II SAB/Wa 620/16
WyrokWSA w Warszawie2017-02-15
Skład orzekający: Ewa Kwiecińska, Maria Werpachowska, Iwona Maciejuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów prowadzi postępowanie odwoławcze w sposób przewlekły, naruszając tym samym zasadę rozpatrzenia sprawy w rozsądnym terminie?Ratio decidendi
Sąd uznał skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania odwoławczego przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów za zasadną, stwierdzając, że organ nie wydał decyzji kończącej postępowanie w ustawowym terminie. W związku z tym zobowiązał organ do rozpatrzenia odwołania w terminie dwóch miesięcy. Jednocześnie sąd stwierdził, że przewlekłość postępowania nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i oddalił wniosek o wymierzenie grzywny.Stan faktyczny
Skarżący M. K. złożył skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania odwoławczego przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów w sprawie nadania mu stopnia doktora habilitowanego. Odwołanie zostało złożone w listopadzie 2015 r. i do lipca 2016 r. (daty wniesienia skargi) nie zostało rozpatrzone, mimo upływu ustawowego terminu sześciu miesięcy. Skarżący zarzucił organowi opieszałość i naruszenie zasady rozpatrzenia sprawy w rozsądnym terminie. Centralna Komisja argumentowała, że skomplikowany charakter sprawy, konieczność uzyskania opinii recenzentów oraz przerwy w obradowaniu organów w miesiącach wakacyjnych usprawiedliwiają opóźnienie.Rozstrzygnięcie
1. Zobowiązano Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów do rozpatrzenia odwołania M. K. w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. 2. Stwierdzono, że przewlekłe prowadzenie postępowania odwoławczego przez Centralną Komisję nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Oddalono wniosek o wymierzenie organowi grzywny. 4. Zasądzono od Centralnej Komisji na rzecz M. K. kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędziowie WSA Maria Werpachowska, Iwona Maciejuk (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 lutego 2017 r. sprawy ze skargi M. K. na przewlekłe prowadzenie przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów postępowania w przedmiocie rozpatrzenia odwołania 1. zobowiązuje Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów do rozpatrzenia odwołania M. K. z dnia [...] listopada 2015 r. w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania odwoławczego przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. oddala wniosek o wymierzenie organowi grzywny, 4. zasądza od Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów na rzecz M. K. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. wznowiła z urzędu postępowanie w sprawie przewodu habilitacyjnego M. K. zakończone uchwałą Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] lutego 1995 r. W dniu [...] czerwca 2009 r. Rada Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] podjęła uchwałę o niewszczynaniu przewodu habilitacyjnego M. K. Centralna Komisja do Spraw Stopni
i Tytułów decyzją z [...] grudnia 2009 r. nr [...] uchyliła własną uchwałę
z [...] czerwca 1995 r., zatwierdzającą uchwałę Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] z [...] lutego 1995 r. o nadaniu M. K. stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk [...]
w dyscyplinie [...].
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z 20 sierpnia 2010 r. sygn. akt
I SA/Wa 449/10, powyższą skargę oddalił. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 17 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 249/11, uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w wyniku ponownego rozpoznania sprawy, wyrokiem z 14 września 2011 r. sygn. akt II SA/Wa 1460/11 stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że decyzja z [...] grudnia 2009 r. nie odpowiadała wymogom art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., ponieważ nie orzekała co do istoty.
Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z [...] listopada 2011 r. nr [...] na podstawie art. 105 § 1 w związku art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 29 ust. 2, art. 51 ustawy z dnia
14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule
w zakresie sztuki (Dz.U. z 2003 r. Nr 65, poz. 595 ze zm.) w związku z art. 15 ustawy
z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych (Dz.U. Nr 386, poz. 915 ze zm.), uchyliła własną uchwałę z [...] czerwca 1995 r., zatwierdzającą uchwałę Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...]
w [...] z [...] lutego 1995 r. o nadaniu M. K. stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk [...] oraz umorzyła postępowanie w sprawie ze względu na jego bezprzedmiotowość.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 15 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 308/12, po rozpoznaniu sprawy ze skargi M. K. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z [...] listopada 2011 r. nr uchylił zaskarżoną decyzję oraz uchwałę Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] z [...] czerwca 2009 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że postępowanie wznowieniowe zostało wszczęte postanowieniem Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] kwietnia 2008 r. w celu ponownej weryfikacji uchwały Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] lutego 1995 r. o nadaniu M. K. stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk [...], zatwierdzonej uchwałą Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] czerwca 1995 r., z uwagi na zaistnienie okoliczności wskazanych w art. 29 ust. 2 powołanej ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki. Zatem ostateczne rozstrzygnięcie w sprawie winno dotyczyć tej uchwały i w zależności od zaistniałych okoliczności
w sprawie wyeliminować ją z obrotu prawnego, bądź też ją w obrocie pozostawić.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 8 listopada 2012 r. sygn. akt I OSK 1854/12 oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie z 15 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 308/12. NSA stwierdził, że w zaskarżonym wyroku Sąd prawidłowo wskazał na procedurę wznowienia postępowania, jej przedmiot i sposób zakończenia. Wskazania te są zgodne z wykładnią art. 151 kodeksu postępowania administracyjnego przeprowadzoną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 17 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 249/11. Art. 29 ust. 3 ustawy z 14 maja 2003 r. o stopniach i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule naukowym w zakresie sztuki (Dz.U. Nr 65, poz. 595 ze zm.), jak i art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych (Dz.U. Nr 65, poz. 386 ze zm.), stanowią że w razie zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania o nadanie stopnia naukowego, organem wydającym postanowienie o wznowienie postępowania jest Centralna Komisja. Postanowienie to wszczyna postępowanie przed organem, który podejmował uchwały w sprawie nadania stopnia naukowego. W postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania o nadanie stopnia naukowego jest właściwa rada wydziału. NSA wskazał, że uchylenie przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów własnej uchwały z dnia [...] czerwca 1995 r., zatwierdzającej uchwałę Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] z [...] lutego 1995 r. o nadaniu M. K. stopnia doktora habilitowanego nauk [...], pozbawiła jedynie cechy prawomocności, co nie oznacza, że doszło do zakończenia postępowania w sprawie wznowienia postępowania. Rada Wydziału nie rozstrzygnęła zgodnie z art. 151 kodeksu postępowania administracyjnego, co powoduje, że sprawa wznowienia postępowania nie została zakończona zgodnie z przepisami prawa.
Wnioskiem z dnia [...] lutego 2015 r. M. K. wniósł do Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów o uchylenie postanowienia z dnia [...] kwietnia 2008 r. o wznowieniu postępowania w przewodzie habilitacyjnym.
Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r., na podstawie art. 155 k.p.a. w zw. z art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), odmówiła uchylenia postanowienia z dnia [...] kwietnia 2008 r. o wznowieniu postępowania zakończonego uchwałą Rady Wydziału z dnia [...] lutego 1995 r.
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. Centralna Komisja do Spraw Stopni
i Tytułów utrzymała w mocy własne postanowienie z dnia [...] marca 2015 r. o odmowie uchylenia postanowienia wznawiającego postępowanie habilitacyjne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 października 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1061/15 uchylił zaskarżone postanowienie Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] kwietnia 2015 r. i poprzedzające je postanowienie Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] marca 2015 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że postanowienie wznawiające postępowanie nie stanowi aktu, który mógłby zostać poddany merytorycznej weryfikacji w trybie nadzwyczajnym. W tej sytuacji, Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów obowiązana była wydać, na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania
w sprawie uchylenia postanowienia z dnia [...] kwietnia 2008 r.
Rada Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] w dniu [...] października 2015 r. podjęła dwie chwały. Uchwałą nr [...], na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595 ze zem.) w związku z art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy-prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule
w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 84, poz. 455 ze zm.), Rada Wydziału odmówiła dopuszczenia [...] M. K. do kolokwium habilitacyjnego we wznowionym przewodzie habilitacyjnym w zakresie nauk [...]. Uchwałą nr [...], na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 5, art. 29 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. Nr 65, poz. 595 ze zem.) w związku z art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy-Prawo
o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz
o stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 84, poz. 455 ze zm.) oraz art. 151 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267), Rada Wydziału uchyliła uchwałę Rady Wydziału [...] z dnia [...] lutego 1995 r. o nadaniu [...] M. K. stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk [...] w zakresie [...] i odmówiła nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk [...] w zakresie [...].
Od obu wymienionych uchwał Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] października 2015 r., tj. od uchwały nr [...] i nr [...] M. K. wniósł do Centralnej Komisji, za pośrednictwem Rady Wydziału, odwołanie - pismo z dnia [...] listopada 2015 r. Odwołanie to wpłynęło do Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów w dniu [...] grudnia 2015 r.
Pismem z dnia [...] lipca 2016 r. skarżący wezwał Centralną Komisję do usunięcia naruszenia prawa poprzez zakończenie wznowionego w dniu [...] kwietnia 2008 r. postępowania w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania. Podał, że od czasu przekazania przez Radę Wydziału odwołania do Centralnej Komisji upłynęło już 6 miesięcy, co oznacza, że przekroczony został termin rozpatrzenia sprawy
w postępowaniu odwoławczym, który wynika z art. 21 ust. 1 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki.
Zastępca Przewodniczącego Centralnej Komisji w piśmie z dnia [...] lipca 2016 r. wskazał, że być może sprawa trafi na posiedzenie Sekcji [...] CK we wrześniu 2016 r. Niezałatwienie sprawy mimo upływu sześciomiesięcznego terminu uzasadniono tym, iż w miesiącach wakacyjnych organy decyzyjne Komisji nie obradują, a stan prawny sprawy jest skomplikowany.
W dniu 27 lipca 2016 r. M. K., reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów postępowania odwoławczego we wznowionym postępowaniu w sprawie nadania M. K. stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk [...]. Pełnomocnik wniósł o:
1. uwzględnienie skargi i zobowiązanie Centralnej Komisji do wydania w terminie
14 dni:
a) decyzji uchylającej dwie uchwały Rady Wydziału [...] U [...] w [...] z dnia [...] października 2015 r. nr [...] RW [...] U [...] i nr [...] RW [...] U [...] i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia polegającego na umorzeniu wznowionego postępowania, gdyż ustawa z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki nie ma w sprawie zastosowania, albo
b) decyzji uchylającej ww. uchwały Rady Wydziału [...] U [...] w [...] i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia polegającego na podjęciu uchwały odmawiającej uchylenia uchwały dotychczasowej, gdyż nie wystąpiły przesłanki uzasadniające wznowienie postępowania, albo
c) innej decyzji kończącej wznowione postępowanie;
2. stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Centralną Komisję miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
3. wymierzenie organowi grzywny dyscyplinującej w kwocie 2000 zł
4. zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.
W uzasadnieniu pełnomocnik wskazał, że skarżący wniósł do Centralnej Komisji odwołanie, w którym zakwestionował dwie uchwały podjęte przez Radę Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] w dniu [...] października 2015 r., tj. uchwałę nr [...] i nr [...].
Podał, że odwołanie wpłynęło do Centralnej Komisji w dniu [...] grudnia 2015 r. Od tej chwili upłynęło już siedem miesięcy, a całe wznowione postępowanie prowadzone jest ponad osiem lat. Sprawa nie została dotychczas załatwiona,
co w sposób rażący narusza zasadę ogólną szybkości postępowania administracyjnego oraz wyrażoną w art. 41 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej zasadę rozpatrzenia sprawy w rozsądnym terminie. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego m.in. zakwestionował fakt wznowienia postępowania, wskazując na pochopność działania Centralnej Komisji w tym zakresie, zaprezentował także wykładnię przepisu art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki. Podniósł, że w sytuacji, gdy nie wystąpiła przesłanka wznowienia, to przejście do kolejnego etapu wznowionego postępowania,
tj. rozstrzygnięcia istoty sprawy było niedopuszczalne. Z tego względu - jako alternatywny - przedłożył wniosek o uznanie skargi za uzasadnioną i nakazanie Centralnej Komisji wydania decyzji uchylającej wadliwe uchwały Rady Wydziału
i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, które powinno się zakończyć podjęciem na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. uchwały odmawiającej uchylenia uchwały dotychczasowej, nadającej M. K. stopień naukowy doktora habilitowanego nauk [...]. Podniósł, że ostatni z wniosków sformułowanych w punkcie 1 skargi zgłosił jako przejaw bezradności w oczekiwaniu na zakończenie sprawy.
Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów w odpowiedzi na skargę wniosła
o jej oddalenie. Zdaniem Centralnej Komisji brak jest podstaw do uwzględnienia skargi. Wskazano, że nie można podzielić zarzutów skarżącego odnoszących się do naruszenia w sprawie przepisów prawa materialnego, tj. art. 29 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz przepisów postępowania administracyjnego. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ odwoławczy wskazał, że procedura postępowania przed Centralną Komisją została zachowana, przepisy k.p.a., które stosuje się w tym postępowaniu odpowiednio nie zostały naruszone.
Centralna Komisja podała, że w zapadłych w sprawie wyrokach: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 sierpnia 2010 r., sygn. akt: I SA/Wa 449/10; Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2011 r., sygn. akt: I OSK 249/11; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 września 2011 r., sygn. akt: II SA/Wa 1460/11; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 maja 2012 r., sygn. akt: II SA/Wa 308/12; Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 1854/12 sądy nie zanegowały możliwości prowadzenia wznowieniowego na podstawie art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 2003r. o stopniach naukowych i tytule naukowym (...)
z powodu zaistnienia zdarzenia, które miało miejsce przed wejściem w życie tej ustawy. Podniesiono, że znajduje to potwierdzenie w utrwalonym orzecznictwie sądowoadministracyjnym, gdzie wskazuje się, że w zakresie stosowania przesłanki
z ust. 2 art. 29 nie ma terminowego ograniczenia możliwości wznowienia wynikającej
z art.146§1 K.p.a. (np. wyrok NSA z dnia 27.04.201 Or, I OSK 1226/09, Lex nr 594971; wyrok NSA z dnia 17.05.20Hr, I OSK 249/11, Lex nr 10810090). Podniesiono, że stąd słuszne wydaje się być stanowisko wyrażone w piśmie Ministerstwa Nauki Szkolnictwa Wyższego z dnia [...].11.2015r., że niestosowanie przewidzianych w k.p.a. terminów przedawnienia w przypadku wznowienia postępowania o nadanie stopni naukowych lub tytułu profesora pozostaje w ścisłym związku z innymi, obowiązującymi w systemie szkolnictwa wyższego regulacjami.
Centralna Komisja stwierdziła, że nie miała wpływu na przewlekłość postępowania wznowieniowego, a obecnie odwoławczego. Z uwagi na ciężar gatunkowy podniesionych w odwołaniu zarzutów wymagane jest przeprowadzenie wszechstronnego i czasochłonnego postępowania opiniodawczego. Ponadto
w miesiącach wakacyjnych organy statutowe Centralnej Komisji takie jak sekcje tematyczne i Prezydium nie obradują (posiedzenia są wyznaczane raz w miesiącu). Termin 6 miesięcy na rozpoznanie odwołania określony w art. 21 ust.2 ustawy jest terminem instrukcyjnym, jego przekroczenie nie powoduje nieważności postępowania odwoławczego (por. wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 2052/11).
Organ wskazał też, że w dniu [...] lutego 2015 r. wpłynął do Biura Centralnej Komisji wniosek pełnomocnika [...] M. K. o uchylenie postanowienia z dnia [...] kwietnia 2008 r. o wznowieniu postępowania. Zostało wydane postanowienie odmowne. W wyniku skargi strony WSA wyrokiem z dnia 20 października 2015 r. sygn. akt II SA/Wa 1061/15 uchylił postanowienia z dnia [...] marca 2015 r. i [...] kwietnia
2015 r. wskazując na brak podstaw do rozpoznania wniosku [...] M. K. z dnia [...] lutego 2015 r. W sprawie należało wydać postanowienie
o odmowie wszczęcia postępowania (art. 61a § 1 k.p.a.), co uczyniono w dniu [...] marca 2016 r.
Organ wskazał, że odwołanie [...] M. K. od uchwał nr [...] i [...] Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] października 2015 r. wpłynęło do Biura Centralnej Komisji w dniu [...] grudnia 2015 r. W celu rozpatrzenia odwołania wszczęto postępowanie opiniodawcze, które będzie podstawą wydania decyzji ostatecznej. Sprawie nadano dalszy bieg. Zwrócono się do Dziekana Rady Wydziału o nadesłanie brakującej dokumentacji z przeprowadzonego postępowania wznowieniowego. W dniu [...] stycznia 2016 r. wpłynęła część żądanej dokumentacji. Biuro Centralnej Komisji wniosło o uzupełnienie tej dokumentacji poprzez nadesłanie rozprawy habilitacyjnej pt. "[...]". Po uzupełnieniu dokumentacji sprawę przekazano do recenzenta celem wydania opinii, czy uchwały Rady Wydziału z dnia [...] października 2015 r. znajdują merytoryczne uzasadnienie i czy odwołanie strony jest zasadne. Wskazano, że recenzja nie została jeszcze sporządzona. Podano, że istnieje możliwość powołania dodatkowego recenzenta w przypadku negatywnej recenzji. Z uwagi na skomplikowany stan prawny sprawa wymaga wszechstronnego wyjaśnienia. Wskazano, że wniesienie skargi
na przewlekłe prowadzenie postępowania spowoduje przesunięcie terminu rozstrzygnięcia odwołania. Podniesiono, że postępowanie w sprawach stopni i tytułów naukowych, nadawania uprawnień jest postępowaniem odrębnym o innej aksjologii
niż postępowanie administracyjne, czy cywilne.
Podniesiono, że charakter postępowania odwoławczego przed Centralną Komisją nie jest identyczny jak w przypadku postępowania odwoławczego od decyzji organu administracji publicznej, prowadzonego na podstawie przepisów k.p.a. Wynika to przede wszystkim ze specyfiki postępowania w sprawie nadawania stopni i tytułów naukowych.
W piśmie z dnia [...] lutego 2016 r. organ poinformował, że w wyniku otrzymania negatywnej recenzji, Prezydium Centralnej Komisji na posiedzeniu w dniu [...] grudnia 2016 r. powołało drugiego recenzenta. Akta sprawy zostały przekazane do recenzenta, który dotychczas nie przedstawił Centralnej Komisji swojej opinii.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga jest dopuszczalna.
Przed jej wniesieniem skarżący wystąpił do Centralnej Komisji do Spraw Stopni
i Tytułów z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa (pismo z dnia [...] lipca 2016 r.)
w trybie art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016, poz. 23), zwanej dalej k.p.a.
Sąd stwierdził jednocześnie, że skarga M. K. na przewlekłe prowadzenie przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów postępowania odwoławczego we wznowionym z urzędu postępowaniu w sprawie nadania M. K. stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk [...], jest zasadna. Organ prowadzi bowiem postępowanie odwoławcze w sposób przewlekły i do dnia orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie nie wydał decyzji kończącej to postępowanie.
Zgodnie z art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:
1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Zgodnie z art. 149 § 1a, jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zgodnie z art. 149 § 1b, Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 P.p.s.a.).
Pojęcie przewlekłego prowadzenia postępowania obejmuje takie działanie organu, które nacechowane jest opieszałością i nieskutecznością. Ma ono miejsce
także w sytuacji, gdy organ nie podejmuje działań mimo, że nie istnieją przeszkody do prowadzenia postępowania i rozpatrzenia wniosku strony. Niepodejmowanie przez organ działań prowadzi w konsekwencji do braku możliwości realizacji przez stronę jej praw. Instytucja skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej, tak jak skarga na bezczynność organu, ma na celu zasadniczo doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Kontrola Sądu zmierza zatem do ustalenia, czy istotnie organ administracji publicznej postępowanie w sprawie prowadzi przewlekle i bezpodstawnie nie kończy go wydaniem rozstrzygnięcia.
W doktrynie przyjmuje się, że o przewlekłym prowadzeniu postępowania można mówić, gdy organ administracji w jego toku podejmuje czynności zbędne lub też powstrzymuje się od podjęcia czynności niezbędnych do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, co prowadzi do nieracjonalnego przedłużenia terminu jej załatwienia (J.P.Tarno "Bezczynność organu a przewlekłe prowadzenie postępowania, Casus 2013 r., str. 11).
Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 882), w brzmieniu obowiązującym tak w dniu wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania odwoławczego przez Centralną Komisję, jak i w dniu orzekania przez Sąd w tej sprawie, osoba ubiegająca się o nadanie stopnia doktora lub doktora habilitowanego może wnieść od uchwał, o których mowa w art. 14 ust. 2 i art. 18a ust. 11, jeżeli są one odmowne, odwołanie do Centralnej Komisji za pośrednictwem właściwej rady w terminie miesiąca od dnia doręczenia uchwały wraz z uzasadnieniem. Rada przekazuje odwołanie Centralnej Komisji wraz ze swoją opinią i aktami sprawy
w terminie trzech miesięcy od dnia złożenia odwołania.
Stosownie zaś do art. 21 ust. 2 tej ustawy, po rozpatrzeniu odwołania, w terminie nie dłuższym niż sześć miesięcy, Centralna Komisja albo utrzymuje w mocy zaskarżoną uchwałę, albo uchylając ją, przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia radzie tej samej lub innej jednostki organizacyjnej.
Z powołanego przepisu wynika zatem, że Centralna Komisja obowiązana jest do rozpatrzenia odwołania w terminie nie dłuższym niż sześć miesięcy od dnia, w którym odwołanie to wpłynęło do niej, na skutek przekazania przez Radę Wydziału. W ocenie Sądu przepis ten znajduje zastosowanie także w postępowaniu prowadzonym na skutek wznowienia postępowania w sprawie nadania stopnia doktora habilitowanego.
W sprawie niniejszej nie jest kwestionowane, że odwołanie M. K. z dnia [...] listopada 2015 r. od uchwał Rady Wydziału [...] Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] października 2015 r., tj. od uchwały nr [...] i nr [...] wpłynęło do Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów w dniu [...] grudnia 2015 r. Odwołanie winno być zatem rozpatrzone przez Centralną Komisję poprzez wydanie decyzji kończącej sprawę wznowieniową do dnia [...] czerwca 2016 r. , Jest zatem bezsporne, że na dzień wniesienia skargi do sądu administracyjnego
(27 lipca 2016 r.) w przedmiocie przewlekłego prowadzenia postępowania odwoławczego, termin określony w art. 21 ust. 2 powołanej ustawy nie został dochowany. Także do dnia orzekania w niniejszej sprawie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, odwołanie M. K. nie zostało rozpatrzone w przewidzianej przepisami prawa formie.
Centralna Komisja, pełniąca funkcję centralnego organu administracji rządowej, której zadanie polega na zapewnieniu harmonijnego rozwoju kadry naukowej zgodnie
z najwyższymi standardami jakości badań wymaganych do uzyskania stopni naukowych i tytułu naukowego, działa na posiedzeniach plenarnych lub przez swoje organy (art. 35 ust. 1 w zw. z art. 33 ust. 1 powołanej ustawy). Zgodnie z art. 35 ust. 3 ustawy, Centralna Komisja podejmuje uchwały po zasięgnięciu opinii co najmniej jednego recenzenta. Uchwały o niezatwierdzeniu uchwał o nadanie stopnia lub odmowie przedstawienia kandydata do tytułu profesora w sprawach, o których mowa w art. 15 ust. 2 oraz w art. 28 ust. 4, mogą być podjęte po zasięgnięciu opinii co najmniej dwóch recenzentów, w tym co najmniej jednego spoza składu Centralnej Komisji.
Z powyższego wynika, że postępowanie dowodowe przed Centralną Komisją ograniczone jest do uzyskania recenzji (v. wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2012 r. sygn. akt I OSK 2052/11, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Centralna Komisja, jak wynika z odpowiedzi na skargę podjęła działanie
w sprawie, albowiem wszczęto postępowanie opiniodawcze. Z odpowiedzi na skargę wynika nadto, że zwrócono się do Rady Wydziału o nadesłanie brakującej dokumentacji z przeprowadzonego postępowania wznowieniowego. Po tym, jak w dniu [...] stycznia 2016 r. wpłynęła część żądanej dokumentacji, Centralna Komisja ponowiła wezwanie
o nadesłanie dokumentacji w postaci rozprawy habilitacyjnej M. K., jak również przekazała materiały recenzentowi celem wydania opinii.
W związku z zawartą w odpowiedzi na skargę informacją organu, że na dzień udzielenia Sądowi tej odpowiedzi (tj. na dzień 23 sierpnia 2016 r.) recenzja nie została sporządzona, jest bezsporne, że w terminie, w którym odwołanie winno być rozpatrzone (tj. do [...] czerwca 2016 r.) organ nie zgromadził nawet niezbędnego materiału dowodowego, co wskazuje, że postępowanie prowadzone jest w sposób przewlekły.
Jednocześnie z akt sprawy nie wynika, aby Centralna Komisja zwracała się do wyznaczonego recenzenta z ponagleniem w sprawie sporządzenia opinii w niniejszej sprawie wskazując na wiążące ją terminy zakończenia postępowania.
W odpowiedzi z [...] lipca 2016 r. na wezwanie (z [...] lipca 2016 r.) do usunięcia naruszenia prawa w zakresie czasu rozpatrywania odwołania, organ poinformował stronę, że w miesiącach wakacyjnych sekcje tematyczne i Prezydium nie obradują,
a termin 6 miesięcy na rozpatrzenie odwołania jest terminem instrukcyjnym.
W ocenie Sądu okoliczność, że Prezydium oraz sekcje nie obradują
w miesiącach wakacyjnych, nie pozbawia Centralnej Komisji możliwości podejmowania w tym czasie niezbędnych działań mających na celu uzyskanie materiału dowodowego w określonym czasie, zapewniającym możliwość rozpatrzenia odwołania w terminie określonym przez ustawodawcę. Organem Centralnej Komisji jest także
jej Przewodniczący. Nieobradowanie Prezydium, czy sekcji nie może być rozumiane jako całkowite niefunkcjonowanie Centralnej Komisji. Okoliczność, że termin 6 miesięcy jest terminem instrukcyjnym nie oznacza przy tym w ocenie Sądu, że Centralna Komisja nie jest tym terminem związana.
W piśmie z [...] lipca 2016 r. organ wskazał stronie, że najbliższe posiedzenie sekcji oraz Prezydium jest wyznaczone na wrzesień 2016 r. Zatem, choćby we wrześniu 2016 r. możliwe było podjęcie działania mającego na celu przyspieszenie zgromadzenia materiału dowodowego i zakończenia postępowania odwoławczego. Z akt i odpowiedzi na skargę nie wynika, aby Centralna Komisja podjęła wówczas jakiekolwiek działania mające na celu przyspieszenie zakończenia postępowania odwoławczego
we wznowionym postępowaniu.
Z informacji przekazanej Sądowi przez organ pismem z dnia [...] lutego 2017 r. wynika, że postępowanie odwoławcze dotychczas się nie zakończyło. Centralna Komisja wskazała, że w związku z otrzymaniem negatywnej recenzji, Prezydium na posiedzeniu [...] grudnia 2016 r. powołało drugiego recenzenta, któremu przekazano akta sprawy. Wskazano, że dotychczas recenzja nie została sporządzona. Czas sporządzania recenzji przez recenzentów wpływa na czas trwania postępowania odwoławczego. Obowiązkiem Centralnej Komisji jest zatem czuwanie nad tym, aby recenzje były sporządzone w czasie umożliwiającym Centralnej Komisji zakończenie postępowania odwoławczego w ciągu 6 miesięcy od otrzymania odwołania.
W świetle powyższego, stwierdzić należało, że Centralna Komisja prowadzi postępowanie odwoławcze w sposób przewlekły. Pomimo bowiem upływu ponad roku od dnia otrzymania odwołania organ nie zgromadził niezbędnego do jego rozpatrzenia materiału dowodowego.
Biorąc to pod uwagę Sąd zobowiązał Centralną Komisję do rozpatrzenia odwołania M. K. z dnia [...] listopada 2015 r. w terminie 2 miesięcy od dnia zwrotu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Strona ma bowiem prawo oczekiwać rozpatrzenia jej odwołania w rozsądnym terminie.
W ocenie Sądu, uwzględniając przepis art. 21 ust. 2 ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, a także okoliczność, że drugi recenzent powołany został na posiedzeniu Prezydium CK w dniu [...] grudnia 2016 r. i postępowanie opiniodawcze jest w toku, Sąd uznał, że termin dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy będzie terminem wystarczającym na zakończenie przez Centralną Komisję odwoławczego postępowania wznowieniowego, a jednocześnie nie będzie terminem wydłużającym nadmiernie to postępowanie. Wyznaczając ten termin, Sąd miał na uwadze zarówno skomplikowany charakter sprawy wznowieniowej, w której złożono odwołanie, jak i konieczność zakończenia przez organ postępowania odwoławczego w rozsądnym terminie, umożliwiając dalsze dochodzenie przez stronę praw, w tym dochodzenia praw przed sądem.
Jednocześnie, właśnie z uwagi na przedmiot sprawy, której dotyczy odwołanie, Sąd stwierdził, że dotychczasowe przewlekłe prowadzenie postępowania odwoławczego przez Centralną Komisję nie miało charakteru rażącego naruszenia prawa. W ocenie Sądu, Centralnej Komisji nie można zarzucić, iż celowo
nie podejmowała działań przyspieszających zgromadzenie materiału dowodowego
i zakończenie postępowania odwoławczego wznowieniowego. Z tego też względu, Sąd nie znalazł podstaw do wymierzenia organowi grzywny.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w punkcie 1 i 2 wyroku. Orzeczenie zawarte w punkcie 3 wyroku, Sąd oparł na przepisie art. 151 P.p.s.a. W punkcie 4 wyroku, Sąd orzekł, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło