I OZ 1144/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska po rozpoznaniu w dniu 7 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy z zażalenia T.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 12 czerwca 2015 r. o sygn. akt IV SA/Wr 225/15 z wniosku T.W. o wstrzymanie wykonania decyzji Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 24 lutego 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłat za powtarzane przedmioty postanawia: oddalić zażalenie. Pismem z dnia 17 marca 2015 r. T.W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na decyzję Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 24 lutego 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z opłat za powtarzane przedmioty. W skardze został zawarty wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zaskarżonym postanowieniem oddalił wniosek. Sąd wskazał w uzasadnieniu, że skarżący wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w żaden sposób nie uzasadnił. Tymczasem, w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, iż do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno się bowiem odnosić do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego twierdzenia powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej. Natomiast brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. post. NSA z 30 listopada 2004 r. GZ 120/04, post. NSA z dnia 18 maja 2004 r., FZ 65/04). Mając to na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił wniosek. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł T.W.. Jego zdaniem, w konsekwencji zaskarżonej decyzji, dojdzie do niezaliczenia przez niego roku i skreślenia z listy studentów, z uwagi na nie otrzymanie karty okresowej osiągnięć studenta pozwalającej na wpisanie ocen. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie – mimo częściowo wadliwego uzasadnienia – odpowiada prawu. Wbrew bowiem ocenie Sądu pierwszej instancji, nie brak uzasadnienia wniosku, a jego przedmiot determinuje odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast w myśl art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, na które wniesiono skargę, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji powołana została do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłaby dla strony wywołać taka decyzja, zanim zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem legalności. Instytucja wstrzymania wykonania aktu lub czynności dotyczy przy tym aktów i czynności wykonalnych tj. nadających się do wykonania i wymagających wykonania. Przedmiotem wykonania aktu jest każde zachowanie się podmiotu zobowiązanego do jego wykonania (adresata rozstrzygnięcia) polegające na działaniu, zaniechaniu pewnego działania, znoszeniu zachowań innych podmiotów czy nawet świadczeniu w rozumieniu prawa cywilnego. Cechy wykonalności nie mają zaś zasadniczo akty odmowne (zob. T. Woś, w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. T. Woś, Warszawa 2011, s. 424-428; B. Dauter, w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009, s. 205-205; Z. Kmieciak, Ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, "Państwo i Prawo" 2003, nr 5, s. 19, 26; A. Skoczylas, Glosa do postanowienia NSA z dnia 17 lipca 2006 r. o sygn. akt I FZ 281/06, "Orzecznictwo Sądów Polskich" 2007, nr 6, s. 461-462). Podobne stanowisko prezentowane jest także w orzecznictwie sądów administracyjnych, które zaznaczają, iż nie może być mowy o wykonaniu decyzji odmownej, gdyż nie posiada ona przedmiotu wykonania. Z tego względu nie można skutecznie domagać się jej wstrzymania (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 1 lipca 2015 r. o sygn. akt I OSK 1547/15; z dnia 1 lipca 2015 r. o sygn. akt I OZ 724/15; z dnia 8 lutego 2011 r. o sygn. akt I OZ 85/11; z dnia 20 stycznia 2011 r. o sygn. akt I OZ 24/11; z dnia 8 grudnia 2010 r. o sygn. akt II OZ 1254/10; z dnia 4 sierpnia 2010 r. o sygn. akt II FZ 360/10; z dnia 25 maja 2005 r. o sygn. akt II OZ 458/05 – publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podsumowując, wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji może być tylko wówczas skuteczny, gdy przedmiot tej decyzji nadaje się do wykonania. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie jej przedmiotem jest decyzja odmawiająca zwolnienia z opłat za powtarzane przedmioty, która nie podlega wykonaniu w wyżej zaprezentowanym rozumieniu. Wobec powyższego, należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia na podstawie 61 § 3 p.p.s.a. Warto zaznaczyć, że wbrew oczekiwaniom skarżącego, nawet wstrzymanie tej decyzji nie doprowadziłoby do wstrzymania konieczności uiszczenia przez niego należnych wobec uczelni opłat, gdyż podstawą do ich roszczenia przez szkołę wyższą nie jest przedmiotowa decyzja, lecz zawarta ze skarżącym umowa nr [...] (k. 34-37 akt administracyjnych). Z tego względu sąd administracyjny nie miał kompetencji do wstrzymania wykonalności roszczenia uczelni wobec studenta w zakresie opłaty za powtarzane przedmioty, gdyż nie jest to przedmiotem rozważanej sprawy sądowoadministracyjnej. Przedmiotem tym jest bowiem kwestia prawidłowości odmowy zwolnienia przez uczelnię skarżącego z opłat za powtarzane przedmioty, a nie wymagalność opłat. Tego rodzaju odmowa nie pozbawia zatem skarżącego żadnego uprawnienia i nie rzutuje na jego prawo do nauki (art. 70 ust. 1 Konstytucji RP). Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji niniejszego postanowienia.