I SA/Wr 1572/15
WyrokWSA we Wrocławiu2015-10-29
Skład orzekający: Marek Olejnik, Ewa Kamieniecka, Katarzyna Radom
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatniczka ma prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących usługi outsourcingu pracowniczego, jeśli umowy o świadczenie usług i porozumienia o przejęciu pracowników w trybie art. 231 Kodeksu Pracy zostały uznane za nieważne jako czynność zmierzająca do obejścia prawa?Ratio decidendi
Podatniczka nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących usługi outsourcingu pracowniczego, ponieważ organy podatkowe wykazały, że usługi te nie zostały faktycznie wykonane. Nie doszło do skutecznego przejęcia pracowników w trybie art. 231 Kodeksu Pracy, a umowy były nieważne jako czynność zmierzająca do obejścia prawa. Prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje tylko w przypadku rzeczywistego nabycia towaru lub usługi, a nie samego posiadania faktury.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego przez podatniczkę, która korzystała z usług outsourcingu pracowniczego świadczonych przez dwie spółki. Organy podatkowe uznały, że umowy o świadczenie usług i porozumienia o przejęciu pracowników w trybie art. 231 Kodeksu Pracy były nieważne jako czynność zmierzająca do obejścia prawa, a usługi outsourcingu nie zostały faktycznie wykonane. Podatniczka kwestionowała te ustalenia, twierdząc, że umowy były ważne i dokumentowały rzeczywiste transakcje.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Olejnik, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (sprawozdawca), Sędzia WSA Katarzyna Radom, Protokolant starszy referent sądowy Magdalena Dworszczak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 października 2015 r. sprawy ze skargi J.H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 3 czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień 2012 r. oddala skargę w całości.
|
Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 3 czerwca 2015 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia 26 lutego 2015 r. nr [...] określającą zobowiązanie w podatku od towarów i usług za sierpień, wrzesień, październik, listopad i grudzień 2012 r. J.H.
Organ pierwszej instancji wskazał, że podatniczka prowadziła od 1992 r. działalność gospodarczą, której przedmiotem była sprzedaż hurtowa m. in. opakowań, artykułów chemii gospodarczej, higienicznych, biurowych i papierniczych pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowo – Usługowe "A." J.H. Jak ustalił organ podatkowy, w dniu 1 lipca 2012 r. pomiędzy firmą podatniczki a B. Spółką z o. o. została zawarta umowa – porozumienie, zgodnie z którą na podstawie art. 231 Kodeksu Pracy firma podatniczki jako dotychczasowy pracodawca przekazała, a nowy pracodawca B. Spółka z o. o. przyjął od 1 sierpnia 2012 r. wszystkich pracowników firmy podatniczki na warunkach identycznych, jakie pracownicy mieli do dnia 31 lipca 2012 r. W dniu 1 sierpnia 2012 r. firma podatniczki zawarła z B. Spółką z o. o. umowę o świadczenie usług, w ramach której Spółka B. zobowiązała się świadczyć usługi, będące przedmiotem działalności firmy podatniczki i do realizacji tych usług oddelegowała przejętych od podatniczki pracowników. Wynagrodzenie Spółki B. płatne było w dwóch ratach: pierwsza w dniu wypłaty wynagrodzeń pracownikom w kwocie netto wynagrodzeń, druga w ciągu 14 dni od daty otrzymania faktury od usługodawcy. Usługodawca przyznał podatniczce rabat w wysokości 40 % kosztów pracowniczych (ZUS i podatek od wynagrodzeń). Strony rozwiązały umowę na mocy porozumienia stron z dniem 31 października 2012 r.
Następnie w dniu 31 października 2012 r. pomiędzy firmą podatniczki, B. Spółką z o. o. oraz C. Spółką z o. o. została zawarta umowa – porozumienie, zgodnie z którą na podstawie art. 231 Kodeksu Pracy dotychczasowy pracodawca B. Spółka z o. o. przekazała, a nowy pracodawca C. Spółka z o. o. przyjął od 1 listopada 2012 r. wszystkich pracowników na warunkach identycznych, jakie pracownicy mieli do dnia 31 października 2012 r. W dniu 1 listopada 2012 r. firma podatniczki zawarła z C. Spółka z o. o. umowę o świadczenie usług, w ramach której C. zobowiązała się świadczyć usługi, będące przedmiotem działalności firmy podatniczki i do realizacji tych usług oddelegowała przejętych od podatniczki pracowników. Wynagrodzenie C. płatne było w dwóch ratach: pierwsza w dniu wypłaty wynagrodzeń pracownikom w kwocie netto wynagrodzeń, druga w ciągu 14 dni od daty otrzymania faktury od usługodawcy. Usługodawca przyznał podatniczce rabat w wysokości 40 % kosztów pracowniczych (ZUS i podatek od wynagrodzeń). Strony rozwiązały umowę na mocy porozumienia stron z dniem 31 grudnia 2012 r.
Organ podatkowy pierwszej instancji nie uwzględnił w rozliczeniu podatku naliczonego, wynikającego z 3 faktur wystawionych przez B. Spółkę z o. o. w dniach 30 sierpnia 2012 r., 27 września 2012 r. oraz 30 października 2012 r. tytułem "usługa zgodnie z umową z dnia 1 sierpnia 2012 r." oraz z 3 faktur wystawionych przez C. w dniach 28 listopada 2012 r., 30 listopada 2012 r. oraz 21 grudnia 2012 r. (korekta w dniu 27 grudnia 2012 r.) tytułem "usługa zgodnie z umową z dnia 1 listopada 2012 r." Organ podatkowy uznał, że nie doszło do skutecznego przejęcia pracowników podatniczki przez Spółkę B., a następnie C. w trybie art. 231 Kodeksu Pracy, a podpisanie umowy o świadczenie usług było czynnością zmierzającą do obejścia prawa, a więc nieważne. Za rzeczywistego pracodawcę, a jednocześnie płatnika podatku dochodowego z tytułu wynagrodzeń wypłaconych pracownikom uznać należy osobę na rzecz której pracownicy świadczyli pracę, czyli podatniczkę. Faktury wystawione przez obie Spółki nie dokumentują rzeczywistych transakcji usług outsourcingu pracowniczego, ponieważ Spółki nie funkcjonowały jako pracodawcy. Zdaniem organu podatkowego nie zostały spełnione przesłanki skutecznego przejęcia zakładu pracy, ponieważ inny jest rodzaj działalności przedsiębiorstwa przekazującego i przejmującego, nie zostały zbyte składniki materialne, nie została ustalona wartość składników niematerialnych, obsługa klientów podatniczki nie została przejęta na podstawie umów. Poza tym wartość wynagrodzeń brutto pracowników i faktur netto wystawionych przez Spółki jest niemal równa. Wskazuje to, że wynagrodzenie Spółek z tytułu współpracy ze stroną pochodziło z nieopłaconych składek ZUS i niewpłaconego podatku dochodowego od wynagrodzeń pracowników. Nieopłacanie powyższych należności potwierdził ZUS i Naczelnicy Urzędów Skarbowych. "Przejęcie" pracowników w trybie art. 231 Kodeksu Pracy było jedynie pretekstem do realizacji powyższego celu.
W odwołaniu strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania, zarzucając naruszenie:
- art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 15 ust. 1 w związku z art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a) w związku z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) w związku z art. 99 ust. 12 w związku z art. 109 ust. 3 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.), dalej u.p.t.u., oraz art. 21 § 1 pkt 1 i § 3, art. 63 § 1 i art. 207 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej przez niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie, że nie przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego, podczas gdy czynności stwierdzone fakturami VAT wystawionymi przez B. Spółka z o. o. dokumentują rzeczywiste czynności dokonywane między odwołującą się i Spółką B. na podstawie umowy o świadczenie usług,
- art. 231 Kodeksu pracy, przez jego błędną wykładnię i uznanie, że nie doszło do faktycznego przejścia zakładu pracy na nowego pracodawcę,
- art. 3531 Kodeksu cywilnego w związku z art. 56 k. c. i art. 58 k. c. przez błędne uznanie, że intencją skarżącej oraz B. Spółki z o. o. nie było faktyczne przejęcie przez tę spółkę pełni praw i obowiązków pracodawcy w ramach stosunku pracy z przejmowanymi pracownikami, lecz jedynie ich szeroko rozumiana obsługa kadrowo- płacowa,
- art. 167, art. 168 lit. a, art. 178 lit. a, art. 220 pkt 1, art. 226 Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości oddanej przez błędną wykładnię z pominięciem zasady neutralności i ich niewłaściwe zastosowanie polegające na pozbawieniu odwołującej się praw do odliczenia podatku,
- art. 86 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a u.p.t.u. polegające na błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu przez uznanie, że podatnik który nie wiedział i nie mógł wiedzieć o nieprawidłowościach nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego na podstawie faktur,
-art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1. art. 188 i art. 191 Ordynacji podatkowej, przez nieprzeprowadzenie dowodów z przesłuchania w charakterze świadków członków zarządu oraz pracowników spółek B. i C.., nieuwzględnienie pisma Z.K. z dnia 15 listopada 2013 r. skierowanego do Prezesa Rady Ministrów, dokonanie dowolnej oceny dowodów w oparciu o niepełny materiał dowodowy, uznanie za dowód kserokopii umowy o świadczenie usług z dnia 1 listopada 2012 r., a której to umowy odwołująca się w rzeczywistości nie podpisała,
-art. 199a Ordynacji podatkowej przez jego niezastosowanie i dokonanie ustalenia treści czynności prawnej bez uwzględnienia zgodnego zamiaru stron umowy i celu czynności, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że umowa z dnia 1 sierpnia 2012r. o świadczenie usług została zawarta w celu ominięcia przepisów,
- art. 210 § 1 pkt 4 i pkt 6 Ordynacji podatkowej przez wydanie decyzji nieodpowiadającej określonym w tych przepisach wymogom.
Dodatkowo skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków, tj. J.M., J.D., J.Z., M.K. i M.B.
Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu odwołania utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził, że umowa nie tylko nie spełnia przesłanek określonych w art. 231 Kodeksu pracy, ale także jest ona nieważna, jako zawarta z zamiarem obejścia przepisów prawa. Zdaniem organu jakkolwiek przekształcenie stosunku pracy po stronie podmiotowej (pracodawcy) następuje "automatycznie" w wyniku przejścia zakładu pracy na innego pracodawcę, to dla zaistnienia skutku z art. 231 Kodeksu pracy, (czyli wstąpienia nowego pracodawcy w prawa i obowiązki poprzedniego pracodawcy) konieczne jest uprzednie faktyczne przejście zakładu pracy na nowego pracodawcę. Z treści "umowy-porozumienia" wynika tymczasem, że umowa ta wskazywała jedynie na umówiony pomiędzy stronami skutek kontraktu, a w żaden sposób nie określała ani faktu ani warunków, przyczyny i sposobu (w tym tytułu prawnego) przejścia zakładu pracy na nowego pracodawcę. Z ustaleń faktycznych wynika, że tzw. "Usługobiorca", czyli rzeczywisty beneficjent pracy świadczonej przez "Wykonawców" (tj. przekazanych wcześniej pracowników), wraz z pracownikami nie przekazał jednocześnie kontrahentowi (tzw. "Usługodawcy") żadnych aktywów majątkowych mogących służyć realizacji zadań przez przekazany zakład pracy. Organ podkreślił, że nie zostały spełnione przesłanki skutecznego przejęcia zakładu pracy przez nowego pracodawcę, bowiem inny jest rodzaj przedsiębiorstwa przekazującego i przyjmującego. Podstawowa działalnością Spółek jest najem pracowników, a nie świadczenie kompleksowych usług związanych ze sprzedażą hurtową opakowań, artykułów chemii gospodarczej, higienicznych, biurowych i papierniczych. Nie zostały zbyte składniki materialne, wartość składników niematerialnych nie została ustalona, obsługa klientów podatniczki nie została przejęta na podstawie umów – porozumień, nie ma podobieństwa między działalnością firmy podatniczki i działalnością prowadzoną przez przejmujące Spółki, kwoty przeznaczone przez stronę na wypłaty wynagrodzeń pracowników są zgodne z kwotami przelewów miesięcznych pensji na rachunkach bankowych. Ponadto decyzje personalne w firmie nadal podejmowała podatniczka lub jej personel, listy płac były sporządzane przez dotychczasową księgową podatniczki, wynagrodzenia pracowników były wypłacane po uprzednim przekazaniu środków przez podatniczkę, właścicielem rachunku bankowego, z którego przekazywano wynagrodzenia była Spółka, mająca siedzibę w Niemczech. Wartość wynagrodzeń brutto była niemal identyczna z kwotami netto, wynikającymi z faktur. Dlatego też organ odwoławczy uznał, że sporne faktury dokumentują nierzeczywiste zdarzenia gospodarcze. Strona zawarła umowę w celu obejścia przepisów prawa i niepłacenia zobowiązań wobec budżetu państwa.
Z zeznań większości pracowników przesłuchanych w charakterze świadków wynika, że mimo formalnej zmiany podmiotowej po stronie pracodawcy w istocie zachowano dotychczasową strukturę zarządczą w procesie świadczenia pracy przez przekazanych pracowników. Świadkowie K.K. i M.B. wskazali także na okoliczność, iż to podatniczka decydowała o zakresie ich zadań i o przyznawaniu wykonawcom nagród, jak również nakładaniu kar dyscyplinarnych. W ocenie organu odwoławczego na zmianę oceny rzeczywistych relacji istniejących pomiędzy skarżącą (jako przełożoną) a pracownikami (jako podwładnymi), nie może mieć wpływu pismo skarżącej z dnia 29 listopada 2012 r., w którym wycofała się z nałożonej na M. B. kary porządkowej, jako nałożonej z przekroczeniem uprawnień, a które w istocie stanowiło jedynie podjętą po czasie próbę przywrócenia pozoru formalnego nieistnienia stosunku zależności pomiędzy skarżącą a "Wykonawcami" zatrudnionymi przez firmę outsourcingową. Organ podkreślił nadto, że z zeznania K.M. (zatrudnionej przez spółkę C. w okresie 27 listopada - 26 grudnia 2012 r.) w sposób wyraźny wynika, że to skarżąca przyjęła aplikację K. M. o przyjęcie do pracy i podjęła decyzję o jej zatrudnieniu, osobiście wyznaczając zakres obowiązków pracowniczych, a następnie podjęła decyzję o nieprzedłużaniu umowy.
Z wyjaśnień samej skarżącej z dnia 5 lutego 2014 r. wprost wynika, że to skarżąca decydowała o naliczaniu wynagrodzeń dla pracowników i zapewniała stosowne środki dla sfinansowania wypłat na rzecz pracowników, dokonując we właściwym terminie przelewów na rachunek bankowy firm outsourcingowych.
Organ podkreślił także, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych - Oddział w W. przeprowadził w firmie skarżącej postępowanie kontrolne dotyczące prawidłowości i rzetelności obliczania składek na ubezpieczenie społeczne i innych składek pobieranych przez ZUS. W wyniku tego postępowania ZUS wydał szereg decyzji stwierdzających, że umowa przejęcia zakładu przez Spółkę B. jest nieważna, a tym samym, że skarżąca w okresie od sierpnia 2012 r. do grudnia 2012 r. pełniła funkcję płatnika składek dla wszystkich pracowników formalnie przekazanych do Spółki B., a następnie przejętych przez spółkę C. Prawidłowość stanowiska Zakładu Ubezpieczeń Społecznych potwierdzona została w wyrokach Sądu Okręgowego w S./Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych (z dnia 10 czerwca 2014r., z dnia 2 lipca 2014r. i z dnia 11 lipca 2014 r.), w których stwierdzono, że nie doszło do przejęcia pracowników podatniczki przez spółkę B., a następnie spółkę C., a podpisanie przez skarżącą umowy-porozumienia o przejęciu pracowników oraz podpisanie umowy o świadczenie usług było czynnościami zmierzającymi do obejścia prawa, a więc nieważne.
Nie znalazł też podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 199 a Ordynacji podatkowej. Ponadto wbrew zarzutom odwołania, nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania, a mianowicie art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188 i art. 191 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Skarbowej podzielił dokonaną przez organ pierwszej instancji ocenę, że w świetle zebranych dowodów (zwłaszcza wobec złożenia obszernych wyjaśnień przez samą skarżącą i otrzymania od niej kompletnej dokumentacji powstałej w trakcie trwania współpracy pomiędzy firmą skarżącej a firmami "outsourcingowymi", uzupełnionej o dodatkowe dowody przedstawione przez świadków-pracowników) przeprowadzenie wnioskowanego przez stronę dowodu z przesłuchania w charakterze świadków pięciu osób będących pracownikami lub członkami władz spółek B. i C. w żaden sposób nie może być uznane za niezbędne do ustalenia treści umów i okoliczności ich zawarcia przez skarżąca.. Zdaniem organu strona usiłuje przez wykorzystywanie instytucji proceduralnych doprowadzić do maksymalnego odwleczenia wydania rozstrzygnięcia w sprawie.
Odnosząc się do wniosku o dopuszczenie dowodu z pisma Z.K. z dnia 15 listopada 2013 r. organ stwierdził, że kopia tego pisma formalnie stanowi część akt zgromadzonych w sprawie, w związku z czym wniosek jest bezprzedmiotowy. Za bezzasadny organ uznał także zarzut dotyczący włączenia do materiału dowodowego dokumentów w formie kserokopii, tj. umowy o świadczenie usług oraz umowy-porozumienia pomiędzy podatniczką a spółką C. Nie zgodził się z twierdzeniem strony, że wskazane umowy nie zostały zawarte pomiędzy stronami, gdyż podatniczka dotąd nie podpisała dokumentów przedstawionych przez spółkę C. Zdaniem organu sam brak podpisu strony nie stanowi dostatecznej podstawy dla uznania, że skarżąca żadnej umowy ze spółką C. nie zawarła. Chociaż jest nieważne i niewywołujące skutków prawnych przejście zakładu pracy w trybie art. 23' Kodeksu pracy, to okoliczności faktyczne bezspornie wskazują, że podatniczka nie tylko przyjęła w miesiącach listopadzie i grudniu 2012r. cztery wystawione przez tę Spółkę faktury opiewające na łączną wartość netto przewyższającą kwotę 50.000zł, ale także wykonała na rzecz tej Spółki w 2012 r. przelewy bankowe, spłacając w całości należności wynikające z tychże faktur.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu strona wniosła o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, zarzucając naruszenie:
- art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 15 ust. 1 w związku z art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a) w związku z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) w związku z art. 99 ust. 12 w związku z art. 109 ust. 3 w związku z art. 108 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.), dalej u.p.t.u., oraz art. 21 § 1 pkt 1 i § 3, art. 63 § 1 i art. 207 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej przez niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie, że nie przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego, podczas gdy czynności stwierdzone fakturami VAT wystawionymi przez B. Spółka z o. o. dokumentują rzeczywiste czynności dokonywane między skarżącą i Spółką B. na podstawie umowy o świadczenie usług,
- art. 231 Kodeksu pracy, przez jego błędną wykładnię i uznanie, że nie doszło do faktycznego przejścia zakładu pracy na nowego pracodawcę, tj. B. Spółkę z o. o., przyjęcie że B. Spółka z o. o. nie jest nowym pracodawcą, błędne założenie, że nie doszło do przejścia na rzecz nowego pracodawcy zespołu pracowników i świadczenia outsourcingu usług),
- art. 3531 Kodeksu cywilnego w związku z art. 56 k. c. w związku z art. 58 k. c. w związku z art. 83 k. c. przez błędne uznanie, że intencją skarżącej oraz B. Spółki z o. o. nie było faktyczne przejęcie przez tę spółkę pełni praw i obowiązków pracodawcy w ramach stosunku pracy z przejmowanymi pracownikami, lecz jedynie ich szeroko rozumiana obsługa kadrowo- płacowa,
- art. 167, art. 168 lit. a, art. 178 lit. a, art. 220 pkt 1, art. 226 Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej przez błędną wykładnię z pominięciem zasady neutralności i ich niewłaściwe zastosowanie polegające na pozbawieniu skarżącej praw do odliczenia podatku,
- art. 86 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 88 ust. 3a pkt 4 lit.a u.p.t.u. polegające na błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu przez uznanie, że podatnik który nie wiedział i nie mógł wiedzieć o nieprawidłowościach nie ma prawa do odliczenia podatku naliczonego na podstawie faktur,
- art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188 i art. 191 Ordynacji podatkowej, przez nieprzeprowadzenie dowodów z przesłuchania w charakterze świadków członków zarządu oraz pracowników spółek B. i C., nieuwzględnienie pisma Z.K. z dnia 15 listopada 2013 r. skierowanego do Prezesa Rady Ministrów, dokonanie dowolnej oceny dowodów w oparciu o niepełny materiał dowodowy, uznanie za dowód kserokopii umowy o świadczenie usług z dnia 1 listopada 2012 r., a której to umowy skarżąca w rzeczywistości nie podpisała, błędne ustalenie, że umowy zawarte przez skarżącą były nieważne i sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, błędne ustalenie, że skarżąca miała lub mogła mieć świadomość o niewywiązywaniu się z obowiązków płatnika przez nowego pracodawcę (według przekonania skarżącej B. otrzymywała dotacje z Unii Europejskiej na realizację obowiązków płatnika), błędne ustalenie, że skarżąca współpracowała z C., błędna ocenę zeznań pracowników, błędne ustalenie zbieżności terminów zapłaty przez skarżącą za świadczone usługi i wypłaty wynagrodzeń pracownikom, pominięcie przez organy podatkowe, że powoływane przez nich wyroki sądów są nieprawomocne, błędne przyjęcie, że skarżąca miała świadomość uczestniczenia w transakcjach nierzetelnych, błędną ocenę faktu wycofania kary porządkowej nałożonej na M. B. pominięcie, że C nawiązał stosunek pracy od 1 października 2012 r. ze Spółką B.,
-art. 199a § 1 i § 3 Ordynacji podatkowej przez niewłaściwe zastosowanie i dokonanie ustalenia treści czynności prawnej bez uwzględnienia zgodnego zamiaru stron umowy i celu czynności, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że umowa z dnia 1 sierpnia 2012r. o świadczenie usług została zawarta w celu ominięcia przepisów, uznanie że w sprawie brak było podstaw do wystąpienia z powództwem do sądu powszechnego,
- art. 127 w związku z art. 201 § 1 pkt 2 w związku z art. 201 § 3 w związku z art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej przez rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji, podczas gdy strona wniosła zażalenie na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania podatkowego w związku z prowadzonym przez Prokuraturę Okręgową we W. postępowaniem przeciwko Z. K., w którym skarżąca jest osobą pokrzywdzoną.
Dodatkowo skarżąca wniosła o zobowiązanie syndyka masy upadłości C. do wskazania, czy organ podatkowy dochodzi swoich wierzytelności z tytułu zatrudnienia osób, których przejście nastąpiło na podstawie art. 231 k.p., zawieszenie postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z prowadzonym przez Prokuraturę Okręgową we W. postępowaniem przeciwko Z. K. oraz przeprowadzenie na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. dowodu z dokumentów, tj. zażalenia z dnia 16 czerwca 2015 r. na postanowienie organu podatkowego o odmowie zawieszenia postępowania podatkowego wraz z załącznikami.
W uzasadnieniu skargi skarżąca zarzuciła, że ZUS oraz organy podatkowe wystawiły Spółce B. i C. tytuły wykonawcze w związku z nieopłaconymi zaległościami publicznoprawnymi, co oznacza że organy te uznawały za skuteczne umowy przekazujące pracowników na podstawie art. 231 k.p. Zarzuciła także, że organy podatkowe nie ustaliły treści umowy o świadczenie usług oraz zgodnego zamiaru stron, a organ pierwszej instancji w sposób dowolny i oderwany od zebranego materiału dowodowego ustalił, że jedyną intencją umów zawartych pomiędzy skarżącą a spółkami B. i C. było obejście przepisów prawa zmierzające do niepłacenia zobowiązań z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych oraz składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne. Odnosząc się do włączonych do materiału dowodowego dokumentów w formie kserokopii, tj. umowy o świadczenie usług oraz umowy-porozumienia pomiędzy skarżącą a C., wywiedziono, że wskazane umowy nie zostały zawarte pomiędzy stronami, gdyż skarżąca dotąd nie podpisała dokumentów przedstawionych przez spółkę C. O fakcie zawarcia tych umów nie świadczy również okoliczność, że skarżąca zapłaciła należności z faktur wystawionych przez C.., ponieważ "uczyniła to jedynie z uwagi na fakt bezpośredniego skierowania ich do służb finansowo-księgowych". W skardze podniesiono także zarzut, iż organy podatkowe nie wzięły pod uwagę okoliczności, że wynagrodzenie wypłacane spółce B. na podstawie wystawionych faktur uprawnia do rozliczenia podatku od towarów i usług.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2).
Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
W ocenie Sądu wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem sporu w sprawie jest ocena, czy faktycznie doszło do wykonania na rzecz skarżącej przez Spółki B. i C. usług outsourcingu pracowniczego na podstawie umów z dnia 1 sierpnia 2012 r. i 1 listopada 2012 r., udokumentowanych fakturami wystawionymi przez Spółkę B. w dniach 30 sierpnia 2012 r., 27 września 2012 r. oraz 30 października 2012 r. oraz przez Spółkę C. w dniach 28 listopada 2012 r., 30 listopada 2012 r. oraz 21 grudnia 2012 r. (korekta w dniu 27 grudnia 2012 r.), a w konsekwencji czy skarżącej przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, wynikający z powyższych faktur. Istota sporu dotyczy więc również ustalenia, czy w związku z zawartymi porozumieniami między skarżącą a Spółkami doszło do przejścia zakładu pracy lub jego części, należącego do skarżącej, na innych pracodawców (Spółki B. i C.), o którym mowa w art. 231 Kodeksu Pracy.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 u.p.t.u. w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Natomiast w myśl art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a u.p.t.u. nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne, w przypadku gdy wystawione faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane – w części dotyczącej tych czynności. Oznacza to, że jedynie nabycie towaru lub usługi uprawnia do odliczenia podatku naliczonego, musi zatem wystąpić rzeczywista transakcja, która winna być udokumentowana fakturą. Nie uprawnia natomiast do dokonania obniżenia podatku należnego samo posiadanie faktury, z której wynika kwota podatku naliczonego. Prawo do odliczenia podatku naliczonego u nabywcy towaru lub usługi przysługuje z tytułu podatku należnego powstałego u zbywcy, będącego następstwem realizacji przez zbywcę czynności opodatkowanej (sprzedaży towaru lub świadczenia usługi).
Prawo do odliczenia nie przysługuje z tytułu samego posiadania faktury
z wykazanym podatkiem, który nie jest należny od podmiotu, który fakturę taką wystawił, jako nierealizującym czynności opisanej w tej fakturze (innym zagadnieniem jest obowiązek uiszczenia przez ten podmiot podatku wykazanego na fakturze bez obowiązku podatkowego na podstawie art. 108 u.p.t.u.). Prawo do odliczenia podatku jest następstwem powstania obowiązku podatkowego z tytułu faktycznej czynności podatnika wystawiającego fakturę, czyli obowiązku podatkowego powstałego na poprzednim etapie obrotu. Jeżeli brak takiej faktycznej czynności u wystawcy faktury, nie może z jej tytułu powstać obowiązek podatkowy, a tym samym brak prawa do odliczenia podatku z takiej faktury. Względy obiektywne powodują, że nie można odliczyć podatku, który nie powstał w ogóle na uprzednim etapie obrotu. Umożliwienie w takiej sytuacji skorzystania z prawa do odliczenia podatku z faktury dokumentującej czynność, która faktycznie nie została dokonana i nie zrodziła obowiązku podatkowego u jej wystawcy, byłoby sprzeczne z konstrukcją podatku od towarów i usług, umożliwiającej odliczenie zawartych w cenach towarów podatków faktycznie należnych z tytułu czynności ich nabycia.
W rozpatrywanej sprawie materiał dowodowy niezbicie wskazuje, że usługi outsourcingu pracowniczego, udokumentowane spornymi fakturami, wystawionymi przez obie Spółki nie miały w rzeczywistości miejsca, w związku z czym skarżąca nie jest uprawniona do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z tych faktur. Nie miało bowiem miejsca przejście zakładu pracy lub jego części, należącego do skarżącej, na innych pracodawców (Spółki B. i C.), o którym mowa w art. 231 Kodeksu Pracy.
Zgodnie z art. 231 K. p. w razie przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę staje się on z mocy prawa stroną w dotychczasowych stosunkach pracy (...). Przepis ten reguluje sytuację prawną pracowników zatrudnionych w zakładzie pracy, który przechodzi przekształcenia organizacyjno-prawne, polegające na przejściu zakładu lub jego części na innego pracodawcę. Legalną definicję pracodawcy zawiera art. 3 K.p. Z przepisu tego wynika, że pracodawcą jest taki podmiot, który zatrudnia pracowników. Natomiast pojęcie "zakładu pracy" wiąże się z przedmiotem działalności pracodawcy i oznacza pewien zespół środków materialnych i osobowych, składający się na zorganizowaną całość. Nie należy go utożsamiać z pojęciem przedsiębiorstwa uregulowanego przez art. 551 k.c., ponieważ zakład pracy rozumiany jest szerzej, niż pojęcie przedsiębiorstwa. Zakład pracy oznacza zorganizowany zespół środków materialnych i niematerialnych, służący realizacji przez pracodawcę konkretnej działalności, lecz równocześnie stanowiący miejsce zatrudnienia dla związanych z nim pracowników.
Przejście zakładu pracy lub jego części może być skutkiem różnorodnych zdarzeń prawnych występujących w związku z przekształceniami organizacyjnymi. Mogą to być np. sprzedaż, zawarcie i rozwiązanie umowy dzierżawy, przekształcenie zakładu w spółkę, rozwiązanie umowy agencyjnej, odziedziczenie zakładu wskutek śmierci pracodawcy będącego osobą fizyczną, przekształcenie zakładu spółdzielni w samodzielną spółdzielnię (M. M. Gersdorf, Komentarz do art. 231 K. p., Lex).
O ile nie budzi wątpliwości interpretacja pojęcia całości zakładu pracy, o tyle mogą powstać wątpliwości dotyczące zidentyfikowania części zakładu. Pytanie dotyczy więc tego, jaki zakres z działalności pracodawcy powinien zostać wydzielony, aby można było mówić o transferze części zakładu. Przy precyzyjnym wyjaśnianiu przejęcia części zakładu należy mieć na względzie orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości UE, które w konkluzjach podaje definicję "jednostki organizacyjnej". Są to sprawy Hernandez Vidal i inni czy Guney-Górres i Demir. Nawiązał do nich Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 19 października 2010 r. (I PK 91/10), wskazując między innymi, że "(...) W celu stwierdzenia, czy przesłanki przejęcia jednostki gospodarczej zorganizowanej w sposób stały zostały spełnione, należy uwzględniać wszystkie okoliczności faktyczne, charakteryzujące dane przekształcenie, do których zalicza się w szczególności rodzaj przedsiębiorstwa lub zakładu, o który chodzi, przejęcie lub brak przejęcia składników majątkowych, wartość składników niematerialnych w chwili przejęcia, przejęcie lub brak przejęcia większości pracowników przez nowego pracodawcę, przejęcie lub brak przejęcia klientów, a także stopień podobieństwa działalności prowadzonej przed przejęciem i po nim oraz czas ewentualnego zawieszenia tej działalności" (Wyrok TS z dnia 19 maja 1992 r. w sprawie C- 29/91 Redmond Stichting, Zb. Orz. 1992, s. 1-3189).
Ocena, czy doszło do przejęcia części zakładu pracy na nowego pracodawcę, zależy od ustalenia, że przejął on w faktyczne władanie części zadania lub zadań, stanowiących placówkę zatrudnienia, a więc w zakresie pozwalającym na wykonywanie obowiązków pracowniczych (wyrok SA w Szczecinie z dnia 28 lutego 2013 r., III Apa 11/12, Lex 1369370). Podstawową przesłanką zastosowania art. 231 K.p. jest faktyczne przejęcie władztwa nad zakładem pracy przez nowy podmiot, który staje się pracodawcą. Przesłanką zastosowania art. 231 K.p. jest faktyczna możliwość wykorzystywania przedmiotów (praw) tworzących zakład pracy w ramach działalności związanej z zatrudnianiem pracowników.
W świetle poczynionych uwag przyjmuje się, że chodzi tu o taką formę organizacyjną, w skład której wchodzą pracownicy oraz środki majątkowe umożliwiające pracodawcy wykonywanie określonej działalności. W przypadku gdy nastąpiło przejęcie części zakładu pracy przez innego pracodawcę, art. 231 § 2 K.p. nie ma zastosowania do pracowników, którzy są nadal zatrudnieni w pozostałej, choćby niewielkiej części zakładu pracy (wyrok SN z dnia 22.12.1998 r. I PKN 511/98).
W sytuacjach budzących wątpliwości co do oceny, kto jest pracodawcą w stosunku do pracowników, decydujące jest faktyczne przejęcie zakładu pracy powodujące, że pracownicy świadczą pracę na rzecz kogoś innego niż dotychczas. Istotną okolicznością jest także fakt, że w wyniku dokonanych zmian organizacyjnych nie ma zapotrzebowania na pracę danego pracownika w jego dotychczasowym miejscu i rozmiarze. Przejęcie zakładu pracy, co zostało wykazane wyżej, musi polegać na formalnym nabyciu przedsiębiorstwa lub jego części oraz nie zależy od rodzaju czynności prawnej, na podstawie której, następuje przejęcie części zakładu pracy w faktyczne władanie (Wyrok SN z dnia 15 września 2006 r., I PK 75/06, OSNP 2007, nr 17-18, poz. 250).
Natomiast okoliczności sprawy ustalone przez organy podatkowe wskazują, że nie doszło do faktycznego przejęcia pracowników skarżącej, o którym mowa w cytowanym art. 231 K.p., przez Spółki B. i C.
Pracownicy, otrzymali wprawdzie informację, że od 1 sierpnia 2012 r. ich pracodawcą jest B. Spółka z o. o., jednakże nigdy nie doszło do spotkania z nowym pracodawcą, nikt z przedstawicieli Spółki nie kontaktował się z nimi i Spółka też nie decydowała o sposobie i warunkach świadczenia pracy przez "przejętych" pracowników. W zasadzie jedyną zmianą, jaka zaszła w stosunku do pracowników po dniu 1 sierpnia 2012 r. był fakt wypłacania pracownikom wynagrodzenia przez nowy podmiot. Pozostałe warunki ich pracy i płacy pozostały identyczne, jak podczas zatrudnienia u skarżącej, również zakres obowiązków pozostał ten sam. Mianowicie wszyscy zainteresowani pracownicy nadal pracowali w tym samym miejscu i według tych samych zasad, z wykorzystaniem sprzętu skarżącej, pod nadzorem M.H. - syna skarżącej, który podejmował wszelkie czynności związane ze świadczeniem pracy przez pracowników, wykonywali polecenia skarżącej i jej syna. Także decyzje dotyczące udzielania urlopów wypoczynkowych oraz dni wolnych z tytułu opieki nad dzieckiem, nakładania i uchylania kar dyscyplinarnych podejmowała skarżąca. Prowadziła też rozmowy wstępne z kandydatami do pracy. Z pomocą swojej księgowej sporządzała listy płac i kalkulacje do faktur. Skarżąca wykonywała więc wszystkie uprawnienia i obowiązki pracodawcy. Wyłącznie wynagrodzenie za pracę było fizycznie wypłacane przez Spółkę B., a następnie przez C. Jednak, co należy podkreślić, z pieniędzy faktycznie przekazywanych na ten cel przez skarżącą na rachunek bankowy Spółki C., mającej siedzibę w Niemczech.
Jak wynika bowiem z umowy zawartej w dniu 1 sierpnia 2012 r. przez skarżącą ze Spółką, Spółka B. występowała w roli usługodawcy, który zobowiązał się do realizacji usług na rzecz podatniczki. Nie można też pominąć okoliczności, że w świetle zapisów przedmiotowej umowy Spółka B. nie miała osiągać żadnego zysku z tytułu zawartej umowy, gdyż za wykonaną usługę pobierała równowartość wynagrodzeń netto pracowników powiększonych o 60%, należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i zaliczki na podatek dochodowy. W związku z powyższym pojawia się zasadnicza kwestia, kto i z jakich środków miał finansować pozostałe koszty należności publicznoprawnych za zatrudnionych pracowników, w świetle przyznanego przez Spółkę B. rabatu w wysokości 40 % kosztów, na które składały się "koszty ZUS oraz podatek od wynagrodzeń" (paragraf 5 ust. 1 umowy o świadczenie usług).
Podnoszona przez skarżącą okoliczność braku podpisu na umowie - porozumieniu oraz umowie o świadczenie usług, zawartych z C., nie zmienia faktu, że zrealizowała ona płatności wynikające z wystawionych faktur przez strony tych umów. Poza tym dla skorzystania z prawa do odliczenia podatku naliczonego nie jest istotne przekazanie płatności z jakiegokolwiek tytułu, ale rzeczywiste wykonanie usługi.
Skoro nie doszło do faktycznego przejęcia pracowników skarżącej, to w konsekwencji nie mogły być wykonane usługi, polegające na oddelegowaniu pracowników przez obie Spółki, czyli usługi outsourcingu pracowniczego. Powyższe stanowisko zostało zaprezentowane również w wyroku WSA we Wrocławiu z dnia 17 kwietnia 2015 r. sygn. akt I SA/Wr 189/15, oddalającym skargę podatniczki na decyzję w przedmiocie odpowiedzialności skarżącej jako płatnika za niepobrany i niewpłacony podatek dochodowy od osób fizycznych.
W związku z powyższym skarżąca nie jest uprawniona do odliczenia podatku naliczonego wynikającego ze spornych faktur. Nieuzasadniony jest więc zarzut naruszenia wskazywanych w skardze przepisów ustawy o podatku od towarów i usług i przepisów Dyrektywy Rady 2006/112/WE, jak również art. 231 Kodeksu Pracy.
Strona zarzuciła również, że nie powinna zostać pozbawiona prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z uwagi na jej przekonanie, iż Spółki otrzymują dotacje unijne, umożliwiające regulowanie pozostałej kwoty w wysokości 40 % składek na ubezpieczenie społeczne pracowników oraz podatku dochodowego od osób fizycznych. Odnośnie tego zarzutu należy wskazać, że w przypadku transakcji dwustronnych brak faktycznego wykonania usługi zgodnie z wystawioną fakturą, skutkuje tym, że podatnik nie może powoływać się na rzekomą niewiedzę o nadużyciu prawa do obniżenia podatku należnego. W rozpatrywanej sprawie organy podatkowe bezsprzecznie wykazały, że obie Spółki nie wykonały spornych usług. Trudno też dać wiarę, że skarżąca jako osoba od wielu lat prowadząca działalność gospodarczą i znająca realia prowadzenia działalności gospodarczej uznała, że można "zaoszczędzić" na wysokości należności publicznoprawnych w postaci składek na ubezpieczenie społeczne i podatku dochodowego. Wątpliwości skarżącej winien również wzbudzić fakt, że "wynagrodzenia z tytułu świadczonych usług" przekazywała w przeddzień wypłaty pracownikom pensji w kwotach zbieżnych z wysokością brutto wynagrodzeń pracowników, gdy tymczasem do sfinansowania pozostawały składki na ubezpieczenie społeczne uiszczane przez pracodawcę oraz wynagrodzenie "usługodawcy". Skarżąca sporządzała również kalkulacje, stanowiące podstawę do wystawiania faktur, a więc znane były jej szczegóły rozliczeń pomiędzy stronami umowy.
Nieuzasadnione są również zarzuty naruszenia art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188 i art. 191 Ordynacji podatkowej. Należy zauważyć, że postępowanie dowodowe w sprawie zostało przeprowadzone z poszanowaniem wszelkich zasad wynikających z przepisów Ordynacji podatkowej, organy podatkowe zgromadziły pełny materiał dowodowy i dokonały jego rzetelnej i wnikliwej oceny w zgodzie z zasadą swobodnej oceny dowodów, wynikającą z art. 191 Ordynacji podatkowej, a wyniki tej oceny znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, sporządzonym zgodnie z wymogami przewidzianymi w art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej. Organy podatkowe obu instancji wskazały na podstawie, jakich dowodów zostały ustalone istotne dla sprawy fakty, którym dowodom i wyjaśnieniom dały wiarę, a które zostały odrzucone, z jakich powodów i dlaczego nie podzielono argumentacji skarżącej. Strona w toku postępowania nie zdołała podważyć tez stawianych przez organy podatkowe, same bowiem gołosłowne twierdzenia nie poparte żadnymi konkretnymi dowodami nie są w tej materii wystarczające. Również sam fakt, że strona nie zgadza się z dokonaną oceną materiału dowodowego i jest niezadowolona z rozstrzygnięcia nie świadczy jeszcze o wadliwości decyzji.
Prawem i obowiązkiem organów podatkowych jest dokonywanie oceny stosunków prawnych pod kątem skutków, jakie wywierają w zakresie obowiązków podatkowych. Mają one obowiązek badania, czy dyspozycyjny charakter umów cywilnoprawnych nie jest wykorzystywany przez strony do uchylenia się od obowiązku podatkowego albo zaniżenia zobowiązania podatkowego. Treść umowy cywilnoprawnej, jak i wyrażona w niej wola stron w zakresie, w jakim rzutują na rozmiar obowiązku publicznoprawnego są elementami prawnopodatkowego stanu faktycznego i jako takie powinny być ustalone i ocenione przez organy podatkowe w toku prowadzonego przez nie postępowania na podstawie przepisów proceduralnych. Organy podatkowe są w pierwszej kolejności zobowiązane do dokonania prawidłowej klasyfikacji danej umowy cywilnoprawnej pod względem zgodności jej nazwy z treścią, uwzględniając przy tym wszystkie okoliczności faktyczne sprawy" (wyrok WSA w Krakowie z dnia 16 grudnia 2013 r. sygn. akt I SA/Kr 1668/13). Bezpodstawny jest więc zarzut naruszenia art. 3531 Kodeksu cywilnego oraz art. 199a § 1 i § 3 Ordynacji podatkowej. Skoro w sprawie nie wystąpiły uzasadnione wątpliwości co do istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego brak było podstaw do kierowania powództwa do sądu powszechnego.
Podkreślenia jednak wymaga to, że ocena skuteczności "przejęcia" pracowników Skarżącej przez Spółki była także przedmiotem oceny sądów powszechnych, które rozpatrując odwołania w szeregu sprawach skarżącej od decyzji ZUS uznały, że umowy zawierane przez skarżącą miały na celu obejście prawa podatkowego i ubezpieczeniowego, a więc skarżąca była w dalszym ciągu płatnikiem składek na ubezpieczenie społeczne. Sąd w niniejszej sprawie w całości podziela to stanowisko. Natomiast wbrew zarzutom skarżącej organy podatkowe nie stwierdziły sprzeczności umów z zasadami współżycia społecznego lub też pozorności umów.
Podkreślenia wymaga, iż wyrażony w art. 122 Ordynacji podatkowej obowiązek podejmowania przez organy podatkowe wszelkich niezbędnych działań mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy w postępowaniu podatkowym nie ma charakteru bezwzględnego. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, iż powołany przepis nie oznacza obciążenia organów podatkowych nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania faktów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy oraz, że na gruncie prawa podatkowego także ma zastosowanie zasada, iż ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne, co wynika z wykładni celowościowej art. 122 Ordynacji podatkowej. Dla rozstrzygnięcia sprawy wystarczający był zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci wyjaśnień strony, dokumentów oraz zeznań pracowników. Nieuzasadniony jest więc zarzut dotyczący nieprzesłuchania jako świadków wymienionych przez stronę członków zarządu i pracowników Spółek.
Nie trafny jest też zarzut naruszenia art. 127 w związku z art. 201 § 1 pkt 2 w związku z art. 201 § 3 w związku z art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej przez rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji, podczas gdy strona wniosła zażalenie na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania podatkowego. Postępowanie karne prowadzone przez Prokuraturę Okręgową wobec Z. K. (członka zarządu spółki powiązanej kapitałowo ze Spółkami B. i C. nie stanowi zagadnienia wstępnego, od którego uzależnione byłoby rozstrzygnięcie niniejszej sprawy podatkowej. Organy podatkowe uprawnione są do ustalania stanu faktycznego sprawy we własnym zakresie z zachowaniem reguł, ustanowionych w Ordynacji podatkowej.
Odnosząc się do wniosków dowodowych strony należy wskazać, że zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Sąd zasadniczo nie prowadzi postępowania wyjaśniającego i nie jest uprawniony do zobowiązania na żądanie syndyka masy upadłości C. do wskazania, czy organ podatkowy dochodzi swoich wierzytelności z tytułu zatrudnienia osób, których przejście nastąpiło na podstawie art. 231 k.p. Sąd natomiast poddał ocenie dokumenty w aktach administracyjnych sprawy, stanowiące załączniki do zażalenia z dnia 16 czerwca 2015 r. na postanowienie organu podatkowego o odmowie zawieszenia postępowania podatkowego. Zarówno treść interpelacji poselskiej, jak i odpowiedź Ministra Finansów, poruszające problem outsourcingu pracowniczego, nie wpływają na wynik niniejszej sprawy.
Nie był również zasadny wniosek strony o zawieszenie postępowania sądowego na podstawie art. 125 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z prowadzonym przez Prokuraturę Okręgową we Wrocławiu postępowaniem przeciwko Z. K. Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli ujawni się czyn, którego ustalenie w drodze karnej lub dyscyplinarnej mogłoby wywrzeć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy sądowoadministracyjnej. Natomiast ewentualny czyn karalny popełniony przez Z. Kmetko, który nie jest stroną umów zawieranych w niniejszej sprawie, nie mógłby wywrzeć wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej.
Z powyższych względów, uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione i nie stwierdzając naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 151 p.p.s.a, skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło