I SA/Kr 1076/15

WyrokWSA w Krakowie2016-11-17

Skład orzekający: Jarosław Wiśniewski, Inga Gołowska, Wiesław Kuśnierz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzut braku doręczenia upomnienia może być skutecznie podniesiony po raz pierwszy w skardze do sądu administracyjnego, jeśli nie został zgłoszony na etapie postępowania egzekucyjnego?
Ratio decidendi
Zarzut braku doręczenia upomnienia, jeśli nie został zgłoszony w postępowaniu egzekucyjnym, nie może być skutecznie podniesiony po raz pierwszy w skardze do sądu administracyjnego. Sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu według stanu prawnego i faktycznego z daty jego podjęcia, a zarzuty zgłoszone po raz pierwszy w skardze wykraczają poza granice sprawy ukształtowane przez zarzuty wniesione do organu egzekucyjnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zarzutów na postępowanie egzekucyjne dotyczące opłat dodatkowych za parkowanie pojazdów w strefie płatnego parkowania. Skarżący kwestionował istnienie obowiązku zapłaty, sposób dokumentowania naruszeń (zdjęcia, zawiadomienia za wycieraczką) oraz zarzucał brak doręczenia upomnienia. Organy administracyjne oraz sąd uznały, że obowiązek zapłaty opłat dodatkowych powstał z mocy prawa, a dowody zebrane przez organy były wystarczające do stwierdzenia naruszenia. Zarzut braku doręczenia upomnienia został uznany za spóźniony.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

|Sygn. akt I SA/Kr 1076/15 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 listopada 2016 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski (spr.), Sędziowie: WSA Inga Gołowska, WSA Wiesław Kuśnierz, Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2016 r., sprawy ze skargi J.W., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 12 marca 2015 r. Nr [...], w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne, , , - s k a r g ę o d d a l a -, Postanowieniem z dnia 15 stycznia 2015 r., nr [...] Prezydent Miasta K. orzekł o uznaniu zarzutu zgłoszonego przez Zobowiązanego J.W. - za nieuzasadniony. W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, iż na podstawie zebranej dokumentacji stwierdzono, że pojazd o nr rej. [...] w dniu 11 października 2010 r. parkował przy ul. R. bez wniesienia wymaganej prawem opłaty, zaś pojazd o nr rej. [...] zaparkowany: w dniu 29 września 2010 r. przy ul. Z.w dniu 5 maja 2010 r. przy ul. S, w dniu 18 marca 2010 r. przy ul. S., w dniu 3 lutego 2010 r. przy ul. S. nie posiadał w ww. datach za szybą pojazdu ważnych dowodów wniesienia opłaty za postój. Ponadto organ I instancji stwierdził, że obowiązek uiszczenia opłat dodatkowych powstał z mocy prawa i nie wygasł. Zobowiązany nie wykonał we wskazanym w zawiadomieniach, jak i upomnieniach terminach obowiązku, a tym samym konieczna stała się przymusowa egzekucja. Na powyższe postanowienie zażalenie złożył J.W., kwestionując sposób oraz terminowość załatwiania sprawy przez organ I instancji. Żalący się zakwestionował w szczególności dokumentację fotograficzną oraz wysyłanie po latach wezwań do zapłaty, co uniemożliwiło Zobowiązanemu wykazanie faktu uiszczenia opłaty. Ponadto obydwa samochody w 2010 r. często przebywały w warsztatach, Zobowiązany miał więc "podejrzenie graniczące z pewnością", że co najmniej w dwóch przypadkach parkował pracownik serwisu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 12 marca 2015 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podniesiono , że z unormowania art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1015) wynika, że zarzuty są sformalizowanym środkiem prawnym. Przy tym podniesione w nich okoliczności, które zdaniem zobowiązanego wykluczają możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego, zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny, właściwy do rozpoznania tego środka prawnego. Z akt sprawy wynika, iż Zobowiązany w dniu 12 marca 2014 r. w ustawowym terminie na wniesienie zarzutów, wniósł pismo, w którym zakwestionował istnienie obowiązku, podnosząc, że nie uwiarygodniono faktu, iż bilety za postój nie znajdowały się w samochodzie. Zobowiązany kwestionuje zatem istnienie obowiązku zapłaty opłaty dodatkowej z tytułu nieuiszczenia opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania. Podstawowym aktem regulującym parkowanie na drogach publicznych jest ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 powyższej ustawy, korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. Na mocy art. 13b ust. 1 ww. ustawy, opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo, zaś na podstawie art. 13b ust. 4 ww. ustawy, rada gminy (rada miasta), ustalając strefę płatnego parkowania: -ustala wysokość stawek opłaty, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, z tym że opłata za pierwszą godzinę parkowania pojazdu samochodowego nie może przekraczać 3 zł; -może wprowadzić opłaty abonamentowe lub zryczałtowane oraz zerową stawkę opłaty dla niektórych użytkowników drogi; -określa sposób pobierania opłaty, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1. Z kolei art. 13f cyt. ustawy stanowi, iż za nieuiszczenie opłat, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się opłatę dodatkową (ust. 1). Rada gminy (rada miasta) określa wysokość opłaty dodatkowej, o której mowa w ust. 1, oraz sposób jej pobierania. Wysokość opłaty dodatkowej nie może przekroczyć 50 zł (ust. 2). Opłatę dodatkową, o której mowa w ust. 1, pobiera zarząd drogi, a w przypadku jego braku zarządca drogi (ust. 3). W stanie faktycznym będącym przedmiotem kognicji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, prawem miejscowym regulującym zasady parkowania jest uchwała Nr XXXII/268/03 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 listopada 2003 r. w sprawie opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych na terenie Krakowa, w strefie płatnego parkowania (Dz. Urz. Woj. Małop. Nr 400, poz. 4229 z późn. zm.). Z powyższych przepisów wynika ciążący na korzystających z dróg publicznych obowiązek ponoszenia opłaty parkingowej i ewentualnie opłaty dodatkowej, jeżeli ta pierwsza nie zostanie uiszczona. Obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej nałożony został przepisami prawa i po spełnieniu wszystkich przesłanek (korzystanie z drogi publicznej, parkowanie w strefie płatnego parkowania, brak opłaty z tego tytułu) rodzi automatycznie obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej. Jest to obowiązek powstający z mocy prawa, za które traktować należy przepisy prawa powszechnie obowiązujące, wyznaczone w Konstytucji RP art. 87-94 (wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 14 października 2009 r. I SA/Bd 590/09). Obowiązek uiszczenia opłaty dodatkowej jest obowiązkiem, który wynika z mocy samego prawa, co oznacza, że nie jest nakładany w drodze decyzji administracyjnej. Nie ma więc znaczenia, czy zawiadomienie o obowiązku zapłaty dodatkowej faktycznie zostało doręczone zobowiązanemu. Nie jest ono decyzją (postanowieniem) administracyjną, z której doręczeniem ustawa wiązałaby jakiekolwiek skutki prawne. Sposób umieszczenia zawiadomienia tj. za wycieraczką samochodu, może zresztą powodować uszkodzenie lub zniszczenie się dokumentu zanim dotrze do rąk adresata. W tej sytuacji możliwość dochodzenia swych racji oraz obrony swoich interesów przez zobowiązanego powstaje dopiero na etapie postępowania egzekucyjnego, co następuje poprzez zgłoszenie zarzutu. W ocenie Kolegium zebrane w rozpatrywanej sprawie dowody pozwalają na stwierdzenie, iż egzekwowany obowiązek istnieje i powstał na skutek nieuiszczenia przez niego należnej opłaty za parkowanie pojazdu w strefie płatnego parkowania, a więc w obszarze ograniczonym Alejami: Krasińskiego, Mickiewicza, Słowackiego do węzła z ul. Warszawską /bez Alej/, linią kolejową od węzła Alei 29 Listopada z ul. Warszawską do wiaduktu nad ul. Dietla, ul. Dietla /bez tej ulicy/, rzeką Wisłą od mostu Grunwaldzkiego do mostu Dębnickiego, określonym w załączniku nr 1 do ww. uchwały. Z zawiadomienia nr [...] o obowiązku zapłaty opłaty dodatkowej w kwocie 50 zł w związku z nieuiszczeniem opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania oraz dokumentacji fotograficznej - wynika bowiem, że pojazd samochodowy o numerze rejestracyjnym [...] w dniu 11 października 2010 r. r. o godz.12.16 był zaparkowany w strefie płatnego parkowania przy ul. R. (za szybą pojazdu nie umieszczono dowodu wniesienia opłaty za postój). Również z zawiadomienia nr [...]o obowiązku zapłaty opłaty dodatkowej w kwocie 50 zł w związku z nieuiszczeniem opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania oraz dokumentacji fotograficznej - wynika, że pojazd samochodowy o numerze rejestracyjnym [...] w dniu 29 września 2010 r. o godz. 11.28 był zaparkowany przy ul. Z. (za szybą pojazdu brak było dowodu wniesienia opłaty za postój). Z zawiadomienia nr [...] oraz dokumentacji fotograficznej wynika natomiast, że pojazd samochodowy o numerze rejestracyjnym [...] był zaparkowany w dniu 5 maja 2010 r. o godz. 14.01 przy ul. S (za szybą pojazdu brak było dowodu wniesienia opłaty za postój). Z zawiadomienia nr [...] oraz dokumentacji fotograficznej wynika zaś, że pojazd samochodowy o numerze rejestracyjnym [...] był zaparkowany w dniu 18 marca 2010 r. o godzinie 15.30 przy ul. S (za szybą pojazdu brak było dowodu wniesienia opłaty za postój). Z zawiadomienia nr [..] oraz dokumentacji fotograficznej wynika, że w dniu 3 lutego 2010 r. pojazd samochodowy o numerze rejestracyjnym [...] był zaparkowany o godzinie 11.47 przy ul. S (za szybą nie było umieszczonego ważnego biletu postojowego, a włożone były nieaktualne bilety parkingowe - obok godziny jest widoczna niepełna data - która nie zaczyna się od 0 -a pierwszą cyfrą powinno być "0" skora data parkowania to 03.02.2010 r.) Wobec powyższego Kolegium stwierdziło, iż niezasadny jest zarzut dotyczący braku obowiązku zapłaty opłaty dodatkowej z tytułu nieuiszczenia opłaty za parkowanie w strefie płatnego parkowania. Kolegium - odnosząc się do twierdzeń zawartych w zażaleniu - stwierdziło, że zawiadomienia o nieopłaconym postoju stanowią wystarczający dowód tego, że we wskazanych dniach odnotowano obecność samochodu J.W.w strefie płatnego parkowania bez wymaganej opłaty. Zawiadomienia zostały bowiem wystawione przez uprawnionego do tego inspektora, opatrzone numerem służbowym i podpisem (nie musi być czytelny), oraz nie budzi wątpliwości co do zgodności z prawdą, a dokumentacja fotograficzna włączona do akt sprawy potwierdza fakty ustalone w oparciu o zawiadomienia. Odnosząc się natomiast do twierdzenia zawartego w zażaleniu, iż samochody mogły być używane w dwóch przypadkach przez pracownika serwisu warsztatowego, Kolegium wyjaśniło, że organ ma prawo domniemywać, iż korzystającym z drogi publicznej jest właściciel pojazdu, któremu przysługuje prawo korzystania z danego pojazdu. Natomiast w sytuacji, kiedy korzystającym z drogi publicznej jest inna osoba, a nie właściciel pojazdu, to w ramach zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej zaległych opłat, właściciel może zgłosić zarzut błędu co do osoby zobowiązanego i wówczas powinien przedstawić dowody na okoliczność, iż nie on jest osobą, na której spoczywa obowiązek uiszczenia opłaty określonej w art. 13 ust. 1 pkt 1 i art. 13f ust. 1 u.d.p. (tak NSA w wyroku z dnia 6 grudnia 2012 r., sygn. akt II GSK 1859/11). Odnosząc się natomiast do kwestii upływu kilku lat od dnia wystawienia upomnienia, Kolegium wskazało, że dochodzona przez wierzyciela należność jest wymagalna (przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym opłata powinna zostać uiszczone - art. 40 d ust. 3 ww. ustawy o drogach publicznych), a okoliczność, iż wierzyciel - po kilku latach od zdarzenia uzasadniającego powstanie takiego obowiązku - przystąpił do działań zmierzających do wyegzekwowania obowiązku, nie ma wpływu na istnienie obowiązku. Na to rozstrzygnięcie została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której skarżący dodatkowo zarzucił naruszenie art. 33 § 1 pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez brak doręczenia mu upomnienia o którym mowa w art. 15 § 1 ustawy. W ocenie skarżącego takiego upomnienia nie otrzymał. Podtrzymuje ponadto dotychczasowe zarzuty , że zawiadomienia (akta sprawy str. 38 i 39), które były pozostawiane przy samochodzie nigdy do niego nie trafiły. Nie jest to szczególnie dziwne zważywszy że, co najmniej w 2 przypadkach widać na zdjęciach, miały miejsce intensywne opady deszczu lub śniegu. W takiej sytuacji kartka z kiepskiej jakości papieru wygląda po kilkudziesięciu minutach jak śmieć i była nieczytelna. Podniósł ponadto , że w co najmniej w 2 przypadkach opisanych w tytułach wykonawczych nr [...] zaparkował pracownik serwisu. Ponadto skarżący ma wątpliwość czy aparaty fotograficzne którymi wykonano zdjęcia miały odpowiednie certyfikaty, i zabezpieczenia przed awarią lub nieuprawnioną ingerencją w rejestr datownika i oznaczenia czasu. Zdjęcia robione przez "inspektorów" cechuje brak staranności, jakby celowo nie obejmują szerszego ujęcia wnętrza samochodu, gdzie mogły by być umieszczone opłaty parkingowe (siedzenie kierowcy, tylna półka). Podnoszony jest również zarzut , że w uzasadnieniu postanowienia na str 5 akapit 2 pracownicy nadzorujący miejsca parkingowe zostali "awansowani" do stopnia inspektorów, kiedy wcześniej byli określani jako kontrolerzy. Skarżący ma również wątpliwości co do czasu w którym są wystawiane zawiadamiania za wycieraczką po opuszczeniu kierowcy samochodu . Osobiście wielokrotnie widział bowiem "inspektorów" przyczajonych we wnękach bram i wyskakujących do samochodów natychmiast po opuszczeniu ich przez kierowców. Najpoważniejszą jednak wątpliwością skarżącego co do intencji urzędników ZIKIT jest fakt że pierwsze rejestrowane powiadomienie zostało wysłane do mnie po 3 latach od domniemanego nieopłaconego parkowania W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegiom Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu . Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia pod względem jego zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. z 2014r. poz 1647 )stwierdzić należy, że wbrew zarzutom skargi postanowienie nie narusza ani przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jego uchylenie. Skarga nie zasługuje zatem na uwzględnienie. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem skargi jest wydane w postępowaniu egzekucyjnym ostateczne postanowienie w przedmiocie zarzutu na postępowanie egzekucyjne, w którym Zobowiązany wykazywał brak istnienia obowiązku poniesienia opłat dodatkowych z tytułu nieopłaconego postoju w strefie płatnego parkowania. Wskazać należy, iż obowiązek poniesienia takich opłat określony został w przepisach ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 260 z późn. zm.) i wynika wprost z treści art. 13 ust. 1 tej ustawy, zgodnie z którym "korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania". W myśl art. 13b ust. 1 wymienionej ustawy "opłatę, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się za parkowanie pojazdów samochodowych w strefie płatnego parkowania, w wyznaczonym miejscu, w określone dni robocze, w określonych godzinach lub całodobowo". Kolejne przepisy art. 13b tej ustawy określają: zasady ustalania strefy płatnego parkowania (ust. 2) i upoważniają radę gminy (miasta) do ustalania takiej strefy (ust. 3) oraz do ustalania wysokości stawek opłaty za parkowanie pojazdów w takiej strefie i do określenia sposobu pobierania tej opłaty (ust. 4 pkt 1 i 3). Ponadto, zgodnie z art. 13f omawianej ustawy, "za nieuiszczenie opłat, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, pobiera się opłatę dodatkową" (ust. 1), przy czym wysokość i sposób jej pobierania określa rada gminy (miasta), lecz jej wysokość nie może przekraczać 50 zł (ust. 2). W rozpatrywanym przypadku Rada Miasta Krakowa uchwałą z dnia 26 listopada 2003 r. nr XXXII/268/03 w sprawie opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych na terenie Krakowa, w strefie płatnego parkowania (Dz. Urz. Woj. Małop. nr 400, poz. 4229 z późn. zm.) wykorzystała upoważnienie zawarte we wskazanych wyżej przepisach ustawy o drogach publicznych. Uchwała ta, wydana na podstawie i w granicach upoważnienia ustawowego, jest aktem prawa miejscowego i - zgodnie z art. 87 ust. 2 Konstytucji RP – jest źródłem powszechnie obowiązującego prawa na terenie Krakowa. Nie budzi zatem wątpliwości Sądu, że obowiązek ponoszenia opłat za parkowanie pojazdu w sferze płatnego parkowania wynika wprost z przepisów prawa i że podmiotem tego obowiązku jest korzystający z dróg publicznych. Stwierdzenie to ma zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, gdyż oznacza to, że omawiane przepisy w tym uchwały Rady Miasta Krakowa, jako przepisy powszechnie obowiązujące na terenie miasta, dotyczą każdego, kto parkuje pojazd na terenie wyznaczonej strefy płatnego parkowania. Obowiązek taki powinien być wykonany niezwłocznie po zaistnieniu określonego stanu faktycznego i udokumentowany stosownym biletem (jednorazowym, abonamentem), czy właściwie wypełnioną kartą postojową. W tym kontekście podnieść należy, że w opinii orzekającego w niniejszej sprawie Sądu, nie można zgodzić się z zarzutami skargi, że wierzyciel nie wykazał Skarżącemu, że jego samochody były zaparkowane w dniu 29 września 2010 r. przy ul. Z, w dniu 5 maja 2010 r. przy ul. S, w dniu 18 marca 2010 r. przy ul. S, w dniu 3 lutego 2010 r. przy ul. S.. Stwierdzić bowiem należy, że zawarte w aktach sprawy kopie zawiadomień wystawionych przez uprawnionych do tego inspektorów Biura Strefy Parkowania, opatrzonego numerem służbowym i podpisem, w którym wpisano markę i numer rejestracyjny samochodu zobowiązanego, godziny kontroli zarówno początkowej jak ponownej, które miały miejsce w ostępie ok. 10 min, ulice , na których zaparkowano przedmiotowy pojazd, pozwalają na jednoznaczne stwierdzenie, iż żądane należności wierzyciela istnieją, a zatem zasadne było sporządzenie upomnienia, a następnie wszczęcie postępowania egzekucyjnego wobec Skarżącego. Posiadając taki dowód wierzyciel mógł bowiem uznać (dokonując tzw. swobodnej oceny dowodów, zgodnie z art. 80 k.p.a.), uwzględniając zasady wiedzy i doświadczenia życiowego oraz zasady logicznego rozumowania, że dowód ten w sposób wystarczający dokumentuje fakt nieuiszczenia opłaty parkingowej w miejscu i czasie wskazanym w zawiadomieniu. Wobec tego zasadne było żądanie zapłaty kwoty po 50 zł z tytułu opłaty dodatkowej, której obowiązek uiszczenia powstał z mocy prawa w dacie i miejscu wskazanym w upomnieniu. Zawiadomienie to ma charakter dokumentu urzędowego i jako taki jest wystarczającym dowodem potwierdzającym fakt nieuiszczenia opłaty parkingowej. Twierdzenia Skarżącego, iż dokument ten nie może stanowić wiarygodnego dowodu w sprawie , gdyż może ulec zniszczeniu w istocie nie są poparte żadnymi przekonującymi argumentami. Zobowiązany negując przedmiotowy dokument nie wskazuje bowiem, jakie w jego opinii okoliczności świadczą o nierzetelności powyższego zawiadomienia, w którym uprawnieni inspektorzy potwierdzili fakt znajdowania się zaparkowanych samochodów o konkretnych numerach rejestracyjnym i konkretnej marce w konkretnych dniach i godzinach w strefie płatnego parkowania bez uiszczenia stosownej opłaty. Podnieść w tym miejscu należy, że organ egzekucyjny, czy też wierzyciel nie jest zobowiązany, a nawet nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego lub poszukiwania dowodów celem udokumentowania zarzutów Skarżącego. Obowiązek ten obciąża samego Skarżącego, jako tego, który zgłaszając dany zarzut zamierza odnieść określony skutek prawny. Zatem to Skarżący winien przedstawić dowody na poparcie zgłoszonych zarzutów, a nie jedynie stawiać gołosłowne i niczym nie poparte tezy o braku rzetelności wystawionych zawiadomień czy też insynuacje dotyczące rzetelności inspektorów Biura Strefy Parkowania. Podkreślić również należy , iż sporządzone przez inspektorów obsługujących strefy płatnego parkowania zawiadomienia o nieopłaconym postoju, jak trafnie zauważył organ, jest dokumentem potwierdzającym nieuiszczenie opłaty i tym samym stanowi dla kierowcy pojazdu jedynie informację o powstałym z mocy prawa obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej. Przepisy ustawy o drogach publicznych jak i wydana na ich podstawie uchwała Rady Miasta Krakowa mająca zastosowanie w niniejszej sprawie, nie zawierają regulacji o obowiązkowym doręczaniu zobowiązanemu "za potwierdzeniem odbioru" takiego zawiadomienia. Oznacza to, że dla powstania, a następnie egzekwowania obowiązku uiszczenia opłaty dodatkowej znaczenie ma sam fakt zajmowania przez pojazd miejsca w strefie płatnego parkowania bez uiszczenia wymaganej opłaty za parkowanie, a nie czynność doręczenia "za potwierdzeniem odbioru" zawiadomienia o nieopłaconym postoju właścicielowi pojazdu. Oczywiście zwyczajowe umieszczanie takiej informacji za wycieraczką pojazdu nie gwarantuje rzeczywiście absolutnej pewności, iż korzystający z pojazdu ją otrzyma (Skarżący kwestionuje, że zawiadomienia zostały mu doręczone), jednak żaden przepis prawa nie nakazuje doręczania takiej informacji np. "za potwierdzeniem odbioru", a zdaniem Sądu, brak takiego właśnie trybu doręczania informacji ("zawiadomienia o nieopłaconym postoju") nie narusza praw i wolności obywatelskich. To właśnie w postępowaniu administracyjnym strona ma możliwość wykazania, że obowiązek uiszczenia opłaty nie istniał, czego – jak wskazano wyżej - Skarżący na gruncie niniejszej sprawy skutecznie nie uczynił. W tym kontekście niezasadne są zatem argumenty, że z uwagi na trudne warunki atmosferyczne zawiadomienia te mogły ulec zniszczeniu . Zauważyć również należy , że Skarżący negując istnienie obowiązku jednocześnie przyznaje , że możliwym jest , iż rzeczywiście samochody mogły być zaparkowane w miejscach wykazanych przez wierzyciela , niemniej jednak próbuje przerzucić odpowiedzialność na osoby trzecie , które w tym czasie mogły być w posiadaniu samochodów – pracownicy serwisu. Z treści art. 13 ust. 1 pkt 1 i art. 13f ust. 1 u.d.p. wynika, że obowiązek uiszczenia opłaty parkingowej i ewentualnie opłaty dodatkowej, jeżeli ta pierwsza nie zostanie uiszczona, obciąża korzystającego z dróg publicznych. Oczywiście użyte przez ustawodawcę pojęcie "korzystający" obejmuje poza właścicielem pojazdu, również inne osoby, tj. osoby korzystające z pojazdu na podstawie tytułu prawnego, za zgodą właściciela, jak i osoby działające bez takiego tytułu czy zgody. Nie oznacza to jednak , że wierzyciel jest obowiązany wskazać, iż do uiszczenia opłaty parkingowej oraz opłaty dodatkowej jest zobligowany inny podmiot aniżeli właściciel pojazdu. Wierzyciel ma prawo domniemywać, iż korzystającym z drogi publicznej jest z reguły właściciel pojazdu i w związku z tym to na nim spoczywa obowiązek ponoszenia opłaty, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1 u.d.p. Podzielić zatem należy pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że kierowanie egzekucji do właściciela samochodu opiera się zwykle na dwóch powiązanych elementach. Pierwszym jest domniemanie faktyczne, że to właściciel samochodu jest korzystającym z dróg publicznych. Do przyjęcia takiego domniemania uprawniają zasady doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania. Jeśli ktoś jest właścicielem samochodu, to przede wszystkim on z niego korzysta. Drugim elementem jest założenie, że jeśli właściciel samochodu z niego w danym dniu nie korzystał to wie, kto to uczynił (por. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2009 r., sygn. akt II FSK 591/08, zbiór lex nr 544582). Uznaje się także, że organ egzekucyjny nie jest przy tym zobowiązany do prowadzenia specjalnego postępowania wyjaśniającego, dążącego do precyzyjnego ustalenia osoby korzystającej z drogi publicznej przez zaparkowanie samochodu, ponieważ na prowadzenie tego postępowania nie pozwala mu art. 29 § 1 u.p.e.a., zakazujący organowi badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Z tego powodu organ egzekucyjny (także będący jednocześnie wierzycielem dochodzonej należności) ma prawo domniemywać co do zasady, że korzystającym z dróg publicznych był właściciel pojazdu, a ten może dochodzić swych racji (w przypadku, gdy wskazuje na istnienie innego podmiotu korzystającego z samochodu) przez podniesienie w toku postępowania egzekucyjnego zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego (art. 33 pkt. 4 u.p.e.a.). Organ jest wobec tego uprawniony do stosowania domniemania faktycznego, zgodnie z którym za zobowiązanego do zapłaty uważa się właściciela pojazdu aż do chwili, gdy ten zwolni się z obowiązku, wskazując faktycznego użytkownika samochodu. To na właścicielu pojazdu spoczywa zatem ciężar udowodnienia faktu, z którego wywodzi on korzystne dla siebie skutki prawne (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 12 czerwca 2007 r., sygn. akt I OSK 209/07, Lex nr 344875; 11 marca 2009 r., sygn. akt I OSK 1513/08 i 9 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 869/09 i I OSK 868/09, publ. w internetowej bazie orzeczeń NSA - www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Dowód taki musi zaś polegać na wskazaniu konkretnej osoby i wszystkich danych tak, aby było możliwe skuteczne wyegzekwowanie należnych opłat od tej osoby (por.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 9 czerwca 2010 r., sygn. akt I SA/Sz 198/10, publ. w internetowej bazie orzeczeń NSA - www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie stwierdził, że Skarżący nie udowodnił, że korzystającym z samochodu była inna osoba. Jak wynika z akt sprawy, Skarżący nie przedstawił w toku postępowania dowodu na okoliczność korzystania z jego pojazdu przez inne osoby. Nie można bowiem uznać za taki dowód ogólnego stwierdzenia , że pojazdu korzystali bliżej nieokreśleni pracownicy serwisu, gdyż nie pozwoliło to w sposób jednoznaczny ustalić, kto konkretnie korzystał z pojazdu należącego do Skarżącego w okresach wskazanych w upomnieniach. Trzeba tu podkreślić, że właściciel przekazując pojazd innej osobie bierze na siebie ryzyko, że osoba ta nie wywiąże się z obowiązku uiszczenia opłaty parkingowej i tym samym musi ponieść skutki zaniechania obowiązku przez tę osobę. Wierzyciel, jak i organ egzekucyjny, nie ma możliwości poszukiwania faktycznego użytkownika samochodu (por. wyrok WSA w Szczecinie z 9 czerwca 2010 r., sygn. akt I SA/Sz 198/10 publ. w internetowej bazie orzeczeń NSA - www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zasadnie zatem skarżony organ przyjął, że dowód w tym zakresie obciąża właściciela pojazdu. Również nie może być argumentem podważającym czynności egzekucyjne okoliczność , że postępowanie egzekucyjne wszczęto po trzech latach od zdarzenia. Jak słusznie wskazało Kolegium w zaskarżonym postanowieniu, dochodzona przez wierzyciela należność cały czas była wymagalna, gdyż przedawnia się z upływem 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym opłata powinna zostać uiszczona (art. 40d ust 3 ustawy o drogach publicznych), zatem wierzyciel przez cały ten okres ma prawo przystąpić do działań zmierzających do wyegzekwowania obowiązku. Odnosząc się z kolei do dokumentacji fotograficznej zawartej w aktach sprawy, to wskazać należy, że stanowiła ona jedynie pomocniczy dowód w ustaleniu kwestii obowiązku opłaty. Inspektorzy wprawdzie sfotografowali pojazd skarżącego zaparkowany w strefie bez uiszczenia opłaty, ale sporządzanie takiej dokumentacji fotograficznej nie wynika z żadnego wymogu prawa. Tym samym nie ma żadnych wymagań prawnych co technicznych wymogów , które powinny spełniać aparaty fotograficzne używane do robienia zdjęć samochodów . Zdjęcia stanowią dowód , który podlega swobodnej ocenie na ogólnych zasadach czy jest wiarygodny. W niniejszej sprawie zdjęcia były wykonane przez uprawnionych do tego pracowników i brak jest jakichkolwiek przesłanek aby negować ich rzetelność czy też dobrą wolę . Skarżący sugerując natomiast , że wystawione zawiadomienia i zdjęcia były nierzetelne nie przedstawia jednak na tę okoliczność żadnych dowodów. Również nieuprawniony jest zarzut , że zdjęcia celowo nie obejmują szerszego ujęci wnętrza samochodu, gdzie mogły być umieszczone opłaty parkingowe ( siedzenie kierowcy, tylna półka) . Zdjęcia ukazują bowiem przednią szybę oraz wnętrze samochodu bezpośrednio za przednią szybą czyli miejsca najbardziej eksponowane, gdzie zwyczajowo umieszcza się bilety parkingowe w celu ich szybkiej lokalizacji i weryfikacji. Mając na uwadze , że na właścicielu samochodu ciąży obowiązek udowodnienia , wykazania , że zakupił bilet parkingowy , brak jest logicznego uzasadnienia aby bilety parkingowe umieszczać głęboko we wnętrzu samochodu, gdzie są niewidoczne . Podnieść jednak należy , że Skarżący jednocześnie nie sformułował zarzutu , iż rzeczywiście bilety parkingowe były zakupione i umieszczone głęboko we wnętrzu samochodu. Zdjęcia te w powiązaniu z innym dowodem w postaci zawiadomienia opisującego m. inn. miejsce zaparkowania samochodu pozwalają zatem na jednoznaczne ustalenie istnienia obowiązku opłaty. W kontekście powyższych rozważań za niezasadne Sąd uznał podniesione zarzuty. A ponieważ z akt sprawy wynika, że Skarżący parkował: w dniu 29 września 2010 r. przy ul. Z, w dniu 5 maja 2010 r. przy ul. S, w dniu 18 marca 2010 r. przy ul. S, w dniu 3 lutego 2010 r. przy ul. S) bez uiszczenia stosownej opłaty, której to okoliczności nie zdołał podważyć w toku postępowania, przeto organy – wbrew twierdzeniom skargi - nie naruszyły art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z uwagi na odmowę uwzględnienia zarzutu skarżącego opartego na nieistnieniu egzekwowanego obowiązku. Odnosząc się do zarzutu braku doręczenia upomnienia ( art. 33 § 1 pkt 7 u.p.e.a. ) stwierdzić należy, że zarzut ten nie mógł zostać uwzględniony z uwagi na specyfikę postępowania w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Z unormowania art. 33 u.p.e.a. wynika, że zarzuty są sformalizowanym środkiem prawnym Ich wniesienie wszczyna postępowanie zmierzające do ich rozpoznania i rozstrzygnięcia. Przy tym podniesione w nich okoliczności, które zdaniem zobowiązanego wykluczają możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego (przesądzają o jego niedopuszczalności), zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny, właściwy do rozpoznania tego środka prawnego. W piśmiennictwie podkreśla się, że zobowiązany nie może po upływie terminu do wniesienia zarzutów uzupełniać zarzutów zgłoszonych w terminie, powołując nowe ich podstawy (por. P. Przybysz: Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Warszawa Lexis Nexis 2006, s. 139). Zatem zarówno organ odwoławczy, rozpatrujący zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów, jak i sąd administracyjny, do którego skierowano skargę na rozstrzygnięcia organu nadzoru, nie są uprawnione do rozpatrywania zarzutów zgłoszonych po raz pierwszy przez zobowiązanego w skardze do sądu Administracyjnego . Jeżeli zarzut braku doręczenia upomnienia nie zostanie zawarty w zarzutach w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, tj. na etapie badania dopuszczalności egzekucji administracyjnej, to nie może on być skutecznie podniesiony nawet w zażaleniu na postanowienie organu egzekucyjnego rozstrzygające w przedmiocie tych zarzutów, tym samym kwestia ta nie może być przedmiotem skargi .Mówiąc innymi słowy, postawienie zarzutu braku doręczenia upomnienia dopiero na etapie skargi było spóźnione, ponieważ nie można organowi egzekucyjnemu zarzucać naruszenia obowiązującego w tym zakresie prawa, skoro we wniesionym w toku postępowania egzekucyjnego środku zaskarżenia nie podniesiono tej okoliczności. Sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu lub czynności wedle stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie ich podjęcia. W konsekwencji Sąd w ogóle nie powinien tej kwestii badać, ponieważ wychodzi ona poza granice sprawy sądowoadministracyjnej, ukształtowanej na skutek wniesienia przez zobowiązanego zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2006 r. sygn. akt I OSK 1057/06, LEX nr 321553). Jedynie na marginesie Sąd zwraca uwagę, że w aktach sprawy ( karta nr 2 i 5 ) znajdują się upomnienia, w których Prezydent Miasta K. wzywa Zobowiązanego do uiszczenia należności będących dodatkową opłatą za nieopłacony postój. Upomnienia te zostały skierowany na adres J.W. i doręczone w jednym przypadku adresatowi osobiście, w drugim dorosłemu domownikowi , który podjął się oddania przesyłki adresatowi zgodnie z art. 43 Kpa. Uznając, że zaskarżone postanowienie w przedstawionych warunkach faktycznych i prawnych nie naruszało prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie , wobec braku podstaw do usunięcia zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego, na mocy art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło