I SA/Łd 436/16

WyrokWSA w Łodzi2016-08-12

Skład orzekający: Sędzia WSA Tomasz Adamczyk, Sędzia WSA Bożena Kasprzak, Sędzia NSA Teresa Porczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. określająca zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2010 r. została wydana z naruszeniem prawa, w szczególności czy nie nastąpiło przedawnienie tego zobowiązania?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, ponieważ zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2010 r. przedawniło się z końcem 2015 r. Kluczowa dla oceny przedawnienia jest data doręczenia decyzji stronie, a nie data jej wydania. Decyzja organu odwoławczego, mimo że wydana w ostatnim dniu terminu przedawnienia, została doręczona stronie po jego upływie, co skutkuje wygaśnięciem zobowiązania podatkowego.
Stan faktyczny
Spółka A wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy Z. określającą Spółce zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2010 r. Organy podatkowe uznały, że Spółka zaniżyła wartość budowli, wyłączając z podstawy opodatkowania wartość linii kablowych umieszczonych w kanalizacji kablowej, która nie była już własnością Spółki. Skarżąca Spółka zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a na rozprawie podniosła zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. i zasądził od Kolegium na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędzia NSA Teresa Porczyńska (spr.) Protokolant: Asystent sędziego Maciej Dębski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi A S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 5.865 (pięć tysięcy osiemset sześćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło decyzję Wójta Gminy Z. z dnia [...] r. w sprawie określenia Spółce akcyjnej A w W. zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości za rok 2010, w kwocie 40.865 zł, w części dotyczącej określenia tego zobowiązania w wysokości 218 zł, a w pozostałej części, tj. w zakresie określenia zobowiązania w wysokości 40.647 zł, utrzymało w mocy decyzję organu podatkowego pierwszej instancji. W ocenie organów podatkowych w deklaracji za rok 2010 spółka zaniżyła wartość budowli ponieważ wyłączyła z podstawy opodatkowania wartość linii kablowych umieszczonych w kanalizacji kablowej. Zdaniem organów podatkowych linie kablowe stanowią element budowli tworząc wraz z kanalizacją kablową, w której są umieszczone, całość techniczno-użytkową. Organy podatkowe nie uwzględniły argumentów spółki, która podnosiła m.in., że w dniu 31 stycznia 2009 r. zawarła ze Spółką z o.o. B umowę sprzedaży i leasingu zwrotnego dotyczącą kanalizacji kablowej, na skutek której właścicielem kanalizacji stała się Spółka B. Zdaniem organów podatkowych z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wynika, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają zarówno całe budowle jak i ich części, a zatem uprawnione było opodatkowanie skarżącej spółki jako właściciela części budowli. Odwołując się do poglądu wyrażonego w wyroku WSA w Łodzi z dnia 8 lipca 2015 r. sygn. akt I SA/Łd 385/15, organ odwoławczy stwierdził, że sprzedaż kanalizacji kablowej nie prowadzi do wyłączenia z opodatkowania części budowli tylko dlatego, że kanalizacja wraz z liniami kablowymi przestały być własnością jednego podmiotu. Spółka A wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., w której zażądała uchylenia decyzji organów podatkowych obu instancji. Zarzuciła naruszenie: 1) art. 233 § 1 pkt 1 i art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) Ordynacji podatkowej poprzez wydanie decyzji zawierającej rozstrzygnięcie, które nie odpowiada wynikającemu z przywołanych przepisów zakresowi kompetencji organu odwoławczego; 2) art. 210 § 4 w związku z art. 122, art. 187 § 1, art. 188, art. 191 oraz art. 193 Ordynacji podatkowej, poprzez niewyjaśnienie przesłanek rozstrzygnięcia w zakresie podstawy opodatkowania spornych budowli, co jest konsekwencją zaniechania ustaleń faktycznych w tym zakresie, w tym zwłaszcza zaniechania dowodu z ewidencji środków trwałych oraz nieuwzględnienia wyjaśnień strony; 3) art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z 1a ust. 1 pkt 2 oraz w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ponieważ opodatkowano linie telekomunikacyjne kablowe położone w kanalizacji kablowej, mimo że w 2010 r. ze względu na to, że własność kanalizacji i własność położonych w niej linii kablowych nie pokrywa się – nie stanowią one dla skarżącej spółki budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W dniu 12 sierpnia 2016 r. podczas rozprawy pełnomocnik skarżącej spółki podniósł zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.). Stosownie do wymienionego przepisu zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Z art. 6 ust. 9 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r., poz. 849 ze zm.) wynika, że osoby prawne są obowiązane składać, w terminie do dnia 31 stycznia, organowi podatkowemu właściwemu ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania, deklaracje na podatek od nieruchomości na dany rok podatkowy wpłacać obliczony w deklaracji podatek od nieruchomości - bez wezwania - na rachunek właściwej gminy, w ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego, w terminie do dnia 15. każdego miesiąca, a za styczeń do dnia 31 stycznia. Z przywołanych przepisów wynika, że termin przedawnienia zobowiązania w podatku do nieruchomości za 2010 r. upływał z końcem roku 2015 r. Decyzja organu pierwszej instancji określająca zobowiązanie podatkowe została wydana i doręczona stronie przed jego upływem. Decyzja organu odwoławczego została opatrzona datą [...] r., jednakże doręczono ją stronie dopiero 8 marca 2016 r. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podzielił pogląd wyrażony m.in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 czerwca 2016 r. sygn. akt II FSK 1683/14, zgodnie z którym dokonując oceny co do przedawnienia zobowiązania, które powstaje z mocy prawa, należy uwzględnić datę doręczenia decyzji określającej to zobowiązanie, a nie datę jej wydania. Jak wskazano powyżej decyzja organu odwoławczego została wydana w ostatnim dniu terminu określonego w art. 70 § 1 O.p. Data wydania decyzji jest niezbędnym elementem decyzji podatkowej (art.210 § 1 pkt 2 O.p.). Wynika z niej, jaki stan faktyczny i prawny został uwzględniony przy jej wydawaniu. Wydanie decyzji w ostatnim dniu terminu przedawnienia jest możliwe bowiem zobowiązanie podatkowe nie wygasło jeszcze wówczas w wyniku przedawnienia, a organ nie był uprawniony bądź zobowiązany do antycypowania, że decyzji nie uda się doręczyć przed upływem terminu przedawnienia. Tym samym nie był zobowiązany do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) O.p. W ocenie sądu data wydania decyzji nie jest jednak równoznaczna z momentem, od którego decyzja wywiera skutki prawne. Zgodnie z art. 212 O.p., poza wyjątkiem, dotyczącym decyzji, o których mowa w art. 67d, decyzja wiąże organ od chwili jej doręczenia stronie. Dopiero od tego momentu wywiera ona skutki prawne. Do momentu doręczenia decyzja może być zmieniona bez konieczności wdrożenia procedur prawnych dotyczących zmiany lub uchylenia decyzji. Dopóki zatem decyzja określająca zobowiązanie podatkowe w wysokości innej niż zadeklarowana przez podatnika nie zostanie doręczona jej adresatowi, obowiązuje domniemanie, że podatnik prawidłowo określił w deklaracji zobowiązanie i podatek do zapłaty (art. 21 § 5 O.p.). Dla ustalenia, czy skutek decyzji w postaci określenia zobowiązania podatkowego nastąpił przed upływem terminu przedawnienia, istotna jest zatem data doręczenia decyzji, a nie data jej wydania (pogląd taki wyrażony został w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2014 r., sygn. akt II FSK 2466/14, z dnia 6 maja 2015r., sygn. akt II FSK 333/14, z dnia 15 kwietnia 2016 r., sygn. akt II GSK 1214/14). Decyzja określająca zobowiązanie w innej wysokości niż zadeklarował podatnik mogła bowiem wywrzeć skutki prawne dopiero po upływie terminu przedawnienia. W tym zaś momencie organ nie był już uprawniony do określenia zobowiązania podatkowego. Niezależnie od powyższego sąd kontrolując legalność zaskarżonej decyzji stwierdził, że wskazana w jej nagłówku data wydania – [...] r., budzi wątpliwości. Z nadesłanych sądowi akt sprawy wynika, że organ odwoławczy otrzymał akta sprawy wraz z odwołaniem i stanowiskiem organu pierwszej instancji w dniu 29 grudnia 2015 r. (prezentata SKO w Ł. umieszczona na piśmie Wójta Gminy Z. z dnia 28 grudnia 2015 r. zawierającym stanowisko organu odnośnie zarzutów skarżącego). Z powyższego wynika, że postępowanie odwoławcze trwało zaledwie trzy dni. Po drugie, wątpliwości co do daty wydania decyzji organu odwoławczego wynikają z porównania daty jej wydania i doręczenia decyzji pełnomocnikowi. Z załączonej do akt sprawy kserokopii pocztowego potwierdzenia odbioru wynika, że decyzja została doręczona dopiero 8 marca 2016 r. Nawet gdyby założyć, że przesyłka była dwukrotnie awizowana przez okres 7 dni (a nie wynika to z dokumentu doręczenia) oraz że jej nadanie w placówce pocztowej przypadało na okres świąt, to okoliczności te nie stanowią wyjaśnienia dlaczego doręczenie nastąpiło po ponad dwóch miesiącach. Wobec uwzględnienia zgłoszonego na rozprawie zarzutu przedawnienia zobowiązania określonego w zaskarżonej decyzji bezprzedmiotowe stało się badanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, stanowiącymi podstawę opodatkowania spornej kanalizacji kablowej wraz ze znajdującymi się w niej kablami telekomunikacyjnymi oraz z przepisami postępowania podatkowego. Niezależnie bowiem od wyniku tego badania, wobec ustalenia że doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ odwoławczy rozpoznając ponownie sprawę winien uwzględnić wygaśnięcie zobowiązania na skutek przedawnienia i zgodnie z art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w związku z art. 208 § 1 O.p. uchylić decyzję organu pierwszej instancji w całości i umorzyć postępowanie w sprawie. Mając na uwadze powyższe sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718) uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania sąd postanowił na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ww. ustawy oraz § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800). Zasądzona od organu podatkowego na rzecz strony skarżącej kwota obejmuje uiszczony przez stronę skarżącą wpis od skargi, wynagrodzenie pełnomocnika oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa złożonego do akt sprawy. JZ

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło