II SA/Sz 830/17

WyrokWSA w Szczecinie2017-10-24

Skład orzekający: Arkadiusz Windak, Renata Bukowiecka-Kleczaj, Stefan Kłosowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu uzgadniającego (Dyrektora Ochrony Środowiska) o odmowie uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia ma charakter wiążący dla organu wydającego decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, czy też organ ten ma obowiązek merytorycznej weryfikacji tego postanowienia?
Ratio decidendi
Postanowienie organu uzgadniającego (Dyrektora Ochrony Środowiska) o odmowie uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia nie ma charakteru wiążącego dla organu wydającego decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ ten ma obowiązek merytorycznej weryfikacji postanowienia organu uzgadniającego i nie może odmówić wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jedynie na podstawie negatywnego postanowienia uzgadniającego, jeśli nie wykaże jego wadliwości w sposób konkretny i weryfikowalny.
Stan faktyczny
Spółka A. złożyła wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie biogazowni rolniczej. Burmistrz odmówił wydania decyzji, a następnie umorzył postępowanie. Po uchyleniu decyzji przez SKO, Burmistrz ponownie odmówił wydania decyzji, opierając się na postanowieniu Dyrektora Ochrony Środowiska o odmowie uzgodnienia. SKO utrzymało w mocy decyzję Burmistrza. Spółka A. zaskarżyła decyzję SKO do WSA, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko i procedury administracyjnej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, poprzedzającą ją decyzję Burmistrza oraz postanowienie Dyrektora Ochrony Środowiska. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Spółki A. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj, Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 października 2017 r. sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza M. z dnia [...] r., nr [...], II. uchyla postanowienie Dyrektora Ochrony Środowiska w S. z dnia [...] r. [...., III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz Spółki A. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpatrzeniu odwołania Spółka A. od decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] r., odmawiającej wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie biogazowni rolniczej na działce nr [...], obręb [...], gmina [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23) w zw. z art. 71 ust. 2, art. 73 ust. 1, art. 74 ust. 1, art. 77 ust. 1, art. 80 ust. 1, art. 81 ust. 1, art. 85 ustawy z dnia 34 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 353 ze zm.), zwanej też dalej "ustawą", utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Z uzasadnienia decyzji wynika, że została ona wydana w oparciu o następujące ustalenia. Wnioskiem z dnia [...] r. Spółka A. wystąpiła do Burmistrza [...] o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pn. "[...] rolniczej na działce nr [...], obręb [...] , gmina [...]". Decyzją z dnia [...] r. Burmistrz [...] odmówił wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ww. przedsięwzięcia. W wyniku rozpatrzenia złożonego od tej decyzji odwołania przez Sp.A., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia [...] r. uchyliło decyzję organu I instancji w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Burmistrz [...] decyzją z dnia [...] r. umorzył postępowanie w sprawie wydania zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia, uznając je za bezprzedmiotowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., decyzją z dnia [...] r. uchyliło ww. decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W toku ponownego procedowania [...] Dyrektor Ochrony Środowiska postanowieniem z dnia [...] r. odmówił uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia pn. "[...] rolniczej na działce nr [...], obręb [...], gmina [...]". W związku z tym Burmistrz [...] decyzją z dnia [...] r. odmówił wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie biogazowni rolniczej. Od ww. decyzji Sp. A. wniosła odwołanie, zarzucając organowi I instancji: - naruszenie art. 77 ust. 3 i art. 80 ust. 1 pkt 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku poprzez wydanie decyzji w oparciu o wadliwe postanowienie [...] Dyrektora Ochrony Środowiska w S. i uznanie, że zachodzą przesłanki odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach; - naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez brak wszechstronnej oceny materiału dowodowego, art. 80 K.p.a. poprzez dokonanie swobodnej oceny materiału dowodowego, art. 8, art. 9 i art. 10 § 1 K.p.a. poprzez brak przeprowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie do organów państwa. Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przytoczyło treść przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie powołanych w podstawie prawnej decyzji, a następnie stwierdziło, że złożony przez inwestora wniosek spełnia wymogi formalne wynikające z art. 74 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Następnie organ zauważył, że [...] Dyrektor Ochrony Środowiska w S. postanowieniem z dnia [...] r. odmówił uzgodnienia realizacji planowanego przedsięwzięcia. Ponadto, postanowieniem z dnia [...] r. Burmistrz [...] powołał biegłego dr hab. inż. P.Ś. na okoliczność analizy wyników badań ilościowych i jakościowych szaty roślinnej i fauny na obszarze działki ewidencyjnej [...], analizy raportu oddziaływania przedmiotowej inwestycji na środowisko w aspekcie skuteczności wykrycia zagrożeń dla ludzi oraz środowiska związanych z budową i funkcjonowaniem inwestycji. Kolegium wskazało, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym z raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i jego uzupełnień, powtórnej analizy oddziaływania na środowisko sporządzonej przez dr hab. P. Ś., z logicznego i spójnego stanowiska wyrażonego przez [...] Dyrektora Ochrony Środowiska oraz uwag zgłoszonych w związku z udziałem społeczeństwa wynika, że wnioskodawca nie zaaprobował najkorzystniejszego dla środowiska wariantu realizacji inwestycji, a wariant wskazany przez niego pozostawia wątpliwości dotyczące oddziaływania inwestycji na środowisko. Zatem zaszły przesłanki, o których mowa w art. 81 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, tj. brak zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w innym wariancie niż proponowany przez wnioskodawcę w sytuacji, gdy wskazano wariant najkorzystniejszy dla środowiska. Co prawda DOŚ wskazał, że z raportu i jego uzupełnień wynika brak czytelnej analizy wszystkich wariantów, w tym wariantu zaproponowanego przez DOŚ, co uniemożliwia organowi właściwą ocenę wpływu przedsięwzięcia na środowisko, jednakże zdaniem Kolegium, treść postanowienia oraz opinii biegłego wskazująca na technologię fermentacji wysokotemperaturowej jako korzystniejszą dla środowiska oraz mniej uciążliwą dla mieszkańców pozwala na uznanie, że wariant związany z tą technologią byłby dla środowiska najkorzystniejszy. Kolegium podzieliło również stanowisko DOŚ dotyczące uciążliwości dla mieszkańców transportu surowca do biogazowni oraz pofermentu. Nadto, z przedłożonych dokumentów nie wynika spełnianie przez obszar o pow. [...] ha przeznaczonego na zagospodarowanie pofermentu wymagań z rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie procesu odzysku RIO. W związku z tym, że posiadane na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach informacje na temat planowanego przedsięwzięcia i elementów przyrodniczych środowiska, objętych zakresem przewidywanego oddziaływania przedsięwzięcia, nie pozwoliły wystarczająco ocenić jego wpływu na środowisko, zasadna jest odmowa wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia. Kolegium nie zgodziło się z zarzutami zawartymi w odwołaniu, że organ I instancji nie powinien wydać decyzji w oparciu o wadliwe postanowienie [...] Dyrektora Ochrony Środowiska w S. Kolegium wskazało na wiążący charakter stanowiska zajętego przez organ uzgadniający, a także na niedopuszczalność określenia w decyzji pozytywnej warunków realizacji przedsięwzięcia w sposób odmienny niż uczynił to organ uzgadniający (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 10 marca 2011 r., IV SA/Po 751/2010). Kolegium podało, że analiza raportu w sprawie oddziaływania na środowisko, jak i decyzji organu I instancji, nie pozwoliła na uznanie argumentów znajdujących się w odwołaniu za uzasadnione. Przeprowadzone postępowanie zgodne jest z zasadami wynikającymi z art. 7, art. 8, art. 10, i art. 77 § 1 K.p.a. a w postępowaniu tym nie doszło do naruszeń przepisów procesowych mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Kolegium, brak było podstaw do nieuwzględnienia opinii wyspecjalizowanych organów, które zajmują się kwestią oddziaływania na środowisko i posiadają w tym zakresie szeroką wiedzę i doświadczenie, bez wykazania ku temu merytorycznych przesłanek. Opisana wyżej decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie przez Spółka A. . Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła: 1) naruszenie art. 77 ust. 3 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku poprzez wydanie decyzji o utrzymaniu zaskarżonej decyzji organu I instancji w mocy, w oparciu o wadliwe postanowienie [...] Dyrektora Ochrony Środowiska w S. z dnia [...] nr [...] o odmowie, w toku postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia pn.: "Budowa biogazowni rolniczej na działce nr [...], obręb [...], gmina [...]", podczas gdy to postanowienie nie ma mocy wiążącej dla organu prowadzącego postępowanie w zakresie właściwego rozstrzygnięcia sprawy; 2) naruszenie art. 80 ust. 1 pkt 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, poprzez uznanie, że zachodzą przesłanki odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w sytuacji gdy z ww. ustawy wynika, iż nie zachodzą przesłanki do odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji planowanego przedsięwzięcia; 3) naruszenie art. 81 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, poprzez przyjęcie, że skarżąca nie wyraziła zgody na realizację przedsięwzięcia w wariancie zaproponowanym przez organ, podczas gdy to zaproponowany przez skarżącą wariant realizacji przedsięwzięcia jest najkorzystniejszy dla środowiska; 4) naruszenie art. 7 w zw. art. 77 § 1 oraz 107 K.p.a. poprzez brak wszechstronnej oceny materiału dowodowego polegającej na pominięciu faktów mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. nieustaleniu w toku postępowania dowodowego przez organ, czy inwestycja miałaby wpływ na ludzi oraz środowisko i wydanie decyzji wyłącznie na podstawie postanowienia [...] Dyrektora Ochrony Środowiska o odmowie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, podczas gdy w toku prowadzonego postępowania organ zobowiązany był do weryfikacji stanowiska organu współdziałającego i wydania decyzji w oparciu o cały materiał dowodowy zgromadzony w sprawie; 5) naruszenie art. 80 K.p.a. poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów, co skutkowało odmową wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji planowanego przedsięwzięcia; 6) naruszenie art. 8, art. 9, art. 10 § 1 K.p.a. poprzez brak przeprowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie do organów państwa i brak umożliwienia stronie realizacji inwestycji ze względu na pozaprawne kryteria odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia oraz nieprzeprowadzenie w całości postępowania dowodowego, podczas gdy w analogicznej sprawie [...] Dyrektor Ochrony Środowiska w S. w dniu [...] r., wydał postanowienie o uzgodnieniu realizacji przedsięwzięcia polegającego na "Budowie biogazowni rolniczej wraz z infrastrukturą towarzyszącą w miejscowości [...], koło [...], na terenie działki nr [...] obręb [...], gmina [...], pow. [...], woj. [...]. Mając powyższe zarzuty na uwadze strona skarżąca wniosła: 1) na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, 2) na podstawie art. 135 p.p.s.a. o uchylenie poprzedzającej ją decyzji Burmistrza [...] z dnia [...] r., nr [...] odmawiającej wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia i poprzedzającego ją postanowienia [...] Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] r., nr [...], 3) na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. o dopuszczenie dowodu: a) z opinii Instytutu Technologiczno-Przyrodniczego z dnia [...] r. dotyczącej odmownej decyzji Burmistrza Gminy [...] w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia polegającego na "Budowie biogazowni rolniczej na działce nr [...], obręb [...], gmina [...]" - na okoliczność spełnienia przez skarżącą uwarunkowań środowiskowych, w szczególności wyboru przez skarżącą najkorzystniejszego wariantu realizacji planowanej inwestycji dla środowiska; b) z postanowienia [...] Dyrektora Ochrony Środowiska w S. z dnia [...] - na okoliczność spełnienia przez skarżącą uwarunkowań środowiskowych, w szczególności wyboru przez skarżącą najkorzystniejszego wariantu realizacji planowanej inwestycji dla środowiska; c) decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] r. - na okoliczność spełnienia przez skarżącą uwarunkowań środowiskowych, w szczególności wyboru przez skarżącą najkorzystniejszego wariantu realizacji planowanej inwestycji dla środowiska; 4) na podstawie art. 200 p.p.s.a. o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, z wyodrębnieniem kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podkreślając, że oceniło stanowisko wyrażone przez DOŚ w postanowieniu z dnia [...] r. jako spójne i logiczne. Takiej oceny nie może zmienić dołączona do skargi opinia Instytutu Technologiczno-Przyrodniczego. Zdaniem Kolegium, brak było podstaw do nieuwzględnienia, przy orzekaniu w przedmiocie uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia, opinii wyspecjalizowanych organów, które zajmują się kwestią oddziaływania na środowisko i posiadają w tym zakresie szeroką wiedzę i doświadczenie. Nie można uznać, że stanowisko DOŚ jest niewiarygodne tylko z tego powodu, że nie jest zgodne z oczekiwaniami strony postępowania. Zatem za niezasadne uznać należy zarzuty dotyczące naruszenia art. 77 ust. 3, art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 81 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Analiza akt sprawy wskazuje, że zostały zebrane wystarczające dowody i materiały umożliwiające odmowę ustalenia warunków realizacji przedsięwzięcia w postępowaniu o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia. Na rozprawie w dniu 4 października 2017 r. Sąd, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. oddalił wnioski dowodowe zgłoszone przez stronę skarżącą. Strona skarżąca podtrzymała swoje stanowisko w sprawie prezentując w złożonym na rozprawie piśmie z dnia 10 października 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Przedmiotem sądowej kontroli stała się decyzja utrzymująca w mocy orzeczenie odmawiające wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie biogazowni rolniczej. Zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Przesłanki, które winny być wzięte pod uwagę przez organ wydający decyzję w sprawie środowiskowych uwarunkowań zostały określone w m.in. w przepisach art. 80 i art. 81 ww. ustawy. Jednymi z determinantów wydanie decyzji są wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Stosownie do art. 77 ust. 3 ustawy, uzgodnień tych dokonuje się w drodze postanowienia. Do uzgodnień nie stosuje się przepisów art. 106 § 3, 5 i 6 K.p.a. (art. 77 ust. 7 ww. ustawy). Z przywołanego przepisu art. 77 wynika, że ustawodawca regulując procedurę dokonywania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, stanowiącą współdziałanie organów administracji publicznej, o którym mowa w art. 106 K.p.a., wyłączył możliwość wniesienia zażalenia na postanowienie wydane w tym trybie. Nie zostało jednocześnie wyłączone stosowanie art. 142 K.p.a., który stanowi, że postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. Prowadzi to do wniosku, że postanowienie [...] Dyrektora Ochrony Środowiska w sprawie uzgodnienia realizacji przedsięwzięcia (zarówno pozytywne jak i negatywne) może zostać przez stronę zaskarżone w odwołaniu od decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W orzecznictwie podkreśla się, że co prawda decyzja w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia, pomimo iż uzależniona jest od niezaskarżalnego i istotnie kształtującego ją postanowienia [...] Dyrektora Ochrony Środowiska w przedmiocie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia, to nie oznacza to, że postanowienie takie nie powinno podlegać wnikliwej kontroli organu ostatecznie rozstrzygającego w sprawie. Nie można bowiem dopuścić do takiej sytuacji, że niezaskarżalne i nieweryfikowalne postanowienie wydane w postępowaniu akcesoryjnym będzie bezwzględnie dyktować wynik postępowania głównego (por. wyroki: NSA z dnia 15 grudnia 2009 r. sygn. akt II OSK 1886/09, WSA w Olsztynie z dnia 29 czerwca 2010 r. sygn. akt II SA/Ol 435/10 i z 9 grudnia 2010 r., II SA/Ol 755/10, WSA w Warszawie z dnia 20 sierpnia 2014 r., sygn. akt VIII SA/Wa 548/14). W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się również, że pozytywne uzgodnienia ze strony organów współdziałających (DOŚ, PPIS) nie są wiążące dla organu określającego środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Pozytywne uzgodnienie nie obliguje organu do wydania pozytywnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w sytuacji, gdy organ z uzasadnionych przyczyn nie akceptuje któregokolwiek z istotnych ustaleń lub warunków określonych w postanowieniu organu uzgadniającego. Organ wydając decyzję odmowną powinien zatem wykazać wadliwość zajętych pozytywnych stanowisk (opinii, uzgodnień), co wymaga merytorycznego odniesienia się do treści tych dokumentów (wyrok NSA z 1 lipca 2016 r., sygn. akt II OSK 339/15). Na konieczność takiej każdorazowej oceny postanowień uzgadniających przez organy wydające decyzję o środowiskowych uwarunkowanych zwrócił uwagę również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w wyroku z dnia 22 września 2015 r., sygn. akt II SA/Bd 23/15 oraz w wyroku z dnia 11 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Bd 445/14 i akceptujący to stanowisko Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 września 2016 r., sygn. akt II OSK 3022/14. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy Sąd oceniając wydane w sprawie orzeczenia doszedł do przekonania, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze jak i organ I instancji nie dokonały właściwej weryfikacji postanowienia [...] Dyrektora Ochrony Środowiska i przedstawionej przez tenże organ współdziałający argumentacji, która doprowadziła do odmowy uzgodnienia planowanego przez stronę skarżącą przedsięwzięcia w postaci budowy biogazowni rolniczej. W uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska wymienił kilka przyczyn, z powodu których odmówił wydania uzgodnienia. Tym niemniej, w ocenie Sądu, są one niewystarczające dla uznania, że brak było możliwości ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla realizacji spornego przedsięwzięcia. [...] Dyrektor Ochrony Środowiska wskazał, że wprowadzenie podczas postępowania zmian co do zakresu inwestycji, a co za tym idzie środków minimalizujących wpływ na poszczególne elementy środowiska, nie pozwalało w sposób jednoznaczny ocenić wpływu przedsięwzięcia na poszczególne komponenty środowiska, co miało istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Argumentacji tej nie można zaakceptować. Okoliczność modyfikacji przez stronę zakresu planowanych działań mających ograniczyć negatywny wpływ przedsięwzięcia na środowisko i przedłożenie, na żądanie organu uzgadniającego, dodatkowych danych, obligowały organ do ich łącznego przeanalizowania. Rolą organu było ocenić raport wraz z jego uzupełnieniami. Tymczasem organ niejako uchylił się od takiej oceny a powołując się na trudności w poczynieniu stosownych ustaleń uznał je za jedną z przyczyn wydania negatywnego uzgodnienia. Wątpliwości organu co do wpływu na środowisko planowanego przedsięwzięcia powinny być wyjaśnione w trakcie postępowania. Temu służyć miały, jak się wydaje, kierowane do inwestora przez organ uzgadniający żądania uzupełnienia raportu lub podania dodatkowych informacji o procesie technologicznym i planowanym sposobie zagospodarowania pofermentu. Podkreślić przy tym należy, że jeśli podlegający ocenie raport wraz uzupełniającymi go wyjaśnieniami, nie zawierał nieścisłości lub nieprawidłowości i pozostawał w zgodzie z wymogami ustawy, a organ nie zgłasza w stosunku do niego konkretnych zastrzeżeń, to brak jest podstaw, aby odmówić mu waloru wiarygodności (por. wyrok NSA z dnia 3 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 75/11). Analizując przedstawioną przez [...] Dyrektora Ochrony Środowiska argumentację Sąd stwierdził, że organ ten zaniechał wskazania, jakie są braki raportu i dlaczego złożone przez skarżącą uzupełnienia nie są wystarczające. Za przyczynę, która miałaby uzasadnić zakwestionowanie możliwości określenia środowiskowych uwarunkowań, nie sposób uznać braku informacji o sposobie odprowadzenia podczyszczonych w separatorze wód opadowych z substancji ropopochodnych do zbiornika buforowego celem rozcieńczenia wsadu fermentacji, co zostało zadeklarowane przez inwestora. Przedstawione przez skarżącą Spółkę rozwiązanie postępowania z wodami opadowymi z terenów utwardzonych, ujętych w zamknięty system kanalizacji deszczowej, zostało zaproponowane w odpowiedzi na wcześniejsze wątpliwości organu co do sposobu postępowania z wodami opadowymi. Sposób samego odprowadzenia podczyszczonych wód z separatora do zbiornika buforowego, wydaje się kwestią nader nieskomplikowaną technicznie, która mogła i powinna zostać doprecyzowana w toku postępowania, nie zaś rzutować o uznaniu a priori, że planowane przedsięwzięcie nie może być zaakceptowane w całości. Porównując przedstawione przez inwestora warianty magazynowania substratów organ przyjął, że najkorzystniejszym dla środowiska byłby wariant magazynowania substratów w zamkniętych zbiornikach, odrzucony przez inwestora ze względów ekonomicznych. Z tego powodu [...] Dyrektor Ochrony Środowiska uznał, że wystąpiła przesłanka do odmowy uzgodnienia warunków realizacji inwestycji wynikająca z art. 81 ust. 1 ustawy, tj. brak zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w wariancie innym niż proponowany przez wnioskodawcę w sytuacji, gdy wskazano wariant najkorzystniejszy dla środowiska. Na poparcie swego stanowiska organ wskazał m.in. na istniejące w odległości ok. 500 m ujęcie wody pitnej, zabudowy mieszkaniowej, zabezpieczenie części substratów w silosie kiszonkowym oraz ich zabezpieczenie przed warunkami atmosferycznymi plandeką, niejednoznaczne przedstawienie sposobu postępowania z wodami opadowymi i roztopowymi z rejonu załadunku i rozładunku substratów, złożone warunki gruntowe podłoża, możliwość użycia do produkcji biogazu innych substratów niż wskazane w postępowaniu. Przedstawione przez organ uzasadnienie wyboru innego niż zaproponowany przez inwestora wariantu magazynowania odpadów budzi poważne wątpliwości. Po pierwsze, organ nie rozważył kwestii racjonalności wybranego wariantu według kryterium ekonomicznego, a więc kosztów realizacji zbiorników całkowicie zamkniętych dla magazynowania substratów zamiast ich przechowywania w budynku gospodarczym, który, według inwestora, byłby wyposażony w odpowiednie bramy i instalację wentylacyjną z biofiltrem oraz w silosach kiszonkowych wykonanych z betonu odpornego na ciecze, wyposażonych w system zbierania odcieków kiszonkowych oraz wód opadowych i zabezpieczonych specjalnymi plandekami. Kryterium ekonomiczne zostało również całkowicie pominięte przy dokonywaniu oceny celowości zastosowania technologii mezofilnej i termofilnej. Po drugie, trudno zgodzić się z zarzutem organu o niejednoznacznym przestawieniu sposobu postępowania z wodami odpadowymi i roztopowymi z rejonu załadunku i rozładunku substratów, tym bardziej, że we wcześniejszym fragmencie uzasadnienia postanowienia organ przedstawił, podając za inwestorem, że wody opadowe mają być ujęte w zamknięty system kanalizacji deszczowej a następne po podczyszczeniu w separatorze substancji ropopochodnych odprowadzone do zbiornika buforowego celem rozcieńczenia wsadu fermentacji. Po trzecie, przy przedstawionym wyżej sposobie postępowania z wodami opadowymi, roztopowymi i odciekami kiszonkowymi, uwaga organu o złożonych warunkach gruntowych podłoża na terenie objętym inwestycją i poziomie zwierciadła swobodnego wody oraz ujęciu wody pitnej z ogólnym wnioskiem o możliwości nieosiągnięcia celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, jest zarzutem zbyt ogólnym i przez to nieweryfikowalnym. W konsekwencji organ nie uzasadnił w sposób przekonujący wystąpienia przesłanki wynikającej z art. 81 ust. 3 ustawy. [...] Dyrektor Ochrony Środowiska zakwestionował również brak przedstawienia, jako wariantu alternatywnego, wariantu polegającego na innej lokalizacji inwestycji, wywodząc to z faktu dysponowania przez inwestora obszarem o pow. ok. [...] ha. Nie wskazał jednak, gdzie areał ten znajduje się i przede wszystkim nie rozważył takiej hipotetycznie odmiennej lokalizacji pod kątem motywów jakimi kierował się inwestor wskazując w raporcie, że na wybór wariantu po kątem mocy inwestycji biogazowni i jej lokalizacji wpływ miała m.in. dostępność do surowca (substratów) na tym terenie, w tym pomiotu kurzego ze znajdującej się na sąsiedniej działce fermy kur. Przy wyborze innej lokalizacji, konieczność transportu surowców na dalsze odległości spowodowałaby poniesienie znacznych kosztów dodatkowych, wzrost emisji z transportu oraz wzrost obciążenia dróg lokalnych i szybsze ich niszczenie. Kwestionując zamiar inwestora wykorzystania pofermentu jako nawozu organ wskazał na warunki jakie muszą być spełnione w odniesieniu do opadów i gleb, na których odpady te mają być stosowane. Następnie stwierdził, że z przedłożonej dokumentacji nie wynika, aby deklarowana przez inwestora dyspozycyjność obszaru o pow. [...] ha na zagospodarowanie pofermentu spełniała te wymagania, dochodząc do przekonania, że przedstawiony sposób zagospodarowania odpadów jest problematyczny. Zdaniem Sądu, tego rodzaju brak precyzyjności organu przy zakwestionowaniu przedstawionego przez skarżącą Spółkę sposobu postępowania z masą pofermentacyjną jest niewystarczający do uwzględnienia stanowiska organu. [...] Dyrektor Ochrony Środowiska nie wykazał w oparciu o jakie dane i obliczenia doszedł do wniosku, że nie zostaną spełnione wymagania wynikające z konkretnych przepisów prawa. Samo przypuszczenie organu o "problematyczności" przedstawionego sposobu zagospodarowania odpadów, nawet z powołaniem się na zasadę przezorności, to niewystarczający argument dla odmowy wydania uzgodnienia. Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 listopada 2010 r., II OSK 1848/10 zarzuty stawiane raportowi powinny być oparte na wykazaniu jego niezgodności z konkretnym przepisem ustawy. W ocenie Sądu, uzasadniając odmowę uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia organ musi przedstawić swoje stanowisko w sposób konkretny, weryfikowalny, odwołujący się do jednoznacznych ustaleń i przepisów prawa. W rozpoznawanej sprawie postanowienie [...] Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] r. wymagań takich nie spełnia. Formułując jedynie ogólnikowe motywy podjętego rozstrzygnięcia, opierające się na wątpliwościach organu co do wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko, organ uchybił przepisom art. 6, art. 7, art. 9, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Również zaskarżona decyzja Kolegium oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie odpowiadają wymogom powyższych przepisów. Organy nie dokonały bowiem ustaleń oraz oceny stanu faktycznego i oddziaływania spornej inwestycji na środowisko w kontekście treści raportu oddziaływania na środowisko oraz wykazanych wyżej wad postanowienia uzgodnieniowego, które powinny być wyeliminowane w trakcie ponownego rozpoznawania sprawy. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1360 ze zm.), orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji, poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz postanowienia [...] Dyrektora Ochrony Środowiska. O kosztach postępowania obejmujących uiszczony przez skarżącą wpis od skargi ([...] zł) oraz koszty udziału w sprawie ustanowionego pełnomocnika ([...] zł), rozstrzygnięto w oparciu o art. 200 ww. ustawy. O oddaleniu wniosków dowodowych zgłoszonych przez stronę skarżącą zdecydowało uznanie przez Sąd, że oferowane dowody nie przyczynią się do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie (art. 106 § 2 p.p.s.a.). Ponadto, przedłożona przez stronę opinia, posiadająca walor dokumentu prywatnego, winna być złożona we właściwym, merytorycznym postępowaniu, czyli przed organem. Dołączone z innych postępowań orzeczenia nie mogły mieć żadnego znaczenia dla oceny legalności kwestionowanych rozstrzygnięć w niniejszej sprawie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło