II FSK 252/16

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-02-06

Skład orzekający: Jan Grzęda, Beata Cieloch, Paweł Dąbek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ rozpatrujący zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym ma obowiązek z urzędu badać właściwość organu egzekucyjnego, nawet jeśli zobowiązany nie podniósł takiego zarzutu?
Ratio decidendi
Organ rozpatrujący zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym nie ma obowiązku z urzędu badać właściwości organu egzekucyjnego, jeśli zobowiązany nie podniósł takiego zarzutu w ustawowym terminie. Zakres postępowania w przedmiocie zarzutów wyznaczają wyłącznie te zarzuty, które zostały zgłoszone przez zobowiązanego. Wszelkie inne kwestie, w tym niewłaściwość organu egzekucyjnego, mogą być przedmiotem rozpatrzenia tylko wtedy, gdy zostały podniesione przez zobowiązanego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego od wyroku WSA w Gliwicach, który uchylił postanowienie Kolegium w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Kolegium uznało zarzuty spółki dotyczące m.in. nieistnienia obowiązku, przedawnienia i braku wymagalności za niedopuszczalne, a inne za bezzasadne. WSA uchylił postanowienie Kolegium, wskazując na konieczność zbadania właściwości organu egzekucyjnego, mimo braku takiego zarzutu ze strony spółki. Kolegium w skardze kasacyjnej zarzuciło WSA naruszenie przepisów postępowania, w tym orzekanie poza granicami sprawy.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Jan Grzęda, Sędzia NSA Beata Cieloch, Sędzia WSA (del.) Paweł Dąbek (sprawozdawca), Protokolant Anna Rembowska, po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2018 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 22 października 2015 r. sygn. akt I SA/Gl 604/15 w sprawie ze skargi O. [...] S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 26 marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach, 2) zasądza od O. [...] S.A. z siedzibą w W. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach kwotę 319 (słownie: trzysta dziewiętnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 22 października 2015r., sygn. akt I SA/Gl 604/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach (dalej: Kolegium) z dnia 26 marca 2015r. w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Z przedstawionego przez sąd pierwszej instancji stanu faktycznego i prawnego sprawy wynika, że wyżej wskazanym postanowieniem, Kolegium po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego przez O. [...] S.A. z siedzibą w Warszawie (dalej: Spółka lub strona skarżąca) na postanowienie Prezydenta Miasta C. z dnia 29 stycznia 2014r., uchyliło zaskarżone postanowienie oraz orzekło co do istoty poprzez: 1. stwierdzenie niedopuszczalności zarzutów zgłoszonych przez Spółkę w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej w oparciu o wystawione przez Prezydenta Miasta C. tytuły wykonawcze dotyczących: 2-1.1 nieistnienia dochodzonego obowiązku - tj. zarzutu z art. 33 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm.– dalej: u.p.e.a.), 2-1.2 przedawnienia dochodzonego obowiązku - tj. zarzutu z art. 33 pkt 1 u.p.e.a., 2-1.3 braku wymagalności dochodzonego obowiązku tj. zarzutu z art. 33 pkt 2 u.p.e.a., 2-1.4 niedopuszczalności egzekucji - tj. zarzutu z art. 33 pkt 6 u.p.e.a. 2. uznanie za bezzasadne zarzutów dotyczących: 2-2.1 zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego 2-2.2 niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów z art. 27 u.p.e.a. W skardze na powyższe postanowienie, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, strona skarżąca podniosła zarzut naruszenia: - art. 34 § 1 a) u.p.e.a. poprzez stwierdzenie niedopuszczalności zarzutów w sytuacji, w której wymagały one merytorycznego rozstrzygnięcia, - art. 33 § i pkt 8 u.p.e.a. poprzez uznanie za bezzasadny zarzutu zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego w sytuacji, w której nie tylko dokonano zajęcia kilku rachunków bankowych, ale również kilkakrotnie ściągnięto egzekwowaną należność, - art. 33 § i pkt 10 u.p.e.a. poprzez uznanie za bezzasadny zarzutu nieprawidłowo sporządzonego tytułu wykonawczego w sytuacji, w której błędnie wskazano w nim, że obowiązek jest wymagalny. Wobec powyższych zarzutów strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia. W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało w całości dotychczasowe stanowisko i wniosło o oddalenie skargi. Uchylając zaskarżone postanowienie WSA w Gliwicach wskazał, że zarzuty, których dotyczy rozpoznawana sprawa, strona skarżąca wniosła na postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 27 grudnia 2013r., w których jako organ egzekucyjny wskazano Prezydenta Miasta C. Uchylone przez Kolegium postanowienie, również zostało wydane przez Prezydenta Miasta C., jako organ egzekucyjny. Następnie sąd pierwszej instancji przytoczył uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydaną w składzie siedmiu sędziów z dnia 8 grudnia 2014r. (sygn. akt II FPS 5/14, http//orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej: CBOSA), w której wskazano, że w egzekucji administracyjnej należności pieniężnych art. 19 § 2 u.p.e.a. nie określa w sposób wyłączny właściwości organu egzekucyjnego, będącego właściwym organem gminy o statusie miasta, wymienionej w odrębnych przepisach oraz gminy wchodzącej w skład powiatu warszawskiego. Na podstawie art. 19 w zw. z art. 22 § 2 i § 3 u.p.e.a. do przeprowadzenia egzekucji administracyjnej należności pieniężnych określonych w art. 19 § 2 powyższej ustawy właściwym organem egzekucyjnym jest naczelnik urzędu skarbowego o ile zobowiązany zamieszkuje lub ma siedzibę, bądź też znany przed wszczęciem egzekucji majątek zobowiązanego lub większa jego część, znajduje się na terenie działania innej gminy niż ta jednostka samorządu terytorialnego, która ustaliła lub określiła dochodzoną należność. Odnosząc tezy oraz uzasadnienie powyższej uchwały do realiów rozpatrywanej sprawy, sąd pierwszej instancji zauważył, że zarzut niewłaściwości organu egzekucyjnego (art. 33 pkt 9 u.p.e.a.) nie był przez stronę skarżącą podnoszony. W dalszej części uzasadnienia zaskarżonego wyroku zostało podniesione, że zgodnie z art. 19 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej - k.p.a.) w zw. z art. 18 u.p.e.a. organy egzekucyjne są obowiązane przestrzegać swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny może być podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej (art. 33 § 1 pkt 9 u.p.e.a.) i skutkuje umorzeniem postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a., a więc jedynie w razie uwzględnienia takiego zarzutu. Zdaniem sądu pierwszej instancji, wskazany w przywołanej uchwale NSA § 8 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 maja 2014 r. w sprawie trybu postępowania wierzycieli należności pieniężnych przy podejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 656) stanowi, że jeżeli wierzyciel będący jednocześnie organem egzekucyjnym, o którym mowa w art. 19 § 2 ustawy, nie jest właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę zobowiązanego, przekazuje tytuł wykonawczy do właściwego miejscowo naczelnika urzędu skarbowego celem prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Z kolei w przypadku gdy w toku postępowania egzekucyjnego okaże się, że postępowanie egzekucyjne wszczęte i następnie prowadzone było przez organ niewłaściwy, organ ten przekazuje sprawę organowi właściwemu na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. W następstwie przekazania sprawy właściwemu organowi egzekucyjnemu, gdy ujawnienie niewłaściwości nastąpiło w toku postępowania, zachowane zostają w mocy dokonane już czynności egzekucyjne. Z powyższego zdaniem sądu pierwszej instancji wynika, że Kolegium bezpodstawnie zaniechało zbadania właściwości organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne, w konsekwencji czego merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy i odniesienie się do argumentacji skargi dotyczącej sposobu rozpatrzenia zarzutów wniesionych przez skarżącą w oparciu o art. 33 u.p.e.a. jest przedwczesne. W złożonej na powyższy wyrok skardze kasacyjnej Kolegium, działając na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), zarzuciło mu naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to: 1/ art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z: a/ art. 33 § 1 pkt 9 oraz art. 34 § 1 i § 4 u.p.e.a., b/ art. 19 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., c/ art. 61 § 1 k.p.a. oraz art. 104 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez błędną wykładnię i wadliwe zastosowanie polegające na nieuprawnionym przyjęciu, że Kolegium bezpodstawnie zaniechało zbadania właściwości organu egzekucyjnego w sytuacji, gdy zobowiązany nie zgłosił zarzutu prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ przewidzianego w art. 33 § 1 pkt 9 u.p.e.a., 2/ art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez błędne zastosowanie i wykroczenie poza granice sprawy, które wytyczone zostały treścią i podstawą prawną zarzutów zobowiązanego zgłoszonych w przewidzianym do tego terminie, co polegało na wskazaniu, że Kolegium powinno odnieść się i badać kwestię właściwości organu egzekucyjnego, pomimo niezgłoszenia przez stronę skarżącą zarzutu z art. 33 § 1 pkt 9 u.p.e.a., 3/ art. 144 § 4 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe jego zastosowanie polegające na braku przekonywującego i spójnego wyjaśnienia podstawy prawnej orzeczenia polegające na nieprzedstawieniu przyczyn dla których organ nadzoru w ramach postępowania w sprawie zarzutów zobowiązanego wniesionych do organu egzekucyjnego prowadzącego przeciw zobowiązanemu egzekucję administracyjną powinien był odnieść się do zagadnienia prowadzenia egzekucji administracyjnej przez niewłaściwy organ, w sytuacji gdy zarzut taki nie został zgłoszony. W oparciu o tak sformułowane zarzuty, Kolegium wniosło o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, względnie o oddalenie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy i dlatego została uwzględniona. Została ona oparta na zarzutach naruszeniu przepisów postępowania, w których podniesiono, że przedmiotem postępowania w sprawie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjnego, są tylko takie zarzuty, które podniósł zobowiązany i wyznaczają one ramy postępowania. Skoro strona skarżąca nie podniosła zarzutów prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ (art. 33 § 1 pkt 9 u.p.e.a.), Kolegium nie miało podstaw do uchylenia postanowienia organu egzekucyjnego z tego powodu, zaś twierdzenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku o konieczności takiego rozstrzygnięcia prowadzą do wniosku, że sąd pierwszej instancji orzekał poza granicami sprawy. Stanowisko Kolegium jest zasadne. W pierwszej kolejności wskazać należy, że zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są specyficznym środkiem zaskarżenia. Są one środkiem prawnym przysługującym zobowiązanemu w fazie wszczęcia postępowania egzekucyjnego, a nie w jego toku. Wynika to wprost z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., który to przepis zakreśla zobowiązanemu do zgłoszenia takich zarzutów siedmiodniowy termin, liczony od dnia doręczenia mu odpisu tytułu wykonawczego, a to - co do zasady - następuje w chwili przystąpienia do czynności egzekucyjnych i dokonywane jest albo przez egzekutora, albo drogą pocztową (art. 32 u.p.e.a.). Zobowiązany nie może po upływie terminu do wniesienia zarzutów ich uzupełniać powołując nowe podstawy, gdyż zarzuty takie są spóźnione i nie podlegają rozpatrzeniu. Zobowiązany nie może także zgłosić nowych zarzutów w toku postępowania w sprawie stanowiska wierzyciela wobec zarzutów, ani też w toku postępowania zażaleniowego, ani tym bardziej w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Pogląd ten nie budzi wątpliwości zarówno w piśmiennictwie jak i orzecznictwie (P. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wyd. LexisNexis 2009, teza 4 do art. 33, s. 162; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 12 grudnia 2006r., sygn. akt I OSK 1057/06; z dnia 28 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FSK 108/08; z 27 stycznia 2015r., sygn. akt II FSK 3081/12 – http://orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej: CBOSA). Tym samym wykluczone jest uzupełnienie w późniejszym czasie zarzutów wniesionych w terminie. Postępowanie w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym może toczyć się zatem jedynie w ramach nakreślonych przez zgłaszającego te zarzuty w terminie otwartym na ich zgłoszenie (por. wyrok NSA z dnia 1 września 2011r., sygn. akt II FSK 407/10 – CBOSA). Jak z powyższego wynika, zakres sprawy zainicjowany wniesieniem zarzutów, został w rozpoznawanej sprawie ukształtowany przez treść wniesionych zarzutów. Powołane zarzuty, wyznaczyły zakres przedmiotowy postępowania. Wśród wniesionych przez stronę skarżącą zarzutów, brak było zarzutu wymienionego w art. 33 § 1 pkt 9 u.p.e.a., czyli zarzutu prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ. W takim zaś przypadku, zakres rozpatrywanej przez Kolegium sprawy, nie mógł obejmować badania właściwości (miejscowej bądź rzeczowej) organu egzekucyjnego, prowadzącego egzekucję administracyjną. Jak słusznie wskazało Kolegium w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, przedmiotem postępowania mogą być wyłącznie okoliczności wpisujące się w podstawę zgłoszenia zarzutów z art. 33 § 1 pkt 1-10 u.p.e.a. W konsekwencji organ egzekucyjny jest zobowiązany i zarazem uprawniony wyłącznie do badania okoliczności podniesionych przez zobowiązanego. Jeżeli zatem dana okoliczność nie została zgłoszona w zarzutach (w rozpatrywanej sprawie – niewłaściwość organu egzekucyjnego), to nie mogła podlegać rozpoznaniu w sprawie zgłoszonych zarzutów. Rozpoczęcie badania przez Kolegium przesłanki właściwości organu egzekucyjnego, doprowadziłoby do nieuprawnionego rozszerzenia zakresu przedmiotowego rozpoznawanej przez nie sprawy. W takim zaś przypadku orzekałoby bez podstawy prawnej, czym naruszyłoby zasadę praworządności, ukształtowaną w art. 6 k.p.a., mającym zastosowanie w sprawie na podstawie art. 18 u.p.e.a. Jak zaznaczono powyżej, postępowanie w przedmiocie zarzutów może zostać wszczęte jedynie na wniosek (zarzut), który wyznacza ramy takiego postępowania. W takim zaś przypadku jedynie od zobowiązanego zależy, jaki będzie zakres takiego postępowania. Wkraczanie przez organ administracyjny z urzędu, w sferę zarezerwowaną jedynie dla zobowiązanego, nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach. Rację należy przyznać autorowi skargi kasacyjnej, który podniósł, że sąd pierwszej instancji nie wskazał żadnej podstawy prawnej, z której można wywieść podstawę do działania Kolegium z urzędu i zastępowania de facto strony w formułowaniu zarzutu. Wprawdzie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku podniesiono, że zgodnie z art. 19 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. organy egzekucyjne są obowiązane przestrzegać swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Dalej sąd pierwszej instancji stwierdził, że prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny może być podstawą zarzutu, którego jednak strona skarżąca nie podniosła. Niezrozumiałe jest wobec powyższego dalsze stwierdzenie WSA w Gliwicach, że organ nadzoru bezpodstawnie zaniechał zbadania właściwości organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne. Powoływane przez sąd pierwszej instancji rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 20 maja 2014r. w sprawie trybu postępowania wierzycieli należności pieniężnych przy podejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych, nie zawiera żadnych uregulowań, pozwalających organowi rozpatrującemu zarzuty, czy też zażalenie w przedmiocie rozpoznanych zarzutów, uwzględnić z urzędu zarzut przewidziany w art. 33 § 1 pkt 9 u.p.e.a. Zasadnym okazał się zatem zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., gdyż uzasadnienie zostało sporządzone w sposób uniemożliwiający prześledzenie toku rozumowania przy wydawaniu zaskarżonego wyroku. Wprawdzie sąd pierwszej instancji powołał w uzasadnieniu art. 19 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., co może sugerować, że jego zdaniem również w postępowaniu egzekucyjnym, organy powinny z urzędu przestrzegać swojej właściwości. Stanowisko takie jest usprawiedliwione, niemniej jednak nie uwzględnia ono specyfiki postępowania w przedmiocie zgłoszonych zarzutów. Podkreślić należy, że postępowanie egzekucyjne jest szczególnym typem postępowania administracyjnego, mającego własne instytucje procesowe i środki zaskarżenia. Zgodnie z art. 18 u.p.e.a. w postępowaniu egzekucyjnym przepisy k.p.a. mają odpowiednie zastosowanie, co oznacza, że zakres ich stosowania uzależniony jest od konkretnej kwestii powstałej w toku postępowania egzekucyjnego i w sytuacji, która nie jest wprost, bądź odmiennie uregulowana w ustawie egzekucyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2015r., sygn. akt II FSK 987/13). Tymczasem szczegółowa i wyczerpująca regulacja zawarta w art. 27 § 1 pkt 9, art. 33, art. 34 i art. 35 u.p.e.a. powoduje, że nieuprawnione są próby wskazywania na możliwość analogicznego albo odpowiedniego stosowania w trybie art. 18 u.p.e.a. do instytucji zarzutów, przepisów dotyczących przestrzegania z urzędu właściwości przez organ rozpatrujący zażalenie na postanowienie w przedmiocie zarzutów, tj. art. 19 k.p.a. W art. 33 § 1 pkt 9 u.p.e.a. ustawodawca przewidział wprawdzie sytuację, w której egzekucja prowadzona jest przez organ niewłaściwy. Niemniej jednak możliwość kwestionowania właściwości organu na tym etapie postępowania (rozpatrywania zarzutów), pozostawił do dyspozycji zobowiązanego. Jak zostało już bowiem podniesione we wcześniejszej części uzasadnienia, konieczność wskazania podstawy prawnej zarzutów spoczywa na zobowiązanym. To właśnie na osobie, do której skierowano tytuł wykonawczy, spoczywa obowiązek wskazania, na której z okoliczności wymienionych w art. 33 u.p.e.a. opiera swój zarzut (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 września 2007r., sygn. akt I OSK 522/07 – CBOSA). W konsekwencji organ egzekucyjny związany jest podstawą prawną zarzutów i ma ograniczony zakres kognicji w tej materii. Jeżeli zatem zobowiązany wskazał jednoznacznie podstawę prawną zarzutu w terminie do jego złożenia, to nawet jeżeli organ zauważyłby, że w sprawie występują wadliwości uregulowane w innych podstawach zarzutów, nie mógłby ich uwzględnić. Dlatego też nie można przyznać racji sądowi pierwszej instancji, że organ rozpatrujący sprawę zainicjowaną wniesionymi zarzutami, z urzędu musi uwzględnić zarzut przewidziany w art. 33 § 1 pkt 9 u.p.e.a., gdyż do tego sprowadza się stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Słuszne okazały się wobec powyższego zarzuty naruszenia przepisów postępowania sformułowane w pkt 1 skargi kasacyjnej. Kolegium nie mogło, orzekając w trybie odwoławczym, badać i odnosić się do kwestii prowadzenia egzekucji administracyjnej przez niewłaściwy organ, gdyż wykraczałoby to poza zakres prowadzonego postępowania w przedmiocie zarzutów na prowadzenie egzekucji. W konsekwencji zasadnym okazał się również zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.a.a., z którego wynika, że sąd orzeka w granicach danej sprawy. Granice te wyznaczają normy prawa, które determinują treść rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym akcie i precyzują czynności pozwalające zidentyfikować skonkretyzowany w nich stosunek prawny. Szczególnego znaczenia nabiera więc zagadnienie tożsamości sprawy administracyjnej. Należy w związku z tym zauważyć, że zgodnie z powszechnym stanowiskiem doktryny (por. B. Adamiak, glosa do wyroku NSA z dnia 23 stycznia 1998r., sygn. akt I SA/Gd 654/96, OSP 1999, z. 1, s. 51) na sprawę administracyjną w znaczeniu materialnym składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe, a zatem przy ustalaniu tożsamości sprawy należy badać te właśnie elementy. Tożsamość elementów podmiotowych to tożsamość podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, a tożsamość przedmiotowa to tożsamość treści tych praw i obowiązków oraz ich podstawy prawnej i faktycznej. W niniejszym postępowaniu, zaskarżone postanowienie wydane zostało w toku postępowania w przedmiocie rozpoznania zarzutów na prowadzoną egzekucję. Jak wskazano we wcześniejszej części uzasadnienia, granice sprawy administracyjnej, czyli jej zakres przedmiotowy, ukształtowany zostaje przez zobowiązanego w postaci wniesionych zarzutów. W ramach tego postępowania, przedmiotem rozpoznania są jedynie podniesione zarzuty. Ewentualna wadliwość egzekucji administracyjnej, nie może być uwzględniona przez organy rozpatrujące podniesione zarzuty, jeżeli zobowiązany jej nie zakwestionował. Dlatego też w realiach rozpatrywanej sprawy, przedmiotem postępowania, nie mogły być kwestie związane z niewłaściwością organu egzekucyjnego, gdyż strona zarzutu takiego nie podniosła. Tym samym sąd pierwszej instancji, nakazując badać właściwość organu egzekucyjnego, czyli w istocie zobowiązując Kolegium do rozpatrzenia zarzutu przewidzianego w art. 33 § 1 pkt 9 u.p.e.a., którego to zarzutu strona skarżąca nie podniosła, wykroczył poza granice sprawy, ukształtowane przedmiotem rozstrzygnięcia przez Kolegium. Wobec uwzględnienia podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania. W ponownie prowadzonym postępowaniu WSA w Gliwicach rozpozna merytorycznie wniesioną skargę w granicach sprawy o której mowa w art. 134 § 1 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło