I GSK 327/18
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-05-24
Skład orzekający: Dariusz Dudra, Lidia Ciechomska - Florek, Stanisław Śliwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę ostatecznej decyzji przyznającej płatność rolnośrodowiskową, złożony na podstawie art. 155 K.p.a., może zostać uwzględniony, jeśli brak jest przesłanki interesu społecznego, mimo istnienia interesu strony i jej zgody na zmianę decyzji?Ratio decidendi
Wniosek o zmianę ostatecznej decyzji przyznającej płatność rolnośrodowiskową, złożony na podstawie art. 155 K.p.a., nie może zostać uwzględniony, jeśli brak jest przesłanki interesu społecznego, nawet jeśli istnieją przesłanki interesu strony i jej zgody na zmianę decyzji. W interesie społecznym leży bowiem zapewnienie wypłaty środków unijnych wyłącznie w należnej, a nie nadmiernej wysokości. Postępowanie na podstawie art. 155 K.p.a. nie służy ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku K. N. o zmianę decyzji przyznającej płatność rolnośrodowiskową za 2014 rok, w celu uzyskania płatności w pełnej wysokości. Organ pierwszej instancji przyznał płatność w pomniejszonej wysokości, uwzględniając szkody w uprawie jabłoni. Wniosek o zmianę decyzji został odrzucony, ponieważ organ uznał, że postępowanie na podstawie art. 155 K.p.a. nie służy ponownemu merytorycznemu rozpatrzeniu sprawy. WSA oddalił skargę, a NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że brak jest przesłanki interesu społecznego do zmiany decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dariusz Dudra Sędzia NSA Lidia Ciechomska - Florek Sędzia del. NSA Stanisław Śliwa (spr.) po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej K. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 17 maja 2017 r., sygn. akt I SA/Sz 256/17 w sprawie ze skargi K. N. na decyzję Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Szczecinie z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości oddala skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) w Szczecinie, wyrokiem z dnia 17 maja 2017 r. sygn. akt I SA/Rz 256/17, oddalił skargę K. N. na decyzję Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej także: Dyrektor Z.O.R. ARiMR) z dnia [...] grudnia 2016r. znak: [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji dotyczącej przyznania płatności rolnośrodowiskowej na 2014 rok.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Mirosławcu (dalej również: Kierownik B.P. ARiMR) przyznał K. N. płatność rolnośrodowiskową w łącznej wysokości 61 452,30 zł. Organ uznał dowody stanowiące podstawę do stwierdzenia wystąpienia siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności zmniejszając płatność rolnośrodowiskową w zakresie zgłoszonych do nadzwyczajnych okoliczności działek ewidencyjnych. W rozstrzygnięciu tym organ nie uwzględnił działek A i B odnośnie do których strona zgłosiła i udokumentowała wystąpienie nadzwyczajnych okoliczności, a mianowicie szkody w uprawie jabłoni powstałej w wyniku ujemnych skutków przezimowania drzewek i działalności zwierząt.
W dniu [...] września 2016 r. do Kierownika B.P. ARiMR wpłynął wniosek K. N. o zmianę powyższej decyzji i przyznanie płatności rolnośrodowiskowej w pełnej wysokości z powołaniem się na wyrok WSA w Szczecinie sygn. I SA/Sz 603/15, w którym podważono prawidłowość ustaleń zawartych w protokole kontroli przeprowadzonej w jego gospodarstwie w listopadzie 2013 r. Odmawiając (decyzją z dnia [...] września 2016 r.) uwzględnienia żądania strony organ stwierdził, że wydając decyzję z dnia [...] kwietnia 2015 r. opierał się na materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie na dzień podejmowania tego rozstrzygnięcia, w tym na dokumentacji świadczącej o wystąpieniu w gospodarstwie siły wyższej. Dlatego, zdaniem organu, nie jest możliwe przyznanie płatności w pełnej wysokości. Nie można w trybie art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", rozszerzać zakresu sprawy administracyjnej i postępowanie to nie zmierza do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy zakończonej ostatecznym rozstrzygnięciem.
Na skutek odwołania K. N. od decyzji z dnia [...] września 2016 r. Dyrektor Z.O.R. ARiMR utrzymał ją w mocy decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. Organ nie podzielił stanowiska wniosku o zasadności uchylenia decyzji z dnia [...] kwietnia 2015 r. i przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej za 2014 r. w pełnej wysokości ze względu na dowody dokumentujące ówcześnie stwierdzone przez wnioskodawcę nadzwyczajne okoliczności na działkach A i B, w wyniku których część uprawy jabłoni objęta zobowiązaniem do realizacji wariantu 2.9 nie kwalifikowała się do płatności. W ocenie Dyrektora, dowody te,
w wyniku których organ I instancji obowiązany był do obniżenia płatności przyznanej
w decyzji z [...] kwietnia 2015 r., pozostają bez związku z dowodami z kontroli gospodarstwa z roku 2013. Stanowi to przeszkodę nie do przezwyciężenia, w związku z którą pozytywne rozpatrzenie wniosku o zmianę decyzji poprzez przyznanie płatności rolnośrodowiskowej do powierzchni wszystkich działek rolnych (w tym niekwalifikowanych przez skutki nadzwyczajnych okoliczności) jest niemożliwe. Organ odwoławczy podkreślił, że wydanie przez organ I instancji decyzji zmieniającej decyzję z [...] kwietnia 2015 r. i przyznanie płatności do wszystkich wnioskowanych działek, w tym niespełniających wymogu minimalnej obsady drzew o której mowa w załączniku nr 3 część II. ust. 1 pkt 2b) rozporządzenia
z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r., Nr 33, poz. 262 ze zm., dalej: "rozporządzenie z 2009 r."), oznaczałoby wydanie decyzji niezgodnej z § 50 ust. 3 pkt 1) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. z 2013 r., poz. 361 ze zm.; dalej: "rozporządzenie z 2013 r.").
Oddalając, wyrokiem z dnia 17 maja 2017 r., skargę K. N. na decyzję Dyrektora Z.O.R. ARiMR z 29 grudnia 2016 r. WSA w Szczecinie wskazał, że istota sporu sprowadza się do ustalenia, czy w sprawie spełnione zostały przesłanki zastosowania art. 155 K.p.a., uprawniające organ do zmiany decyzji ostatecznej zgodnie z wnioskiem skarżącego, tj. poprzez przyznanie mu płatności rolnośrodowiskowej za 2014 r. w pełnej wysokości. Sąd podkreślił, że postępowanie prowadzone w oparciu o ten przepis ma charakter postępowania, w toku którego badaniu podlegają jedynie przesłanki w tym przepisie uregulowane, a zasadniczo nie meritum sprawy. Sąd stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie występują następujące przesłanki, określone w art. 155 K.p.a. : istnienie decyzji ostatecznej, interes strony i zgoda strony na uchylenie lub zmianę decyzji. Natomiast, w ocenie Sądu, nie sposób dopatrzeć się przesłanki interesu społecznego. Przeciwnie, to w interesie społecznym, a więc ogółu, leży zapewnienie wypłaty beneficjentom pomocy unijnej środków krajowych i unijnych wyłącznie w należnej, a nie nadmiernej wysokości. Jak wynika z akt postępowania, skarżący sam - w toku postępowania o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej za 2014 r. - powoływał się na brak kwalifikowalności do płatności prowadzonej przez siebie uprawy w części o powierzchni 8,33 ha i przedstawił na ww. okoliczność stosowne dowody m.in. oświadczenie własne czy protokół z szacowania szkód w uprawie i zdjęcia niekwalifikowanych drzewek. Tym samym, Sąd przyznał rację twierdzeniom organu, że po pierwsze bezzasadne było zawarte we wniosku skarżącego twierdzenie jakoby wyłączną podstawę pomniejszenia płatności za 2014 r. stanowił wadliwy protokół z kontroli gospodarstwa z 2013 r., po drugie, że z uwagi na ww. okoliczności wniosek o zmianę ww. decyzji ostatecznej poprzez przyznanie powyższej płatności w pełnej wysokości nie spełniał przesłanki z art. 155 K.p.a. Sąd podkreślił także, że we wskazanych przez skarżącego prawomocnych wyrokach o sygn. akt I SA/Sz 602/15, I SA/Sz 603/15 i I SA/Sz 604/15 zapadłych w sprawie przyznania płatności za 2013 r. nie przesądzono w sposób definitywny o nieprawidłowości ustaleń zawartych w przedmiotowym protokole. Zdaniem Sądu, zasadnie także organy wskazały, że uwzględnieniu wniosku skarżącego i dokonaniu zmiany ww. decyzji ostatecznej poprzez przyznanie płatności rolnośrodowiskowej za 2014 r. w pełnej wysokości sprzeciwia się przepis § 50 ust. 3 pkt 1) rozporządzenia z 2013 r. W oparciu o okoliczności ustalone na podstawie dowodów na wystąpienie nadzwyczajnych okoliczności, w wyniku których obsada drzew na działkach A
i B, utrzymywana przed ich wystąpieniem w liczbie 125 szt., uległa pomniejszeniu o 25%, o czym zawiadomił sam skarżący, organ I instancji obowiązany był uwzględnić ten fakt
w decyzji z [...] kwietnia 2015 r., by zadośćuczynić przepisowi § 50 ust. 3 pkt 1) rozporządzenia z 2013 r.
K. N. zakwestionował powyższy wyrok w całości składając skargę kasacyjną, w której wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Skarga kasacyjna zarzuca naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
1) art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (w dacie orzekania Sądu obowiązuje tekst ogłoszony w Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", bowiem wyrok jest niedostatecznie uzasadniony, co uniemożliwia ocenę jego prawidłowości, w szczególności w zakresie błędnego przyjęcia, że sam powołał się na brak kwalifikowalności działki do płatności, podczas gdy dotyczyło to działki B, a jego zarzuty w niniejszej sprawie odnoszą się do działki C,
2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.:
a) w zw. z art. 7, art. 8, art. 9, art. 11 K.p.a. poprzez nieprawidłowe uwzględnienie jako podstawy orzeczenia zakończonych i prawomocnych spraw I SA/Sz 602/15, I SA/Sz 603/15, I SA/Sz 604/15 prowadzonych przed WSA w Szczecinie i uznania, że nie zachodzi konieczność ewentualnego przeprowadzenia dalszego postępowania wyjaśniającego - jak to wynika z uzasadnienia orzeczeń w tych sprawach,
b) w zw. z art. 138 § 1 pkt 1) K.p.a. w zw. z art. 155 K.p.a. poprzez uznanie, że zasadnym było utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji i odmowę zmiany decyzji podczas gdy istniały ku temu podstawy w szczególności poprzez uznanie, że nie istnieje w sprawie słuszny interes strony oraz istnieją przepisy szczególne uniemożliwiające zmianę decyzji oraz w zw. z art. art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie przez organ podstaw do zmniejszenia w pierwotnej decyzji obszaru działki C do wielkości 14,44 ha,
c) w z art. 135 P.p.s.a. poprzez uznanie, że w niniejszym postępowaniu nie podlegają już badaniu kwestie związane ze sposobem przeprowadzenia postępowania o przyznanie płatności podczas, gdy powyższy przepis pozwala na rozpoznawanie sprawy w głąb i ingerencję w decyzję, której pośrednio dotyczy postępowanie podczas, gdy w ramach pierwotnej decyzji doszło do naruszenia:
- art. 7, art. 77 ust. § 1, art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie sprawy i w przypadku istnienia wątpliwości nieprzeprowadzenie dowodów, które pozwoliłyby na wyjaśnienie sprawy poprzez opinię biegłego jak i zaniechanie przesłuchania właściciela szkółki drzewek, co potwierdziłoby fakt konieczności dokonywania nasadzeń w terminach późniejszych z uwagi na wydłużoną wegetację roślin, opinii biegłego potwierdzającą prowadzenie plantacji zgodnie z zasadami dobrej kultury rolnej oraz zeznań strony i pełnomocnika,
- art. 7, art. 8, art. 9, art. 11 K.p.a. poprzez uwzględnienie jako podstawy decyzji jedynie wyników kontroli z pominięciem powyższych dowodów jak również naruszenie zasady prawdy obiektywnej (art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich
z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich) poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i pominięcie przy ustalaniu okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy dowodów,
- zasady proporcjonalności mającej rangę prawa pierwotnego (art.6 ust 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej wersja skonsolidowana (Dz. Urz. U.E. C 326 z 26 października 2012 r.) poprzez wydanie decyzji z pominięciem powyższej zasady i uznanie, że ewentualne chwilowe nieprawidłowości występujące na gruntach kwalifikowanych do dopłat - działka C - powodują automatycznie konieczność pozbawienia go płatności.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 P.p.s.a.), a więc w tych granicach, jakie strona wnosząca ten środek odwoławczy sama nakreśli w ramach podstaw, o których mowa w art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a., biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, której przesłanki określono w art. 183 § 2 P.p.s.a., a która nie zachodzi w tej sprawie.
Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy ad meritum w jej całokształcie, lecz uzasadnione jest odniesienie się jedynie do zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Przez przytoczenie podstawy kasacyjnej należy rozumieć podanie konkretnego przepisu (konkretnej jednostki redakcyjnej określonego aktu prawnego), który zdaniem strony został naruszony przez sąd pierwszej instancji. Z kolei uzasadnienie skargi kasacyjnej winno zawierać rozwinięcie zarzutów kasacyjnych przez wyjaśnienie, na czym naruszenie prawa polegało i przedstawienie argumentacji na poparcie odmiennej wykładni, niż zastosowana w zaskarżonym orzeczeniu lub uzasadnienie zarzutu niewłaściwego zastosowania przepisu oraz jaki mogło mieć to wpływ na wynik sprawy. Na autorze skargi kasacyjnej ciąży zatem obowiązek konkretnego wskazania, które przepisy prawa materialnego zostały przez sąd naruszone zaskarżonym orzeczeniem, na czym polegała ich błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie oraz jaka powinna być wykładnia prawidłowa i właściwe zastosowanie przepisu (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.). Przy naruszeniu prawa procesowego należy wskazać przepisy tego prawa naruszone przez sąd i wpływ naruszenia na wynik sprawy tj. na treść orzeczenia (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do uzupełniania, czy korygowania wadliwie postawionych zarzutów kasacyjnych. Nie może też samodzielnie ustalać podstaw, kierunków jak i zakresu zaskarżenia.
W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna oparta została wyłącznie na podstawie określonej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a.
Pierwszy z zarzutów dotyczy naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. z uwagi na niedostateczne uzasadnienie wyroku, co uniemożliwia ocenę jego prawidłowości.
Zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. jest nieuzasadniony. Przepis art. 141 § 4 P.p.s.a. określa wymogi stawiane uzasadnieniu wyroku. Powinno ono zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Wskazany przepis określa więc wymogi formalne uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego. W judykaturze prezentowany jest pogląd, że norma ta może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska, co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (vide: uchwała NSA z dnia 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09). Ponadto, przyjmuje się, że aczkolwiek uzasadnienie sporządzane jest po wydaniu orzeczenia, sporządzenie go
z uchybieniem zasad określonych w art. 141 § 4 P.p.s.a. może stanowić mające wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania (por. wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2007 r., sygn. akt I OSK 1868/06, LEX nr 417759). Taka sytuacja występuje przede wszystkim wtedy, gdy uzasadnienie orzeczenia sporządzone jest w sposób uniemożliwiający jego kontrolę instancyjną, w szczególności skutkiem braku wymaganych przez ustawodawcę elementów konstrukcyjnych (por. wyroki NSA: z dnia 27 lutego 2008 r., sygn. akt II FSK 1771/06, z dnia 20 stycznia 2009 r., sygn. akt I GSK 1185/07, z dnia 17 lipca 2009 r.). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego żaden z tych przypadków nie zachodzi w niniejszym postępowaniu. Uzasadnienie zawiera przedstawienie stanu sprawy, zarzuty podniesione w skardze, stanowiska stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a w szczególności dokonaną przez Sąd ocenę materiału dowodowego i wykładnię przepisu art. 155 K.p.a. Zwrócić należy uwagę na trafne stanowisko Sądu, że istotą oceny zgodności z prawem zaskarżonych decyzji jest ustalenie, czy w sprawie spełnione zostały przesłanki zastosowania art. 155 K.p.a. uprawniające organ do zmiany decyzji ostatecznej zgodnie z wnioskiem skarżącego, tj. poprzez przyznanie mu płatności rolnośrodowiskowej za 2014 r. w pełnej wysokości. Prawidłowe jest stanowisko Sądu, że postępowanie prowadzone w oparciu o ten przepis ma charakter postępowania, w toku którego badaniu podlegają jedynie przesłanki w tym przepisie uregulowane, a zasadniczo nie meritum sprawy. Sąd stwierdził, że w sprawie występują częściowo przesłanki wskazane w powołanym przepisie (istnienie decyzji ostatecznej, interes strony i zgoda strony na uchylenie lub zmianę decyzji), jednak brak jest przesłanki interesu społecznego, który przemawiałby za uchyleniem (zmianą) decyzji. Sąd zaaprobował bowiem stanowisko, że w interesie społecznym leży zapewnienie wypłaty beneficjentom pomocy unijnej środków krajowych
i unijnych wyłącznie w należnej, a nie nadmiernej wysokości. Sąd trafnie podkreślił, że bezzasadne było zawarte we wniosku skarżącego twierdzenie jakoby wyłączną podstawę pomniejszenia płatności za 2014 r. stanowił wadliwy protokół z kontroli gospodarstwa
z 2013 r., bowiem we wskazanych przez skarżącego prawomocnych wyrokach o sygn. akt I SA/Sz 602/15, I SA/Sz 603/15 i I SA/Sz 604/15 zapadłych w sprawie przyznania płatności za 2013 r. nie przesądzono w sposób definitywny o nieprawidłowości ustaleń zawartych w przedmiotowym protokole. Wskazane wyżej okoliczności uzasadniają stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, że przedmiotowe uzasadnienie orzeczenia sporządzone jest w sposób umożliwiający jego kontrolę instancyjną, co czyni podniesiony zarzut nietrafnym.
Pozostałe zarzuty z zakresu prawa procesowego dotyczą naruszenia przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 77 § 1, art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 155 w zw. z art. art. 107 § 3 K.p.a. oraz w z art. 135 P.p.s.a. Przepisy te - zdaniem Kasatora - generalnie rzecz ujmując zostały naruszone poprzez nienależyte wyjaśnienie sprawy i nieprzeprowadzenie dowodów, które potwierdziłaby wadliwość zmniejszenia powierzchni działki oznaczonej we wniosku literą "C" z uwagi na konieczność dokonywania nasadzeń w terminach późniejszych spowodowaną wydłużoną wegetacją roślin.
W tym miejscu należy przypomnieć skarżącemu kasacyjnie, że przedmiotowe postępowanie toczy się w trybie przepisu art. 155 K.p.a. Istotą postępowania w trybie art. 155 jest sprawdzenie, czy w ustalonym stanie faktycznym i prawnym istnieją szczególne przesłanki, które przemawiałyby za uchyleniem lub zmianą decyzji ostatecznej. Prawna możliwość zastosowania trybu przewidzianego w art. 155 uwarunkowana jest zatem prowadzeniem postępowania w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego oraz z udziałem tych samych stron. Postępowanie prowadzone na podstawie art. 155 nie może zmierzać do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy zakończonej ostatecznym rozstrzygnięciem (patrz : wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007 r., I OSK 586/06). Celem postępowania prowadzonego w trybie art. 155 jest ustalenie zaistnienia przesłanek wymienionych
w tym przepisie. Nie zmierza ono do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy już ostatecznie zakończonej. W żadnym razie nie można w tym trybie rozszerzać zakresu sprawy administracyjnej. Zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 może być dokonana tylko w granicach stanu faktycznego sprawy "pierwotnej", w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony do tej pory.
Przepis art. 155 K.p.a. determinuje zakres postępowania dowodowego, które
w przypadku prowadzenia w jego trybie postępowania musi być przeprowadzone. Z jego wykładni gramatycznej wynika, że organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić decyzję ostateczną, jeżeli spełnione są łącznie następujące przesłanki : 1) strona wyraziła zgodę na zmianę lub uchylenie decyzji; 2) przepisy szczególne nie sprzeciwiają się zmianie lub uchyleniu takiej decyzji; 3) za uchyleniem lub zmianą decyzji przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. W przypadku gdy organ administracji publicznej ustali łączne istnienie tych przesłanek, może uchylić lub zmienić dotychczasową decyzję ostateczną.
Na aprobatę zasługują ustalenia Sądu I instancji, że w sprawie zachodzą przesłanki w postaci istnienia decyzji ostatecznej, zachodzi interes strony i jest jej zgoda na uchylenie lub zmianę decyzji, natomiast nie sposób dopatrzeć się interesu społecznego w uchyleniu lub zmianie decyzji. Zgodzić należy się z Sądem I instancji, że w interesie społecznym,
a więc w interesie ogółu, leży zapewnienie wypłaty beneficjentom pomocy unijnej środków krajowych i unijnych wyłącznie w należnej, a nie nadmiernej wysokości. Ustalenie to wyklucza możliwość uwzględnienia wniosku strony.
Przy stwierdzeniu przez Sąd prawidłowości stanowiska organów administracji publicznej braku jednej z przesłanek warunkujących uwzględnienie wniosku złożonego na podstawie przepisu art. 155 K.p.a. zbędnym było przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie oczekiwanym przez skarżącego. Zebrany przez organy i zaaprobowany przez Sąd materiał dowodowy i jego ocena były wystarczające do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Z tej przyczyny zarzuty skargi kasacyjnej, dotyczące naruszenia przepisów prawa procesowego nie zasługują na uwzględnienie.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty skargi za nie-zasadne i oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło