I OZ 1883/16

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-12-15

Skład orzekający: Maciej Dybowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy stronie przysługuje prawo pomocy w przypadku oczywistej bezzasadności skargi, która kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 PPSA?
Ratio decidendi
Prawo pomocy nie przysługuje stronie w przypadku oczywistej bezzasadności skargi, która kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 PPSA. Oczywista bezzasadność skargi zachodzi, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona, a obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego. W sytuacji, gdy przedmiotem skargi jest akt niepodlegający zaskarżeniu do sądu administracyjnego, skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu, co stanowi o oczywistej bezzasadności.
Stan faktyczny
Skarżąca J. M. złożyła skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Nysie dotyczącą rozpatrzenia skargi na działalność Burmistrza Nysy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił przyznania prawa pomocy, uznając skargę za oczywistą bezzasadną, ponieważ uchwała była wynikiem postępowania skargowego uregulowanego w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, które nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 24 października 2016 r., sygn. akt II SO/Op 35/16 odmawiające przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi J. M. na uchwałę Rady Miejskiej w Nysie z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Burmistrza Nysy postanawia oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 24 października 2016 r., sygn. akt II SO/Op 35/16 (dalej postanowienie z 24 października 2016 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odmówił przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi J. M.(dalej skarżąca) na uchwałę Rady Miejskiej w Nysie z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] (dalej uchwała z [...] lipca 2016 r.) w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Burmistrza Nysy. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że skarżąca złożyła do Sądu [winno być "zamierza złożyć"] skargę na uchwałę z dnia [...] lipca 2016 r. będącą wynikiem postępowania wszczętego na skutek skargi T. R. wniesionej do Rady Miejskiej w Nysie na działalność Burmistrza Nysy w zakresie zatrudnienia radnego Rady Miejskiej w Nysie w Spółce Gminy Nysa. Skarga T. R. została wniesiona w trybie tzw. postępowania skargowego, regulowanego przepisami działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego. W postępowaniu objętym regulacją działu VIII kpa nie rozstrzyga się żadnej sprawy administracyjnej, jedynie informuje się wnioskodawcę (zainteresowanego) o sposobie załatwienia tzw. skargi powszechnej. Do rozpatrzenia skargi na działalność Burmistrza Nysy w przedmiocie wykonywania działalności należącej do zadań własnych gminy właściwa jest Rada Miejska w Nysie, jest to postępowanie jednoinstancyjne i nie służy na nie dalsza skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Sąd I instancji wskazał, że skarga na uchwałę z dnia [...] lipca 2016 r. nie mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądów administracyjnych (art. 3 § 2 ppsa). W zakresie prawa pomocy wskazuje to na oczywistą bezzasadność skargi w rozumieniu art. 247 ppsa. W sytuacji gdy przedmiotem skargi strona czyni akt nie podlegający zaskarżeniu do sądu administracyjnego, skargę należy uznać za niedopuszczalną, podlegającą odrzuceniu, zgodnie z art. 58 §1 pkt 6 ppsa (k. 2-3, 5-6, 10, 11-12, 16-19, 22-26 akt sądowych). Zażalenie na powyższe orzeczenie wywiodła J. M. wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia w całości ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpatrzenia z rozważeniem unieważnienia uchwały oraz uznania opieszałości w wydaniu pouczenia w trybie odwoławczym, co powoduje wadę pouczenia - uwzględniając koszty dla strony skarżącej. W uzasadnieniu zażalenia wskazano, że ustalenia Sądu są sprzeczne z materiałem sprawy, a tym samym błędne jest ustalenie Sądu I instancji, że wnioskodawcy nie należy się ustanowienie profesjonalisty i rzetelnego zastępstwa prawnego w trybie i na zasadach prawa pomocy (k. 32-33 akt sądowych). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej ppsa), prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. O oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o taką sytuację, w której obowiązujące prawo jasno i jednoznacznie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego. Potrzeba zastosowania art. 247 ppsa będzie zachodziła przede wszystkim w sytuacjach, gdy skarga niewątpliwie i "na pierwszy rzut oka" kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 ppsa. Trafnie Sąd I instancji wskazał, że w sprawie zachodzi przesłanka o jakiej mowa w art. 247 ppsa. W aktach sprawy znajduje się odpis uchwały z [...] lipca 2016r., którą chce zaskarżyć J. M.(k.16-20 akt sądowych). Przedmiotowa uchwała jest wynikiem postępowania wszczętego na skutek skargi T. R. wniesionej do Rady Miejskiej w Nysie na działalność Burmistrza Nysy w zakresie zatrudnienia radnego Rady Miejskiej w Nysie w Spółce Gminy Nysa. Rada Miejska jako podstawę prawną uchwały wskazała art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2016 r. poz. 446) w zw. z art. 229 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.). Art. 229 pkt 3 kpa mieści się w dziale VIII kpa, którego rozdział 2, obejmujący przepisy art. 227-240, normuje postępowanie skargowe. Sprawa ze skargi skarżącej na uchwałę podjętą w trybie art. 229 pkt 3 kpa nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Art. 3 § 2 ppsa zawiera zamknięty katalog, uprawniający sądy administracyjne do rozpoznania skarg na wskazane w nim akty i czynności, w § 3 tego przepisu określono kompetencję do orzekania w innych sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Skarga w niniejszej sprawie nie należy do właściwości sądu administracyjnego, bowiem nie dotyczy żadnego z aktów administracyjnych wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4 ani § 3 ppsa. Przedmiotem skargi z art. 227 kpa są zarzuty co do prawidłowości działania danego organu lub podmiotu wykonującego funkcje publiczne. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że w sprawach dotyczących postępowania skargowego, niezależnie od formy rozpatrzenia skargi, nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Skarga wniesiona w trybie działu VIII kpa uruchamia jednoinstancyjne postępowanie uproszczone, które kończy się czynnością materialno-techniczną przez zawiadomienie o sposobie rozpoznania skargi przez organ do tego właściwy. Gdy organem tym jest organ kolegialny, czynność taka przybrać może formę uchwały takiego organu. Uchwała organu jednostki samorządu terytorialnego podjęta na podstawie art. 227 kpa jest taką samą czynnością informującą o sposobie załatwienia skargi, jak czynności innych organów wymienionych w art. 229 kpa, którym uchwała nie jest przypisana jako prawna forma działania. Uznanie zatem, że w sytuacji, gdy załatwienie skargi, o jakiej mowa w art. 227 kpa nastąpiło w formie uchwały, otwiera drogę do zaskarżenia takiej uchwały do sądu administracyjnego, powodowałoby nieuzasadnioną nierówność podmiotów, bowiem podmiotom, których skargi powszechne nie były rozpoznawana w formie uchwały, skarga do sądu nie przysługiwałaby (postanowienie NSA z: 12.4.2001 r., l SA 2668/00, Lex 54426; 7.7. 2009 r., I OSK 803/09; 3.9.2009 r., I OSK 1064/09; 12.8.2012 r., I OSK 1870/14, cbosa). W tej sytuacji prawo pomocy nie przysługuje i Sąd I instancji zasadnie odmówił skarżącej przyznania tego prawa na podstawie art. 247 ppsa. Wbrew stanowisku żalącej się, zaskarżone postanowienie nie narusza art. 8 i 156 § 2 kpa. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 12 maja 2015 r., P 46/13, powołany w zażaleniu, nie dotyczy zagadnienia istotnego dla kontrolowanej sprawy. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło