I SA/Sz 843/17
WyrokWSA w Szczecinie2018-02-08
Skład orzekający: Anna Sokołowska, Jolanta Kwiecińska, Ewa Wojtysiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy lokal niemieszkalny i grunt, będące w posiadaniu osoby fizycznej będącej przedsiębiorcą, podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki właściwej dla budynków i gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, nawet jeśli nieruchomość nie jest faktycznie wykorzystywana do tej działalności w danym momencie, ale jej cechy i rodzaj prowadzonej działalności wskazują na taką możliwość?Ratio decidendi
Sąd uznał, że lokal niemieszkalny i grunt, będące w posiadaniu osoby fizycznej będącej przedsiębiorcą, podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki właściwej dla budynków i gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Kluczowe jest posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę oraz jej potencjalna możliwość wykorzystania do celów gospodarczych, nawet jeśli nie jest ona faktycznie wykorzystywana w danym momencie. Wiążące są dane z ewidencji gruntów i budynków, które wskazują na niemieszkalny charakter lokalu i inne tereny zabudowane dla gruntu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za 2016 rok dla S. K., który był właścicielem lokalu niemieszkalnego i działki gruntu. Organy podatkowe uznały, że ze względu na status przedsiębiorcy skarżącego oraz klasyfikację nieruchomości w ewidencji gruntów i budynków (lokal niemieszkalny, inne tereny zabudowane), nieruchomość powinna być opodatkowana stawką właściwą dla działalności gospodarczej. Skarżący kwestionował to, twierdząc, że lokal wykorzystuje jako osoba prywatna i posiada wyposażenie typowe dla lokalu mieszkalnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska Sędzia WSA Ewa Wojtysiak Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Furtak-Biernat po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 lutego 2018 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 rok oddala skargę.
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy U. M. z dnia [...]. nr [...] w sprawie ustalenia S. K. wysokości podatku od nieruchomości za 2016 rok na kwotę [...]zł.
Powyższe decyzje wydano w następującym stanie faktycznym sprawy.
Postanowieniem z dnia [...] r. Wójt U. [...] wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za rok 2016 i 2017 r. wobec S. K. (dalej zwany: "stroną’, "podatnikiem", "skarżącym"). Z ustaleń organu podatkowego, dokonanych na podstawie ewidencji gruntów i budynków wynikało, że podatnik jest właścicielem lokalu niemieszkalnego nr [...] o pow. [...] m kw. oraz działki gruntu nr [...] w udziale [...] o łącznej powierzchni [...] ha położonego w U. [...] przy ul. [...], sklasyfikowanych jako "pozostałe budynki niemieszkalne" oraz symbol "Bi" – inne tereny zabudowane". Na podstawie ewidencji podatkowej oraz zapisów Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej ustalono także, że strona jest przedsiębiorcą.
W konsekwencji organ podatkowy, działając m.in. na podstawie art. 6 ust. 3, 5 i 8 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2014 r. poz. 849 ze zm., dalej zwana "u.o.p.o.l."), a także uchwały Rady Gminy U. M. nr XII/106/2015 z dnia 29 października 2015 r. w sprawie określenia wysokości stawek w podatku od nieruchomości na 2016 r. (Dz.Urz. Woj. Z. poz. 4307), ustalił podatnikowi podatek od nieruchomości w wysokości [...] zł, w tym od budynków związanych z prowadzoną działalnością podatkową wg stawki [...] zł/m2 w kwocie [...]zł, od gruntów związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą wg stawki [...] zł/m2 w kwocie [...]zł.
Podatnik złożył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o jej uchylenie, w którym zarzucił organowi podatkowemu pierwszej instancji naruszenie art. 16, art. 120, art. 132 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 z późn. zm., dalej "O.p."), dalej zwanej: "O.p.", w zw. z art. 22, art. 31 ust. 3 Konstytucji i art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l.
Podatnik nie zgodził się z opodatkowaniem lokalu i gruntu stawkami jak za budynki i grunty związane z działalnością gospodarczą, twierdząc, że lokalu tego nie wykorzystuje do prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, posiada go jako osoba prywatna. Nadto lokal ma wyposażenie typowe dla lokalu mieszkalnego; jest samodzielnym lokalem mieszkalnym w rozumieniu ustawy o własności lokali, przeznaczonym na stały pobyt ludzi. Skarżący zarzucił organowi, że pominął dane wynikające ze złożonej na podstawie art. 6 ust. 6 u.p.o.l., informacji o nieruchomościach, która w rozumieniu Ordynacji podatkowej jest deklaracją. Stwierdził, że organ wbrew wymogom z art. 210 § 4 O.p. ani nie wyjaśnił w sposób wyczerpujący stanu faktycznego, ani nie przedstawił żadnej argumentacji uzasadniającej przyjęcie, że przedmiot opodatkowania związany jest z prowadzoną działalnością gospodarczą. Strona wniosła o przeprowadzenie wizji lokalnej w celu sprawdzenia jaka powierzchnia lokalu jest zajęta pod działalność gospodarczą.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w wyniku ponownego rozpoznania sprawy nie znalazło podstaw do uwzględnienia zarzutów odwołania
i orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.
Na wstępie Kolegium zauważyło, że podatnik nie złożył informacji podatkowej na druku IN-1, wskazując jednocześnie, że wbrew twierdzeniom podatnika, złożenie tej deklaracji nie pozbawia organu podatkowego kompetencji do badania jej zgodności z rzeczywistym stanem faktycznym oraz na obowiązek weryfikacji danych deklarowanych przez podatnika do opodatkowania, w celu prawidłowego ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego. Organ odwoławczy stwierdził także niezasadność powoływania się w odwołaniu na ustawę o VAT w sprawie dotyczącej podatku od nieruchomości, który nie ma wspólnych cech z podatkiem VAT, ani wspólnego prawa materialnego.
Następnie Kolegium powołując się na art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. i definicję gruntów i budynków, wskazał, że w rozpatrywanej sprawie wystarczającym dowodem na zastosowanie najwyższych stawek podatku od nieruchomości do posiadanych przez podatnika lokalu i gruntu są zapisy w ewidencji gruntów i budynków oraz fakt posiadania przez podatnika statusu przedsiębiorcy.
Organ podatkowy pierwszej instancji prawidłowo zatem zastosował w sprawie przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i ustalił, że przedmiot opodatkowania jest sklasyfikowany jako lokal niemieszkalny, a nadto jest związany z działalnością gospodarczą, ponieważ jego właściciel jest przedsiębiorcą. Zauważył także, że wśród rodzajów prowadzonej działalności według PKB wymienionych w ewidencji skarżącego widnieje działalność sklasyfikowana jako 68.20.Z - czyli "Wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi". Wskazano także, że przedmiotowy lokal niemieszkalny, położony w atrakcyjnej miejscowości nadmorskiej, na ogół nie stoi pusty i organ posiada wiedzę, że jest on wynajmowany na krótkotrwałe zakwaterowanie. Nadto, zdaniem Kolegium, lokal nie jest mieszkalny, gdyż skarżący nie zaspokaja w nim swoich podstawowych potrzeb mieszkaniowych - potrzeby te zaspokaja w T..
Organ odwoławczy podniósł także, że charakter budynku (i jego części) wynika z ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez starostę powiatowego. Ewidencja ta jest dokumentem kluczowym w kwestii wyboru rodzaju podatku, któremu podlega dany budynek i grunt. Wskazano dalej, że wpis do ewidencji gruntów i budynków decyduje o klasyfikacji gruntów i budynków do właściwej kategorii podatkowej. Dokument ten wiąże organ podatkowy na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, ewidencja gruntów i budynków. W ocenie Kolegium, oświadczenie podatnika co do charakteru przedmiotowej nieruchomości (mieszkalnego) pozostaje w sprzeczności z danymi urzędowymi. W konsekwencji uznało, że organ podatkowy prawidłowo ustalił charakter i powierzchnię opodatkowywanego budynku i gruntu oraz jego związek z działalnością gospodarczą.
W skardze wywiedzionej na powyższą decyzję organu pierwszej instancji, skarżący wniósł o stwierdzenie jej nieważności i umorzenie postępowania oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.
Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie:
- art. 1a ust. 1 pkt 4, art. 5 u.p.o.l.;
- art. 7 art. 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji;
- art. 15, art. 120, art. 121 § 1 art. 122 O.p.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł argumentację zmierzającą do wykazania, że nie powinien płacić podatku od nieruchomości mieszkalnej. Zdaniem strony w sprawie nie wyjaśniono istotnych dla sprawy okoliczności, a mianowicie nie wykazano, z czego wynika przyjęty przez organy przedmiot opodatkowania, podstawa opodatkowania oraz zastosowana stawka podatkowa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Będąc powołanym do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualne w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawa wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – dalej zwanej "p.p.s.a.".
Istota sporu w przedmiotowej sprawie dotyczyła problemu, czy lokal o pow. [...] m2 wraz z gruntem o pow. [...] m2 posiadany przez skarżącego w U. [...] przy ul. [...], powinien być opodatkowany według stawki właściwej dla budynków i gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Poddając zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzję, w tak zakreślonym sporze kontroli legalności Sąd nie znalazł podstaw do jej uchylenia. Wydana przez organ decyzja było wyrazem prawidłowo dokonanej subsumpcji przepisów prawa, na tle ustalonego prawidłowo stanu faktycznego.
Sąd stwierdził bowiem, po analizie akt sprawy, że organy podatkowe podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy w sprawie. Sąd nie dopatrzył się też uchybień organów w zakresie postępowania dowodowego. Organy orzekały na podstawie zgromadzonych dokumentów w postaci wypisów z ewidencji gruntów i budynków, danych z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, danych z systemu rejestrowego urzędu Gminy U. M. oraz o wyjaśnień złożonych przez skarżącego. Sąd zauważył, że skarżący w trakcie postępowania był wzywany o nadesłanie dodatkowych dokumentów (wezwanie z dnia 13 stycznia 2017 r.) i zobowiązania tego nie wykonał, w szczególności nie złożył do akt sprawy deklaracji w sprawie podatku od nieruchomości na rok 2016 r.
Zdaniem Sądu z zaskarżonej decyzji wynika, że organy podatkowe dokonały trafnej wykładni przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, dotyczących podatku od nieruchomości, w tym co do pojęcia osoby podatnika, obowiązku podatkowego i stawki podatku od nieruchomości, a także pojęcia budynku i gruntu związanego z działalnością gospodarczą, tj. art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
Nie budzi wątpliwości, że normodawca w przepisach ustawy o podatkach i opłatach lokalnych uzależnił wysokość stawek podatku od nieruchomości od sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania. Najwyższą stawką objęto nieruchomości związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.
Dokonując wykładni językowej art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. należy wskazać, że w treści przepisu zawarto odniesienie do danej działalności przedsiębiorcy. Zwrot normatywny "tej działalności" oznacza konkretną działalność, którą prowadzi przedsiębiorca i konkretyzuje więź pomiędzy działalnością gospodarczą przedsiębiorcy a nieruchomością będącą w jego posiadaniu.
Należy zauważyć, że stawki podatku od budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, jak też od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (art. 5 ust. 1 pkt 2), zostały uzależnione od zajęcia nieruchomości na prowadzenie działalności gospodarczej, podkreślając konieczność wykorzystywania danej nieruchomości, choćby w sposób pośredni, dla celów przedsiębiorstwa.
Natomiast analizując omawiany przepis przy zastosowaniu wykładni funkcjonalnej należy zauważyć, że osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą występuje w obrocie w dwojakim charakterze, a mianowicie: jako osoba prywatna zakresie swojego majątku prywatnego oraz jako przedsiębiorca. Występując jako przedsiębiorca osoba fizyczna jest w posiadaniu takiego majątku, który wiąże się z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą, jak też majątku "prywatnego", służącego realizacji jej potrzeb osobistych, a często również jej rodziny. Występowanie przez osobę fizyczną w obrocie w tej dwojakiej roli uzasadnia rozróżnienie jej sytuacji prawnopodatkowej na tle przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zakresie podatku od nieruchomości.
Innymi słowy, znajdująca się w posiadaniu osoby fizycznej nieruchomość jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., jeżeli jest posiadana przez tę osobę fizyczną, działającą w charakterze przedsiębiorcy, tj. jest elementem przedsiębiorstwa osoby fizycznej lub może być uznana za związaną z tym przedsiębiorstwem, jest w jakikolwiek sposób wykorzystywana w prowadzonej działalności gospodarczej (nie jest przy tym objęta podatkiem rolnym albo leśnym) lub - biorąc pod uwagę cechy faktyczne tej nieruchomości i rodzaj prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej - może być wykorzystana na ten cel. O gospodarczym przeznaczeniu nieruchomości przesądza zatem jej ujęcie w prowadzonej przez osobę fizyczną ewidencji środków trwałych, dokonywanie odpisów amortyzacyjnych czy zaliczanie do kosztów uzyskania przychodów wydatków dotyczących nieruchomości. Nie są to jednak jedyne kryteria decydujące o takiej kwalifikacji gruntu lub budynku, bowiem do nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej zaliczone winny być również te grunty lub budynki, które przejściowo nie są wykorzystywane przez osobę fizyczną w prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, ale ich cechy oraz rodzaj powodują, że mogą być one wykorzystywane na ten cel. Natomiast warunków takich nie spełnia nieruchomość (budynek, grunt) przeznaczona na realizację niegospodarczych, osobistych ("prywatnych") celów życiowych osoby fizycznej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2017 r. sygn. akt II FSK 791/16).
Odnosząc powyższe wywody do realiów niniejszej sprawy, wskazać należy, że działalnością gospodarczą w myśl art. 1a ust. 1 pkt 4 w związku z art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze zbóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Natomiast przedsiębiorcą, w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (art. 4) jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa (kodeks spółek handlowych, ustawa o własności lokali) przyznaje zdolność prawną, wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą, a także wspólnicy spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej.
Z danych będących w posiadaniu organu podatkowego wynikało, że skarżący aktem notarialnym z dnia 11 kwietnia 2014 r. nabył na własność opisany wyżej lokal. Ponadto jest aktywnym przedsiębiorcą, a jego działalność obejmuje usługi rachunkowo-księgowe i doradztwo, ale także wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi i dzierżawionymi.
Wskazać także należy, że zgodnie z wypisem z ewidencji gruntów i budynków przedmiotowy lokal oznaczony jest jako niemieszkalny, zaś grunt przynależny do lokalu posiada symbol "Bi" – inne tereny zabudowane.
W tym miejscu wskazać należy, że art. 21 ust. 3 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, w myśl którego podstawą wymiaru podatków są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Oznacza to, że co do zasady o sposobie kwalifikacji budynku (gruntu) dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości decyduje funkcja (przeznaczenie) wskazane w ewidencji gruntów i budynków. Do czasu, gdy w ewidencji gruntów i budynków sporny lokal będzie miał przypisaną funkcję niemieszkalną, dane te będą wiązać organy podatkowe przy ustalaniu stawki podatku od nieruchomości właściwej dla wymiaru podatku. Istotą regulacji przyjętej w art. 21 ust. 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne jest ustanowienie stałego punktu odniesienia w postaci danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków w okresie, którego dotyczy podatek, tak aby umożliwić organowi podatkowemu wymiar podatku, bez konieczności prowadzenia odrębnego postępowania w spornej kwestii. Skoro w rozpoznawanej sprawie do dnia wydania decyzji przez organ odwoławczy nie dokonano zmian w ewidencji gruntów i budynków w zakresie przeznaczenia spornego lokalu, to organy podatkowe nie miały podstaw i nie były uprawnione do dokonywania w tym zakresie odmiennych ustaleń w ramach postępowania w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2016 r.
Zdaniem skarżącego, pomimo powyższych zapisów w ewidencji, lokal posiada wyposażenie typowe dla mieszkania, nie jest przewidywany do wykonywania żadnych czynności związanych z działalnością gospodarczą, nie jest ujęty w ewidencji środków trwałych. Funkcja budynku niemieszkalna, nie wyklucza, iż lokal może być mieszkalny, zaś organ nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w zakresie sposobu wykorzystania lokalu i prowadzenia w nim działalności gospodarczej.
Zgodnie zaś ze stanowiskiem zawartym w zaskarżonej decyzji, jeżeli lokal jest w posiadaniu przedsiębiorcy, jego działalność obejmuje wynajem (nawet krótkotrwały), zaś podatnik swoje potrzeby mieszkaniowe zaspokaja w innej miejscowości oddalonej o kilkaset kilometrów (w T.) od przedmiotowego lokalu, uznać należy, że lokal jest związany z prowadzoną działalnością gospodarczą, w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. i opodatkować stawką najwyższą.
W tak zakreślonych ramach sporu Sąd rację przyznał organom podatkowym.
Jak wynika z art. 2 ust. 1 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: 1) grunty; 2) budynki lub ich części; 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. definiuje grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej jako grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b) u.p.o.l.
Zgodnie zaś z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.p.o.l. Rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości od budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz od budynków mieszkalnych lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.
Ta została określona uchwałą Rady Gminy U. M. nr XII/106/2015 z dnia 29 października 2015 r.
Osobą zobowiązaną do uregulowania należności podatkowej jest podatnik. Podatników zaś podatku od nieruchomości zdefiniowano w art. 3 ust. 1 u.p.o.l., w którym wskazano, że są nimi osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące:
1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych,
2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych,
3) użytkownikami wieczystymi gruntów,
4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego jeżeli posiadanie:
a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa; lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem osób fizycznych posiadających lokale mieszkalne niestanowiące odrębnych nieruchomości,
b) jest bez tytułu prawnego.
Z art. 3 u.p.o.l. wynika, że obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciąży na Skarżącym czyli właścicielu nieruchomości.
W ocenie składu orzekającego, organy prowadzące postępowania trafnie wywiodły, że z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wynika, że już sam fakt posiadania gruntów, budynków czy budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą jest podstawowym i wystarczającym warunkiem prawnym do zaliczenia tych nieruchomości do kategorii przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Dla przyjęcia powyższego nieistotna jest, wbrew twierdzeniu skarżącego, okoliczność faktycznego wykorzystywania nieruchomości. Podobnie zresztą jak to, czy przedmiot opodatkowania przynosi jakiekolwiek dochody. Powołany przepis wiąże bowiem sposób opodatkowania nieruchomości wyłącznie z faktem ich posiadania przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą. A zatem nawet obiekty niewykorzystywane w danym momencie na potrzeby działalności gospodarczej, należy uznać za związane z działalnością gospodarczą. W przytoczonej definicji nie ma bowiem warunku wykorzystywania tego rodzaju nieruchomości na cele związane z działalnością gospodarczą. Wystarczy sam fakt ich posiadania przez przedsiębiorcę – niezależnie od tego, czy przedsiębiorca na bieżąco z nich korzysta (tak też wyroki: NSA z 25 października 2016 r. sygn. akt II FSK 2739/14, czy WSA w Krakowie sygn. akt I SA/Kr 917/16 z 10 lipca 2017 r., dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl.).
Zgodnie z wypracowanym w tym przedmiocie stanowiskiem judykatury, konstrukcja podatku od nieruchomości ma charakter majątkowy (rzeczowy), a nie przychodowy, bowiem nie nawiązuje do wpływów z nieruchomości. Podatek ten (jego konstrukcja) skupia się na samej własności lub posiadaniu gruntów, budynków i budowli, użytkowaniu wieczystym gruntów. Także sposób określenia podstawy opodatkowania w oparciu o pewne fizyczne parametry cechujące poszczególne rodzaje nieruchomości w ustawie tej wymienione, jak powierzchnia użytkowa budynków, powierzchnia gruntów, wartość początkowa budowli, wskazuje wyraźnie na majątkowy, a nie przychodowy charakter tego podatku. Miejscem w którym pojawia się element charakterystyczny dla podatków przychodowych jest przepis określający stawki podatku. Wyższe stawki określone są dla budynków i gruntów związanych z działalnością gospodarczą. Jednak nie zmienia to charakteru tej daniny co do zasady, gdyż uzależnia się obowiązek płacenia podatku według wyższej stawki tylko od potencjalnych możliwości osiągania przychodów z budynku (gruntu), a nie stawek zróżnicowanych według wielkości rzeczywistych przychodów" (tak też: wyrok NSA z 9 grudnia 2009 r. sygn. akt: II FSK 1031/09 dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl.).
Jak wyżej wskazano, nieruchomość w 2016 r. znajdowała się w posiadaniu przedsiębiorcy, albowiem właściciel nieruchomości prowadzi działalność gospodarczą między innymi w zakresie (jako osoba fizyczna wpisany jest do CEIDG).
Skarżący podniósł, że przedmiotowa nieruchomość nie jest związana z działalnością gospodarczą i stanowi jego majątek prywatny, a działalność gospodarczą prowadzi on pod innym adresem, zaś w budynku znajduje się wiele innych lokali, wynajmowanych na krótkotrwałe okresy, których nie uznaje się za działalność gospodarczą. Powyższa argumentacja jest niezasadna i nie ma znaczenia dla wyniku niniejszej sprawy.
Wskazać należy, o czym była już mowa powyżej, że w istocie - osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą mogą występować w obrocie w dwojakim charakterze: raz jako przedsiębiorca, a z drugiej strony jako osoba aktywna w szeroko pojmowanych pozagospodarczych stosunkach prawnych, w tym realizująca swoją rolę członka rodziny i realizująca cele życiowe poza aktywnością przedsiębiorcy (a więc z wykorzystaniem swojego majątku osobistego nie służącego i nie mogącego służyć działalności gospodarczej). Wiąże to się z tym, że posiadająca status przedsiębiorcy osoba fizyczna dysponuje (znajduje się w posiadaniu) majątkiem, który z jednej strony wiąże się z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą, z drugiej – jest majątkiem służącym realizacji pozamieszkaniowych potrzeb osobistych podatnika, a często również i jego rodziny. Istotne są okoliczności danej sprawy - nieruchomość staje się elementem przedsiębiorstwa osoby fizycznej lub można ją uznać za związaną z tym przedsiębiorstwem, jeżeli w jakikolwiek sposób jest wykorzystywana w prowadzonej działalności gospodarczej (nie jest przy tym objęta podatkiem rolnym albo leśnym) lub – biorąc pod uwagę cechy faktyczne tej nieruchomości i rodzaj prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej – może być wykorzystana wprost na ten cel. W nawiązaniu do wcześniejszych uwag dodać należy, że do nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej zaliczone powinny być również te grunty lub budynki, które mają dla podatnika gospodarcze znaczenie, tzn. przejściowo nie są wykorzystywane w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, ale ich cechy oraz rodzaj faktycznie prowadzonej działalności gospodarczej powodują że mogą być one zajęte na ten cel (tak też: wyrok NSA z 28 stycznia 2015 r. sygn. akt II FSK 256/1, dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Skoro więc istotne są okoliczności danej sprawy, to zważyć należy ponownie na ustalenia poczynione w niniejszej sprawie. Organ ustalił bowiem, że skarżący mieszka w T., gdzie zaspokaja swoje potrzeby mieszkaniowe. W zakresie działalności ma wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi (kod PKD 68.20.Z). Okoliczności tych skarżący skutecznie nie podważył w skardze. Przypomnieć ponownie również należy, że sporny lokal, w wiążącej organy podatkowe ewidencji gruntów i budynków posiada klasyfikację odpowiednio: lokal niemieszkalny, Bi – teren inny zabudowany. Lokal więc co do zasady posiada funkcję niemieszkalną.
Z akt sprawy wynika zatem jednoznacznie, że lokal ten można wykorzystywać na cele gospodarcze. Strona zresztą tego również nie kwestionuje, o czym świadczy wskazywanie, że w akcie notarialnym znajduje się zastrzeżenie aby w lokalu niemieszkalnym mogła być prowadzona działalność gospodarcza usługowa. W tej sytuacji, skoro sporna nieruchomość może służyć celom usługowo-handlowym, a skarżący jest przedsiębiorcą, to należy przyjąć, że istnieje potencjalna możliwość ich wykorzystania przez podatnika do działalności gospodarczej, która w istocie polega również na wynajmie nieruchomości. Z uwagi zatem na charakter lokalu i cechy wskazujące na potencjalną możliwość wykorzystania tej nieruchomości do celów handlowo - usługowych, już sam fakt jej posiadania przez podatnika o statusie przedsiębiorcy implikuje konieczność zapłaty podatku w stawce przewidzianej dla gruntów, budynków i budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Stosownie zatem do przytoczonych powyżej uwag za prawidłowy należy uznać wniosek Kolegium, że lokal i grunt podlegały opodatkowaniu według stawki przewidzianej dla przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności.
W ocenie Sądu, mając w szczególności na uwadze wiążące wpisy zawarte w ewidencji gruntów i budynków oraz pozostałe, wyżej wskazane ustalenia (co do bycia przedsiębiorcą, co do zakresu działalności, co do miejsca zamieszkania), nie było na gruncie niniejszej sprawy obowiązku gromadzenia materiału dowodowego pod kątem faktycznego wykorzystywania nieruchomości przez skarżącego i sposobu tego wykorzystywania, gdyż okoliczności te nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Jak na wstępie Sąd wskazał, materiał dowodowy zgromadzony w sprawie był wystarczający dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie. W związku z tym, za niezasadne należało uznać podnoszone w skardze okoliczności, w tym wskazujące jedynie na sporadyczne (sezonowe) wynajmowanie lokalu przez skarżącego, które jego zdaniem nie mieści się w ramach zarejestrowanej działalności gospodarczej. Na zakończenie należy także dodać, iż kwestia odmiennego potraktowania innych lokali w tym samym budynku nie może mieć żadnego wpływu na skarżone rozstrzygnięcie. Nadto, Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie podziela stanowiska wyrażonego w wyrokach WSA w Szczecinie z dnia 14 września 2016 r., sygn. akt I SA/Sz 619/16 i z dnia 7 września 2017 r., sygn. akt I SA/Sz 521/17, w których przyjęto, odmienną od prezentowanej w niniejszej sprawie wykładnię art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. i nakazano prowadzenie organom podatkowym postępowanie wyjaśniające co do wykorzystywania lokali należących do skarżącego do prowadzenia działalności gospodarczej.
W świetle powyższych rozważań Sąd stwierdził, że wszystkie zarzuty
i argumentacja skargi są chybione. W sprawie nie doszło ani do naruszenia przepisów prawa materialnego, ani też procesowego. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia Konstytucji RP. Przedstawione przez organ motywy należało uznać za prawidłowe, uwarunkowane okolicznościami stanu faktycznego i zgodne z obowiązującym prawem.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło