I SA/Bk 536/16
WyrokWSA w Białymstoku2016-12-27
Skład orzekający: Paweł Janusz Lewkowicz, Andrzej Melezini, Jacek Pruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przychód z tytułu nieodpłatnego nabycia akcji w ramach programu motywacyjnego należy rozpoznać w momencie ich nabycia jako przychód z innych źródeł, czy dopiero w momencie ich odpłatnego zbycia jako przychód z kapitałów pieniężnych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przychód z tytułu nieodpłatnego nabycia akcji w ramach programu motywacyjnego nie powstaje w momencie ich nabycia, lecz dopiero w momencie ich odpłatnego zbycia. W momencie nabycia akcje stanowią jedynie potencjalne przysporzenie, a rzeczywisty przychód ujawnia się dopiero przy sprzedaży. Opodatkowanie w momencie nabycia prowadziłoby do podwójnego opodatkowania. Przychód ze sprzedaży akcji należy kwalifikować jako przychód z kapitałów pieniężnych.Stan faktyczny
Skarżący, menadżer w spółce, otrzymał od zagranicznej spółki z grupy kapitałowej Prawa do Akcji o Ograniczonej Zbywalności oraz Prawa do Akcji Wynikowych w ramach programu motywacyjnego. Nabycie pełnych praw do akcji było uzależnione od spełnienia dodatkowych warunków (np. dalszego zatrudnienia, osiągnięcia wyników). Skarżący nie ponosił odpłatności za akcje. Zwrócił się o interpretację indywidualną, pytając, czy otrzymanie akcji stanowi przychód z kapitałów pieniężnych, czy z innych źródeł, i kiedy należy rozpoznać przychód. Organ podatkowy uznał, że przy nabyciu akcji powstaje przychód z innych źródeł, a przy sprzedaży – przychód z kapitałów pieniężnych.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej i zasądzenie od Ministra Finansów na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), Sędziowie sędzia WSA Andrzej Melezini, sędzia WSA Jacek Pruszyński, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi P. S. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2. zasądza od Ministra Finansów na rzecz skarżącego P. S. kwotę 697 zł (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
We wniosku złożonym w dniu [...] listopada 2015 r. o wydanie interpretacji indywidualnej przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.
Skarżący, jako pracownik kadry menadżerskiej S. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej: S.) objęty jest Generalnym Programem Motywacyjnym prowadzonym przez S. Inc. w N. (dalej: S. Inc.) stosowanym w całej Grupie S. Na podstawie zawartych umów pomiędzy Skarżącym a S. Inc. przyznano mu Prawa do Akcji o Ograniczonej Zbywalności S. Inc. i Prawa do Akcji Wynikowych S. Inc. - przy czym w przypadku Akcji Wynikowych ich przyznanie uzależnione jest od osiągnięcia określonego wyniku progowego. Ponadto zarówno w przypadku Akcji o Ograniczonej Zbywalności, jak i w przypadku Akcji Wynikowych w zawartej ze Skarżącym umowie określono datę pełnego nabycia uprawnień do akcji. W przypadku ustania zatrudnienia w S. przed tą datą Skarżący traci całkowicie prawo do wspomnianych Akcji. Przed momentem pełnego nabycia Prawa do Akcji o Ograniczonej Zbywalności Skarżącemu przysługują wszystkie pozostałe prawa akcjonariusza, w szczególności prawo głosu (ale nie przysługuje mu prawo do dywidendy). W przypadku Prawa do Akcji Wynikowych do momentu pełnego nabycia praw Skarżącemu nie przysługują natomiast żadne prawa udziałowca. Skarżący do momentu nabycia pełnego prawa do wspomnianych akcji nie ma również prawa ich zbycia, zastawienia, itp. Stąd też pomimo nabycia akcji przez Skarżącego, pełne nabycie praw do akcji odroczone jest w czasie. Nabycie Praw do Akcji o Ograniczonej Zbywalności oraz Praw do Akcji Wynikowych nie wiąże się z żadną odpłatnością ze strony Skarżącego. Jednocześnie Skarżący wskazuje, że ich otrzymanie oraz w dalszej kolejności pełne nabycie akcji uwarunkowane jest osiągnięciem określonego wyniku progowego oraz upływu określonej ilości czasu przepracowanego w Spółce zrzeszonej w grupie kapitałowej S. Inc. Podkreślenia wymaga, iż akcje są wydawane przez podmiot z grupy kapitałowej (S. Inc.) który w stosunku do Skarżącego nie jest pracodawcą (pracodawcą jest S.). Akcje wydawane są na warunkach i zasadach określonych w regulaminie programu motywacyjnego obejmującego pracowników wszystkich Spółek zrzeszonych w grupie kapitałowej. Wspomniane Prawa do Akcji o Ograniczonej Zbywalności oraz Prawa do Akcji Wynikowych nie są oferowane innym podmiotom, nie są dostępne na rynku instrumentów finansowych, nie mogą być przez Skarżącego zbyte lub przekazane innym osobom. Przekazane Skarżącemu prawa do akcji są oferowane wyłącznie uczestnikom Generalnego Programu Motywacyjnego grupy kapitałowej S. Inc. Uczestnikami wspomnianego programu są tylko pracownicy kadry menadżerskiej Spółek zrzeszonych w grupie kapitałowej S. Inc. Z wnioskiem o wykładnię przepisów w opisanym stanie faktycznym zwróciła się również S. sp. z o.o. i otrzymała ona interpretację indywidualną (interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w W. działającego w imieniu Ministra Finansów z dnia [...] października 2015 r, nr [...]).
W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.
1) Do jakiego źródła przychodu należy zakwalifikować przysporzenie majątkowe uzyskane przez Skarżącego polegające na otrzymaniu akcji S. Inc. uzyskiwane w wyniku zrealizowania uprawnień wynikających z udziału w opisanym w stanie faktycznym programie motywacyjnym?
2) W którym momencie u Skarżącego w związku z otrzymaniem przez niego akcji S. Inc. na podstawie opisanego w stanie faktycznym programu motywacyjnego należy rozpoznać przychód dla celów podatku dochodowego od osób fizycznych?
Zdaniem Skarżącego, przysporzenie majątkowe uzyskiwane przez niego w ramach programów motywacyjnych, w postaci otrzymanych akcji należy traktować jako przychód z kapitałów pieniężnych. Sposób w jaki sformułowane zostały zasady premiowania Skarżącego w stanie faktycznym towarzyszącym przedmiotowej sprawie uniemożliwia zakwalifikowanie otrzymania akcji jako przychodu ze stosunku pracy.
Nie ma także podstaw do zakwalifikowania zdarzenia w postaci nabycia akcji jako nieodpłatnego świadczenia oraz opodatkowania go jako przychody z innych źródeł. Na gruncie przepisów prawa podatkowego nie istnieje odrębna definicja legalna pojęcia "nieodpłatnych świadczeń". Uzasadnione jest zatem wskazanie na zasadzie wyjątku, że w doktrynie prawa cywilnego przyjmuje się, że świadczeniem jest - najogólniej rzecz biorąc -zachowanie się dłużnika zgodnie z treścią zobowiązania, czyniące zadość interesowi wierzyciela. Może ono dotyczyć różnego rodzaju dóbr materialnych lub niematerialnych, określanych mianem przedmiotu świadczenia. Niektóre z nich, co wyraźnie zaakcentowano, zgodnie z wyrażoną w art. 353 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz, U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) zasadą swobody umów, mogą być ukształtowane jako świadczenia nieodpłatne, przysparzające korzyści majątkowe tylko i wyłącznie temu, kto je otrzymuje. Dochodzi do niego w wypadku jednostronnej ekwiwalentności świadczeń.
Uzasadniając stanowisko Skarżący wskazał na uchwałę składu siedmiu sędziów z dnia 16 października 2006 r., II FPS 1/06, podtrzymującą stanowisko prawne wyrażone w uchwale z dnia 18 listopada 2002 r., FPS 9/02, zgodnie z którym podatkowe pojęcie nieodpłatnego świadczenia ma szerszy zakres niż w prawie cywilnym. Obejmuje ono bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy. W przedmiotowej sprawie Skarżący jako uczestnik programu motywacyjnego, w celu nabycia pełnego prawa do bezpłatnych akcji musi spełnić dodatkowe warunki, jak chociażby pozostawać w stosunku pracy (świadczyć pracę) przez określony czas u dotychczasowego pracodawcy, a w przypadku Akcji Wynikowych konieczne jest osiągnięcie określonego wyniku progowego. Co za tym idzie mimo braku odpłatności pieniężnej za otrzymane akcje ich nabycie związane jest ze spełnieniem uzgodnionych wymagań o charakterze niepieniężnym. Pogląd ten był prezentowany także w orzecznictwie sądów administracyjnych, m.in. w wyroku WSA w Poznaniu sygn. I SA/Po 756/11 z dnia 7 grudnia 2011 r. "w rozpoznawanej sprawie skarżąca jako uczestnik programu, w celu nabycia pełnego prawa do bezpłatnych akcji musi spełnić dodatkowe warunki, jak chociażby pozostawać w stosunku pracy (świadczyć pracę) przez określony czas u dotychczasowego pracodawcy. Oznacza to, że pomimo braku odpłatności za wymienione akcje nabycie ich związane jest ze spełnieniem określonych wymogów o charakterze niepieniężnym. Nie można przyjąć, by pomimo braku odpłatności za wspomniane akcje, ich nabycie było jednostronnie ekwiwalentne". Zdaniem Skarżącego otrzymanie akcji należy kwalifikować jako przychód z kapitałów pieniężnych zgodnie z brzmieniem art. 17 ust. l pkt 6 updof. Skarżący wskazał, iż takie stanowisko znajduje potwierdzenie w linii orzeczniczej sądów administracyjnych m.in. w wyrokach NSA z dnia 13 lutego 2014 r., sygn. II FSK 685/12, z dnia 5 października 2011 r., II FSK 517/10, z dnia 9 grudnia 2011 r., II FSK 1113/10, z dnia 11 grudnia 2013 r., II FSK 111/12, z 23 lutego 2014 r. sygn. II FSK 685/12, z 27 kwietnia 2011 r., sygn. akt II FSK 1410/10. Zdaniem Skarżącego nabycie akcji nieodpłatnie, będzie miało zatem wpływ wyłącznie na wysokość dochodu osiągniętego w wyniku ich odpłatnego zbycia, a dochód ten będzie dochodem ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 7 w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a updof. Skoro Skarżący otrzyma akcje nieodpłatnie, nie poniesie wydatków na ich nabycie w postaci ceny akcji, osiągnięty przez niego przychód z odpłatnego zbycia papierów wartościowych może być zatem równy uzyskanemu dochodowi i to niezależnie od tego, czy wartość rynkowa akcji między ich nabyciem a zbyciem zwiększy się czy obniży. Przyjęcie stanowiska, że do osiągnięcia przychodu po stronie Skarżącego dochodzi już w momencie nieodpłatnego przekazania (z ograniczonymi prawami), bez gwarancji, że Skarżący zostanie ich pełnoprawnym właścicielem, powodowałoby, że mógłby zostać opodatkowany przychód, którego Skarżący w ogóle nie uzyskałby (np. w przypadku zwolnienia z pracy). W momencie otrzymania akcji na preferencyjnych warunkach (lub też nieopłatnie) przysporzenie, jakie z tego tytułu uzyskuje dana osoba, jest jedynie potencjalne. Ponadto Skarżący zauważył, iż sprzedaż akcji nabytych nieodpłatnie przez uczestników programu oznacza niższy koszt uzyskania przychodów, a więc w konsekwencji zwiększenie podstawy opodatkowania i wyższy podatek dochodowy. Tak więc korzyść, którą uczestnik programu uzyskuje w postaci nieodpłatnego nabycia akcji zostanie uwzględniona przy opodatkowaniu w momencie realizacji dochodu czyli przy sprzedaży nabytych w ten sposób akcji. W momencie zaś otrzymania akcji na preferencyjnych warunkach przysporzenie, jakie z tego tytułu uzyskuje dana osoba, niezależnie od źródła i przyczyny uzyskania tego przysporzenia, jest jedynie potencjalne. Potencjalność przychodu w analizowanej sprawie podkreślona jest także faktem, iż Skarżący otrzymuje akcje o ograniczonej zbywalności, zbycie akcji może nastąpić nie wcześniej niż w terminie 3 lat od daty przyznania tych akcji. Pełne prawo do dysponowania akcjami jak właściciel, Skarżący uzyska zatem dopiero po upływie trzyletniej karencji. Skarżący zauważył również, że cena akcji notowanych na giełdzie ulega ciągłym zmianom, przyjęcie założenia o opodatkowaniu wartości nieodpłatnie otrzymanych akcji w momencie uzyskania pełnego prawa do dysponowania nimi prowadziłoby do sytuacji, w której opodatkowany zostałby dochód, który mógłby nigdy nie zostać zrealizowany a co więcej mógłby nawet nigdy nie zostać uznany za przychód należny. W związku z powyższym, zdaniem Skarżącego należy uznać, iż w związku z otrzymaniem przez niego akcji S. Inc. na podstawie opisanego w stanie faktycznym programu motywacyjnego, przychód dla celów podatku dochodowego od osób fizycznych należy rozpoznać w momencie sprzedaży akcji.
W dniu [...] lutego 2016 r. Dyrektor Izby Skarbowej w B., działający w imieniu Ministra Finansów, wydał interpretację indywidualną nr [...], uznając stanowisko Skarżącego za nieprawidłowe. W wydanej interpretacji stwierdzono bowiem, że Skarżący, w związku z nieodpłatnym nabyciem akcji spółki S. Inc. uzyska przychód z innych źródeł o których mowa w art. 20 ust. l ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, natomiast w momencie sprzedaży ww. akcji Skarżący uzyska przychód który należy zakwalifikować do przychodów z kapitałów pieniężnych, o których mowa w art. 17 ust. l pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Nie zgadzając się z powyższym stanowiskiem, w dniu [...] lutego 2016 r., na podstawie art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, złożono wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.
W wyniku ponownej analizy sprawy, przy uwzględnieniu zarzutów przytoczonych w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, Dyrektor Izby Skarbowej w B. działający w imieniu Ministra Finansów stwierdził brak podstaw do zmiany ww. indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, co przedstawił w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] marca 2016 r., nr [...], doręczonej w dniu [...] marca 2016 r. (data na zwrotnym potwierdzeniu odbioru). W dniu [...] kwietnia 2016 r. do Izby Skarbowej w B. Biura Krajowej Informacji Podatkowej w T. wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, na interpretację indywidualną nr [...] z dnia [...] lutego 2016 r., w której Skarżący zarzuca ww. interpretacji: błędną wykładnię art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, polegającą na przyjęciu, iż w momencie nieodpłatnego otrzymania przez Skarżącego pełnych praw do akcji spółki amerykańskiej powstaje u niego przychód z tytułu nieodpłatnych świadczeń, podczas gdy nabycie pełnych praw do akcji wiąże się ze spełnieniem dodatkowych wymagań o charakterze niepieniężnym, w związku z czym po stronie Skarżącego rozpoznać należy świadczenie ekwiwalentne, co z kolei uniemożliwia uznanie nabycia akcji za przychód z nieodpłatnych świadczeń; błędną wykładnię oraz niewłaściwą ocenę co do zastosowania art. 20 ust. 1 ustawy poprzez uznanie, iż nabywając nieodpłatnie akcje spółki amerykańskiej S. Inc. Skarżący uzyskuje przychód z innych źródeł, podczas gdy ustawodawca za przychody z innych źródeł nie uznaje przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17 u.p.d.o.f., a przychód jaki Skarżący uzyskuje w chwili sprzedaży nabytych akcji, stanowi przychód z kapitałów pieniężnych, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a u.p.d.o.f.
W oparciu o powyższe wnosi o uchylenie zaskarżonej indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, zasądzenia od organów podatkowych na rzecz Skarżącego kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wnosi o jej oddalenie, podtrzymując swoje wcześniejsze stanowisko w sprawie
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga jest w pełni uzasadniona.
Sporną kwestią w przedmiotowej sprawie jest, czy w momencie nieodpłatnego otrzymania akcji spółki amerykańskiej w wyniku uczestnictwa w programie motywacyjnym po stronie wnioskodawcy powstaje przychód do opodatkowania z innych źródeł określony w art. 20 u.p.d.o.f. oraz w chwili zbycia akcji powstaje przychód z kapitałów pieniężnych wymieniony w art. 17 ust.1 pkt 6 u.p.d.o.f. W ocenie skarżącego przychód do opodatkowania w przedstawionym stanie faktycznym powstaje tylko raz w chwili zbycia akcji i jest to przychód z kapitałów pieniężnych, o którym mowa w art.17 ust.1 pkt 6 u.p.d.o.f. Stanowisko w tym zakresie zajmował już Naczelny Sąd Administracyjny i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi m. in. w wyrokach z dnia 11 grudnia 2013 r., sygn. akt II FSK 111/12, z dnia 13 lutego 2014 r., sygn. akt II FSK 601/12 , z dnia 10 listopada 2016 r. sygn. akt II FSK 2208/14 i z dnia 27 września 2016 sygn. akt I SA/ Łd 599/16, a także WSA we Wrocławiu w wyroku z dnia 12 grudnia 2016 r., sygn.. akt I SA/Wr 857/16. Poglądy wyrażone w tych wyrokach Nie sposób pominąć także najnowszych orzeczeń NSA, na które słusznie powołuje się Skarżąca, mianowicie wyroku z dnia 23 sierpnia 2016 r., sygn.. akt II FSK 1811/14 oraz z dnia 21 lipca 2016 r., sygn.. akt II FSK 1725/14. Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela.
Zgodnie bowiem z brzmieniem art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f. przychodami, z pewnymi zastrzeżeniami w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Z pojęcia przychodu, wskazanego w art. 11 ust.1 u.p.d.o.f. wyłączono m.in. przychód z tytułu nabycia udziałów (akcji) w spółkach mających osobowość prawną objętych w zamian za wkład niepieniężny (o przychodzie tym mowa w art.17 ust.1 pkt 9). Stwierdzenie, czy konkretne przysporzenie może stanowić nieodpłatne świadczenie w rozumieniu art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f. wymaga zatem w pierwszej kolejności ustalenia źródła przychodów w rozumieniu art.10 ust.1 u.p.d.o.f., do którego mogłoby ono zostać przyporządkowane. Źródła przychodów zostały wymienione w art. 10 ust. 1 u.p.d.o.f. Dochód z tego samego tytułu może być opodatkowany tylko raz i może być, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 10 ust. 1 ustawy przyporządkowany tylko do jednego źródła przychodów. Zgodzić się należy ze stanowiskiem skarżącego, że objęcie akcji jako zdarzenie powodujące powstanie przychodów zostało wymienione w art. 17 ust.1 u.p.d.o.f., zawierającym katalog zdarzeń, powodujących powstanie przychodów z kapitałów pieniężnych. Konieczne jest jednak, aby objęcie akcji nastąpiło w zamian za wkład niepieniężny (art.17 ust.1 pkt 9 u.p.d.o.f.). Nie oznacza to jednak, aby objęcie akcji w zamian za wkład pieniężny bądź akcji za cenę niższą od rynkowej bądź nieodpłatnie stanowiło przychód z innego źródła. Treść art.17 ust.1 pkt 9, art.20 ust.1, art. 23 ust.1 pkt 38 i art. 24 ust.11 u.p.d.o.f. daje podstawy do wyprowadzenia wniosku, że objęcie akcji (nieodpłatnie, częściowo nieodpłatnie lub warunkowe) jest neutralne podatkowo w dacie tego zdarzenia, ale podlega opodatkowaniu w momencie odpłatnego zbycia udziałów (akcji), stosownie do art.17 ust.1 pkt 6 lit. a u.p.d.o.f. Dopiero w tym momencie ujawnia się bowiem rzeczywisty przychód z objęcia akcji. Dla uznania, że dane świadczenie jest nieodpłatne bądź częściowo nieodpłatne w rozumieniu art.11 ust.1 u.p.d.o.f. konieczne jest bowiem stwierdzenie, że w wyniku zdarzenia prawnego czy zjawiska gospodarczego podatnik uzyskał korzyść majątkową kosztem innego podmiotu lub też uzyskał nieodpłatne (częściowo nieodpłatne), to jest niezwiązane z kosztami (całkowitymi kosztami) lub inną formą ekwiwalentu przysporzenie majątku, mające konkretny wymiar finansowy. Analizując wskazany przepis, nie ulega wątpliwości, że aby powstał przychód (opodatkowanie) muszą zostać spełnione łącznie dwa warunki: świadczenie musi mieć wymierną korzyść dla podatnika oraz podatnik musi tę korzyść (świadczenie) "otrzymać". Przysporzenie to musi być rzeczywiste, a nie tylko potencjalne. Jest to zatem takie przysporzenie majątkowe, które powiększy wartość majątku podatnika lub zmniejszy jego zobowiązania i które będzie miało charakter ostateczny.
Ponadto zauważyć trzeba, że akcje są papierami wartościowymi inkorporującymi zarówno prawa, jak i obowiązki akcjonariusza w stosunku do spółki będącej emitentem akcji. Moment uzyskania dochodu z akcji nie jest tożsamy z momentem ich nabycia, bez względu na formę tego nabycia (w tym przypadku w wyniku nieodpłatnego przekazania akcji w ramach programu motywacyjnego). Cechą papierów wartościowych, jakimi są akcje jest to, iż generują dochód w przyszłości: w postaci dywidendy, czy też - w przypadku ich odpłatnego zbycia - w postaci różnicy pomiędzy przychodem ze sprzedaży a kosztami poniesionymi na nabycie akcji. W momencie zaś otrzymania akcji na preferencyjnych warunkach przysporzenie, jakie z tego tytułu uzyskuje dana osoba, niezależnie od źródła i przyczyny uzyskania tego przysporzenia, jest jedynie potencjalne. Uznanie, że przychód powstaje w momencie nieodpłatnego nabycia akcji w ramach programu motywacyjnego oraz, że dochodem z tej czynności jest wartość rynkowa akcji prowadziłoby do opodatkowania wartości wyrażonej w pieniądzu, której podatnik w momencie uzyskania akcji nie osiągnął. Otrzymanie akcji nie daje żadnych korzyści, ponieważ akcją są takim składnikiem majątku, który przychód może dać dopiero w momencie ich zbycia w drodze sprzedaży lub zamiany ewentualnie innych czynności. W ocenie Sądu dopiero zbycie akcji pozwala ustalić, jaki dochód podatnik osiągnął przez to, że nabył akcje w drodze programu motywacyjnego, a następnie zbył te akcje. Nabycie akcji samo przez się nie daje więc żadnego przychodu, szczególnie, że nawet ich nabycie obwarowane jest koniecznością spełnienia określonych przesłanek. Skarżący trafnie więc podnosi, że w momencie otrzymania akcji nie uzyskał przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Należy też wskazać, że przyjęcie wykładni dokonanej przez organ, skutkowałaby tym, że przychód z tytułu nabycia akcji w ramach programu motywacyjnego byłby opodatkowany dwukrotnie: po raz pierwszy w momencie ich nieodpłatnego nabycia (zapisania na rachunku), po raz drugi z momentem odpłatnego zbycia tychże akcji a takie działanie prowadziłoby do podwójnego opodatkowania tożsamych wartości tym samym podatkiem. Słusznie też zauważył skarżący, że w świetle obowiązujących przepisów nie jest możliwe uwzględnienie jako kosztu uzyskania przychodów wartości przychodu z tytułu nieodpłatnego świadczenia, o którym mowa w art. 22 ust. 1d pkt 2 u.p.d.o.f., do którego to przepisu ani art. 30b ust. 2, ani art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. nie odsyłają.
Wobec powyższego stwierdzić należy, że przychód podatkowy powstanie dopiero w momencie sprzedaży przez wnioskodawczynię omawianych akcji. Przychód uzyskany z tego tytułu należy zakwalifikować jako przychód z kapitałów pieniężnych. Stosownie bowiem do treści art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a u.p.d.o.f., za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne - choćby nie zostały faktycznie otrzymane - przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz papierów wartościowych.
Mając powyższe na uwadze, wobec tego, że zaskarżona interpretacja narusza powołane przepisy prawa materialnego, na podstawie art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 718) oraz art. 200 tej ustawy należało orzec jak w sentencji wyroku. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ podatkowy uwzględni ocenę prawną wyrażoną w niniejszym wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło