I SA/Sz 53/16

WyrokWSA w Szczecinie2016-02-10

Skład orzekający: Alicja Polańska, Marzena Kowalewska, Kazimierz Maczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy darowizna znaku towarowego, otrzymanego wcześniej od syna przez osobę fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?
Ratio decidendi
Darowizna składnika majątku osobistego (prywatnego) przez osobę fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów ustawy o VAT. Aby czynność jednorazowej darowizny znaku towarowego była opodatkowana, należałoby wykazać, że osoba fizyczna działała w charakterze producenta, handlowca lub usługodawcy z zamiarem wielokrotnego wykonywania tych czynności, co w analizowanej sprawie nie miało miejsca. Organ błędnie zinterpretował przepisy, uznając sam charakter znaku towarowego za wystarczający do objęcia czynności opodatkowaniem VAT.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni, osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej, zwróciła się o interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania podatkiem VAT darowizny znaku towarowego, który otrzymała od syna. Wnioskodawczyni uważała, że czynność ta nie podlega VAT, ponieważ dotyczy majątku prywatnego i nie jest związana z działalnością gospodarczą. Dyrektor Izby Skarbowej uznał jednak, że czynność ta stanowi działalność gospodarczą i podlega opodatkowaniu VAT, argumentując, że charakter znaku towarowego wyklucza jego wykorzystanie na cele osobiste. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną interpretację.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną i zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz M. K. kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Sędzia WSA Kazimierz Maczewski, Protokolant starszy sekretarz sądowy Lidia Maląg, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 lutego 2016 r. sprawy ze skargi M. K. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia 29 września 2015 r. nr [...] w przedmiocie zastosowania przepisów prawa podatkowego 1. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz M. K. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 7 lipca 2015 r. M.K. złożyła wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług (wpływ do Dyrektora Izby Skarbowej w B.: 10 lipca 2015 r.). We wniosku wnioskodawczyni przedstawiła następujący stan faktyczny i zdarzenie przyszłe: Wnioskodawczyni jest osobą fizyczną, nieprowadzącą działalności gospodarczej. Nie jest również zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług. Wnioskodawczyni w przyszłości może otrzymać od syna prowadzącego działalność gospodarczą znak towarowy wraz prawami ochronnymi do tego znaku. Znak towarowy będzie zarejestrowany w Urzędzie Harmonizacji Rynku Wewnętrznego (OHIM), jako wspólnotowy znak towarowy, chroniony prawem ochronnym na zasadach wynikających z Rozporządzenia Rady (WE) NR 207/2009 z 26 lutego 2009 r. w sprawie wspólnotowego znaku towarowego (Dz.U.UE.L.2009.78.1). Wnioskodawczyni nie wyklucza, że po pewnym czasie dokona darowizny tego znaku towarowego na rzecz swojego syna, od którego uprzednio go otrzymała. W związku z tak przedstawionym stanem faktycznym i zdarzeniem przyszłym, wnioskodawczyni zadała następujące pytanie: "Czy darowizna znaku towarowego będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?" Przedstawiając własną ocenę stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego, wnioskodawczyni wskazała, że ponieważ nie jest ona podatnikiem podatku od towarów i usług, to nieodpłatne przekazanie znaku towarowego nie będzie podlegało opodatkowaniu tym podatkiem. Opodatkowaniu mogą podlegać te czynności, w przypadku których spełniony został zarówno podmiotowy jak i przedmiotowy zakres opodatkowania, tzn. podmiot mający cechę podatnika wykona czynność podlegającą opodatkowania, przy czym, dany podmiot będzie podatnikiem podatku od towarów i usług jedynie w odniesieniu do czynności opodatkowanych, które wykonywał w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. W ocenie wnioskodawczyni, uznanie aktywności danego podmiotu za działalność gospodarczą nie jest uzależnione od celu takiej działalności ani od jej rezultatu, w szczególności działalność ta nie musi być prowadzona w celu osiągnięcia zysku. Jednakże, podmiot który wykonuje jedynie czynności nieodpłatne nie może być uznany za podatnika podatku od towarów i usług. Dlatego też, oceniając czy dana transakcja podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług należy ustalić, czy wykorzystywanie danego dobra następuje w celu uzyskiwania stałych dochodów oraz czy podmiot ma zamiar dokonywania czynności w sposób powtarzalny. Transakcja dotycząca majątku prywatnego osoby fizycznej, tj. takiego który nie jest wykorzystywany na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej i nie jest przedmiotem tej działalności, pozostaje poza system VAT. W konsekwencji, wnioskodawczyni zajęła stanowisko, że nie wytworzyła znaku towarowego w celu czerpania z niego korzyści (brak zysków osiąganych w sposób stały i zarobkowy z tytułu dzierżawy znaku), tym samym - nie ma podstaw do uznania jej za podatnika podatku od towarów i usług. W rezultacie, nieodpłatne przekazanie znaku w formie darowizny nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Na potwierdzenie swojego stanowiska wnioskodawczyni przywołała orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz sądów administracyjnych, a także stanowisko Ministra Finansów przedstawione w indywidualnych interpretacjach prawa podatkowego. Dyrektor Izby Skarbowej w B., działający z upoważnienia Ministra Finansów, [...] wydał interpretację indywidualną nr [...], w której stanowisko wnioskodawczyni uznał za nieprawidłowe. Według organu, definicja działalności gospodarczej zawarta w ustawie ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie terminem "podatnik" te wszystkie podmioty, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Nadto, z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatkuod towarów i usług (Dz.U.2011.177.1054 ze zm., dalej: "u.p.t.u.") wynika,że pod termin działalność gospodarcza obejmuje także czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. W tym przypadku, decydujące znaczenie ma stałość, ciągłość wykorzystywania majątku, przy czym, przez ciągłość wykorzystywania składników majątku rozumieć należy także wykorzystywanie majątku, które charakteryzuje się powtarzalnością lub długim okresem trwania. Podatnikiem podatku od towarów i usług jest każda osoba, która dokonuje czynności podlegających opodatkowaniu, przy czym czynności te powinny być związane z działalnością zdefiniowaną jako działalność gospodarcza, tj. wszelką działalnością producentów, handlowców lub osób świadczących usługi, włącznie z górnictwem i działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. W konsekwencji, organ wyraził stanowisko, że czynność wnioskodawczyni nieodpłatnego przekazania na rzecz syna znaku towarowego, który wcześniej od niego otrzymała, będzie stanowić działalność gospodarczą, zgodnie z art. 15 ust. 2 u.p.t.u., a wnioskodawczyni będzie występować w tej czynności jako podatnik podatku od towarów i usług, o którym mowa w art. 15 ust. 1 u.p.t.u. Charakter znaku towarowego i korzyści wynikające z faktu bycia jego właścicielem wykluczają, aby mógł być on wykorzystywany na cele osobiste. Funkcje znaku towarowego, czyli oznaczenie pochodzenia, jakościowa oraz reklamowa, powodują, że niemożliwe jest skuteczne realizowanie praw z niego wynikających w sferze życia prywatnego, w oderwaniu od działalności gospodarczej. Nadto, trudno jest wskazać okoliczności, kiedy i w jaki sposób znak towarowy miałby służyć celom osobistym osoby fizycznej. Możliwe jest samo posiadanie praw do znaku towarowego i niekorzystanie z nich. Jednak, gdy dochodzi do realizacji uprawnień z niego wynikających, zawsze jest to cel zarobkowy, a nie osobisty. Nie zgadzając się z ww. interpretacją indywidualną, pismem z dnia 16 października 2015 r., wnioskodawczyni wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa. Dyrektor Izby Skarbowej w B., działający z upoważnienia Ministra Finansów, stwierdził brak podstaw do zmiany indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, co przedstawił w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, zawartej w piśmie z dnia 8 grudnia 2015 r. nr [...], doręczonym wnioskodawczyni 11 grudnia 2015 r. W skardze na powyższą interpretację indywidualną, złożonej 14 grudnia 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, skarżąca wniosła o jej uchylenie, zarzucając naruszenie: 1) art. 15 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u. poprzez błędną interpretację i przyjęcie, że w opisanym stanie faktycznym skarżąca wystąpi w roli podatnika podatku od towaru i usług; 2) art. 14c § 1 i § 2 w zw. z art. 121 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2012.749 ze zm., dalej: "o.p.") poprzez brak odniesienia się do argumentacji skarżącej oraz brak wskazania uzasadnienia prawnego, które tłumaczyłoby uznanie stanowiska skarżącej za nieprawidłowe, a w konsekwencji - postępowanie w sposób niebudzący zaufania do organu podatkowego; 3) art. 14a § 1 o.p. poprzez nieuwzględnienie przez organ interpretacyjny w zaskarżonej interpretacji orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej; 4) art. 120 o.p. poprzez pominięcie brzmienia art. 15 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u. i zajęcie stanowiska na podstawie kryteriów, które nie wynikają z treści przepisów ustaw podatkowych, tj. przyjęcie, że posiadanie znaku towarowego jest zawsze równoznaczne z prowadzeniem działalności gospodarczej. W uzasadnieniu skargi skarżąca zarzuciła, że zaprezentowany przez organ proces wykładni jest sprzeczny z zajętym stanowiskiem (brak relacji wynikania pomiędzy wykładnią a rezultatem tej wykładni). W ocenie skarżącej, argumentacja organu dotycząca art. 15 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u., prowadzi do wniosku, że w opisanym zdarzeniu przyszłym nie wystąpi ona w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, ponieważ nie działa jako podmiot profesjonalny oraz nie wykonuje opisanej czynności w sposób stały i ciągły. Ponadto, według skarżącej, organ nie dokonał interpretacji przepisów prawa podatkowego mających zastosowanie w sprawie, zwłaszcza nie dokonał wykładni takich terminów, jak: "zarobkowy charakter działalności gospodarczej", jej ciągłość i powtarzalność oraz "wykorzystywanie w związku z prowadzoną działalnością". Skarżąca zarzuciła także, że organ nie odniósł się w zasadzie do żadnych okoliczności stanu faktycznego, które mają zasadniczy wpływ na ocenę podatkową przyszłej darowizny. W szczególności, organ nie wyjaśnił, jakie elementy stanu faktycznego wpłynęły na uznanie, że czynność mająca być wykonaną przez skarżącą ma charakter profesjonalny, ciągły i zarobkowy i nie odniósł się do przedstawionej przez skarżącą argumentacji, ani też do przywołanego w treści wniosku orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz sądów administracyjnych. Dyrektor Izby Skarbowej w B., działający z upoważnienia Ministra Finansów, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje stanowisko zawarte w wydanej interpretacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2014.1647), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ze zm.), dalej zwanej "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne na podstawie kryterium zgodności z prawem. Zgodnie zaś z art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. Należy także zauważyć, że na mocy art. 1 pkt 18 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2015.658) w p.p.s.a. po art. 57 dodano przepis art. 57a w następującym brzmieniu: "Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.". Nadto, znowelizowano także przepis art. 134 § 1 p.p.s.a., przez nadanie mu następującego brzmienia: "Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a." (art. 1 pkt 33 ustawy nowelizującej). Zmiana ta weszła w życie 15 sierpnia 2015 r. (art. 3 ustawy nowelizującej) i stosuje się ją do przepisów p.p.s.a. w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2-8, pkt 10-14, pkt 19-32, pkt 34-39, pkt 41-47, pkt 51, pkt 52, pkt 55, pkt 57, pkt 58, pkt 60-69, pkt 71, pkt 72 i pkt 74-81 również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy p.p.s.a. w brzmieniu dotychczasowym. Zatem, wobec tego, że postępowanie zostało zainicjowane wnioskiem skarżącej w dniu 10 lipca 2015 r. (data wpływu do organu), w sprawie znajdują zastosowanie przepisy p.p.s.a. w brzmieniu dotychczasowym (sprzed 15 sierpnia 2015 r.). Istota sporu w sprawie dotyczy interpretacji przepisów art. 15 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u. W ocenie skarżącej, która jest osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej, niezarejestrowaną jako podatnik podatku od towarów i usług, dokonanie przez nią darowizny znaku towarowego (wraz z prawami ochronnymi do tego znaku) na rzecz syna nie będzie objęte zakresem ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem czynność ta będzie dotyczyć majątku prywatnego osoby fizycznej, tj. takiego który nie jest wykorzystywany na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej i nie jest przedmiotem tej działalności. W ocenie organu, istota znaku towarowego i korzyści wynikające z faktu bycia jego właścicielem wykluczają, aby mógł być on wykorzystywany na cele osobiste, zatem każde rozporządzenie prawem do znaku towarowego jest związane z działalnością gospodarczą, a tym samym podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Według składu orzekającego w sprawie, nie budzi również wątpliwości, że uzasadnienie prawne, o którym mowa jest w art. 14c § 2 o.p. powinno stanowić rzetelną informację dla wnioskodawcy, dlaczego w jego sprawie dane przepisy znajdują zastosowanie oraz dlaczego wyrażony przez niego pogląd nie zasługuje na uwzględnienie. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie prawne obejmuje wyjaśnienie przepisów prawa podatkowego objętych daną interpretacją oraz wskazanie ich prawidłowej wykładni. Oznacza to, że odpowiedź organu winna być tak sformułowana, aby wnioskodawca uzyskał informację, co do trafności jego stanowiska, a sama interpretacja ma wyjaśnić w wyczerpujący i rzetelny sposób, jaki przepis lub, jakie przepisy znajdą zastosowanie w jego indywidualnej sprawie. Nie może się więc ograniczać się do przytoczenia przepisów prawa bez dokonania ich wykładni i oceny możliwości zastosowania w opisanej we wniosku sytuacji (por. wyrok NSA z dnia 7 listopada 2013 r., sygn. akt I FSK 1147/13; wyrok WSA w Krakowie z dnia 24 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Kr 1865/14). Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozstrzyganej sprawy wskazać należy, że przedstawiając stan faktyczny skarżąca wskazała, że (1) nie prowadzi działalności gospodarczej, (2) nie jest podatnikiem podatku od towarów i usług, (3) znak towarowy wraz z prawami ochronnymi do tego znaku otrzyma w drodze darowizny od syna, (4) po pewnym czasie może dokonać darowizny otrzymanego znaku na rzecz syna, od którego otrzymała ten znak. W uzasadnieniu swojego stanowiska skarżąca wskazała nadto, że skoro nie wytworzyła znaku towarowego w celu czerpania z niego stałych korzyści (nie osiągała zysków w sposób stały i zarobkowy z tytułu dzierżawy znaku), tym samym nie powinna być uznana za podatnika podatku od towarów i usług w rozumieniu art. 15 ust. 1 u.p.t.u., a w rezultacie nieodpłatne przekazanie w formie darowizny znaku towarowego nie będzie podlegać opodatkowaniu. Natomiast, organ - odnosząc się do tak przedstawionego stanu faktycznego i stanowiska wnioskodawcy - ograniczył się jedynie do przytoczenia przepisów u.p.t.u. określających przedmiot opodatkowania tym podatkiem oraz przepisów zawierających definicje takich terminów, jak: "dostawa towarów", "usługa", "podatnik podatku od towarów i usług", oraz "działalność gospodarcza". Nadto, organ przywołał brzmienie art. 888 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U.2014.121 ze zm.), w którym zawarto definicję darowizny, oraz art. 8 ust. 1, art. 10 i art. 153 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz.U.2013.1410 ze zm.). Organ nie wyjaśnił jednak jakie elementy stanu faktycznego wpłynęły na uznanie skarżącej za podatnika podatku od towarów i usług, chociaż jak wskazał "(...) pod pojęciem działalności gospodarczej należy rozumieć także czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. W tym przypadku decydujące znaczenie ma stałość, ciągłość wykorzystywania majątku. (...). Przy czym przez ciągłość wykorzystywania składników majątku rozumieć należy także wykorzystanie majątku, które charakteryzuje się powtarzalnością lub długim okresem trwania. Z przytoczonych regulacji wynika, że podatnikiem podatku od towarów i usług jest każda osoba, która dokonuje czynności podlegające opodatkowaniu, przy czym czynności te winny być związane z działalnością zdefiniowaną jako działalność gospodarcza, tj. wszelką działalnością producentów, handlowców lub/i osób świadczących usługi, włącznie z górnictwem i działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie.". Powyższe rozważania organu (a właściwie ich brak) nie prowadzą do uzasadnionego wniosku, że czynność nieodpłatnego przekazania na rzecz syna skarżącej znaku towarowego, który wcześniej od niego otrzymała, będzie stanowiła działalność gospodarczą, w rozumieniu cytowanego art. 15 ust. 2 u.p.t.u., a skarżąca będzie występowała w tej czynności jako podatnik podatku od towarów i usług. Nie można uznać za prawidłowo uzasadnione stanowisko, że dla ustalenia statusu podatnika podatku od towarów i usług, wystarczy samo stwierdzenie, iż charakter znaku towarowego i korzyści wynikające z faktu bycia jego właścicielem (współwłaścicielem) wykluczają, by mógł być on wykorzystywany na cele osobiste, a korzystanie z praw do znaku towarowego następuje zawsze w calach zarobkowych. Taka konstatacja organu nie wyjaśnia, dlaczego sam charakter znaku towarowego przesądza o objęciu nieodpłatnej czynności jednorazowo przez osobę fizyczną ("prywatną") zakresem u.p.t.u., wbrew wcześniejszym wskazaniom, że w rozpatrywanej sprawie decydujące znaczenie ma stałość, ciągłość wykorzystywania majątku dla celów zarobkowych oraz, że podatnikiem podatku od towarów i usług jest każda osoba dokonująca czynności opodatkowanych związanych z działalnością gospodarczą, co oznacza wszelką działalnością producentów, handlowców, itd. Tak więc, zgodzić należy się z zarzutem skargi, że organ nie odniósł się do argumentacji skarżącej i nie wskazał uzasadnienia prawnego, które tłumaczyłoby uznanie stanowiska skarżącej za nieprawidłowe. Należy bowiem wskazać, że brak uzasadnienia prawnego - w rozumieniu art. 14c § 2 o.p. - może polegać nie tylko na całkowitym braku argumentacji prawnej, ale również na przytoczeniu w interpretacji jedynie ogólnych tez dotyczących wykładni analizowanego przepisu, czy także na braku stanowiska co do całości przedstawionego we wniosku problemu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 maja 2014 r., sygn. akt I FSK 904/13, LEX nr 1478732). W rozpatrywanej sprawie istota sporu dotyczy interpretacji art. 15 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u. Zgodnie z tymi przepisami, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych (ust. 2). Z przywołanych przepisów wynika wyraźnie, że warunkiem koniecznym do uznania danego podmiotu za podatnika podatku od towarów i usług jest ustalenie, że działa on niezależnie jako producent, handlowiec, usługodawca, pozyskujący zasoby naturalne, rolnik czy wykonujący wolny zawód. Przy czym należy zauważyć, że ani formalny status danego podmiotu jako podatnika zarejestrowanego, ani okoliczność, że dana czynność została wykonana wielokrotnie lub jednorazowo, lecz z zamiarem częstotliwości, nie mogą przesądzać o opodatkowaniu tej czynności bez każdorazowego ustalenia, że w odniesieniu do tej konkretnej czynności podmiot ten występował w charakterze podatnika podatku od towarów i usług (por. wyrok NSA z 21 grudnia 2012 r. sygn. akt I FSK 264/12). Tym samym, dla określenia czy w odniesieniu do konkretnej czynności, mamy do czynienia z podatnikiem podatku od towarów i usług konieczne jest każdorazowe odniesienie się do okoliczności faktycznych danej sprawy i dokonanie oceny, czy zamierzona lub wykonana czynność zostanie wykonana lub została dokonana przez podmiot prowadzący działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów u.p.t.u. oraz, czy czynność taka jest związana z prowadzoną działalnością gospodarczą. Działalność gospodarcza, co do zasady, cechuje się niezależnym, powtarzalnym i częstotliwym charakterem, ponieważ jest związana z profesjonalnym obrotem gospodarczym. Nie jest więc podatnikiem podatku od towarów i usług, kto - jako osoba fizyczna - dokonuje jednorazowych lub okazjonalnych transakcji, za które nie jest przewidziana ściśle regularna zapłata. Dokonywanie określonych czynności incydentalnie, poza sferą prowadzonej działalności gospodarczej, również nie pozwala na uznanie danego podmiotu za podatnika w zakresie tych czynności. Taka sytuacja występuje w przypadku zbycia przez daną osobę majątku prywatnego. Majątek taki nabywany jest bowiem na własne potrzeby danej osoby, a nie z przeznaczeniem do działalności gospodarczej, w tym handlowej, a zatem jego sprzedaż, czy darowizna, nie może być uznana za działalność handlową ze skutkiem w postaci uznania tej osoby za podatnika podatku od towarów i usług. Wskazana wyżej argumentacja znajduje pełne potwierdzenie także w prawie wspólnotowym, tj. w przepisach Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnotowego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.U.UE.L.2006.347.1 ze zm.). Zgodnie z art. 9 ust. 1 Dyrektywy, podatnikiem jest każda osoba prowadząca samodzielnie w dowolnym miejscu jakąkolwiek działalność gospodarczą, bez względu na cel czy też rezultaty takiej działalności. Działalność gospodarczą obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, włącznie z górnictwem, działalnością rolniczą i wykonywaniem wolnych zawodów lub uznanych za takie. Za działalność gospodarczą uznaje się w szczególności wykorzystywanie, w sposób ciągły, majątku rzeczowego lub wartości niematerialnych w celu uzyskania z tego tytułu dochodu. Wprawdzie w art. 12 Dyrektywy wskazano, że Państwa członkowskie mogą uznać za podatnika każdego, kto okazjonalnie dokonuje transakcji związanej z działalnością, o której mowa w art. 9 ust. 1 akapit drugi, w szczególności jednej z następujących transakcji: dostawa budynku lub części budynku oraz związanego z nim gruntu, przed pierwszym zasiedleniem lub dostawa terenu budowlanego, a zatem dotyczy on dostawy towarów, a nie świadczenia usług - jak w rozstrzyganej sprawie - jednakże również w treści tego przepisu wyraźnie wskazano na profesjonalny charakter działalności, poprzez posłużenie się wyrażeniem: "związanej z działalnością, o której mowa w art. 9 ust. 1 akapit drugi". Takie cechy wykazuje właśnie działalność producenta, handlowca, itd. Nie może zatem budzić wątpliwości, że jednorazowe dokonanie darowizny znaku towarowego przez osobę fizyczną, będzie opodatkowana tylko wtedy, gdy zostanie dokonana w związku z jej działalnością gospodarczą. Tym samym, nie jest możliwe uznanie skarżącej za podatnika podatku od towarów i usług również w rozumieniu Dyrektywy. Wobec powyższego, w odniesieniu do stanu faktycznego przedstawionego we wniosku skarżącej, organ dokonał wadliwej interpretacji przepisów art. 15 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u. Nie jest bowiem działalnością gospodarczą - w rozumieniu ww. przepisów - darowizna składnika majątku osobistego (prywatnego), co ma miejsce w przedstawionym przez skarżącą stanie faktycznym. Uznanie jednorazowej czynności darowizny znaku towarowego za opodatkowaną podatkiem od towarów i usług wymagałoby wykazania, że w momencie jej realizacji skarżąca działała w charakterze producenta, handlowa lub usługodawcy, z zamiarem wielokrotnego wykonywania tych czynności, co w sprawie nie wystąpiło. Należy również podkreślić, że dokonanie darowizny zarejestrowanego znaku towarowego (wraz z prawem ochronnym) czy niezarejestrowanego znaku towarowego pozostaje bez wpływu na opodatkowanie tej czynności. Wskazać bowiem należy, że nawet niezarejestrowany znak towarowy nie jest pozbawiony jakiejkolwiek ochrony prawnej, choć nie wynika ona z prawa do znaku. Stanowi on dobro chronione prawem, którego naruszenie może rodzić odpowiedzialność odszkodowawczą na gruncie prawa cywilnego, zwłaszcza wtedy, gdy poprzez działania w obszarze stanu faktycznego istnienia i wykorzystywania tego znaku, podmiotowi zaliczającemu znak do swego przedsiębiorstwa zostanie wyrządzona szkoda. Oznacza to, że sam znak towarowy (a nie tylko prawo do takiego znaku) posiada określoną wartość (por. wyrok NSA z dnia 24 czerwca 2015 r. sygn. akt I FSK 392/14). W tym stanie rzeczy - na podstawie przepisu art. 146 § 1 p.p.s.a. - należało orzec o uchyleniu zaskarżonej interpretacji indywidualnej, jako wydanej z naruszeniem ww. przepisów prawa materialnego oraz przepisów art. 14c § 2 o.p. poprzez wydanie wadliwej interpretacji indywidualnej. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie przepisów art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. oraz § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądem administracyjnym oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U.2011.31.153) zasądzono zwrot kosztów postępowania sądowego, w tym koszty zastępstwa procesowego. Na podstawie przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a., sąd wskazuje, aby organ interpretacyjny, ponownie udzielając stronie skarżącej interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego, uwzględnił powyższą wykładnię przepisów prawa podatkowego i dokonał prawidłowej oceny stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny, przy uwzględnieniu opisu stanu faktycznego przedstawionego we wniosku o interpretację. Wszystkie ww. orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło