II SAB/Sz 57/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak,, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi M. W. na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w S. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Prezesa Sądu Okręgowego w S. do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej M. W. z dnia 15 grudnia 2015 r. w zakresie udostępnienia protokołów rozpraw, w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, II. oddala skargę w pozostałym zakresie, III. stwierdza, że bezczynność organu w zakresie rozpoznania wniosku skarżącego opisanego w punkcie I. wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, IV. zasądza od Prezesa Sądu Okręgowego w S. na rzecz skarżącego M. W. kwotę [...] ([...]) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu [...] r. M. W, powołując się na przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, listem elektronicznym zwrócił się do Prezesa Sądu Okręgowego z prośbą o udostępnienie w formie skanów przesłanych na adres [email protected] określonych dokumentów znajdujących się w sprawie o sygn. [...]: 1) odpisu odpowiedzi na pozew, 2) zwrotnego poświadczenia odbioru doręczenia egzemplarza odpowiedzi na pozew M. H, 3) pisma przewodniego wystosowanego przez Sąd Okręgowego do M. H. w związku z doręczeniem odpowiedzi na pozew, 4) wszystkich protokołów rozpraw, 5) wyroków: Sądu Okręgowego oraz wyroku Sądu Apelacyjnego (o ile zapadł). W odpowiedzi na wniosek Prezes Sądu Okręgowego pismem z dnia 22 grudnia 2015 r. wskazała, że odpowiedź na pozew nie stanowi informacji publicznej wobec czego nie może być udostępniona. Natomiast dostęp do akt spraw sądowych, w tym zwrotnych potwierdzeń odbioru, pism wystosowanych przez sąd oraz protokołów rozpraw regulowany jest przez przepisy Kodeksu postępowania cywilnego oraz rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 czerwca 2015 r. – Regulamin urzędowania sądów powszechnych, wobec czego, zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, ustawa ta nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie. Jednocześnie Prezes Sądu Okręgowego poinformowała, że wyrok wydany w sprawie [...] został zamieszczony w Portalu Orzeczeń Sądu Okręgowego (orzeczenia.szczecin.so.gov.pl) i nie podlega udostępnieniu w trybie wnioskowym. W ww. sprawie zapadł również wyrok przed Sądem Apelacyjnym , sygn. [...]. Wyrok Sądu Apelacyjnego zamieszczony został w Portalu Orzeczeń Sądu Apelacyjnego (orzeczenia.szczecin.sa.gov.pl) wobec czego również nie zostanie udostępniony w innej formie. M. W. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając mu naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 2, art. 6 ust. 2 i art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej, wnosząc o: 1) zobowiązanie Prezesa Sądu Okręgowego do udostępnienia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od zwrócenia organowi akt sprawy, 2) stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postepowania. Zdaniem skarżącego, zawarte w aktach sądowych dokumenty urzędowe stanowią informację publiczną i powinny zostać udostępnione na wniosek. To, że akta sądowe są zbiorem dokumentów, do którego dostęp następuje na podstawie odrębnych przepisów nie wyklucza możliwości żądania ich na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Powołując się na wybrane tezy orzecznictwa oraz piśmiennictwa skarżący stwierdził, że regulamin urzędowania sądów powszechnych, nie zawiera i nie może zawierać, jako akt podustawowy, przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi, o których mowa w art. 1 ust. 2 u.d.i.p. Skarżący wskazał we wniosku konkretnie określone informacje, o których udostępnienie wnosi, zatem wniosek skarżącego nie może zostać uznany za żądanie dostępu do akt sprawy (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r, I OSK 757/12; uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2013 r., I OPS 7/13). W ocenie skarżącego, zwrotne potwierdzenie odbioru stanowi dokument urzędowy (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 31 maja 2011 r., I SA/Op 47/11; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 listopada 2012 r., II GSK 1648/12; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 sierpnia 2013 r., II FSK 2228/13; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 marca 2015 r., III SA/Wa 1167/14). Również pisma wystosowane przez sąd uznać trzeba za dokumenty urzędowe, gdyż stanowią one oświadczenia woli lub wiedzy utrwalone i podpisane przez funkcjonariusza publicznego w ramach jego kompetencji, skierowane do innych podmiotów lub złożone do akt sprawy. W kwestii udostępnienia protokołów rozpraw w ramach prawa dostępu do informacji publicznej skarżący uznał, że protokoły rozpraw stanowią informację publiczną, wobec czego powinny zostać udostępnione w trybie przewidzianym w u.d.i.p. (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 sierpnia 2014 r., II SAB/Wa 395/14). Ponadto, dostęp do treści orzeczeń sądów powszechnych, przewidziany w art. 6 ust. 1 pkt 4a, obejmuje swym zakresem także podpisy sędziów, którzy brali udział w wydaniu orzeczenia. Wyroki zamieszczone w Portalu Orzeczeń zostały udostępnione bez podpisów, zatem żądanie udostępnienia wyroku Sądu Okręgowego , sygn. akt [...], oraz wyroku Sądu Apelacyjnego , sygn. akt [...], jest w pełni uzasadnione (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 września 2003 r., II SAB 137-139/03). W przedmiotowej sprawie Prezes Sądu Okręgowego, nie udostępniając wskazanych dokumentów stanowiących informację publiczną, pozostaje w bezczynności. Odpowiadając na skargę Prezes Sądu Okręgowego wniosła o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, że rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości – Regulamin urzędowania sądów powszechnych jest przepisem szczególnym, o którym mowa w art. 1 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 9 grudnia 2013 r., sygn. I OPS 7/13 wyraźnie wskazał, że przepisy art. 156 § 1, 5 i 5a k.p.k. oraz art. 525 k.p.c. i § 94 regulaminu sądowego w stosunku do wszystkich a nie tylko wobec stron postępowania, w odniesieniu do tych dokumentów, które są informacją publiczną i znajdują się w aktach sądowych spraw cywilnych, karnych i aktach trwającego postępowania przygotowawczego są przepisami szczególnymi, o których mowa w art. 1 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dodatkowo Prezes Sądu Okręgowego zwróciła uwagę, że anonimizacji dokumentów nie spełnia swojej roli w sytuacji kiedy dane osoby lub osób, których dokumenty dotyczą, znane są wnioskodawcy, co ma miejsce w przedmiotowej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. W myśl art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2015 r., poz. 2058 ze zm.), określanej dalej skrótem "u.d.i.p.", każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie. Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Nie jest sporne w niniejszej sprawie, że Prezes Sądu Okręgowego jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji, które mają charakter informacji publicznych w rozumieniu u.d.i.p. Stosownie do postanowień art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkiem sytuacji określonej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. Przepisy u.d.i.p. nie przewidują żadnej szczególnej formy udzielenia informacji publicznej, stąd jej udostępnienie realizowane jest w formie czynności materialno-technicznej. Wedle art. 14 ust. 1 u.d.i.p., udostępnienie informacji publicznej powinno nastąpić w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem. Ustawa przewiduje załatwienie wniosku poprzez wydanie decyzji administracyjnej w przypadku odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzenia postępowania (art. 14 ust. 2 oraz art. 16 ust. 1 w zw. z art. 17 ust. 1). Z kolei, jeśli żądanie strony nie dotyczy informacji publicznej, wniosek podlega załatwieniu poprzez pisemne powiadomienie wnioskodawcy. Podobnie, gdy podmiot zobowiązany nie posiada wnioskowanej informacji publicznej, albo jeżeli zaistnieją warunki określone w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., a więc inne ustawy określają odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi, podmiot zobowiązany winien tylko pisemnie poinformować o tym wnioskodawcę. Z przywołanych przepisów wynika, że stan bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej oznacza sytuację, w której mimo upływu ustawowych terminów podmiot zobowiązany nie udostępnia żądanej informacji, nie wydaje decyzji, gdy zachodzą podstawy do odmowy udostępnienia informacji publicznej z przyczyn wskazanych w art. 5 u.d.i.p. albo umorzenia postępowania, bądź nie informuje wnioskodawcy o tym, że nie posiada żądanej informacji lub że objęta wnioskiem informacja nie stanowi informacji publicznej i nie podlega udostępnieniu w trybie przepisów powołanej ustawy. Przenosząc przytoczone regulacje na grunt niniejszej sprawy Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna jedynie w części, a większość podniesionych w niej zarzutów okazała się chybiona. W związku z tym, że przedmiotem wniosku o udostępnienie informacji publicznej były konkretne dokumenty znajdujące się w aktach sądowych w pierwszej kolejności celowym jest odwołanie się do stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowanego w uchwale z dnia 9 grudnia 2013 r., sygn. I OPS 7/13, którego teza brzmi, że "Żądanie udostępnienia przez prokuratora akt sprawy jako zbioru materiałów zakończonego postępowania przygotowawczego nie jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, o którym mowa w art. 10 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej". W uzasadnieniu uchwały zwrócono uwagę, że akta sądowe, administracyjne, bądź też akta postępowania przygotowawczego są zbiorem różnorodnych materiałów wytworzonych przez organ władzy publicznej lub przez inne podmioty. Nie można uznać, że prawidłowy jest wniosek o udostępnienie informacji publicznej, jeżeli wnioskodawca nie wskazuje konkretnie określonej informacji, lecz czyni to bardzo ogólnie. Wnioski tak sformułowane nie są żądaniem udostępnienia informacji publicznej i nie mogą być prawidłowo rozpoznane, bowiem nie jest określony zakres żądania. Akta spraw, w tym akta postępowania przygotowawczego, jako całość są zbiorem różnorodnych materiałów usystematyzowanym przez organ, który nadał temu zbiorowi określony kształt i który się nim posługuje w prowadzonym postępowaniu. Akta są więc pewnym przedmiotem, którego dotyczą przepisy szczególne dotyczące zarówno jego tworzenia, rejestrowania, przechowywania, jak i udostępniania. Żądanie udostępnienia akt sprawy jako całości, także akt zakończonego postępowania przygotowawczego, nie jest więc wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, ale żądaniem udostępnienia określonego zbioru materiałów. Tak sformułowany wniosek nie wskazuje na informacje publiczne, których udostępnienia domaga się wnioskodawca. Dalej NSA stwierdził, że przepisy art. 156 § 1, 5 i 5a k.p.k. oraz art. 525 k.p.c. i § 94 regulaminu sądowego w stosunku do wszystkich, a nie tylko wobec stron postępowania, w odniesieniu do tych dokumentów, które są informacją publiczną i znajdują się w aktach sądowych spraw cywilnych, karnych i aktach trwającego postępowania przygotowawczego są przepisami szczególnymi, o których mowa w art. 1 ust. 2 u.d.i.p. i nie ma do nich zastosowania ustawa o dostępie do informacji publicznej. Przyjęcie, że w pozostałych przypadkach strona postępowania, której żywotnych interesów dotyczy sprawa, uzyskuje dostęp do akt na innych zasadach, bardziej sformalizowanych, niż osoby działające w oparciu o art. 10 u.d.i.p., byłoby naruszeniem zasady równości zapisanej w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Uwzględniając przytoczone stanowisko zaprezentowane w ww. uchwale należy podkreślić, że sformułowana w niej teza odnosi się do przypadku żądania udostępnienia akt postępowania jako całości materiałów w nich zgormadzonych nie zaś konkretnych informacji mogących stanowić informację publiczną. Ponadto, art. 525 k.p.c. stanowi, że akta sprawy dostępne są dla uczestników postępowania oraz za zezwoleniem przewodniczącego dla każdego, kto potrzebę przejrzenia dostatecznie usprawiedliwi. Na tych samych zasadach dopuszczalne jest: 1) sporządzanie i otrzymywanie odpisów i wyciągów z akt sprawy; 2) otrzymywanie zapisu dźwięku albo obrazu i dźwięku z akt sprawy. Jednakże przepisy samego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości Regulaminu urzędowania sądów powszechnych, nie mogą być uznane za przepisy innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi – w rozumieniu art. 1 ust. 2 u.d.i.p., bowiem nie zostały określone ustawą lecz rozporządzeniem. Rozważając zasadność zarzutów skargi odnoszących się do braku udostępnienia poszczególnych materiałów z akt sprawy[...] Sąd doszedł do następujących wniosków. Gwarancje konstytucyjne związane z egzekwowaniem jawności życia publicznego, dotyczą również działalności sądów powszechnych. Wyłączenie jawności procedowania przez sądy może nastąpić tylko w ściśle określnych przypadkach ze względu na moralność, bezpieczeństwo państwa i porządek publicznych oraz ze względu na ochronę życia prywatnego stron lub inny ważny interes prywatny. Zasada ta stanowi również komponent ustroju sądownictwa powszechnego w Polsce (art. 42 § 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych – Dz. U. z 2015 r., poz. 133 ze zm.). Zatem każda sprawa powinna być rozpatrzona jawnie, chyba że zachodzą wyjątki określone w ustawie. W ten sam sposób powinno zostać również ogłoszone przez sąd orzeczenie kończące w sprawie (por. J. Gołaczyński, A. Zalesińska "Jawność i jej ograniczenia. Postępowania sądowe", pod red. J. Gołaczyńskiego, s. 60 i nast.). Niekwestionowana jawność procedowania przez sąd powszechny, w tym prowadzenia rozprawy, jest zatem kwestią niesporną. Wątpliwości może natomiast budzić to w jaki sposób winna być realizowana jawność samego procesu sądowego, w szczególności rozprawy, a idąc dalej protokołów rozprawy, w stosunku do podmiotów, które nie są stronami lub uczestnikami postępowania. Możliwość uczestniczenia w posiedzeniu jawnym (w rozprawie) jest najczęściej równoznaczna z zapoznaniem się m.in. z treścią zapisywanego na rozprawie protokołu. Tym niemniej ogranicza się wyłącznie do prawa obserwowania i przysłuchiwania się wydarzeniom na rozprawie, nie obejmując prawa do późniejszego żądania np. pełnej kopii protokołu rozprawy lub złożonych zeznań. Innymi słowy, prawo jawności procedowania przez sąd, a więc informacji o działaniu sądu w konkretnej sprawie, może materializować się poprzez udział w posiedzeniu sądowym, co wynika wprost z przepisów ustrojowych i procesowych. Odmiennie zagadnienie to należy ocenić w ramach informacji możliwych do uzyskania na podstawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Pomimo, że bierny udział w posiedzeniu sądowym dla osób nie uczestniczących w nim w sensie procesowym jest co do zasady dopuszczalny i osoby te uzyskują tym samym wiedzę o treściach odnotowywanych w protokole rozprawy, to żądanie udostępnienia skanu pełnej treści protokołu rozprawy w ramach dostępu do informacji publicznej jest nieuzasadnione. Zdaniem składu orzekającego, możliwe jest uzyskanie w tym trybie takich informacji wynikających z protokołu rozprawy jak skład orzekający, miejsce, czy termin rozpoczęcia i zakończenia posiedzenia, bowiem informacje te związane są z funkcjonowaniem danego sądu i wykonywaniem przez sędziego funkcji publicznej. Podobnie jak wokandy sądowe w których widnieją zbliżone treściowo informacje i które są upubliczniane w formie e-wokandy w Biuletynie Informacji Publicznej sądów, a których treść niesie w sobie informacje publiczne o funkcjonowaniu danego sądu, tak i protokół rozprawy może być źródłem takich informacji publicznych. Sąd nie znajduję przy tym uzasadnienia dla odmowy udostępnienia zasadniczo tożsamych informacji o charakterze publicznym tylko ze względu na odmienny nośnik tychże informacji. Tym niemniej pozostała zawartość protokołu rozprawy, jak np. imiona i nazwiska stron postępowania, czy świadków, nie może podlegać udostępnieniu, bowiem na przeszkodzie temu stoją inne przepisy, takiej jak np. przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2015 r. poz. 2135). W myśl art. 6 ust. 1 tej ustawy, za dane osobowe uważa się wszelkie informacje dotyczące zidentyfikowanej lub możliwej do zidentyfikowania osoby fizycznej. Zeznania świadków czy oświadczenia stron, wyjaśnienia biegłych, nie mogą podlegać udostępnieniu, bowiem nie stanowią one informacji publicznej. Mając powyższe na uwadze skład orzekający doszedł do przekonania, że tak jak możliwe jest uzyskanie w trybie dostępu do informacji publicznej danych o godzinie rozpoczęcia i zakończania konkretnej sprawy, o ilości posiedzeń sądu, o składzie sądu, tak możliwe jest również uzyskanie skanu protokołu rozprawy obejmujących te informacje ale z ograniczeniami wynikającymi z przepisów innych ustaw (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.). Nie stanowi informacji publicznej odpis odpowiedzi na pozew, o którego skan doręczenia wnosił skarżący. Pismo takie nie jest dokumentem urzędowym. Zgodnie z art. 6 ust. 2 u.d.i.p., dokumentem urzędowym w rozumieniu ustawy jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy. Odpis odpowiedzi na pozew jest dokumentem prywatnym. Domagając się przesłania w trybie dostępu do informacji publicznej skanu zwrotnego poświadczenia odbioru doręczenia egzemplarza odpowiedzi na pozew skarżący powołał się w skardze na orzeczenia w żaden sposób nie związane z zagadnieniem udostępniania w tym trybie zwrotnych poświadczeń odbioru. Wymienione w uzasadnieniu skargi wyroki dotyczą kwestii zachowania terminu do wniesienia środków zaskarżenia, w ramach których rozważania dotyczące ustalenia stanu faktycznego oparto na adnotacjach poczynionych na zwrotnych poświadczeniach odbioru. Zwrotki, tak jak i pismo przewodnie wystosowanego przez Sąd Okręgowy w związku z doręczeniem odpowiedzi na pozew, stanowią element akt sądowych, jako potwierdzenie wykonania określonych czynności procesowych w ramach konkretnej sprawy. Nie zawierają w sobie elementu oświadczenia woli lub wiedzy funkcjonariusza publicznego, a przede wszystkim nie są nośnikiem informacji publicznej definiowanej przez art. 6 u.d.i.p. Odnosząc się do zarzutu bezczynności związanej z brakiem udostępnienia skanów wyroków wraz z widniejącymi na nich podpisami sędziów orzekających Sąd zwraca uwagę, że skarżący we wniosku z dnia [...] r. nie sprecyzował w ten sposób swego żądania a mający umacniać zarzutu w tym zakresie wyrok NSA z dnia 12 września 2003 r., sygn. akt II SAB 137/03 dotyczył konkretnego wniosku o udostępnienie wyglądu podpisu i treści pieczęci urzędowej, nie zaś orzeczenia sądowego. Zdaniem składu orzekającego, wskazanie przez Prezesa Sądu Okręgowego na miejsce publicznego udostępnienia treści wnioskowanych wyroków w portalach internetowych sądów, dostępnych z poziomu Biuletynu Informacji Publicznej, stanowiło realizację wniosku skarżącego – zgodnie z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. Stosownie do art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności. Jednocześnie sąd stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3) oraz stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). W myśl art. 149 § 2 ww. ustawy sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Oceniając zaistniałą w sprawie bezczynność Sąd uznał, że nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie akcentuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (wyrok NSA sygn. akt: I OSK 675/12; postanowienie NSA sygn. akt II OSK 468/13, wyroki WSA: sygn. akt: II SAB/Wr 14/14, sygn. akt II SAB/Po 69/13, sygn. akt IV SAB/Po 19/15). W ocenie Sądu, zaistniała w sprawie bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Prezes Sądu Okręgowego w ustawowym terminie ustosunkowała się do wniosku skarżącego z dnia[...] r., zaś częściowo odmienna wykładnia związana z możliwością udostępnienia protokołów rozprawy, która to kwestia nie jest w orzecznictwie ostatecznie ukształtowana, nie pozwala na zakwalifikowanie zaistniałej bezczynności jako rażącego naruszenia prawa i wymierzenia grzywny. Reasumując, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt I wyroku, w pozostałym zakresie skargę oddalając na mocy art. 151 ww. ustawy. O kosztach postępowania Sąd orzekł mając na względzie fakt uwzględnienia skargi jedynie w niewielkiej części, co uzasadniało skorzystanie z uprawnień wynikających z art. 206 ww. ustawy i odstąpienia od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości, a zasądzenia ich jedynie w części.