II OZ 1548/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Teresa Kobylecka, po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Gminy O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 września 2017r. sygn. akt VII SA/Wa 1759/17 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi Gminy O. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 czerwca 2017r. znak ... w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 21 września 2017r., sygn. akt VII SA/Wa 1759/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Gminy O. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 czerwca 2017r. Znak ... w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że Gmina O. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 czerwca 2017 r., znak: ... w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 16 sierpnia 2017 r. wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na ww. decyzję w kwocie 200 złotych oraz do usunięcia braków formalnych skargi przez nadesłanie siedmiu odpisów skargi, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka zawierająca odpis zarządzenia oraz wezwanie została doręczona skarżącej w dniu 23 sierpnia 2017 r., a zatem termin do dokonania powyższej czynności upłynął w dniu 30 sierpnia 2017 r. Wpis w niniejszej sprawie został uiszczony w dniu 24 sierpnia 2017 r. Przy piśmie z dnia 7 września 2017 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przekazał do Sądu pismo skarżącej z dnia 24 sierpnia 2017 r. będące odpowiedzią na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, wraz z siedmioma odpisami skargi i kopertą. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny argumentował, że w niniejszej sprawie skarżąca została prawidłowo wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na ww. decyzję w kwocie 200 złotych oraz do usunięcia braków formalnych skargi przez nadesłanie odpisów skargi. Wezwanie to zostało skutecznie doręczone skarżącej w dniu 23 sierpnia 2017 r., a zatem termin do dokonania powyższej czynności upłynął w dniu 30 sierpnia 2017 r. Skarżąca uiściła wymagany wpis sądowy od skargi w kwocie 200 zł w zakreślonym przed Sąd terminie. Jednak brak formalny skargi - nadesłanie odpisów skargi - nie został uzupełniony w terminie. Sąd I instancji uznał, że skierowanie przez Gminę przesyłki zawierającej odpisy skargi na adres zaskarżonego organu nie stanowiło prawidłowego uzupełnienia braków skargi. Złożenie bowiem tego dokumentu powinno nastąpić na adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, bowiem to ten Sąd wystosował do skarżącej wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi. W ocenie Sądu, bez znaczenia pozostawało przy tym, że skarżąca ww. przesyłkę nadała z zachowaniem zakreślonego siedmiodniowego terminu - w dniu 26 sierpnia 2017 r., gdyż dla oceny, czy strona uzupełniła brak formalny skargi w terminie, kluczowa jest data przekazania pisma do Sądu. Zgodnie bowiem z utrwalonym w orzecznictwie sądowym poglądem, w sytuacji gdy pismo wniesione zostało do niewłaściwego sądu lub organu, decydująca dla zachowania terminu jest data przekazania pisma przez niewłaściwy organ lub sąd do właściwego sądu. Zatem dla zachowania przewidzianego przepisami terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi decydująca jest data przekazania przesyłki skarżącej do sądu administracyjnego (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 7 października 2010 r. sygn. akt II FSK 1418/10, lex nr 742282, z dnia 29 maja 2008 r., sygn. akt I FSK 631/08, lex nr 505351; z dnia 9 stycznia 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 779/07, lex nr 485379). Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził zatem, że pismo skarżącej z dnia 24 sierpnia 2017 r., będące odpowiedzią na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, wraz z siedmioma odpisami skargi zostało przekazane przez zaskarżony organ do Sądu w dniu 7 września 2017 r., a więc już po upływie siedmiodniowego terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi, który upłynął w dniu 30 sierpnia 2017 r. W ocenie Sądu, błędne przesłanie żądanych dokumentów w dniu 26 sierpnia 2017 r. na adres zaskarżonego organu nie mogło czynić zadość zarządzeniu o wezwaniu do usunięcia braków formalnych skargi. Z powyższych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowił, jak w sentencji. W zażaleniu Gmina O. zaskarżyła ww. postanowienie w całości, zarzucając błędne przyjęcie przez Sąd, że skierowanie pisma do Sądu za pośrednictwem organu wydającego decyzję jest błędem skutkującym odrzuceniem skargi, gdyż żaden z przepisów proceduralnych nie przewiduje takiego skutku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369), zw. dalej p.p.s.a., stanowi, że sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. Zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a. ustawowy termin do uzupełnienia braków formalnych wynosi 7 dni. Z przepisów tych wynika, że w wypadku stwierdzenia przez sąd nieuzupełnienia braków formalnych w terminie siedmiu dni, po stronie sądu powstaje bezwzględny obowiązek odrzucenia skargi. Ustawodawca nie przewidział jakichkolwiek odstępstw od tej reguły, nie wprowadził też żadnych uregulowań pozwalających na zastosowanie innego niż odrzucenie skargi środka. Potwierdza to uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2013r., I OPS 13/13, w której stwierdzono, że (1) niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd; (2) złożenie przez skarżącego wymaganych odpisów skargi po upływie wyznaczonego terminu, o którym mowa w art. 49 § 1 p.p.s.a, ale przed odrzuceniem skargi, oznacza, że skarga nie może otrzymać prawidłowego biegu i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wskazana uchwała w swojej sentencji zawiera wykładnię art. 49 § 1 i art. 47 § 1 p.p.s.a., która znajduje zastosowanie także w rozpoznawanej sprawie, w myśl której nieprzedłożenie wymaganych przez art. 47 § 1 p.p.s.a. odpisów wniesionego pisma jest brakiem istotnym, tj. takim, który uniemożliwia nadanie danemu pismu dalszego prawidłowego biegu (por. postanowienie NSA z dnia 12 lutego 2015r., II FZ 1988/14). Odnosząc się do zarzutów przedstawionych w zażaleniu, Naczelny Sąd Administracyjny zgadza się z podzielonym przez Sąd I instancji poglądem wyrażonym w postanowieniu z dnia 30 maja 2017 r., sygn. akt II FZ 191/17, że skierowanie przez stronę skarżącą przesyłki zawierającej odpisy skargi na adres organu, nie stanowi prawidłowego uzupełnienia braku skargi w rozumieniu przepisu art. 49 p.p.s.a. Złożenie tego dokumentu powinno bowiem nastąpić na adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W toku postępowania sądowoadministracyjnego zasadą jest prowadzenie korespondencji bezpośrednio z sądem, przed którym toczy się postępowanie. Z całokształtu unormowań p.p.s.a. wynika, że tryb pośredni wnoszenia pism stanowi, ściśle określony w ustawie, wyjątek, który wiąże się z koniecznością dokonania dodatkowych czynności bądź realizacji określonych uprawnień przez organ pośredniczący w przekazaniu pisma. Takim przepisem jest przepis art. 54 § 1 p.p.s.a., w którym ustawodawca przewidział pośredni tryb wnoszenia do sądu administracyjnego skargi. Organ jest wówczas zobligowany do przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, może również już na danym etapie skorzystać z uprawnień autokontrolnych (art. 54 § 2 i § 3 p.p.s.a.). Tryb pośredni stanowi odstępstwo od zasady bezpośredniego kierowania pism do sądu i nie może tym samym znajdować zastosowania w sytuacjach nieprzewidzianych przez ustawodawcę. Brak również jakichkolwiek innych powodów, które uzasadniałyby pośrednictwo organu w przekazywaniu pism stanowiących uzupełnienie braków formalnych skargi. Przeciwnie, rozwiązanie takie należałoby uznać za zupełnie niecelowe z punktu widzenia ekonomii postępowania sądowoadministracyjnego, gdyż prowadziłoby do niczym nieuzasadnionego i zbędnego wydłużania czynności podejmowanych przez stronę i ich dodatkowego skomplikowania. Mając powyższe na uwadze, wobec niewykonania wezwania Sądu w terminie, zasadnie Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., odrzucił skargę, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Z przytoczonych powyżej powodów, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, mając na uwadze art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. ----------------------- 4