I SA/Wr 1158/17
WyrokWSA we Wrocławiu2018-01-11
Skład orzekający: Marta Semiczek, Piotr Kieres, Zbigniew Łoboda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy środki finansowe otrzymane przez uczestnika studiów doktoranckich, który nie pozostaje w stosunku pracy z uczelnią, na pokrycie kosztów podróży i pobytu w zagranicznym ośrodku naukowym w ramach programu badawczego, podlegają zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?Ratio decidendi
Środki finansowe otrzymane przez uczestnika studiów doktoranckich, który nie jest pracownikiem uczelni, na pokrycie kosztów podróży i pobytu w zagranicznym ośrodku naukowym w ramach programu badawczego, należy uznać za diety i inne należności za czas podróży osoby niebędącej pracownikiem, podlegające zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) u.p.d.o.f., do wysokości określonej w przepisach. Sąd podkreślił, że pojęcie "podróży" w tym przepisie jest szersze niż "podróż służbowa" pracownika, a kluczowe jest skierowanie przez jednostkę naukową do wykonania określonych zadań poza jej siedzibą.Stan faktyczny
Skarżąca, będąca uczestniczką stacjonarnych studiów doktoranckich, zwróciła się o indywidualną interpretację przepisów podatkowych dotyczącą zwolnienia z podatku dochodowego środków otrzymanych na wyjazd i pobyt w Holandii w ramach programu badawczego "B". Uczelnia otrzymała środki od Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, a następnie zawarła umowę ze skarżącą na finansowanie jej udziału w programie. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał, że otrzymane środki nie podlegają zwolnieniu i powinny być opodatkowane jako przychód z innych źródeł. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym pominięcie orzecznictwa sądów administracyjnych.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Semiczek (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Piotr Kieres, Sędzia WSA Zbigniew Łoboda, Protokolant specjalista Edyta Luniak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 11 stycznia 2018 r. przy udziale sprawy ze skargi K. P. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych I. uchyla zaskarżoną interpretację; II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz Skarżącej kwotę 657 (sześćset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wnioskiem z dnia 20 lipca 2017 r. K. P. (dalej Wnioskodawca Strona) zwróciła się o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych.
We wniosku podała, że jest uczestniczką stacjonarnych studiów doktoranckich i ma wszczęty przewód doktorski w "A" we W. Nie pozostaje w stosunku pracy z "A".
Na mocy decyzji Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego "A" otrzymała środki finansowe przeznaczone na finansowanie w latach 2015-2017 udziału w programie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego "B" - [...] edycja. W ramach Programu została skierowana przez "A" do realizacji zadania - udziału w badaniach naukowych i/lub pracach rozwojowych na Uniwersytecie w Holandii.
"B" jest programem ustanowionym na mocy Komunikatu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] roku. Zgodnie z komunikatem, program ma na celu umożliwienie młodym naukowcom, w tym uczestnikom studiów doktoranckich, udziału w badaniach naukowych prowadzonych w renomowanych zagranicznych ośrodkach naukowych pod opieką wybitnych naukowców o międzynarodowym autorytecie w danej dziedzinie nauki. Program zapewnia finansowanie pobytu uczestnika programu w jednostce naukowej posiadającej siedzibę poza terytorium RP, prowadzącej w sposób ciągły badania naukowe lub prace rozwojowe oraz podróży pomiędzy miejscem zamieszkania uczestnika programu a miejscowością, w której znajduje się zagraniczny ośrodek. Uczestnikiem programu może być:
młody naukowiec zatrudniony w jednostce naukowej na podstawie umowy o pracę lub mianowania,
uczestnik studiów doktoranckich.
W celu wypłaty środków finansowych w ramach programu zostały zawarte dwie umowy:
1) "A" zawarła z Ministrem Nauki i Szkolnictwa Wyższego umowę o finansowanie uczestnictwa w programie "B" - [...] edycja;
2) Wnioskodawczym zawarła z "A" umowę określającą warunki finansowania i realizacji uczestnictwa w programie oraz rozliczania środków finansowych przyznanych na finansowanie zagranicznego pobytu Wnioskodawczym na uniwersytecie w Holandii w celu udziału w badaniach naukowych lub pracach rozwojowych w ramach określonego projektu.
W umowie zawartej pomiędzy Wnioskodawczynią a "A" postanowiono, że środki finansowe są przeznaczone na pokrycie kosztów utrzymania i bieżące wydatki związane z pobytem w zagranicznym ośrodku oraz kosztów podróży uczestnika programu i jego członków rodziny (małżonka, niepełnoletnich dzieci).
Umowa określa szczegółowo termin rozpoczęcia realizacji zadania i termin końcowy realizacji zadania. Wnioskodawczym składa roczne sprawozdanie z uczestnictwa w programie "B", które m.in. zawiera opis badań przeprowadzonych przez Wnioskodawczynię. Sprawozdania pozwalają kontrolować wywiązywanie się przez Wnioskodawczynię z obowiązków nałożonych umowami. Po zakończeniu Programu Wnioskodawczym będzie zobowiązana do sporządzenia i przedstawienia sprawozdania końcowego z uczestnictwa w programie. W umowie pomiędzy Wnioskodawczynią a "A" postanowiono, że w przypadku wykorzystania środków w sposób niezgodny z umową Wnioskodawczym będzie zobowiązana do ich zwrotu.
W związku z tym zadała pytanie:
Czy opisany powyżej wyjazd i pobyt Wnioskodawczyni na Uniwersytecie w Holandii w ramach programu "B" należy zakwalifikować jako odbycie podróży osoby niebędącej pracownikiem w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( t.j. Dz.U. z 2016 r poz. 2032 dalej: u.p.d.o.f.), a tym samym czy środki finansowe przyznane Wnioskodawczyni na pokrycie kosztów podróży oraz kosztów pobytu na Uniwersytecie w Holandii powinny być na mocy art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b u.p.d.o.f. zwolnione z podatku dochodowego - w części dotyczącej środków przeznaczonych na pokrycie kosztów podróży i kosztów pobytu Wnioskodawczyni, do wysokości sumy diet i innych należności za czas podróży osoby niebędącej pracownikiem.
Zdaniem Wnioskodawczyni opisany powyżej wyjazd w ramach programu "B" należy zakwalifikować jako odbycie podróży osoby niebędącej pracownikiem w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: u.p.d.o.f.), a tym samym środki finansowe przyznane Wnioskodawczyni na pokrycie kosztów podróży oraz kosztów pobytu na Uniwersytecie w Holandii powinny być na mocy art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b u.p.d.o.f. zwolnione z podatku dochodowego - w części dotyczącej środków przeznaczonych na pokrycie kosztów podróży i kosztów pobytu Wnioskodawczyni, do wysokości -sumy diet i innych należności za czas podróży osoby niebędącej pracownikiem, a więc do wysokości sumy:
diet (stawka dzienna),
udokumentowanego kosztu przejazdów do i z ośrodka zagranicznego.
udokumentowanego kosztu noclegów, obliczonej z zastosowaniem stawek określonych w rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 23 stycznia 2013 roku w' sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej łub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej.
Uzasadniając powyższe rozważania stwierdziła, że w przypadku pracowników zwolnieniem objęte są wyłącznie diety i inne należności za czas ich podróży służbowej, natomiast u osób niebędących pracownikami mowa jest o świadczeniach otrzymanych w związku z szeroko rozumianą podróżą, o ile spełnione są przesłanki wymienione w art. 21 ust. 13 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wnioskodawczyni została skierowana do udziału w projekcie badawczym na uniwersytecie w Holandii przez uczelnię, na mocy odrębnej umowy. Umowa określa okres, na jaki skierowano wnioskodawczynię do prac badawczych w zagranicznym ośrodku. Określa także związane z tym obowiązki wnioskodawczyni, w tym przede wszystkim udział w badaniach lub pracach rozwojowych. Wyjazd i uczestnictwo wnioskodawczyni w programie "B" należy zatem uznać za odbycie przez osobę niebędącą pracownikiem podróży, w związku z którą otrzymuje ona diety i inne należności. Wnioskodawczyni została bowiem wyznaczona do udziału w ww. programie przez "A" we W., ma wykonywać określone przez nią zadania (udział w programie badawczym) przez określony czas poza miejscem zamieszkania. Udział więc Wnioskodawczyni w programie badawczym ma w związku z tym cechy podróży skutkującej możliwością skorzystania z dyspozycji art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zaskarżoną interpretacją Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał stanowisko Wnioskodawczyni za nieprawidłowe.
W ocenie Organu, uwzględniając stan faktyczny przedstawiony przez skarżącą, uczestnik programu nie otrzymuje diet (przeznaczonych na pokrycie kosztów wyżywienia i inne drobne wydatki), ani zwrotu faktycznie poniesionych kosztów podróży, ale kwoty przeznaczone na pokrycie kosztów związanych z pobytem w zagranicznym ośrodku oraz kosztów podróży nie tylko uczestnika programu, ale także członków jego rodziny. Zatem, do wypłaconych zainteresowanej w ramach programu "B" środków finansowych nie znajdzie zastosowania zwolnienie przewidziane w art. 21 ust. 1 pkt 16 - ani w lit. a) ani w lit. b) u.p.d.o.f.
W związku z powyższym uzyskany przez wnioskodawczynię przychód z tytułu otrzymania przedmiotowych środków finansowych będzie podlegał opodatkowaniu jako przychód z innych źródeł - o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w związku z art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f. - zarówno w czasie studiów, jak i po zatrudnieniu.
Organ dodał, że podatnik, który osiągnął przychód ze źródeł określonych jako "inne", jest zobligowany do wykazania tego przychodu w zeznaniu podatkowym (na formularzu PIT-36) składanym za dany rok podatkowy i obliczenia podatku należnego od sumy uzyskanych dochodów według skali podatkowej określonej w art. 27 ust. 1 u.p.d.o.f. Do przychodów osiąganych z innych źródeł należy stosować koszty uzyskania przychodów według zasad ogólnych.
Nie zgadzając się z otrzymaną interpretacją Strona wezwała Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej do usunięcia naruszenia prawa.
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, po ponownym przeanalizowaniu sprawy nie znalazł podstaw do zmiany udzielonej interpretacji.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca zarzuciła:
I. Naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 14e § 1 O.p. i art. 14h w zw. z art. 121 O.p. przez pominięcie przy wykładni przepisów prawa podatkowego orzecznictwa sądów administracyjnych, z którego jednoznacznie wynika, że przychód uzyskany w związku z otrzymaniem środków finansowych w ramach programu "B" jest zwolniony z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, na mocy art. 21 ust. 1 pkt 16 u.p.d.o.f..
II. Naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b u.p.d.o.f. przez niewłaściwą ocenę jego zastosowania polegającą na przyjęciu, że otrzymane przez skarżącą, jako uczestniczkę studiów doktoranckich, niepozostającą z "A" w stosunku pracy, środki finansowe w ramach programu "B" nie stanowią diet i innych należności za czas podróży osoby niebędącej pracownikiem, a w konsekwencji przychód osiągnięty przez skarżącą z tego tytułu nie korzysta ze zwolnienia przedmiotowego określonego w tym przepisie.
W uzasadnieniu skargi podtrzymała argumentację zawartą we wniosku o wydanie interpretacji.
Wskazała także, że rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej interpretacji nie odpowiada prawu i stoi w sprzeczności w poglądami wyrażanymi w orzecznictwie sądowoadministracyjnym i jako takie nie może się ustać w obrocie prawnym. Przechodząc do uzasadnienia poszczególnych zarzutów skargi wskazała, że przepisu art. 14a § 1 O.p. oraz art. 14e § 1 O.p. wynika, że orzecznictwo sądów administracyjnych jest jedną z przesłanek do formułowania oceny poprawności funkcjonujących w obrocie prawnym interpretacji, także interpretacji indywidualnych, tak więc organy interpretacyjne, dążąc do jednolitego stosowania prawa podatkowego, są zobowiązane to orzecznictwo uwzględniać i kierować się poglądami prawnymi wyrażonymi w judykaturze. Jeżeli bowiem organ wydający interpretacje indywidualne może w ramach działania ex officio zmienić wydaną już uprzednio interpretację z racji stwierdzenia jej wadliwości w świetle orzecznictwa sądowego, to tym bardziej ma obowiązek dokonywać analizy tego orzecznictwa w postępowaniu zmierzającym do wydania takiej interpretacji, a zwłaszcza w przypadku, gdy na takowe orzecznictwo powołuje się osoba składająca wniosek o jej wydanie. W niniejszej sprawie skarżąca powołała wyroki sądów administracyjnych, które - jej zdaniem - stoją w sprzeczności z zajętym przez organ stanowiskiem. Podkreśliła, że konsekwencją nieuzasadnionego pomijania dorobku orzecznictwa sądowego oraz poglądów doktryny w wydanej interpretacji, a także braku jakiegokolwiek uzasadnienia swojego stanowiska w tym zakresie, jest z jednej strony przyjęcie odmiennej, sprzecznej z wyrażoną w powołanych wyżej wyrokach interpretacją przepisów art. 21 ust. 1 pkt 16 u.p.d.o.f., a także naruszenie zasady wyrażonej art. 121 O.p., nakazującej organom prowadzenie postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Na wstępie należy podkreślić, iż zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2015r poz.1224 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 poz. 1369. Ze zm.) – w skrócie upsa. Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie; w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) upsa.
Wskazać także należy, że zgodnie z art. 57a upsa "Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną."
W przedmiotowej sprawie Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, odmiennie niż skarżąca stwierdził, że do uzyskanych przez skarżącą w ramach programu "B" środków finansowych nie znajdzie zastosowania zwolnienie przewidziane w art. 21 ust. 1 pkt 16 - ani w lit. a) ani w lit. b) u.p.d.o.f. W związku z powyższym uzyskany przez wnioskodawczynię przychód z tytułu otrzymania przedmiotowych środków finansowych będzie podlegał opodatkowaniu jako przychód z innych źródeł - o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w związku z art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f. - zarówno w czasie studiów, jak i po zatrudnieniu.
W sprawach o zbliżonym stanie faktycznym wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny: w Poznaniu (wyrok z dnia 25 czerwca 2014 r., sygn. akt I SA/Po 163/14 oraz z dnia 16 kwietnia 2014, sygn. akt I SA/Po 1059/13), Gdańsku (wyrok z dnia 3 grudnia 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 1296/13 oraz wyrok z dnia 4 grudnia 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 1092/13), Wrocławiu (wyrok z dnia 21 sierpnia 2013 r., sygn. akt I SA/Wr 867/13,), Krakowie (wyrok z dnia 9 maja 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 599/13 i z dnia 15 maja 2014 r., sygn. akt I SA/Kr 472/14) oraz Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 października 2012 r., sygn. akt II FSK 309/11 – wszystkie wyroki w CBOSA.
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni akceptuje zawarte w tych wyrokach stanowisko i przyjmuje je za własne. Tezy i twierdzenia w nich zawarte zostaną wielokrotnie powołane niżej, jako szczególnie trafne i mające zastosowanie w rozpoznawanej sprawie.
Przedmiot sporu w rozważanej sprawie stanowi więc ocena czy w stanie faktycznym przedstawionym we wniosku wydatki poniesione w związku z wyjazdem zagranicznym wnioskodawczyni w ramach uczestnictwa w programie "B" można zakwalifikować: jako należności za czas podróży, podlegające w konsekwencji zwolnieniu z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) u.p.d.o.f., w sytuacji gdy skarżąca będzie uczestnikiem studiów doktoranckich.
W myśl powołanego wyżej przepisu art. 21 ust. 1 pkt 16 u.p.d.o.f. wolne od podatku dochodowego są diety i inne należności za czas:
a) podróży służbowej pracownika,
b) podróży osoby niebędącej pracownikiem,
- do wysokości określonej w odrębnych ustawach lub w przepisach wydanych przez ministra właściwego do spraw pracy w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej, z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju oraz poza granicami kraju, z zastrzeżeniem ust. 13.
Skarżąca jako uczestnik studiów doktoranckich została skierowana do udziału w projekcie badawczym na uniwersytecie w Holandii przez uczelnię, na mocy odrębnej umowy. Umowa określa okres, na jaki skierowano wnioskodawczynię do prac badawczych w zagranicznym ośrodku. Określa także związane z tym obowiązki wnioskodawczyni, w tym przede wszystkim udział w badaniach lub pracach rozwojowych.
Powyższe niesporne okoliczności faktyczne pozwalają, zdaniem Sądu, na uznanie, że otrzymane przez skarżącą jako uczestnika studiów doktoranckich w ramach programu "B" dofinansowanie stanowi przychód uzyskany w ramach łączącego ją z "A" stosunku prawnego, nie będącego stosunkiem pracy, a zatem stanowi przychód wymieniony w art. 10 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f. czyli przychód z innych źródeł. Ta kwestia nie jest zresztą sporna między stronami. Uznanie, że wskazany przychód jest przychodem z innych źródeł nie wyklucza zastosowania do niego zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) u.p.d.o.f.
Nie ulega jednak wątpliwości, że do zastosowania przywołanego zwolnienia konieczne jest uznanie wypłacanych skarżącej środków finansowych za diety i inne należności za czas podróży, jak stanowi art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) u.p.d.o.f. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał w zaskarżonej interpretacji, że uczestnik programu nie otrzymuje diet (przeznaczonych na pokrycie kosztów wyżywienia i inne drobne wydatki), ani zwrotu faktycznie poniesionych kosztów podróży, ale kwoty przeznaczone na pokrycie kosztów związanych z pobytem w zagranicznym ośrodku oraz kosztów podróży, uczestnika i jego rodziny.
Z poglądem tym nie sposób się zgodzić. Na tle podobnego stanu faktycznego, tj. wątpliwości odnośnie zastosowania zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 16 u.p.d.o.f. do środków finansowych wypłacanych w ramach programu "B" wielokrotnie wypowiadały się sądy administracyjne, m.in. w przytoczonych na wstępie wyrokach. W orzeczeniach tych zaprezentowano pogląd, że skierowanie pracowników naukowych jednostki naukowej do zagranicznego ośrodka naukowego w celu uczestniczenia w badaniach naukowych lub pracach rozwojowych posiadało cechy podróży służbowej odbywanej na polecenie pracodawcy, w celu wykonania powierzonego im zadania służbowego. Ocena ta skutkuje możliwością zastosowania do środków otrzymanych na pokrycie kosztów utrzymania i bieżących wydatków związanych z pobytem w zagranicznym ośrodku oraz kosztów podróży dyspozycji z art. 21 ust. 1 pkt 16 u.p.d.o.f. A zatem w orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi większej wątpliwości uznanie ww. środków finansowych wypłacanych młodym naukowcom, będących pracownikami uczelni, za diety i inne należności w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 16 zdanie pierwsze u.p.d.o.f.
Przekładając powyższe na grunt niniejszej sprawy, w której skarżąca nie jest pracownikiem "A", Sąd stwierdza, że należało uznać, że środki otrzymane na pokrycie kosztów utrzymania i bieżących wydatków związanych z pobytem w zagranicznym ośrodku oraz kosztów podróży skarżącej są dietami i innymi należnościami, w rozumieniu powołanego przepisu. Sąd stoi na stanowisku, że nie ma podstaw do różnicowania opodatkowania otrzymanych przez wyjeżdżających naukowców ww. środków (do wysokości przewidzianych prawem limitów) w zależności od tego, czy podróż odbywa pracownik uczelni czy osoba nie będąca pracownikiem. Zasadnicze znaczenie ma bowiem charakter tego wyjazdu i sposób określenia obowiązków naukowca w trakcie tego wyjazdu, W tym zakresie tutejszy Sąd podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażone w powołanym powyżej wyroku z dnia 12 października 2012 r., sygn. akt II FSK 309/11. Rację ma skarżąca wskazując, że pojęcie "podróży" użyte w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) u.p.d.o.f. jest pojęciem szerszym od "podróży służbowej", użytym w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. a) u.p.d.o.f. Skoro więc z orzecznictwa sądowego wynika, że ww. środki finansowe mieszczą się w pojęciu "diety i inne należności" w przypadku pracowników, to tym bardziej mieszczą się w tym pojęciu w odniesieniu do osób niebędących pracownikami.
Ponadto skoro sam ustawodawca odróżnia pojęcie podróży służbowej pracownika od podróży osoby niebędącej pracownikiem, to niewątpliwe jego celem jest wskazanie, że zwolnienie z podatku dla diet i innych należności nie jest związane tylko i wyłącznie z przychodem uzyskanym ze stosunku pracy oraz, że zwolnienie to może dotyczyć również przychodów niepracowniczych. A skoro tak, to ustawodawca określił jakie wówczas przesłanki muszą być spełnione, aby to zwolnienie mogło mieć zastosowanie, co nastąpiło w art. 21 ust. 13 u.p.d.o.f.
Wskazane wyżej warunki, na jakich odbywają się wyjazdy naukowców, o których skarżąca pisze we wniosku o wydanie interpretacji, odpowiadają, zdaniem Sądu, warunkom, jakim powinna odpowiadać podróż w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) u.p.d.o.f. Z zachowaniem warunków wynikających z postanowień programu ramowego osoby te zostały bowiem wyznaczone do udziału w programie i skierowane do wyjazdu przez jednostkę naukową celem wykonywania określonych przez tę jednostkę zadań - udziału w programie i realizacji poszczególnych projektów, przez określony czas, poza siedzibą tej jednostki. Skarżąca została bowiem wyznaczona do udziału w ww. programie przez "A" we W., ma wykonywać określone przez nią zadania (udział w programie badawczym) przez określony czas poza miejscem zamieszkania. Udział więc skarżącej w programie badawczym ma w związku z tym cechy podróży skutkującej możliwością skorzystania z dyspozycji art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) u.p.d.o.f.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zwraca uwagę również na znaczenie orzecznictwa sądowego przy wydawaniu indywidualnych interpretacji. Stosownie bowiem do art. 14e § 1 O.p., minister właściwy do spraw finansów publicznych może z urzędu zmienić wydaną interpretację ogólną lub indywidualną, jeżeli stwierdzi jej nieprawidłowość, uwzględniając w szczególności orzecznictwo sądów, Trybunału Konstytucyjnego lub Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Wprawdzie nakaz uwzględniania orzecznictwa sądowego (w tym rzecz jasna sądów administracyjnych) sformułowany został expressis verbis w przepisie dotyczącym zmiany interpretacji indywidualnej (ogólnej), to jednak musi mieć on odniesienie do samych interpretacji. Skoro bowiem kształtujące się w judykaturze poglądy winny być uwzględniane przy zmianie interpretacji, to trudno wyobrazić sobie sytuację, że mogą być pomijane przy ich wydawaniu.
Z tych też względów w uzasadnieniu interpretacji indywidualnej organ interpretacyjny nie może pominąć (jak to miało miejsce w rozpatrywanej sprawie) omówienia istniejącego orzecznictwa sądowego, w tym wskazanych wyżej wyroków, tym bardziej, że powoływała się na nie strona skarżąca. Zdaniem Sądu organ interpretacyjny może nie zgodzić się z poglądem wyrażonym w prawomocnym wyroku sądowym (w szczególności w przypadku istnienia rozbieżności w orzecznictwie), ale w takim wypadku winien w uzasadnieniu interpretacji odnieść się wyczerpująco do powodów braku akceptacji określonego stanowiska.
W rozpatrywanym przypadku Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej całkowicie prawie pominął argumentację wnioskodawczyni zawartą we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji, w tym przywołane przez nią orzeczenia sądów administracyjnych.
Wydając ponownie interpretację organ uwzględni stanowisko przedstawione w niniejszym wyroku.
Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, działając na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną interpretację w części zaskarżonej. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło