I OSK 1392/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] Spółki z Ograniczoną Odpowiedzialnością z siedzibą w P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 lutego 2017 roku sygn. akt IV SA/Wa 127/17 odrzucające skargę [...] Spółki z Ograniczoną Odpowiedzialnością z siedzibą w P. na postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] października 2016 roku znak: [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia o zawieszeniu postępowania odwoławczego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 20 lutego 2017 roku sygn. akt IV SA/Wa 127/17 wydanym na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 roku, poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) odrzucił skargę [...] Spółki z Ograniczoną Odpowiedzialnością z siedzibą w P. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] października 2016 roku znak: [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia o zawieszeniu postępowania odwoławczego. W uzasadnieniu wskazano, że zaskarżone postanowienie niewątpliwie nie kończy postępowania, nie rozstrzyga też sprawy co do istoty. Przeciwnie, na skutek jego wydania, zawieszone przez organ drugiej instancji postępowanie odwoławcze (w sprawie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości) będzie się toczyć dalej. Powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, Sąd I instancji stwierdził, że ustawodawca dopuścił wniesienie środka zaskarżenia (zażalenia) tylko w stosunku do postanowień tamujących postępowanie administracyjne i jednocześnie wyłączył możliwość zaskarżania postanowień, które nie wstrzymują biegu postępowania administracyjnego, a więc postanowień o odmowie zawieszenia oraz o podjęciu zawieszonego postępowania administracyjnego. Skoro zaskarżonym postanowieniem uchylono postanowienie organu pierwszej instancji o zawieszeniu postępowania odwoławczego z powodu braku podstaw do zawieszenia (w konsekwencji czego bieg prowadzonego przez ten organ postępowania odwoławczego nie będzie wstrzymany i będzie się ono toczyć dalej), to postanowienie to nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Nie mieści bowiem się w katalogu rozstrzygnięć wymienionych w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Skargę kasacyjną od tego postanowienia złożyła strona skarżąca - [...] Spółka z Ograniczoną Odpowiedzialnością z siedzibą w P. (dalej: spółka), zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 101 § 3 k.p.a. polegające na przyjęciu, że na postanowienie uchylające postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego nie przysługuje skarga w sytuacji, gdy brzmienie art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. przewiduje dopuszczalność wniesienia skargi do sądu administracyjnego od postanowień, na które służy zażalenie, a na postanowienie o zawieszeniu postępowania niewątpliwie służy zażalenie zgodnie z brzmieniem art. 101 § 3 k.p.a. oraz naruszenie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. polegające na odrzuceniu skargi, której wniesienie było dopuszczalne. Skarżąca kasacyjnie spółka zaskarżyła przedmiotowe postanowienie w całości i wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania albo rozpoznanie skargi w trybie art. 188 p.p.s.a. W ocenie skarżącej kasacyjnie kwestia dopuszczalności skargi na przedmiotowe postanowienie nie może być rozstrzygana przez pryzmat procesowych skutków rozstrzygnięcia organu II instancji. Istotny jest zdaniem spółki przedmiot rozstrzygnięcia, jakim jest zawieszenie postępowania. Na poparcie swojego stanowiska spółka przywołała treść postanowienia NSA z dnia 15 grudnia 2016 roku sygn. akt II OSK 2764/16, postanowienia NSA z dnia 24 sierpnia 2016 roku sygn. akt II OSK 1977/16 oraz postanowienia NSA z dnia 23 marca 2016 roku sygn. akt II OSK 608/16, a także wyroku WSA w Gliwicach z dnia 6 czerwca 2014 roku sygn. akt II SA/Gl 1610/13. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Na wstępie należy zaznaczyć, że Sąd I instancji prawidłowo zwrócił uwagę na pogląd ugruntowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 18 czerwca 2013 r., sygn. akt II OSK 2296/12, ONSAiWSA z 2014 r., z. 5, poz. 74, postanowienie NSA z dnia 19 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 1272/12, wyrok NSA z dnia 22 października 2013 r., sygn. akt II OSK 1188/12), z którego wynika, że przepis art. 101 § 3 k.p.a. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (która weszła w życie z dniem 11 kwietnia 2011 r.) nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania. Wykładnia art. 101 § 3 k.p.a. wymaga uwzględnienia celu zmian jakie zostały dokonane powołaną ustawą nowelizującą. Ratio legis tych zmian było pozostawienie środka zaskarżenia na postanowienia tamujące postępowanie administracyjne, przy jednoczesnym wyłączeniu możliwości zaskarżania postanowień, które nie wstrzymują biegu postępowania administracyjnego, a więc postanowienia o odmowie zawieszenia oraz o podjęciu zawieszonego postępowania administracyjnego. Sąd I instancji jednak błędnie uznał, że zaskarżone w rozpoznawanej sprawie postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] października 2016 roku uchylające wydane na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2015 roku o zawieszeniu postępowania administracyjnego jest tożsame z postanowieniem o odmowie zawieszenia postępowania. Rację w tym względzie należy przyznać skarżącej kasacyjnie spółce, która prawidłowo powołała się na stanowisko zawarte w postanowieniu NSA z dnia 23 marca 2016 roku sygn. akt II OSK 608/16 oraz w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 6 czerwca 2014 roku sygn. akt II SA/Gl 1610/13. We wspomnianych orzeczeniach, z którymi Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający niniejszą sprawę w pełni się zgadza, wyraźnie stwierdzono, że wprawdzie skutkiem procesowym zaskarżonego postanowienia jest brak przeszkód do prowadzenia postępowania i funkcjonalnie wywołuje ono taki sam efekt, jak postanowienie o podjęciu postępowania, na które skarga nie jest dopuszczalna, jednak kwestia dopuszczalności skargi na zaskarżone postanowienie nie może być rozstrzygana przez pryzmat procesowych skutków rozstrzygnięcia organu II instancji. Istotny jest bowiem przedmiot rozstrzygnięcia, jakim jest zawieszenie postępowania. Ponieważ Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 roku orzekł o zawieszeniu postępowania odwoławczego prowadzonego w sprawie dotyczącej udzielenia zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości stanowiącej własność A. L. i T. L., to zgodnie z art. 101 § 3 k.p.a. na to postanowienie przysługiwało zażalenie. Rozstrzygnięcie wydane w wyniku rozpoznania tego zażalenia nie jest podjęciem zawieszonego postępowania, ale skutkiem rozpoznania przysługującego środka zaskarżenia. Na postanowienie wydane w takim trybie przysługuje zatem skarga do sądu administracyjnego, jest ono bowiem postanowieniem, na które – ze względu na jego przedmiot – przysługiwało zażalenie. Jest oczywiste przy tym, że kryterium dopuszczalności zażalenia może dotyczyć tylko postanowienia organu I instancji. Z uwagi na powyższe stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie spełnione zostały kryteria z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. W konsekwencji, skoro w przedmiotowej sprawie nie zachodziła niedopuszczalność skargi, jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. należało uznać za niezasadne. Mając powyższe na uwadze, wobec zasadności postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 101 § 3 k.p.a. oraz art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.