II GZ 395/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 19 czerwca 2018 r., sygn. akt VI SO/Wa 4/18 w zakresie wymierzenia grzywny w trybie art. 55 ust. 1 p.p.s.a. w sprawie z wniosku M. K. w przedmiocie wymierzenie P. Z. I. i T. B. grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 19 czerwca 2018 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., w sprawie z wniosku M. K. o wymierzenie P. Z. I. i T. B. grzywny, wymierzył wymienionemu organowi grzywnę w wysokości 100 złotych. W motywach uzasadnienia Sąd I podał, że podstawą wniosku skarżącego było niezastosowanie się przez PZIiTB do obowiązków wynikających z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) i nieprzekazanie do Sądu skargi strony w przedmiocie zarzucanej bezczynności PZIiTB. W wyniku wezwania strony do sprecyzowania wywiedzionej skargi, czy była to skarga na bezczynność organu w rozpoznawaniu wniosku o nadanie uprawnień zawodowych (wydania legitymacji), czy też tylko pismo informacyjne, storna sprecyzowała, że 7 czerwca 2017 r., złożyła do Sądu dwie skargi, w tym na brak udzielenia stronie informacji przez Główną Komisję Rewizyjną PZIiTB, czy organ, w którego kompetencji jest kontrola prawidłowości pracy ZG PZIiTB wykazał w swoim sprawozdaniu okresowym lub z kadencji upomnienia WSA sygn. KO/Wa 136/16. Strona wskazała, że wystąpiła z wnioskiem o udzielenie tej informacji 18 listopada 2016 r. W związku z powyższymi wyjaśnieniami Strony, pismem z 13 lipca 2017 r., w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VI z 12 lipca 2017 r., Sąd przesłał do PZIiTB pismo strony z 7 czerwca 2017 r. w przedmiocie bezczynności organu w rozpoznaniu wniosku, informując PZIiTB, że zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem sprawy, a tym samym skargi oraz inne pisma procesowe strony złożone bezpośrednio do sądu przesyłane są organowi. Na pismo Sądu, PZIiTB nie odpowiedział, natomiast strona w piśmie z 16 grudnia 2017 r. przypomniała o skardze na bezczynność PZIiTB. Wobec tego Sąd pismem z 21 grudnia 2017 r., poinformował stronę o nieprzesłaniu przez organ do Sądu odpowiedzi na skargę z 7 czerwca 2017 r., w przedmiocie bezczynności organu w rozpoznaniu wniosku oraz o treści art. 55 § 1 p.p.s.a. Strona w odpowiedzi, pismem z 12 stycznia 2018 r., wystąpiła o wymierzenie PZIiTB, grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. PZIiTB odniósł się do powyższego wniosku strony stwierdzając, że wniosek jest całkowicie niezasadny w szczególności z uwagi na fakt, że PZIiTB jest błędnie traktowany przez Sąd jako organ administracji. PZIiTB powołał się na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., sygn. akt VI SA/Wa 1007/16, z 29 września 2016 r. Sąd I instancji, uwzględniając wniosek i przywołując regulacje z art. 54 § 1 i 2, 55 § 1 oraz 154 § 6 p.p.s.a., określając wysokość grzywny wziął pod uwagę, że nieprzekazanie do Sądu przez PZIiTB skargi, przesłanej PZIiTB przez Sąd przy piśmie z 13 lipca 2017 r., wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, nie wynikało z celowego działania PZIiTB lecz z niezrozumienia pisma Sądu z 13 lipca 2017 r. oraz samej skargi z 7 czerwca 2017 r. Potwierdzało to wyjaśnienia PZIiTB zawarte w odpowiedzi na wezwanie Sądu do zajęcia stanowiska w sprawie wniosku o wymierzenie grzywny. Sąd podkreślił, że dopiero po przekazaniu do Sądu przedmiotowej skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, Sąd będzie mógł ocenić, czy skarga spełnia wymogi formalne, czy w sprawie został wyczerpany tryb administracyjny i czy zasadne jest nadanie dalszego biegu skardze. Z tych względów Sąd I instancji uznał, że grzywna w kwocie 100 zł będzie adekwatna do stopnia naruszenia przez PZIiTB obowiązku przekazania skargi, a jednocześnie spełni cele, dla których została ustanowiona. M. K. zażaleniem zaskarżył postanowienie Sądu I instancji niezgadzając się z wysokością wymierzonej P. Z. I. i T. B. grzywny, która w ocenie skarżącego nie odniosła skutku w sprawie, albowiem skarżący nie otrzymał odpowiedzi na swój wniosek, a organ PZIiTB mógł to działanie wykonać równolegle w trakcie niniejszego postępowania unikając grzywny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 55 § 1 p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, a więc nieprzekazania sądowi kompletnych i uporządkowanych akt sprawy wraz ze skargą i odpowiedzią na skargę, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Na kanwie tego przepisu, w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowało się stanowisko, że grzywna o której mowa w powołanym art. 55 § 1 p.p.s.a., ma charakter mieszany, tj. dyscyplinująco – restrykcyjny, a wyłączną materialnoprawną przesłanką wymierzenia grzywny jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Przyjmuje się również, że to jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie skarg sądowi pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny. Może mieć jedynie wpływ na wysokość grzywny (por. postanowienia NSA z dnia: 23 września 2014 r., sygn. akt I OZ 759/14; 22 lipca 2014 r., sygn. akt I OZ 489/14). Podkreślenia wymaga, że Sąd administracyjny - rozważając zasadność grzywny i miarkując jej wysokość - może brać pod uwagę takie okoliczności, jak m.in. charakter, pozycję i sytuację organu administracji; przykład jaki postępowanie tego organu daje innym; wagę uchybienia w świetle standardów państwa prawnego; potrzebę kształtowania autorytetu wymiaru sprawiedliwości w optyce organów; a wreszcie i to, czy wnioskujący o wymierzenie grzywny będzie mógł mieć obiektywne poczucie, że wymierzona grzywna i związana z nią dolegliwość dla organu jest proporcjonalna do negatywnych konsekwencji, jakie wnioskującemu o wymierzenie grzywny przyniosło niedopełnienie przez organ dyspozycji art. 54 § 2 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 17 stycznia 2014 r., sygn. akt I OZ 1259/13). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy w aspekcie analizy pism procesowych skarżącego oraz P. Z. I. i T. B., za zasadne uznać należy wymierzenie przez Sąd I instancji grzywny wymienionemu Związkowi, albowiem co do istoty podmiot ten uchybił obowiązkowi wynikającemu z art. 54 § 2 p.p.s.a., zaistniała zatem podstawa do żądania przez stronę wymierzenia grzywny co też Sąd I instancji uczynił. Kwestia ta nie jest zresztą przez skarżącego podważana. Przedmiotem zażalenia, mając na uwadze jego motywy jest w istocie wysokość nałożonej objętym zażaleniem postanowieniem grzywny, którą Sąd I instancji ustalił na kwotę 100 złotych. Motywacją Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w tym aspekcie było uznanie, iż nieprzekazanie przez P. Z. I. i T. B. skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę, nie wynikało z celowego działania Związku. Jako przyczynę uchybienia wymogom z art. 54 § 2 p.p.s.a. Sąd I instancji uznał niezrozumienie pisma Sądu z dnia 13 lipca 2017 r. oraz samej skargi wywiedzionej przez M. K.. Przypomnienia wymaga, że wskazane pismo Sądu z dnia 13 lipca 2017 r. dotyczyło skargi, jej przesłania organowi wraz z pouczeniem o treści art. 54 § 1 p.p.s.a., strony z dnia 7 czerwca 2017 r., na bezczynność PZIiTB odnośnie braku udzielenia stronie na jej wniosek informacji w jakim dokumencie/sprawozdaniu zostało wykazane upomnienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. w sprawie o sygnaturze KO/Wa 136. Mając powyższe na uwadze oraz dokonując analizy wymienionych przez Sąd I instancji pism procesowych, w tym pisma WSA w W. z dnia 13 lipca 2017 r. i stanowiska Związku zawartego w odpowiedzi na wezwanie do ustosunkowanie się przez Związek do wniosku M. K. podzielić należy stanowisko Sądu I instancji, że uchybienie obowiązkowi wynikającemu z art. 54 § 1 p.p.s.a. przez PZIiTB nie wynikało z działania celowego czy zamierzonego. Wobec tego wymierzona grzywna, jej wysokość, jest w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, adekwatne do przyczyny jaka legła u podstaw uchybienia. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.