II OZ 172/17

Dnia 24 lutego 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. S.A. z siedzibą w Warszawie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 grudnia 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 2304/16 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. S.A. z siedzibą w Warszawie na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 5 grudnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił na wniosek skarżącej Spółki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...], utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...], nakazującej całkowitą rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego, w postaci podświetlanej tablicy reklamowej o wymiarach ok. 3 x 6 m (obecny nr identyfikacyjny 76085_B), mocowanej do słupa stalowego, utwierdzonego w bloku fundamentowym zagłębionym w gruncie, wybudowanego na działce ew. nr [...] przy ul. [...] (pomiędzy ul. [...], a ul. [...]) w W.. W uzasadnieniu Sąd, powołując się na treść art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wskazał, że w niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie każdy bowiem nakaz rozbiórki wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, lub trudnych do odwrócenia skutków, np. rozbiórka nośnika reklamowego generuje niewątpliwie o wiele mniejsze koszty i stanowi proces logistycznie i technicznie mniej skomplikowany. Ponadto skarżąca Spółka nie przedstawiła kosztorysu wykonania rozbiórki, ani nie przedstawiła swojej sytuacji majątkowej, które to informacje pozwoliłyby ocenić, czy istotnie rozbiórka wiązać się będzie z wyrządzeniem znacznej szkody w majątku strony. Także potencjalna możliwość legalizacji ww. nośnika reklamowego pozostaje bez znaczenia, dla oceny wniosku strony o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jak również możliwość ewentualnego uchylenia przez Sąd zaskarżonej decyzji. Sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowości zastosowania przez organy przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni, Sąd dokona dopiero po przeprowadzeniu rozprawy. Zażalenie na ww. postanowienie złożyła skarżąca Spółka, podnosząc, że Sąd I instancji dokonał błędnej wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wyżej wymieniony przepis, choć przewiduje możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na wniosek strony, to uzależnia skorzystanie z takiego środka prawnego w sytuacji, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Możliwość udzielenia ochrony tymczasowej została zatem ograniczona od wystąpienia jednej z dwóch przesłanek zawartych w omawianym przepisie. Obowiązkiem strony jest wskazanie we wniosku okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z tychże przesłanek. Innymi słowy uprawnienie to wiąże się z obowiązkiem uzasadnienia wniosku, poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji (por. postanowienie NSA z 26 listopada 2007 r., II FZ 338-339/07). Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi w sposób przekonywujący pokazać konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji, a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 21 grudnia 2006 r., I FZ 525/06). Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. W niniejszej sprawie skarżąca Spółka nie wykazała, aby w okolicznościach tej konkretnej sprawy zachodziły przesłanki udzielenia ochrony tymczasowej. Wynika to z tego, że argumentacja strony skarżącej nie tyle zmierza do wykazania przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., ile wykazania, że możliwa jest legalizacja przedmiotowego urządzenia reklamowego. W tym zakresie Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że tego rodzaju argumentacja nie może stanowić podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Jest to bowiem w całości argumentacja odnosząca się do kwestii merytorycznych dotyczących legalności wydanego nakazu rozbiórki. Ocena takiej argumentacji przed rozprawą jest niedopuszczalna, w innym wypadku doszłoby do przedsądu. Oceny tej nie zmienia fakt, że proces budowlany jest działalnością, która z zasady może łączyć się z możliwością wystąpienia okoliczności i skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., tym bardziej jeżeli mamy do czynienia z nakazem rozbiórki (por. postanowienia NSA: z 12 marca 2014 r., II OZ 232/13; z 17 września 2013 r., II OZ 746/13; z 8 lutego 2013 r., II OZ 70/13), nawet jeżeli potencjalnie sąd administracyjny może uchylić decyzję o nakazie rozbiórki. W innym wypadku niezależnie od przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. możliwe byłoby wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej w każdej sprawy jeżeli tylko strona skarżąca złożyłaby do sądu administracyjnego wniosek w tym przedmiocie. Dlatego niezależnie od przedmiotu sprawy zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. wymagane jest wykazanie istnienia dwóch przesłanek, tj. trudnych do odwrócenia skutków lub powstania znacznej szkody. W okolicznościach niniejszej sprawy, skarżąca Spółka nie uzasadniła jednak, że wstrzymanie wykonania decyzji rozbiórkowej jest uzasadnione, a brak wykazania przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. w okolicznościach tej sprawy, przy uwzględnieniu jej przedmiotu, tj. rozbiórki urządzenia reklamowego, jest decydujący dla odmowy wstrzymania ww. decyzji. W takiej sytuacji trudno zatem z automatu uznać, że w stosunku do takiego podmiotu nakaz rozbiórki spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Podkreślenia wymaga, że sąd administracyjny ocenia zaistnienie przesłanek wstrzymania w kontekście okoliczności całej sprawy, a mając na względzie przedmiot decyzji o nakazie rozbiórki (tj. urządzenie reklamowe) nie można z samej istoty tego nakazu wywodzić, że wykonanie takiej decyzji przed wydaniem wyroku przez Sąd Administracyjny może doprowadzić do trudnych do odwrócenia skutków oraz znaczną szkodę. Po pierwsze, strona nie wykazała, że w wyniku wykonania nakazu rozbiórki nie będzie możliwe odwrócenie skutków przedmiotowego nakazu rozbiórki. Poza tym z charakteru obiektu budowlanego objętego w tej sprawie nakazem rozbiórki wynika, że jego ponowne zainstalowanie nie jest niemożliwe (por. postanowienie NSA z 17 sierpnia 2012 r., II OZ 664/12). Po drugie, nie wskazała jaka konkretnie znaczna szkoda zaistnieje w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji przy założeniu, że mamy do czynienia z podmiotem, który prowadzi działalność reklamową na terenie całej Polski, a więc nastawionego na osiągnięcie określonych zysków, oraz przy założeniu, że w przypadku ewentualnego wykonania rozbiórki w wyniku tej decyzji, następnie uznanej za wadliwą przez Sąd, odpowiedzialność odszkodowawczą poniesie organ administracyjny. Po trzecie, jeżeli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji musi być rozpoznawany przy uwzględnianiu całości okoliczności sprawy, to nie mógł pozostać bez znaczenia fakt, że postępowanie w przedmiocie samowolnego wykonania przedmiotowego urządzenia reklamowego toczyło się przed organami nadzoru budowlanego od 2011 roku, a prowadzone przez następne lata postępowanie zakończyło się, jak wynika z zaskarżonej decyzji, nakazem rozbiórki w związku ze stwierdzonym przez organ nadzoru budowlanego niezłożeniem dokumentacji umożliwiającej legalizację przedmiotowego obiektu. Z powyższych względów, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.