Spółka dokonuje rezerwacji oraz opłaca nocleg za pracownika. W oparciu o tak przedstawiony opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego wnioskodawczyni zadała organowi podatkowemu następujące pytanie: czy korzystanie przez pracowników z noclegów, których koszt jest efektywnie ponoszony przez Spółkę będzie stanowić dla nich przychód ze stosunku pracy podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a w konsekwencji, czy Spółka, jako płatnik, jest zobowiązana obliczyć, pobrać i odprowadzić z tego tytułu zaliczkę na podatek? Zdaniem wnioskodawczyni, po stronie pracowników w związku z zapewnieniem (sfinansowaniem) im noclegów przez Spółkę nie powstanie przychód ze stosunku pracy, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a w konsekwencji Spółka nie będzie zobowiązana do obliczenia, pobrania i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych, albowiem pracownik otrzymując zagwarantowany przez Spółkę nocleg wypełnia tylko i wyłącznie obowiązki służbowe, wynikające z zawartej pomiędzy nim a Spółką umowy o pracę. Tym samym po stronie pracownika nie wystąpiło jakiekolwiek przysporzenie majątkowe służące realizacji celów osobistych pracownika. W ocenie Spółki przyjęcie odmiennego stanowiska prowadziłoby do paradoksalnego wniosku, że wartość związanych z obowiązkami pracownika wydatków pracodawcy powinna być proporcjonalnie przypisywana do przychodów pracowników z tytułu stosunku pracy - jako nieodpłatne świadczenie otrzymane przez pracownika. Wnioskodawczyni wskazała, że jednym z jej obowiązków jest ponoszenie wszelkich kosztów związanych z pracą świadczoną przez jej pracowników i obowiązek ten nie może być przerzucany na pracowników. Podkreślając, że konieczność noclegu i przejazdów pracownika wynika z potrzeb pracodawcy, a nie pracownika, Spółka zaakcentowała, że to ona jest jedynym beneficjentem noclegu zapewnionego pracownikom, gdyż ma to bezpośredni związek z realizacją jej potrzeb wynikających z prowadzonej przez nią działalności gospodarczej. Na potwierdzenie poprawności swojego stanowiska Spółka powołała liczne wyroki sądów administracyjnych, które zapadły w tożsamych stanach faktycznych. W interpretacji indywidualnej z dnia [...], nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w P., działając z upoważnienia Ministra Finansów, uznał stanowisko wnioskodawczyni za nieprawidłowe. Argumentując swoje stanowisko organ powołał się m.in. na przepisy art. 9 ust. 1, art. 10 ust. 1 pkt 1, art. 11 ust. 1, art. 12 ust. 1, art. 21 ust. 1 pkt 16 i art. 31 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm. - dalej w skrócie: "u.p.d.o.f."). W motywach interpretacji organ interpretacyjny stwierdził, że na gruncie przepisów prawa pracy nie ma przeszkód, aby katalog świadczeń związanych z pracą obowiązujący u danego pracodawcy przewidywał zapewnienie pracownikowi wyżywienia, noclegu, bądź zwrot kosztów noclegu, czy wyżywienia związanego z wykonywaniem zadań służbowych poza miejscowością zamieszkania pracownika. Organ zastrzegł jednak, że zapewnienie tego rodzaju świadczeń nie należy do obowiązków pracodawcy i uznał, iż zwrot pracownikowi zwiększonych kosztów wykonywania pracy (nie mający charakteru wynagrodzenia za pracę), stanowi dodatkowe świadczenie otrzymywane przez pracownika od pracodawcy. Podkreślono także, że świadczenia w postaci zapewnienia pracownikowi noclegu nie można utożsamiać z ustawowymi obowiązkami pracodawcy związanymi z porządkiem w zakładzie pracy, w tym z organizacją pracy lub wyposażeniem pracowników w narzędzia i materiały niezbędne do wykonywania pracy. Organ interpretacyjny zwrócił uwagę, że zasadą jest, iż wszelkie świadczenia pozostające w związku ze stosunkiem pracy powinny być traktowane jako element wynagrodzenia za pracę i w ten sam sposób opodatkowywane, tj. wraz z wynagrodzeniem za miesiąc, w którym zostały pracownikowi przekazane, chyba że korzystają ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 u.p.d.o.f. Zdaniem organu, skoro ustawodawca w katalogu zwolnień jednoznacznie określił, które dochody (m.in. uzyskiwane przez pracownika) korzystają ze zwolnienia, a wśród nich umieścił również te świadczenia, które pracownik uzyskuje w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych, to należy uznać, że wszelkiego rodzaju świadczenia uzyskane w ramach stosunku pracy stanowią przychód pracownika - opodatkowany lub korzystający ze zwolnienia. Gdyby ustawodawca zamierzał nie zaliczać do przychodu pracownika świadczeń uzyskiwanych w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych, to dałby temu jednoznaczny wyraz w przepisach. Skoro tak nie jest, to brak jest podstaw, aby twierdzić przeciwnie. Organ stwierdził, że za potwierdzeniem stanowiska zajętego w interpretacji przemawia fakt, że w katalogu zwolnień zawarte są dochody (świadczenia), które pracownik otrzymuje w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych. Dochód zwolniony z opodatkowania, to m.in. świadczenia uzyskiwane w ramach podróży służbowej, ekwiwalenty pieniężne za używane przez pracownika własne narzędzia (np. sprzęt, materiały). Organ podniósł, że zwolnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 16 u.p.d.o.f., obejmuje diety i inne świadczenia otrzymane przez pracownika za czas podróży służbowej, do wysokości określonej w odrębnych przepisach. Oznacza to, że zwolnienie przysługuje wyłącznie pod warunkiem, że pracownik odbywa podróż służbową w rozumieniu przepisów K.p. Pracodawca wysyłając pracownika w podróż służbową zobowiązany jest wypłacić pracownikowi dietę oraz inne należności na pokrycie kosztów związanych z podróżą służbową. Natomiast w przypadku, gdy pracownik nie jest w podróży służbowej - tak jak to ma miejsce w sprawie opisanej we wniosku - nie ma możliwości zastosowania do powyższych świadczeń zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 16 u.p.d.o.f. W konkluzji organ stwierdził, że finansowane przez Spółkę noclegi pracowników związane z wykonywaniem przez nich obowiązków służbowych, wynikających z umowy o pracę, stanowią przychód tychże pracowników ze stosunku pracy. Tym samym, na Spółce - występującej w roli płatnika - spoczywa obowiązek obliczania, pobierania i odprowadzania z tego tytułu zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. Odnosząc się do powołanych we wniosku wyroków sądów administracyjnych organ uznał, że nie mają one zastosowania w sprawie, podobnie jak inne orzeczenia sądów, w których zaprezentowano stanowisko odmienne, tożsame z poglądami organu. Po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa Spółka X., reprezentowana przez doradcę podatkowego, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, w której wniosła o uchylenie powyższej interpretacji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej interpretacji zarzucono naruszenie następujących przepisów: - art. 12 ust. 1 u.p.d.o.f. poprzez jego niewłaściwą wykładnię i uznanie, że wydatki Spółki na zapewnienie pracownikom noclegów związane z wykonywaniem przez nich obowiązków służbowych stanowią przychód ze stosunku pracy; - art. 31 u.p.d.o.f. poprzez jego zastosowanie i uznanie, że na Spółce spoczywa obowiązek obliczenia, pobrania i odprowadzenia zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych z tytułu wydatków ponoszonych przez Spółkę na noclegi pracowników, w sytuacji, gdy nie powinny one w ogóle stanowić przychodu po stronie tych pracowników i tym samym podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych; - art. 14c § 1 i § 2 oraz art. 121 § 1 w zw. z art. 14h O.p. poprzez uzasadnienie rozstrzygnięcia w sposób niepełny i podważający zaufanie do organów podatkowych. W argumentacji skargi strona skarżąca podniosła, że w judykaturze ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym nieodpłatnym świadczeniem w rozumieniu przepisów o podatkach dochodowych jest każde zdarzenie prawne i zjawisko gospodarcze, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu lub te wszystkie zdarzenia prawne i gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu przysporzenie majątku danej osobie, mające konkretny wymiar finansowy. Autorka skargi powołała się na wyrok z dnia 8 lipca 2014 r., o sygn. akt K 7/13, Trybunału Konstytucyjnego, z którego wynika, że nie każde nieodpłatne świadczenie stanowić będzie przychód pracownika, na podstawie art. 12 ust. 1 u.p.d.o.f., gdyż aby świadczenie takie podlegało opodatkowaniu po stronie pracownika pojawić się musi korzyść majątkowa, którą w przypadku świadczeń rzeczowych prowadzi do zaoszczędzenia wydatków. Z powyższego strona wywiodła, że wartość finansowanych przez nią noclegów w związku z wykonywaniem przez pracowników obowiązków służbowych nie może być w ogóle postrzegana w kategorii przychodu i tym bardziej nie może zostać uznana za przychód tych pracowników ze stosunku pracy, na podstawie art. 12 ust. 1 u.p.d.o.f. W związku z tym, Spółka jako płatnik nie jest zobowiązana do obliczenia, pobrania i odprowadzenia z tego tytułu zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych, zgodnie z art. 31 u.p.d.o.f. Skarżąca ponownie podkreśliła, iż korzystanie przez pracowników z noclegów, których koszt ona ponosi, w przypadku, gdy konieczność zagwarantowania noclegu pracownikom wynika z jej racjonalnego działania i nie jest związana w jakikolwiek sposób z indywidualnymi potrzebami pracowników, nie stanowi jakiegokolwiek nieodpłatnego świadczenia podlegającego podatkowi dochodowemu od osób fizycznych. Co więcej, jej zdaniem, wydatki te są ściśle związane z wykonywaniem przez pracowników obowiązków służbowych wynikających z art. 22 § 1 K.p. Skarżąca stanęła na stanowisku, że jedyną potencjalną możliwością skutkującą powstaniem przychodu po stronie pracownika jest sytuacja, w której Spółka zapewniłaby swoim pracownikom dodatkowe świadczenia (w tym np. w postaci noclegów) niepowiązane z wypełnieniem obowiązków służbowych. Takie okoliczności nie występują jednak w analizowanym przypadku, gdyż pracownicy korzystając z noclegów sfinansowanych przez Spółkę działają wyłącznie w jej interesie (wypełniając obowiązek służbowy), a nie w celu osiągnięcia prywatnych korzyści. Według strony obowiązek zapewnienia prawidłowej organizacji pracy w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym (zdarzeniu przyszłym) oznacza m.in. konieczność zapewnienia noclegów w przejazdach odbywanych przez pracowników, a zatem wypełnia dyspozycję art. 94 pkt 2 i 2a K.p. Autorka skargi zanegowała twierdzenie organu, że wszelkiego rodzaju świadczenia, uzyskane w ramach stosunku pracy stanowią przychód pracownika w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych - opodatkowany lub korzystający ze zwolnienia. Formułując zarzuty naruszenia prawa procesowego skarżąca podniosła, że organ nie dopełnił obowiązku odniesienia się do powołanych przez nią we wniosku orzeczeń, a mianowicie: wyroku Trybunału Konstytucyjnego oraz wyroku NSA z dnia 2 października 2014 r., o sygn. akt II FSK 2387/12, w zakresie braku opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych świadczeń związanych z pokrywaniem przez pracodawców kosztów noclegów pracowników mobilnych. Zdaniem Spółki powyższym zaniechaniem organ wykazał się brakiem merytorycznej poprawności i staranności, czym naruszył art. 14c § 1 i 2 O.p. oraz zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, wyrażoną w art. 121 § 1 O.p. W odpowiedzi na skargę organ interpretacyjny podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Sądy administracyjne dokonują kontroli legalności działań administracji publicznej, zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej w skrócie: "P.p.s.a."), poprzez orzekanie w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, w tym także pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Na podstawie art. 134 P.p.s.a. Sąd zobowiązany jest do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, które związane są z materią zaskarżonych aktów, a które mogą skutkować uchyleniem interpretacji, na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a. Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż dokonana sądowa kontrola zaskarżonej interpretacji w zakwestionowanym zakresie prowadzi do uznania jej za nieprawidłową. W ocenie Sądu w badanej sprawie doszło bowiem do naruszenia przepisów prawa materialnego. Istota sporu w badanej sprawie dotyczy rozstrzygnięcia, czy wartość noclegu finansowanego przez Spółkę pracownikom, którzy jako miejsce świadczenia pracy będą mieli wskazany określony region lub obszar całej Polski, będzie stanowiła dla tych pracowników przychód ze stosunku pracy w rozumieniu art. 12 u.p.d.o.f., jak twierdzi organ interpretacyjny. Czy też rację ma strona skarżąca, która stoi na stanowisku, że w związku z zapewnieniem (sfinansowaniem) pracownikom noclegów nie powstanie u nich przychód ze stosunku pracy, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, a w konsekwencji Spółka nie będzie zobowiązana do obliczenia, pobrania i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych, albowiem pracownik otrzymując zagwarantowany przez Spółkę nocleg wypełnia tylko i wyłącznie obowiązki służbowe, wynikające z zawartej pomiędzy nim a Spółką umowy o pracę. Dokonując analizy spornej kwestii należy odwołać się do, powołanego również przez stronę skarżącą, wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 lipca 2014 r. (o sygn. akt K 7/13), w którym Trybunał uznał, że art. 12 ust. 1 oraz art. 12 ust. 3 w związku z art. 11 ust. 2-2b u.p.d.o.f. są zgodne z art. 2 w związku z art. 217 Konstytucji RP, jeżeli są rozumiane w ten sposób, że "inne nieodpłatne świadczenie" oznacza wyłącznie otrzymane przez pracownika przysporzenie majątkowe o indywidualnie określonej wartości. W uzasadnieniu tego wyroku Trybunał sprecyzował, że za przychód pracownika mogą być uznane tylko takie świadczenia, które zostały spełnione za jego zgodą i w jego interesie (a nie w interesie pracodawcy) i przyniosły mu korzyść w postaci powiększenia aktywów lub uniknięcia wydatku, który musiałby ponieść, a korzyść ta jest wymierna i przypisana indywidualnemu pracownikowi (nie jest dostępna w sposób ogólny dla wszystkich podmiotów). Mając na względzie powyższe Sąd w składzie orzekającym uważa, że skorzystanie przez pracownika ze świadczenia w postaci noclegu, nawet wykupionego przez niego samodzielnie, nie jest świadczeniem spełnionym w jego interesie, ale w interesie pracodawcy. Z samego wniosku wynika bowiem jednoznacznie, że z uwagi na racjonalność ekonomiczną działalności prowadzonej przez Spółkę, w uzasadnionych przypadkach pracownicy nie wracają do miejsca zamieszkania po zakończeniu pracy w danym dniu, lecz nocują w miejscu umożliwiającym efektywne zakończenie pracy jednego dnia i jej rozpoczęcie w dniu kolejnym. Sama skarżąca podkreśliła, że codzienne powroty pracowników do miejsca zamieszkania byłyby dla Spółki, jak również pracowników, nieuzasadnione ekonomicznie oraz powodowałyby konieczność spędzania każdego dnia dodatkowego czasu w podróży. Sporne świadczenie, wbrew twierdzeniom organu, nie przynosi zatem wprost pracownikowi korzyści w postaci powiększenia aktywów lub uniknięcia wydatków, które musiałby ponieść. Zapewnienie noclegów pracownikom leży bowiem wyłącznie w interesie pracodawcy, a nie pracowników, którzy swoje potrzeby mieszkaniowe zaspokajają w innym miejscu i w inny sposób oraz którzy – gdyby nie konieczność wywiązania się z obowiązków wynikających z umowy o pracę – nie mieliby powodu do ponoszenia kosztu takich noclegów (por. wyrok NSA z dnia 19 września 2014 r., o sygn. akt II FSK 2280/12, dostępny: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponoszenie przez pracodawcę wydatków w celu zapewnienia noclegów pracownikowi – przyjmując wskazane przez Trybunał Konstytucyjny kryterium oceny – jest świadczeniem poniesionym w interesie pracodawcy, ponieważ to jemu przynosi konkretną i wymierną korzyść w postaci, wykonanej przez pracownika, prawidłowo i wydajnie pracy. Nie sposób pominąć, że przepisy prawa pracy nie nakładają na pracownika obowiązku ponoszenia za pracodawcę wydatków związanych ze świadczeniem pracy, a wszystkie wynikające z tego tytułu koszty winien pokrywać pracodawca. Z treści art. 94 K.p. wynika bowiem jednoznacznie, że pracodawca jest obowiązany w szczególności: organizować pracę w sposób zapewniający pełne wykorzystanie czasu pracy, jak również osiąganie przez pracowników, przy wykorzystaniu ich uzdolnień i kwalifikacji, wysokiej wydajności i należytej jakości pracy (pkt 2), organizować pracę w sposób zapewniający zmniejszenie uciążliwości pracy, zwłaszcza pracy monotonnej i pracy w ustalonym z góry tempie (pkt 3). Skoro zatem prawidłowe i efektywne wykonywanie obowiązków pracowniczych wymaga od pracownika nocowania w hotelu, aby w określonym czasie wynikającym z kontaktów handlowych pracodawcy i kontrahenta dotrzeć do kontrahenta, to zapewnienie tej możliwości przez pracodawcę nie jest w istocie korzyścią pracownika, ale właśnie wypełnieniem przez pracodawcę ustawowego obowiązku prawidłowego organizowania pracy tak, aby była ona wydajna i należytej jakości. Zapewnienie możliwości nocnego wypoczynku odpowiada także obowiązkowi pracodawcy organizowania pracy w sposób zmniejszający uciążliwość pracy (por. wyrok NSA z dnia 2 października 2014 r., o sygn. akt II FSK 3870/12, dostępny: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu organ interpretacyjny nie wykazał, jaką faktyczną korzyść, rozumianą jako otrzymane przez pracownika do własnej dyspozycji świadczenie, którym może swobodnie zarządzać i rozporządzać, przeznaczając na zaspokojenie własnych potrzeb, uzyskuje pracownik. Zapewnienie noclegu przez pracodawcę pracownikowi służy wyłącznie realizacji obowiązku pracowniczego – pracownik nie ma tutaj żadnej swobody w zarządzaniu i rozporządzeniu tym świadczeniem; wykorzystuje je w konkretnym celu – wykonaniu swoich obowiązków pracowniczych. Mając na względzie powyższe Sąd w składzie orzekającym stwierdza naruszenie przez organ interpretacyjny przepisu art. 12 ust. 1 w zw. z art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f. Konsekwencją czego jest uznanie, że zwrotu wydatków poniesionych przez pracowników w związku z wykonywaniem wynikających z umowy o pracę obowiązków służbowych nie należy traktować jako przychodu ze stosunku pracy i tym samym pobierać i odprowadzać z tego tytułu zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. Trafny jest zatem pogląd strony skarżącej, że nie będą na niej ciążyć obowiązki obliczenia, pobrania i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych, o których mowa w art. 31, art. 32 i art. 38 u.p.d.o.f. Odnosząc się do zarzutów skargi natury procesowej Sąd stwierdza, że w świetle opisanego powyżej naruszenia przepisów prawa materialnego organ niezasadnie pominął ukształtowaną już linię orzeczniczą opartą na orzeczeniach: TK i NSA, powołanych we wniosku i skardze. Dodatkowo Sąd w składzie orzekającym stwierdza, że nie podziela poglądu wyrażonego w wyroku WSA w Krakowie z dnia 8 maja 2012 r., o sygn. akt I SA/Kr 299/12 oraz odstępuje od poglądów zawartych w wyrokach WSA w Poznaniu: z dnia 13 lutego 2013 r., o sygn. akt I SA/Po 965/12 i z dnia 7 listopada 2013 r., o sygn. akt I SA/Po 378/13).www.orzeczenia.nsa.gov.pl Przy ponownym rozpatrzeniu wniosku o udzielenie interpretacji organ będzie zobowiązany, na podstawie art. 153 P.p.s.a., do uwzględnienia przedstawionej powyżej oceny prawnej. Mając na względzie powyższe Sąd orzekł, na podstawie art. 146 § 1 P.p.s.a., jak w pkt I sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego orzeczono, w oparciu o treść art. 200 i art. 205 § 2 i § 4 P.p.s.a., w pkt II sentencji, w kwocie równej uiszczonemu wpisowi sądowemu od skargi, wysokości opłaty skarbowej od pełnomocnictwa i kosztów zastępstwa procesowego doradcy podatkowego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło