II GZ 539/17

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2017-07-12

Skład orzekający: Joanna Sieńczyło-Chlabicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy złożenie pozwów cywilnych przeciwko sędziom przez stronę postępowania administracyjnego, bez zawiśnięcia sporu sądowego, stanowi uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności tych sędziów w rozumieniu art. 19 PPSA?
Ratio decidendi
Złożenie pozwów cywilnych przeciwko sędziom przez stronę postępowania, bez zawiśnięcia sporu sądowego, nie stanowi okoliczności mogącej wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności tych sędziów w rozumieniu art. 19 PPSA. Instytucja wyłączenia sędziego nie może być traktowana jako narzędzie do eliminowania sędziów, których poglądy prawne są dla strony niekorzystne lub których rozstrzygnięcia nie odpowiadają jej oczekiwaniom.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Starosty Pyrzyckiego w przedmiocie wydania decyzji administracyjnej. Na rozprawie wniosła o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, uzasadniając to faktem, iż sprawy są rozpoznawane w sposób dla niej niekorzystny i że skierowała przeciwko tym sędziom pozwy do sądów cywilnych. Sąd I instancji oddalił wniosek, wskazując na brak podstaw do wyłączenia. Skarżąca wniosła zażalenie, które zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. T. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 22 listopada 2016 r. sygn. akt I SAB/Sz 10/16 oddalające wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w osobach: Anny Sokołowskiej, Patrycji Joanny Suwaj, Ewy Wotysiak w sprawie ze skargi M. T. na bezczynność Starosty Pyrzyckiego w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 22 listopada 2016 r., sygn. akt I SAB/Sz 10/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, działając na podstawie art. 19 i art. 22 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a.), oddalił wniosek M. T. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie tj. sędziów: Anny Sokołowskiej, Patrycji Joanny Suwaj i Ewy Wojtysiak. Sąd I instancji wskazał, że M. T. (dalej: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność Starosty Pyrzyckiego w przedmiocie wydania decyzji administracyjnej co do przyczyn odmowy wydania oryginału tytułu wykonawczego. Sprawa zainicjowana tą skargą została zarejestrowana pod sygn. akt I SAB/Sz 10/16. Na rozprawie w dniu 3 listopada 2016 r. skarżąca wniosła o wyłączenie od rozpoznania sprawy ww. sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, uzasadniając to faktem, iż sprawy rozpoznawane są ciągle w ten sam sposób, z pominięciem przepisów, które są korzystne dla skarżącej, co stanowi nękanie i że w związku z tym skarżąca skierowała przeciwko tym sędziom pozwy do sądów cywilnych. Według Sądu I instancji argumentacja skarżącej, uzasadniająca jej zdaniem wyłączenie objętych wnioskiem sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie od rozpoznania sprawy - nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżąca wskazała na złożenie do sądu powszechnego pozwów przeciwko wymienionym we wniosku sędziom, jednakże podjęte przez nią czynności nie wywołały do tej pory skutku w postaci zawiśnięcia sporu sądowego pomiędzy skarżącą a ww. sędziami. Natomiast Sądowi jest z urzędu wiadome, że do chwili obecnej sędziom tym nie doręczono odpisów pozwów. Wskazani we wniosku sędziowie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie nie złożyli żądania o wyłączeniu z uwagi na okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do ich bezstronności. Złożyli natomiast pisemne oświadczenia, z których wynika, że nie jest im znana jakakolwiek okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w sprawie. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca żądając jego uchylenia i orzeczenia o wyłączeniu z orzekania wobec jej osoby wskazanych sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu skarżąca wyraziła swoje niezadowolenie z rozstrzygnięcia Sądu I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy (art. 18 p.p.s.a.), bądź też na wniosek strony lub żądanie sędziego (art. 19 p.p.s.a.). W pierwszym ze wskazanych przypadków przyczyny wyłączenia sędziego zostały enumeratywnie wymienione, a zatem tworzą one katalog zamknięty, co wyłącza możliwość stosowania wykładni rozszerzającej. Natomiast na wniosek strony (bądź na żądanie sędziego) sąd wyłącza sędziego jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w sprawie. Zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego. Przy czym stosownie do treści art. 20 p.p.s.a., to strona składająca wniosek obowiązana jest wskazać oraz uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia (por. postanowienie NSA z dnia 4 lipca 2017 r., sygn. akt I OZ 1087/17). Postanowienie w przedmiocie wyłączenia sędziego, zgodnie z treścią art. 22 § 2 p.p.s.a., poprzedza złożenie wyjaśnień przez tego sędziego, którego wniosek dotyczy. W obu przypadkach celem przyjętych regulacji jest przede wszystkim zapewnienie bezstronności sędziego i eliminacja wpływu, jaki może wywierać występowanie pewnej kategorii powiązań (osobistych, ekonomicznych, służbowych itp.) na orzekanie w postępowaniu sądowym. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego sprowadza się więc do eliminowania wszelkich przyczyn mogących skutkować w otoczeniu jakimikolwiek wątpliwościami co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznawaniu określonej sprawy (por. postanowienie NSA z dnia 23 maja 2017 r., sygn. akt I OZ 907/17). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zasadnie Sąd I instancji uznał, że w rozpoznawanej sprawie brak jest przesłanek uzasadniających zastosowanie instytucji wyłączenia sędziów w oparciu o art. 19 p.p.s.a. Ze złożonych w trybie art. 22 § 2 p.p.s.a. wyjaśnień sędziów wynika, że nie posiadają oni jakichkolwiek związków z osobą skarżącej mogących rzutować na ich bezstronność w trakcie orzekania. Natomiast we wniosku skarżącej o wyłączenie sędziów, jak i w zażaleniu brak jest wskazania takich okoliczności i argumentów, które podważałyby prawdziwość złożonych oświadczeń. Skarżąca wskazywała na złożenie do sądu powszechnego pozwów przeciwko wymienionym we wniosku sędziom. Jednakże jak słusznie zauważył Sąd I instancji - podjęte przez skarżącą czynności nie wywołały do tej pory skutku w postaci zawiśnięcia sporu sądowego pomiędzy skarżącą, a ww. sędziami. Natomiast w zażaleniu skarżąca wskazuje, że "orzekając wywodzą się z zakładów pracy w których przedtem orzekali i zostali oddelegowani z tych zakładów do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego żeby bronić interesów mafii urzędniczej (...)" W tym miejscu wymaga podkreślenia, że instytucja wyłączenia sędziego nie może być traktowana jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu jej interesów (por. postanowienie NSA z dnia 17 maja 2017 r., sygn. akt I OZ 878/17). Okoliczność, że sędzia reprezentuje pogląd prawny, w ocenie skarżącej, dla niej niekorzystny, oraz że wydaje odmienne od jej oczekiwań rozstrzygnięcia, nie stanowi podstawy wyłączenia sędziego. Taka sytuacja nie może być oceniana jako okoliczność mogąca wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego w danej sprawie (postanowienie NSA z dnia 4 maja 2017 r., sygn. akt I FZ 81/17). W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie trafnie uznał, że złożony w sprawie wniosek o wyłączenie sędziów nie zasługiwał na uwzględnienie. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło