II OZ 426/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lutego 2017 r. sygn. akt IV SA/Wa 261/17 odrzucające skargę M. K. na uchwałę Rady m.st. Warszawy z dnia 7 maja 2015 r. nr XI/195/2015 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego regionu ulicy Zwoleńskiej – część I postanawia: oddalić zażalenie W piśmie z dnia 15 grudnia 2016 r. M. K., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Rady m. st. Warszawy z dnia 7 maja 2015 r. nr XI/195/2015 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu ulicy Zwoleńskiej - część I. W odpowiedzi na skargę Rada m. st. Warszawy, wniosła o odrzucenie skargi podnosząc, że w dniu 13 września 2016 r. skarżąca złożyła do Rady wezwanie do usunięcia naruszenia prawa poprzez usunięcie przeznaczenia obszaru f.13.2, dla którego wskazano przeznaczenie oznaczone symbolem KDw (droga wewnętrzna z możliwością przekształcenia w drogę publiczną) w treści uchwały Rady z dnia 7 maja 2015 r. nr XI/195/2015. W dniu 8 grudnia 2016 r. skarżąca ponownie złożyła do Rady wezwanie do usunięcia naruszenia prawa tożsame przedmiotowo z wezwaniem złożonym w dniu 13 września 2016 r. Wezwania pozostawiono bez rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 7 lutego 2017 r., na podstawie art. art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), - dalej p.p.s.a. odrzucił skargę. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że termin do wniesienia skargi winien być liczony od daty pierwszego wezwania do usunięcia naruszenia prawa, co miało miejsce w dniu 13 września 2016 r. Ponownie złożone pismo pełnomocnika skarżącej w dniu 5 grudnia 2016 r. traktowane przez pełnomocnika skarżącej jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, nie mogło otworzyć skarżącej drogi do skutecznego złożenia skargi w trybie art. 101 ust. 1 o samorządzie gminnym na uchwałę Rady m. st. Warszawy z dnia 7 maja 2015 r. nr XI/195/2015. Sąd podkreślił, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa przysługuje stronie tylko raz, a skarga wniesiona w następstwie powtórnego wezwania do usunięcia naruszenia prawa jest spóźniona, wobec czego należy orzec o jej odrzuceniu. Pismem z dnia 6 marca 2017 r. M. K. wniosła zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 7 lutego 2017 r. zarzucając naruszenie art. 194 § 1 pkt 1a w zw. z art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i przyjęcie sprawy do rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd wyrażony w postanowieniu składu siedmiu sędziów z 24 czerwca 2002 r., sygn. akt OSA 2/02 (publ. ONSA z 2003 r., Nr 1, s. 2), zgodnie z którym wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego jest czynnością prawną, która przysługuje danemu podmiotowi w stosunku do określonego aktu jednokrotnie. Następne pisma w tej samej sprawie, pochodzące od tego samego podmiotu, nie są wezwaniami w rozumieniu 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Nie ulega wątpliwości, że wezwanie jest czynnością procesową (formalną), powodującą wszczęcie postępowania mającego na celu zmianę (uchylenie) uchwały lub zarządzenia właściwego organu jednostki samorządu terytorialnego. Wezwanie organu do samokontroli aktu konkretyzuje podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone i akt będącą tego przyczyną. Organ, do którego wniesiono wezwanie może je uwzględnić lub też zachować się biernie. Instytucja wezwania do usunięcia naruszenia prawa jest surogatem środków zaskarżenia, o jakich mowa w art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. Nie można więc instytucji wezwania do usunięcia naruszenia prawa traktować jak czynności niewywołującej żadnych skutków prawnych, która może być powtarzana wielokrotnie i bez ograniczeń. Przyjęcie takiego poglądu pozbawiałoby to działanie znaczenia prawnego, byłoby zaprzeczeniem jego istoty i powodowałoby destabilizację obrotu prawnego, zamiast poprawić bezpieczeństwo tego obrotu. Ponadto takie rozumienie wezwania do usunięcia naruszenia prawa stawiałoby wnoszących skargi do sądu administracyjnego na akty organów jednostek samorządu terytorialnego w pozycji bardziej uprzywilejowanej niż inne podmioty, wnoszące skargi na podstawie innych przepisów (np. osoby, które wniosły odwołanie od decyzji organu I instancji, a następnie skargę). Nie ulega przy tym wątpliwości, że ilekroć przepisy stanowią o środkach odwoławczych (art. 108 § 1, art. 125 § 1, art. 127 § 1, art. 129 § 1, art. 130 § 1 i 2, art. 141 § 1 k.p.a.), dotyczą one prawa określonego podmiotu (strony) do jednokrotnego wniesienia danego środka (odwołania, zażalenia) od konkretnego aktu administracyjnego (decyzji, postanowienia). Przyjęcie poglądu, że ten sam podmiot może wielokrotnie składać to samo wezwanie do tego samego organu i co należy podkreślić w tej samej sprawie, dotyczącej tego samego aktu, byłoby sprzeczne z konstytucyjną zasadą równości wszystkich podmiotów wobec prawa, wyrażoną w art. 32 ust. 1, jak i z przepisem art. 78 Konstytucji RP. Jest to utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowisko (por. postanowienia NSA: z dnia 6 lipca 2010 r., sygn. II OSK 1199/10, z dnia 26 lutego 2010 r., sygn. II OSK 289/10, z dnia 16 grudnia 2008 r., sygn. II OSK 552/08, z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2/12, z dnia 24 marca 2015 r., sygn. akt II OSK 545/15, publ. www.nsa.gov.pl). Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko WSA w Krakowie, że w niniejszej sprawie termin do wniesienia skargi winien być liczony od daty pierwszego wezwania do usunięcia naruszenia prawa, co miało miejsce w dniu 13 września 2016 r. Ponownie złożone pismo skarżącej traktowane przez nią jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, nie mogło otworzyć skarżącej drogi do skutecznego złożenia kolejnej skargi w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym na uchwałę Rady m.st. Warszawy z dnia 7 maja 2015 r., nr XI/195/2015. Bez znaczenia jest również fakt, iż Rada m.st. Warszawy nie odpowiedziała na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa skarżącej z dnia 13 września 2016 r. Dlatego też zarzut naruszenia art. 194 § 1 pkt 1a w zw. z art. 58 § 1 pkt 2 w zw. z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie zasługuje na uwzględnienie. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.