V SA/Wa 227/17

WyrokWSA w Warszawie2018-02-01

Skład orzekający: Dorota Mydłowska, Irena Jakubiec-Kudiura, Bożena Zwolenik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pracodawca znajdujący się w trudnej sytuacji ekonomicznej, zgodnie z kryteriami określonymi w Rozporządzeniu Komisji (UE) nr 651/2014, może otrzymać dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, jeśli sytuacja ta jest oceniana na dzień złożenia wniosku?
Ratio decidendi
Pomoc publiczna w formie dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych jest udzielana na podstawie kryteriów obowiązujących w dniu złożenia wniosku. Pracodawca znajdujący się w trudnej sytuacji ekonomicznej, zgodnie z definicjami zawartymi w Rozporządzeniu Komisji (UE) nr 651/2014 (np. utrata ponad połowy kapitału zakładowego lub przekroczenie wartości zobowiązań nad wartością majątku), nie może otrzymać takiego dofinansowania, nawet jeśli jego sytuacja ekonomiczna poprawi się w późniejszym okresie.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za wrzesień 2015 r. Prezes PFRON odmówił wypłaty, stwierdzając, że spółka znajdowała się w trudnej sytuacji ekonomicznej na dzień złożenia wniosku, co wynikało z bilansu i rachunku zysków i strat. Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej utrzymał decyzję w mocy. Spółka skarżyła decyzję, argumentując, że należy badać całoroczną sytuację ekonomiczną i że organy błędnie oceniły jej sytuację finansową na dzień złożenia wniosku.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lutego 2018 r. sprawy ze skargi T. sp. z o.o. w W. na decyzję Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia ... listopada 2016 r. nr ... w przedmiocie odmowy wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych; oddala skargę. Przedmiotem skargi złożonej przez [...] sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu (dalej jako: "skarżąca" "spółka" lub "strona") jest decyzja Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (dalej jako: "Minister", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z dnia [...] listopada 2016r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej jako: "Prezes PFRON" lub "organ I instancji") z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] L.dz. [...]odmawiającą stronie wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym. Skarżąca przekazała za pośrednictwem Systemu Obsługi Dofinansowań i Refundacji do PFRON wniosek Wn-D o wypłatę dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc wrzesień 2015 r. Decyzją z [...] lutego 2016 r. Prezes PFRON odmówił wypłaty przedmiotowego dofinansowania. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie stwierdził, że z dokumentacji będącej w posiadaniu organu, w tym m.in. bilansu oraz rachunku zysków i strat sporządzonych na dzień [...] października 2015 r. wynikało, że strona, na dzień złożenia przez nią wniosku o dofinansowanie, znajdowała się w trudnej sytuacji ekonomicznej. Jak wyjaśnił organ I instancji, w myśl art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy z 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r., Nr 127, poz. 721 ze zm., dalej jako: "ustawa o rehabilitacji"), pomoc ze środków Funduszu (w formie dofinansowania do wynagrodzeń zatrudnionych pracowników niepełnosprawnych) nie może zostać udzielona lub wypłacona pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą znajdującemu się w trudnej sytuacji ekonomicznej według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej, w tym Rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L 187 z 26 czerwca 2014 r., dalej jako: "rozporządzenie nr 651/2014"). Dodał, że z przedstawionych przez stronę dokumentów wynika, że na dzień 31 października 2015 r., w wyniku zakumulowanych, strat spółka utraciła 1.493,65% subskrybowanego kapitału zakładowego, a kapitał własny spółki przyjął wartość ujemną w wysokości 696.710,65 zł. Powyższe jednoznaczne było, zdaniem organu I instancji, ze spełnieniem przez stronę przesłanek wynikających z art. 2 pkt 18 lit a i lit. c rozporządzenia nr 651/2014. W odwołaniu skarżąca podniosła, że prowadzona przez nią działalność handlowa (handel artykułami biurowymi) ma charakter sezonowy. Konieczne jest zatem, w jej ocenie, badanie całorocznej sytuacji ekonomicznej spółki, a dopiero wynik tego wykaże, czy rzeczywiście jej sytuacja ekonomiczna jest trudna. Decyzją z [...] listopada 2016 r. Minister utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia stwierdził, że art. 48a ust. 2 ustawy o rehabilitacji wyraźnie wskazuje, że dofinansowanie dla pracodawców do wynagrodzeń zatrudnionych przez nich osób niepełnosprawnych jest pomocą na zatrudnienie pracowników niepełnosprawnych w rozumieniu rozporządzenia nr 651/2014 w związku z czym dofinansowanie to winno być zgodne z postanowieniami tego rozporządzenia. W rozporządzeniu tym należy szukać kryteriów niezbędnych dla ustalenia, czy pracodawca znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej. Organ odwoławczy wyjaśnił, że należy badać sytuację ekonomiczną strony na dzień złożenia przez nią wniosków o udzielenie pomocy, na co wskazuje m.in. przepis art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2007 r., nr 59, poz. 404 ze zm.). Prawo do pomocy w postaci dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych jest nabywane z dniem złożenia kompletnego wniosku o jego wypłatę. Wobec powyższego ewentualna poprawa sytuacji ekonomicznej w późniejszym okresie następującym po dacie złożenia wniosku nie może mieć wpływu na dokonane rozstrzygnięcie. Minister przytoczył następnie treść art. 2 pkt 18 rozporządzenia nr 651/2014, określającego w jakich okolicznościach przedsiębiorstwo należy klasyfikować jako znajdujące się w trudnej sytuacji. Stwierdził, że analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wykazała, że na dzień [...] października 2015 r. kapitał podstawowy spółki wynosił 50.000 zł, straty spółki wyniosły łącznie 919.601,88 zł (strata z lat ubiegłych w wysokości 449.363, 92 zł oraz strata za okres od stycznia do października 2015 r. w wysokości 470.237,96 zł). W wyniku zakumulowanych start pomniejszonych o kapitał zapasowy w wysokości 72.891,23 zł oraz kapitał rezerwowy w wysokości 100.000 zł powstała ujemna, skumulowana kwota w wysokości 746.710,65 zł (nie zaś jak wskazał błędnie organ I instancji 746.410,65 zł). Tym samym Spółka utraciła 1.493,42 % subskrybowanego kapitału zakładowego (a nie 1.493,65 %). Dodał, że powyższa korekta w obliczeniach wartości utraconego kapitału zakładowego nie zmienia faktu, że strona bezspornie spełniła przesłankę z art. 2 pkt 18 lit. a rozporządzenia nr 651/2014, a w związku z powyższym rozstrzygnięcie organu I instancji w tej części Minister uznał za zgodne z przepisami prawa i prawidłowe. W ocenie organu odwoławczego Prezes PFRON prawidłowo stwierdził, że skarżąca spełniła także przesłankę określoną w art. 2 pkt 18 lit. c rozporządzenia nr 651/2014, bowiem wg bilansu sporządzonego na dzień 31 października 2015 r. wartość zobowiązań i rezerw na zobowiązania wyniosła 7.551.323,36 zł i przekraczała wartość aktywów wynoszących 6.854.612,71 zł. Tym samym kapitał własny przyjął wartość ujemną w wysokości 696.710,65 zł. Organ II instancji wyjaśnił, iż zgodnie z art. 10 oraz art. 11 ust 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2015 r. poz. 233 ze zm., dalej jako: "u.p.u."), w brzmieniu obowiązującym w okresie którego dotyczy postępowanie, upadłość ogłasza się wobec dłużnika, który stał się niewypłacalny. W przypadku dłużnika będącego osobą prawną lub jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekraczają wartość jego majątku, nawet wówczas gdy na bieżąco zobowiązania te wykonuje. W dalszej części uzasadnienia Minister odniósł się do zarzutów i twierdzeń zawartych w odwołaniu uznając je za niezasadne. W skardze na powyższą decyzję skarżąca zarzuciła organowi II instancji naruszenie: – prawa materialnego tj. art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji w zw. z art. 37 ust. 5 o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz.U. z 2004 r. Nr 123, poz. 1291 ze zm.) w zw. z art. 2 pkt 18 lit. a i c) rozporządzenia nr 651/2014 na skutek wadliwej ich wykładni polegającej na uznaniu że sytuację ekonomiczną pracodawcy należy oceniać wyłącznie na moment złożenia wniosku o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, co nie znajduje oparcia w treści przepisów, – naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie: art. 7 i 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, ze zm., dalej jako: "k.p.a.") w zw. art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji z poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy w zakresie sytuacji ekonomicznej skarżącej skutkujące odmową miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników. W oparciu o powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, iż specyfika prowadzonej przez nią działalności gospodarczej powoduje, że w określonych okresach roku zawsze ponosić będzie straty, a w innych osiągać zyski. Konieczne jest zatem, w ocenie spółki, badanie jej całorocznej sytuacji ekonomicznej, aby prawidłowo ocenić, czy znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej. W dalszej części uzasadnienia skarżąca przywołała treść uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2016 r., sygn. akt II FPS 4/16, w której NSA przyjął korzystną dla przedsiębiorców zatrudniających osoby niepełnosprawne wykładnię przepisów ustawy o rehabilitacji. Strona zarzuciła ponadto organowi II instancji, iż nie dysponował on danymi finansowymi spółki na dzień składania wniosku ([...] listopada 2015 r.), zaś jako dzień złożenia wniosku przyjął nieprawidłowo datę [...] października 2015 r. i właśnie na ten dzień dokonał oceny sytuacji finansowej strony. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o oddalenie skargi podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest niezasadna. Przede wszystkim Sąd wskazuje, że podziela ustalenia faktyczne i prawne dokonane przez organ II instancji, w tym w zakresie dotyczącym stosowania w przedmiotowej sprawie przepisów prawa materialnego obowiązujących na datę złożenia wniosku o wypłatę przedmiotowego dofinansowania. Wynika to z faktu, że organ ocenia zasadność przyznania pomocy na podstawie danych wynikających z wniosku oraz informacji do niego załączonych, a więc według danych (w tym danych o sytuacji ekonomicznej) z dnia złożenia wniosku. Skoro pomoc publiczna w formie dofinansowania do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych wiąże się z zatrudnieniem pracownika w określonym miesiącu, to prawo do tej pomocy jest nabywane z ostatnim dniem okresu sprawozdawczego, a pomoc jest udzielana, jeżeli od tej daty jest możliwe ustalenie, czy zostały spełnione warunki do wystąpienia o wypłatę pomocy. Potwierdza to treść art. 33 rozporządzenia nr 651/2014. Zgodnie bowiem z art. 33 ust. 1 tego rozporządzenia pomoc na zatrudnianie pracowników niepełnosprawnych jest zgodna z rynkiem wewnętrznym w rozumieniu art. 107 ust. 3 TfUE i wyłączona z obowiązku zgłoszenia, o którym mowa w art. 108 ust. 3 TfUE, jeżeli spełnione są warunki ustanowione w niniejszym artykule i w rozdziale I. W ust. 2 art. 33 ww. rozporządzenia wskazano, że za koszty kwalifikowalne uznaje się koszty płacy w danym okresie zatrudnienia pracownika niepełnosprawnego. Natomiast zgodnie z art. 33 ust. 5 rozporządzenia nr 651/2014 intensywność pomocy nie przekracza 75 % kosztów kwalifikowalnych. Zatem pomoc dotyczy pokrycia wskazanej części kosztów kwalifikowanych, jako kosztów płacy, poniesionych w konkretnym okresie zatrudnienie pracownika niepełnosprawnego przy spełnieniu w tym okresie warunków prawem przewidzianych. Tak też stanowi przepis art. 2 pkt 28 rozporządzenia nr 651/2014 wskazując w definicjach, że "data przyznania pomocy" oznacza dzień, w którym beneficjent nabył prawo otrzymania pomocy zgodnie z obowiązującym krajowym systemem prawnym. Powyższe stanowisko jest podzielane w aktualnym orzecznictwie sądów administracyjnych (wszystkie orzeczenia dostępne w CBOSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), np. w wyroku NSA z 11 września 2013 r., sygn. akt II GSK 765/12 wskazującym na taką wykładnię co do daty stosowanych przepisów. Podobnie wypowiedział się NSA w wyroku z 25 lutego 2015 r., sygn. akt II GSK 464/14, czy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 16 czerwca 2016 r., sygn. akt V SA/Wa 3594/15. W wyroku z 4 marca 2014 r., sygn. akt II GSK 2078/12, NSA uznał, że sytuacja ekonomiczna pracodawcy jest badana na datę złożenia poprawnie wypełnionego i kompletnego wniosku, a poprawa sytuacji po tej dacie nie ma znaczenia dla oceny spełniania warunków uprawniających do otrzymania dofinansowania. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela to stanowisko. Należy zauważyć, iż strona w uzasadnieniu skargi przytoczyła fragmenty orzeczeń sądów administracyjnych, w których prezentowano odmienną wykładnię przepisów znajdujących zastosowanie w niniejszej sprawie, w tym w zakresie określenia daty właściwej do oceny sytuacji ekonomicznej podmiotu ubiegającego się o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, czy też akcentujących wymiar społeczny decyzji wydawanej przez organy w tym przedmiocie. Powyższe nie mogło jednak skutkować uwzględnieniem skargi, bowiem Sąd powołanych przez stronę poglądów, wyrażonych w cytowanych orzeczeniach, nie podziela, a jednocześnie podkreśla, iż nie jest nimi związany (por. art. 11 p.p.s.a.). Wartym odnotowania jest również fakt, iż wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 maja 2013 r., sygn. akt V SA/Wa 2536/12, na który powołuje się strona w skardze, został uchylony wyrokiem NSA z 27 listopada 2014 r., sygn. akt II GSK 1683/13. Podobnie kolejny cytowany przez stronę wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 listopada 2013 r., sygn. akt V SA/Wa 1384/13 został uchylony wyrokiem NSA z 25 lutego 2015 r., sygn. akt II GSK 591/14. Jednocześnie NSA w powyższej sprawie oddalił skargę strony odnosząc się krytycznie w uzasadnieniu wyroku do argumentacji prezentowanej przez WSA, a na którą to argumentację powołuje się strona w treści niniejszej skargi. Bez znaczenia dla niniejszej sprawy jest również treść przywołanej przez stronę uchwały NSA z 19 grudnia 2016 r., sygn. akt II FPS 4/16. Wyjaśnić należy, iż powyższa uchwała została wydana w związku z rozbieżnościami interpretacyjnymi przepisów ustawy o rehabilitacji dotyczącymi pojęcia uzyskania przez pracodawcę środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych pochodzących ze zwolnień z podatku dochodowego od osób fizycznych oraz terminu przekazania tych środków na rachunek bankowy tego funduszu. Cytowana przez stronę uchwała nie odnosi się natomiast do zagadnień objętych zaskarżoną decyzją, a mianowicie kwestią dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych ze środków PFRON. Tym samym wskazana uchwała nie ma wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, co zresztą przyznaje sama strona w treści skargi (s. 4 skargi). Ponadto, zdaniem skarżącej, ww. uchwała "pokazuje pożądany kierunek wykładni przepisów ustawy o rehabilitacji", zaś organ stosuje nadmierny rygoryzm wobec podmiotów prowadzących zakład pracy chronionej. W ocenie spółki gdyby Sąd przyjął korzystną dla strony wykładnię przepisów mających zastosowanie w sprawie, wziąłby pod uwagę poprawę sytuacji ekonomicznej skarżącej. W odpowiedzi na powyższe wyjaśnić trzeba, iż zasada in dubio pro tributario, na którą powołał się Naczelny Sąd Administracyjny w powołanej przez spółkę uchwale, wynika z art. 2a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, której przepisy nie znajdują zastosowania w niniejszej sprawie. Sprawy dotyczące wypłaty dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych są bowiem rozstrzygane na podstawie innych przepisów, a mianowicie w oparciu o Kodeks postępowania administracyjnego, która to ustawa, w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, analogicznego uregulowania nie posiadała. Ponadto należy podkreślić, że przytoczenie w treści skargi przykładów orzeczeń sądów administracyjnych, w których zaprezentowano odmienny pogląd odnośnie wykładni mających zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów ustawy o rehabilitacji, nie może zostać uznane za wystarczającą podstawę do przyjęcia przez Sąd, iż zaskarżone rozstrzygnięcie Ministra zostało wydane w oparciu o niejasną i nieprecyzyjną regulację, która wymaga interpretacji w oparciu o zasadę in dubio pro tributario. Powołując się na ugruntowaną linię orzeczniczą sądów administracyjnych, o czym była już mowa wyżej, wskazać należy, że obecnie brak jest wątpliwości interpretacyjnych w zakresie przyjęcia, iż sytuacja ekonomiczna pracodawcy podlega badaniu na datę złożenia wniosku o dofinansowanie. Zdaniem Sądu stanowisko zaprezentowane w treści skargi przez stronę nie podważa zatem ustawowych wymagań otrzymania pomocy w postaci dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, które w kontekście zdeterminowania ich treścią regulacji unijnej, postawione zostały przedsiębiorcy ubiegającemu się o taką pomoc. Tym samym, podjęta przez spółkę próba podważenia legalności, czy też racjonalności kontrolowanej decyzji o odmowie wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych nie może być uznana za skuteczną. W tym też kontekście podnieść należy, że stanowisko strony, abstrahując od pominięcia określonych prawem zasad przyznawania omawianej pomocy i ograniczonego charakteru zasobów, które mogą być na nią przyznawane, pomija również rysujące się na tym tle zagadnienie obowiązku zwrotu niezasadnie przyznanej pomocy, którego konsekwencje mogą być jeszcze dalej idące, niż jej przyznanie wbrew obowiązującemu prawu (por. wyrok NSA z dnia25 lutego 2015 r., sygn. akt II GSK 591/14). Bez wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie pozostaje również okoliczność, iż organy przyznawały spółce w innych okresach dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Przedmiotem kontroli Sądu jest bowiem jedynie zaskarżona decyzja organu II instancji, wydana w oparciu o materiał dowodowy zebrany w tej konkretnej sprawie, który bezsprzecznie wskazuje na brak spełnienia normatywnych przesłanek do uzyskania przedmiotowego dofinansowania za miesiąc październik 2015 roku. W oparciu o dotychczasowe ustalenia, zarzut błędnej wykładni zacytowanych w treści skargi przepisów, poprzez uznanie, że sytuację ekonomiczną pracodawcy należy oceniać wyłącznie na moment złożenia wniosku o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, uznać należało za niezasadny. Przechodząc dalej przypomnieć należy, że przy stosowaniu przepisu art. 26a ustawy o rehabilitacji (stanowiącym przesłanki nabycia uprawnienia przez pracodawcę) oraz przy jego wykładni należy mieć na uwadze treść przepisów unijnych zezwalających na udzielanie tego rodzaju pomocy przepisami krajowymi. Wykładnia przepisów krajowych powinna być zgodna z wykładnią przepisów unijnych. W ramach art. 26a ust. 9a pkt 1 ustawy o rehabilitacji przewidziano odmowę dopłaty dofinansowania w przypadku zaistnienia okoliczności wskazanych w art. 48a ust. 3 ustawy o rehabilitacji. Przepis art. 48a ust. 3 pkt 1 tej ustawy stanowi, że pomoc ze środków Funduszu nie może zostać udzielona lub wypłacona pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą znajdującemu się w trudnej sytuacji ekonomicznej według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej. Wymieniony przepis w ust. 2 odsyła wprost do stosowania rozporządzenia nr 651/2014. Rozporządzenie to w art. 1 ust. 4 pkt c dotyczącym zakresu stosowania stanowi, że niniejsze rozporządzenie nie ma zastosowania do pomocy dla przedsiębiorstw znajdujących się w trudnej sytuacji, z wyjątkiem programów pomocy mających na celu naprawienie szkód spowodowanych niektórymi klęskami żywiołowymi. Dalej rozporządzenie to w art. 2 pkt 18 zawiera definicję przedsiębiorstwa w trudnej sytuacji ekonomicznej, stanowiąc, że jest to przedsiębiorstwo, wobec którego zachodzi co najmniej jedna z poniższych okoliczności: a) w przypadku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (innej niż MŚP, które istnieje od mniej niż trzech lat lub, do celów kwalifikowalności pomocy na finansowanie ryzyka, MŚP w okresie siedmiu lat od daty pierwszej sprzedaży komercyjnej, które kwalifikuje się do inwestycji w zakresie finansowania ryzyka w następstwie przeprowadzenia procedury due diligence przez wybranego pośrednika finansowego), w przypadku gdy ponad połowa jej subskrybowanego kapitału zakładowego została utracona w efekcie zakumulowanych strat. Taka sytuacja ma miejsce, gdy w wyniku odliczenia od rezerw (i wszystkich innych elementów uznawanych za część środków własnych przedsiębiorstwa) zakumulowanych strat powstaje ujemna skumulowana kwota, która przekracza połowę subskrybowanego kapitału zakładowego. Do celów niniejszego przepisu "spółka z ograniczoną odpowiedzialnością" odnosi się w szczególności do rodzajów jednostek podanych w załączniku I do dyrektywy 2013/34/UE (1), a "kapitał zakładowy" obejmuje, w stosownych przypadkach, wszelkie premie emisyjne; b) w przypadku spółki, w której co najmniej niektórzy członkowie ponoszą nieograniczoną odpowiedzialność za jej zadłużenie (innej niż MŚP, które istnieje od mniej niż trzech lat lub, do celów kwalifikowalności pomocy na finansowanie ryzyka, MŚP w okresie siedmiu lat od daty pierwszej sprzedaży komercyjnej, które kwalifikuje się do inwestycji w zakresie finansowania ryzyka w następstwie przeprowadzenia procedury due diligence przez wybranego pośrednika finansowego), w przypadku gdy ponad połowa jej kapitału wykazanego w sprawozdaniach finansowych tej spółki została utracona w efekcie zakumulowanych strat. Do celów niniejszego przepisu "spółka, w której co najmniej niektórzy członkowie ponoszą nieograniczoną odpowiedzialność za jej zadłużenie" odnosi się w szczególności do rodzajów jednostek wymienionych w załączniku II do dyrektywy 2013/34/UE; c) w sytuacji gdy przedsiębiorstwo podlega zbiorowemu postępowaniu w związku z niewypłacalnością lub spełnia kryteria na mocy obowiązującego prawa krajowego, by zostać objętym zbiorowym podstępowaniem w związku z niewypłacalnością na wniosek jej wierzycieli; d) w sytuacji gdy przedsiębiorstwo otrzymało pomoc na ratowanie i nie spłaciło do tej pory pożyczki ani nie zakończyło umowy o gwarancję lub otrzymało pomoc na restrukturyzację i nadal podlega planowi restrukturyzacyjnemu; e) w przypadku przedsiębiorstwa, które nie jest MŚP, jeśli w ciągu ostatnich dwóch lat: 1) księgowy stosunek kapitału obcego do kapitału własnego tego przedsiębiorstwa przekracza 7,5; oraz 2) wskaźnik relacji pokrycia odsetek do EBITDA tego przedsiębiorstwa wynosi poniżej 1,0. Z zacytowanych przepisów wyraźnie wynika, że zostały w nich określone wszystkie kryteria dotyczące trudnej sytuacji przedsiębiorstwa uniemożliwiającej przyznania dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Kryteria są samoistne i nie zachodzi potrzeba ich łącznego spełnienia. W ocenie Sądu organ II instancji prawidłowo ustalił w sprawie, że dokumentacja finansowa spółki sporządzona na dzień złożenia wniosku o wypłatę dofinansowania wprost wskazuje na trudną sytuację spółki zarówno w rozumieniu przesłanki opisanej w art.2 pkt.18 lit. a jak i lit c rozporządzenia nr 651/2014. Na dzień [...] października 2015 r. wartość zakumulowanych strat wynosiła 746.710,65 zł (strata z lat ubiegłych oraz strata za okres od stycznia do października 2015 r. pomniejszona o kapitał zapasowy i rezerwowy) i stanowiła 1.493,42 % subskrybowanego kapitału zakładowego w wysokości 50.000 zł. Oznacza to, że na dzień wystąpienia z wnioskiem Wn-D za wrzesień 2015 r. ponad połowa subskrybowanego kapitału zakładowego spółki została utracona w efekcie zakumulowanych strat, a zatem wypełniona została przesłanka uznania strony za przedsiębiorstwo znajdujące się w trudnej sytuacji ekonomicznej, o której mowa w art. 2 pkt 18 lit. a rozporządzenia nr 651/2014. Należy również stwierdzić, iż wobec strony zastosowanie znajduje przesłanka uznania ją za przedsiębiorstwo znajdujące się w trudnej sytuacji ekonomicznej, wskazana w art. 2 pkt 18 lit. c rozporządzenia nr 651/2014. Zgodnie bowiem z treścią art. 10 w zw. z art. 11 ust. 2 u.p.u., w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Skarżącą, jako osobę prawną (spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością), uważa się za niewypłacalną także wtedy, gdy jej zobowiązania przekroczą wartość jej majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Z treści bilansu strony sporządzonego na dzień 31 października 2015 r. wynika natomiast, iż wartość zobowiązań i rezerw na zobowiązania wyniosła 7.551.323,36 zł i przekraczała wartość aktywów wynoszących 6.854.612,71 zł. Tym samym kapitał własny przyjął wartość ujemną w wysokości 696.710,65 zł i zgodnie z powołanymi wyżej przepisami prawa krajowego spółka spełniała kryteria objęcia jej postępowaniem w związku z niewypłacalnością, co jest równoznaczne z uznaniem za spełnioną przesłankę wskazaną w art. 2 pkt 18 lit c rozporządzenia nr 651/2014. Strona zarzuca organowi ponadto, że data złożenia wniosku nie pokrywa się z datą danych finansowych jakie organ otrzymał ([...] października 2015 r.) i na podstawie których odmówił stronie dofinansowania. Zdaniem spółki Minister nie dysponował zatem danymi finansowymi spółki aktualnymi na dzień złożenia wniosku o dofinansowanie. Nie przytaczając ponownie wskazanych wyżej argumentów świadczących o prawidłowości stanowiska organu odwoławczego co do oceny sytuacji finansowej strony w kontekście spełnienia przesłanek otrzymania pomocy w postaci dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc wrzesień 2015, wskazać dodatkowo jedynie wypada, iż ubiegając się o tego typu dofinansowanie, w odniesieniu do ściśle określonego miesiąca, spółka zobowiązana była za ten właśnie miesiąc wykazać spełnienie ustawowych wymogów dla ubiegania się o wnioskowaną dopłatę (por. wyrok NSA z dnia 25 lutego 2015 r., sygn. akt II GSK 591/14). Nie sposób uznać więc, iż dokumenty, w oparciu o które organ odwoławczy wydał zaskarżoną decyzję, w tym bilans i rachunek zysków i strat sporządzony na dzień [...] października 2015 r., bilans wstępny na dzień [...] grudnia 2016r, rachunek zysków i strat za 2016r. listy płac za wrzesień 2015 r., czy deklaracji DRA złożonej do ZUS dot. wynagrodzeń za ww. miesiąc, były niewłaściwe do oceny sytuacji finansowej strony we wrześniu 2015 r. , na koniec 2015r. oraz w 2016r. Bez znaczenia na wynik rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma treść znajdującej się w katach sprawy opinii biegłego rewidenta dotyczącego sprawozdania finansowego spółki za 2015 r. (k. 59-69 akt administracyjnych), czy też akcentowana przez stronę okoliczność terminowego wypłacania pracownikom wynagrodzeń. Skoro bowiem znaczenie przy rozpoznawaniu sprawy ma stan faktyczny z daty złożenia wniosku, to wszelka argumentacja odnosząca się do pozytywnej prognozy kondycji przedsiębiorcy (stałe zwiększanie się przychodów przedsiębiorstwa), czy też faktyczna poprawa jego sytuacji ekonomicznej po dacie złożenia wniosku, nie ma znaczenia dla oceny spełniania warunków uprawniających do otrzymania dofinansowania do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego (por. wyrok NSA z dnia 4 marca 2014 r., sygn. akt II GSK 2078/12 oraz wyrok NSA z 25 lutego 2015 r., sygn. akt II GSK 591/14). W ocenie Sądu ustalenia poczynione przez organ II instancji są prawidłowe i mają oparcie w zebranym materiale dowodowym. W kontrolowanej sprawie Minister podjął bowiem wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia. Wyciągnięte w sprawie wnioski są logicznie poprawne i merytorycznie uzasadnione. Zebrany w sprawie materiał dowodowy w sposób nie budzący wątpliwości umożliwił podjęcie rozstrzygnięcia w przedmiocie odmowy wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń niepełnosprawnych. Skoro z akt sprawy wynika, że na dzień złożenia wniosku o wypłatę dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc wrzesień 2015 roku wobec skarżącej miały zastosowanie przesłanki przewidziane w art. 2 pkt 18 lit. a i c rozporządzenia nr 651/2014, to stronie w sposób prawidłowy odmówiono wypłaty dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Sąd nie stwierdził ponadto żadnego innego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, ani też naruszenia przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności. Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło