II GZ 255/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący: sędzia NSA Irena Wiszniewska-Białecka po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 17 stycznia 2017 r. sygn. akt I SA/Go 3/17 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P. N. na decyzję Dyrektora Lubuskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Zielonej Górze z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości spółki postanawia oddalić zażalenie. I Postanowieniem z 17 stycznia 2017 r. (sygn. akt I SA/Go 3/17) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odmówił skarżącemu P. N. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Lubuskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Zielonej Górze [...] września 2016 r., która utrzymała w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] z [...] stycznia 2016 r. o przeniesieniu na skarżącego - jako członka zarządu Spółki A - odpowiedzialności za zaległości tej spółki w łącznej wysokości 19 876,02 zł. WSA wskazał, że w skardze skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku skarżący stwierdził, że za wstrzymaniem wykonania decyzji przemawia wysokość zaległości oraz wysokość naliczanych odsetek, które są dla niego znaczną dolegliwością z uwagi na to, że poważnie choruje i jest w trakcie ciągłego leczenia. WSA stwierdził, że przesłankami wstrzymania wykonania decyzji są - stosownie do art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; p.p.s.a.) - niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków lub niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Warunkiem wstrzymania wykonania decyzji jest wykazanie przez stronę okoliczności uzasadniających wystąpienie tych przesłanek i .ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Zdaniem WSA, skarżący nie wykazał, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wprawdzie z uzasadnienia skargi oraz akt administracyjnych wynika, że skarżący przewlekle choruje, jednak skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów obrazujących jego aktualną sytuację majątkową, która w odniesieniu do należnego zobowiązania pozwalałaby uznać wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji za zasadne. W ocenie WSA, okoliczności wskazujące na aktualną sytuację finansową skarżącego nie wynikają też z akt administracyjnych sprawy. Wobec tego WSA uznał, że nie można zweryfikować, czy prawdziwe są twierdzenia skarżącego, iż brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji będzie dla niego znaczną dolegliwością, która mogłaby spowodować znaczną szkodę czy też trudne do odwrócenia skutki. Wobec tego WSA odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. II Skarżący złożył zażalenie na postanowienie WSA, zaskarżając je w całości. Wniósł o uchylenie tego orzeczenia i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie: 1) art. 49 § 1 p.p.s.a. przez niezastosowanie, co było przyczyną uznania, że złożony wniosek nie wskazywał wystarczających okoliczności pozwalających na stwierdzenie, że spełniona została którakolwiek z ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, 2) art. 61 § 3 p.p.s.a. przez niezastosowanie oraz niewłaściwą wykładnię zmierzającą do odmowy wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skarżący stwierdził w szczególności, że we wniosku powołał okoliczności, których analiza pozwalała WSA na ocenę, czy w niniejszym przypadku wystąpiły przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. Podkreślił, że konsekwencją wykonania decyzji jest przeniesienie na skarżącego odpowiedzialności za zaległości spółki z o.o. w łącznej wysokości 19 876,02 zł, a ponadto przed WSA toczy się niemal identyczne postępowanie w takim samym przedmiocie, dotyczące zaległości w wysokości 161 044,20 zł, w którym również odmówiono wstrzymania wykonania decyzji. Zdaniem skarżącego, obowiązek zwrotu może wyrządzić mu szkodę, która z uwagi na wskazaną wysokość zaległości przybierze znaczny rozmiar. To z kolei będzie miało wpływ na jego sytuację majątkową, która obecnie nie jest najlepsza, jak również bezpośrednio przełoży się na jego stan zdrowia. Wskazał, że obecnie pobiera rentę z tytułu niezdolności do pracy oraz zamieszkuje wspólnie ze swoją matką, nie posiada oszczędności, ani majątku. Stwierdził, że posiadane przez niego środki finansowe umożliwiają prowadzenie długotrwałej terapii oraz pozwalają na skuteczne leczenie utrzymujące go przy życiu. Skarżący stwierdził, że uprawdopodobnił istnienie przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, a także - z uwagi na znajdujący się w aktach materiał dowodowy w postaci dokumentacji medycznej - udowodnił, że przewlekle choruje i wymaga regularnego leczenia, które generuje wysokie koszty i nie pozwala na podjęcie pracy. Nawet jednak gdyby przyjąć, że uzasadnienie wniosku nie spełnia warunków pozwalających na jego merytoryczną ocenę, to WSA powinien był wezwać skarżącego do uzupełnienia wniosku. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Chodzi tu o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. W niniejszej sprawie WSA odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, uznając że skarżący nie wykazał, że w jego przypadku wystąpiła którakolwiek z przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., co miało związek z niedostatecznym udokumentowaniem twierdzeń podniesionych we wniosku. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, ocena WSA jest prawidłowa. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia WSA odniósł się do okoliczności, które zostały wskazane we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Argumentacja skarżącego w tym zakresie była lakoniczna, skoro sprowadzała się do jednozdaniowego stwierdzenia, że: "Wstrzymanie wykonalności decyzji jest uzasadnione ze względu na wysokość zaległości oraz wysokość naliczanych odsetek, która dla osoby dotkniętej poważną chorobą, która jest w trakcie ciągłego leczenia jest znaczną dolegliwością". WSA wziął pod uwagę te argumenty, jak i znajdujące się w aktach administracyjnych dokumenty, które potwierdzają, że skarżący jest przewlekle chory. Prawidłowo jednak ocenił, że sam fakt przewlekłej choroby skarżącego nie uprawdopodabnia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w razie wykonania zaskarżonej decyzji przed prawomocnym zakończeniem postępowania sądowoadministracyjnego. W tej sprawie zaskarżona decyzja dotyczy przeniesienia na skarżącego odpowiedzialności za zaległości spółki z o.o. w wysokości 19 876,02 zł. Aby ocenić, czy rzeczywiście egzekucja tej kwoty może wyrządzić skarżącemu znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, konieczne jest odniesienie tej kwoty do sytuacji majątkowej skarżącego. Bez porównania tych dwu wartości (wysokości zaległości i majątku, jakim dysponuje skarżący) nie jest możliwe zweryfikowanie twierdzenia skarżącego, że w jego przypadku zapłata wspomnianej kwoty doprowadzi do znacznego uszczuplenia jego majątku i w konsekwencji pozbawi skarżącego możliwości kontynuowania leczenia. Z tego względu za prawidłową należy uznać ocenę WSA, że skarżący nie uprawdopodobnił, iż w tej sprawie wystąpiły przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a umożliwiające zastosowanie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Podkreślenia wymaga, że skarga oraz zawarty w niej wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji zostały sporządzone w imieniu skarżącego przez reprezentującego go radcę prawnego. Profesjonalny pełnomocnik procesowy powinien zdawać sobie sprawę z obowiązku należytego udokumentowania twierdzeń zawartych we wniosku w celu uprawdopodobnienia wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 49 § 1 p.p.s.a. Wbrew twierdzeniom skarżącego, brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie obligował WSA do zastosowania trybu przewidzianego w art. 49 § 1 p.p.s.a., tj. do wezwania skarżącego do usunięcia braków formalnych tego wniosku. Jak wskazano wyżej, ciężar dowodu w zakresie wykazania przesłanek wstrzymania wykonania decyzji spoczywa na wnioskodawcy i sprowadza się do uprawdopodobnienia, że wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub doprowadzi do powstania trudnych do odwrócenia skutków. Brak takiego uprawdopodobnienia nie może być uznany za brak formalny wniosku (art. 49 § 1 p.p.s.a.). Uzasadnienie wniosku nie jest elementem obligatoryjnym, wpływającym na ważność wniosku i warunkującym jego dopuszczalność i nie podlega uzupełnieniu poprzez wezwanie do uzupełnienia braków formalnych. Ma ono za zadanie jedynie wykazanie i uprawdopodobnienie zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, a więc niedostateczne uzasadnienie nie powoduje odrzucenia wniosku, a jedynie uniemożliwia ewentualną ocenę okoliczności sprawy w kontekście przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienia NSA: z 2 października 2013 r., I OZ 848/13; z 16 września 2014 r., I OZ 744/14; z 19 marca 2014 r., I FZ 74/14; z 15 stycznia 2015 r., I FZ 482/14). Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie. PG