I FSK 2268/18
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-01-29
Skład orzekający: Adam Bącal, Roman Wiatrowski, Maja Chodacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy ma prawo przedłużyć termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług, jeśli istnieją wątpliwości co do zasadności tego zwrotu, nawet jeśli skarżący twierdzi, że wątpliwości te zostały wyjaśnione?Ratio decidendi
Organ podatkowy ma prawo przedłużyć termin zwrotu VAT, jeśli istnieją uzasadnione wątpliwości co do zasadności zwrotu, które wymagają dodatkowej weryfikacji. Nie jest konieczne udowodnienie, że zwrot jest bezzasadny, lecz jedynie uprawdopodobnienie potrzeby dalszej weryfikacji. W niniejszej sprawie wątpliwości organu dotyczące transakcji z kontrahentami, tytułu prawnego do naczep oraz zeznań świadków były uzasadnione i nie zostały w pełni wyjaśnione przez stronę skarżącą, co uzasadniało przedłużenie terminu zwrotu.Stan faktyczny
Spółka P. z o.o. zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki VAT za październik 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę spółki. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że nie istniały przesłanki do przedłużenia terminu zwrotu, a wątpliwości organu zostały wyjaśnione. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. Zasądzono od P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie kwotę 360 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Adam Bącal, Sędzia NSA Roman Wiatrowski (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Maja Chodacka, po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 18 lipca 2018 r., sygn. akt I SA/Sz 357/18 w sprawie ze skargi P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie z dnia 12 marca 2018 r., nr [...]; [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za październik 2016 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie kwotę 360 (słownie trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. NSA/wyr. 1 - wyrok
1. Wyrokiem z 18 lipca 2018 r., sygn. akt I SA/Sz 357/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę P. sp. z o.o. z siedzibą w C. (dalej spółka, skarżąca) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie z 12 marca 2018 r. w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego na należnym w podatku od towarów i usług za październik 2016 r. (ww. wyrok oraz inne orzeczenia sądów administracyjnych przywołane w niniejszym uzasadnieniu opublikowane zostały w bazie internetowej NSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
2. W skardze kasacyjnej spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia, ewentualnie uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez WSA w Szczecinie. Ponadto wniosła o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych oraz zrzekła się rozprawy.
2.1. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej p.p.s.a.) naruszenie:
I. przepisów prawa materialnego, tj.:
1. art. 87 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm., dalej ustawa o VAT) w związku z art. 121 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm., dalej o.p.) poprzez błędną wykładnię i oddalenie skargi, pomimo że postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu zostało wydane mimo braku istnienia jakichkolwiek przesłanek uzasadniających zastosowanie takiego przedłużenia, a tylko w przypadku istnienia dowodów materialnych na istnienie wątpliwości dotyczących zasadności zwrotu oragan powinien korzystać z tego uprawnienia;
II. przepisów postępowania, tj.:
1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a. w związku z art. 120 i art. 121 § 1 w związku z art. 217 § 2, art. 210 § 4 i w związku z art. 219 o.p. poprzez oddalenie skargi, mimo, że uzasadnienie faktyczne i prawne postanowienia nie wskazuje na istnienie jakichkolwiek istotnych wątpliwości mogących stanowić podstawę do jego wydania i zarazem do dalszej weryfikacji zasadności przedmiotowego zwrotu, co jednocześnie oznacza, że zostało ono wydanie na zasadzie dowolności.
2.2. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, jednocześnie zrzekając się rozprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
3. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że skarżący kasacyjnie zrzekł się rozprawy, a pozostałe strony - w tym przypadku organ - w terminie czternastu dni od doręczenia odpisu skargi kasacyjnej, nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.
W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny zgodnie z treścią art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a. rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednakże z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jako, że w niniejszej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek nieważności postępowania, wymienionych enumeratywnie w art. 183 § 2 p.p.s.a., zakres kontroli tego Sądu wyznaczyły zarzuty podniesione przez stronę.
3.1. W skardze kasacyjnej sformułowano zarówno zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego jak i prawa procesowego. Przedmiot sporu sprowadza się natomiast do zweryfikowania, czy prawidłowe pozostaje stanowisko organów podatkowych oraz Sądu pierwszej instancji, że w rozpatrywanej sprawie istniały podstawy do przedłużenia terminu zwrotu na rachunek bankowy nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za październik 2016 r. w kwocie 49.952 zł (zadeklarowanej) do dnia 30 czerwca 2018 r.
3.2. W szczególności w sprawie nie mógł zostać uwzględniony zarzut naruszenia art. 87 ust. 2 ustawy o VAT w związku z art. 121 § 1 o.p. poprzez błędną wykładnię i oddalenie skargi, pomimo że postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu zostało wydane mimo braku istnienia jakichkolwiek przesłanek uzasadniających zastosowanie takiego przedłużenia, a tylko w przypadku istnienia dowodów materialnych na istnienie wątpliwości dotyczących zasadności zwrotu organ powinien korzystać z tego uprawnienia.
Nie można zgodzić się z autorem skargi kasacyjnej, że w rozpatrywanej sprawie doszło do błędnej interpretacji wskazanych przepisów, ponieważ stanowisko interpretacyjne wyrażone w zaskarżonym wyroku jest zbieżne z tym, co przedstawia strona w złożonej skardze kasacyjnej.
W zaskarżonym wyroku Sąd pierwszej instancji stwierdził, że z treści art. 87 ust. 2 zd. 2 ustawy o VAT nie wynika, że do wydania postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu podatku od towarów i usług konieczne jest udowodnienie, że zwrot podatku od towarów i usług jest bezzasadny. W ocenie WSA przesłanką do przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku w podatku od towarów i usług jest potrzeba dodatkowego zweryfikowania zasadności zwrotu.
Takiego stanowiska Sądu pierwszej instancji autor skargi kasacyjnej zasadniczo nie kwestionuje.
W tym miejscu należy wskazać, że organ podatkowy w postępowaniu w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu VAT, decyduje wyłącznie o konieczności dalszego weryfikowania w celu dokonania zwrotu, a nie o samej zasadności zwrotu. Nie chodzi zatem o wykazanie, że zwrot jest niezasadny ani o wykazanie, że istnieją dowody przemawiające za niezasadnością dokonania zwrotu. Potwierdza to także dotychczasowe orzecznictwo. W wyroku z dnia 11 kwietnia 2014 r., sygn. I FSK 610/13 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nie zasługuje na aprobatę taka wykładnia art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, która ogranicza stosowanie instytucji przedłużenia terminu zwrotu do takiego stopnia, że w istocie prowadzi do niemożności spełnienia celu jej ustanowienia, tj. umożliwienia organowi tymczasowego wstrzymania się ze zwrotem podatku do momentu zakończenia weryfikacji zasadności tego zwrotu w przypadku zaistnienia dostatecznych wątpliwości w tym zakresie. Czynności organu na tym etapie nie zmierzają do wykazania, że zwrot jest niezasadny ani do wykazania, że istnieją dowody przemawiające za niezasadnością zwrotu. Chodzi natomiast o uprawdopodobnienie, że istnieją okoliczności przemawiające za potrzebą dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku i z tego powodu dochodzi do wstrzymania, na czas weryfikacji, zwrotu podatku, na co wskazuje wprost brzmienie art. 87 ust. 2 zd. 2 ustawy VAT - jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć, w drodze postanowienia, termin do czasu zakończenia tej weryfikacji (por. też wyrok NSA z dnia 20 września 2017 r., sygn. akt I FSK 2318/15 dostępne na www.orzeczeniansa.gov.pl).
Tożsame stanowisko NSA zajął w sprawach dotyczących tej samej strony skarżącej w wyrokach: w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za wrzesień 2016 r. (wyrok NSA z dnia 11.09.2018 r., I FSK 1057/18), w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za październik 2016 r. (wyrok NSA z dnia 11.09.2018 r., I FSK 1059/18), w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za styczeń 2017 r. (wyrok NSA z dnia 11.09.2018 r., I FSK 1060/18), w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za kwiecień 2017 r. (wyrok NSA z dnia 11.09.2018 r., I FSK 1170/18), w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za maj 2017 r. (wyrok NSA z dnia 11.09.2018 r., I FSK 1157/18). W orzeczeniach tych zajęto stanowisko, że wstrzymanie się ze zwrotem jest dopuszczalne w przypadku "zaistnienia dostatecznych wątpliwości w tym zakresie".
3.3. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika natomiast, że istota sporu nie sprowadza się do wykładni art. 87 ust. 2 (zdanie drugie) ustawy o VAT, lecz do oceny jego zastosowania w ramach ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Świadczą o tym argumenty skargi kasacyjnej, gdzie podnosi się min., że:
- organ podatkowy jest w posiadaniu wszystkich dokumentów niezbędnych do weryfikacji prawidłowości rozliczenia spółki,
- nie mają znaczenia ewentualne braki informacji w zakresie np. daty załadunku towarów, miejsca załadunku towarów, czy też nazwy przewoźnika w listach przewozowych CMR,
- braki te były wielokrotnie wyjaśniane w toku kontroli podatkowych i kontroli celno-skarbowych,
- poprzez przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka, R. T. wyjaśnione zostały także wątpliwości organu w zakresie przywoływanych w skarżonym postanowieniu zeznań jego pracownika, pana A. G.,
- w toku innego przesłuchania przeprowadzonego w toku ww. kontroli celno- skarbowej zostały wyjaśnione również inne wątpliwości organu przedstawione w zaskarżonym postanowieniu - w zakresie braku zgody leasingodawcy w umowie na podnajem naczep przez spółkę J.,
- w zakresie transakcji z firmą D. T. oraz spółką F. należy zauważyć, iż - jak wskazano w uzasadnieniu postanowienia - firmy te przesłały do organu sprostowania wcześniejszych błędnych informacji i wyjaśniły, że we wskazanych okresach zawierały transakcje ze spółką P.,
- w dniu 22.08.2018 r. spółce P. doręczono wyniki kontroli celno-skarbowych:
za okresy od listopada 2016 r. do lutego 2017 r.,
za marzec i kwiecień 2017 r.,
za maj 2017 r.,
za sierpień i wrzesień 2017 r.
W rozliczeniach spółki za styczeń, luty, marzec, kwiecień i maj 2017 r. nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości, natomiast w rozliczeniach za listopad i grudzień 2016 r. oraz za sierpień i wrzesień 2017 r. stwierdzono jedynie błędy rachunkowe, ujęcie faktury w nieprawidłowym okresie rozliczeniowym, czy też brak dokonania korekty podatku, o której mowa w art. 89b ustawy o podatku od towarów i usług.
3.4. Z takimi argumentami skargi kasacyjnej wiążą się również sformułowane w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 120 i art. 121 § 1 w związku z art. 217 § 2, art. 210 § 4 i w związku z art. 219 o.p. poprzez oddalenie skargi, mimo, że uzasadnienie faktyczne i prawne postanowienia nie wskazuje na istnienie jakichkolwiek istotnych wątpliwości mogących stanowić podstawę do jego wydania i zarazem do dalszej weryfikacji zasadności przedmiotowego zwrotu, co jednocześnie oznacza, że zostało ono wydanie na zasadzie dowolności.
3.5. Powyższych zarzutów naruszenia przepisów prawa procesowego nie można podzielić. Wydane w rozpatrywanej sprawie postanowienie w sprawie stwierdzenia terminu zwrotu wskazuje, które okoliczności dokonania transakcji budzą uzasadnione wątpliwości i dlaczego konieczne było dokonanie dalszych czynności weryfikacyjnych.
Organy podatkowe wyjaśniły, dla potwierdzenia prawidłowości deklarowanej przez P. sp. z o.o. kwoty zwrotu podatku VAT za październik 2016 r. niezbędne było uzyskanie od innych organów podatkowych odpowiedzi na wnioski o przeprowadzenie kontroli podatkowych, czynności sprawdzających u kontrahentów spółki oraz uzyskanie odpowiedzi na wnioski skierowane do kontrahentów w trybie art. 82 o.p. W ocenie organów podatkowych dowody pozwolą na dokonanie analizy całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w konsekwencji na ocenę przez ten organ rzetelności przedmiotowych transakcji oraz zasadności deklarowanego zwrotu podatku od towarów i usług.
3.6. W postanowieniu organu odwoławczego wskazano przesłanki, które uzasadniały wątpliwości, co do zasadności zwrotu, a które były podstawą do przedłużenia terminu zwrotu. Nie można się zgodzić, że zaistniałe w sprawie wątpliwości dotyczące zwrotu zostały wyjaśnione. Świadczą o tym poniżej wskazane, a zawarte w postanowieniu organu odwoławczego, okoliczności.
Skarżąca ujęła w rejestrze zakupu prowadzonego dla potrzeb rozliczenia podatku od towarów i usług oraz rozliczyła w deklaracji VAT-7 za kontrolowany okres fakturę VAT z dnia 17.10.2017 r., wystawioną przez firmę P. L. sp. z o.o.
Z odpowiedzi uzyskanej od firmy P. L. sp. z o.o. wynikało, że P. L. sp. z o.o. w okresie objętym kontrolą nie zawierała transakcji z P. sp. z o.o.
Skarżąca ujęła w rejestrze sprzedaży oraz rozliczyła w deklaracji VAT-7 faktury VAT wystawione przez spółkę na rzecz firm F. sp. z o.o. oraz D. T. K. D.
Z odpowiedzi przesłanej pismem z dnia 8.06.2017 r. przez K. D., wynika, że w okresie od 1.08.2016 r. do 30.09.2016 r. firma D. T. nie zawarła żadnych umów ze skarżącą, ani też nigdy nie doszło do spotkania właściciela firmy z właścicielem firmy P., ponadto w dniu 28.06.2017 r. udzieliła informacji, że ww. okresie nie wystawiła żadnych faktur obciążających firmę skarżącej, ani też nie otrzymała od niej żadnych obciążeń. Natomiast pismem z dnia 18.07.2017 r. (data wpływu do organu I instancji 25.07.2017 r.) poinformowano organ, że w związku z ponowną weryfikacją 2016 r. przesyła zestawienie transakcji, do których doszło pomiędzy firmą D. T., a firmą P. w tym okresie.
Pismem z dnia 7.06.2017 r. F. sp. z o.o., poinformowała, że w okresie od 1.08.2016 r. do 30.09.2016 r. nie zarejestrowała żadnych transakcji z firmą P. sp. z o.o. Następnie pismem z dnia 24.07.2017 r. spółka poinformowała organ I instancji, że dokonała błędnej odpowiedzi dotyczącej transakcji pomiędzy firmą F. sp. z o.o., a P. sp. z o.o. w okresie od 1.08.2016 r. do 30.09.2016 r. i wskazała, że w ww. okresie zarejestrowała dwie transakcje z ww. dostawcą.
Powyższe rozbieżności jak trafnie wskazał organ odwoławczy uzasadniały wystąpienie do Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. pismem z dnia 10.08. 2017 r. oraz do Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. pismem z dnia 10.08.2017 r., z wnioskiem o przesłuchanie w charakterze świadka pana K. D. i pana T. T., celem potwierdzenia prawidłowości i rzetelności wykonania usług na rzecz P. sp. z o.o.
Przesłuchany w dniu 20.09.2017 r. K. D. udzielił ogólnikowych odpowiedzi, w tym w kwestii taboru, nie posiadając wiedzy w kwestii numerów rejestracyjnych samochodów, jak również numerów rejestracyjnych naczep, którymi miały być świadczone usługi na rzecz P. Świadek nie posiadał również wiedzy, którzy kierowcy z jego firmy świadczyli transport, kto brał udział przy załadunku i rozładunku ani w jaki sposób załadowany był towar. Zapytany o rodzaj przewożonego towaru z dokumentów odczytał, że było to aluminium. K. D. nie potrafił wyjaśnić, dlaczego do faktur o nr: [...] z dnia 31.08.2016 r. oraz [...] z dnia 24.08.2016 r. zostały załączone te same zlecenia. Na pytanie o wypełnianie i podpisywanie dokumentów przewozowych odpowiedział, że nie podpisywał tych dokumentów. K. D. zeznał też, że nie zna osób reprezentujących P. sp. z o.o., kojarzy tylko, że firma ta była z G.
Organ podatkowy nie był w stanie przesłuchać T. T., a z informacji otrzymanych od Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. wynika, że T. T. od lipca 2017 r. nie jest prokurentem F. sp. z o.o., nie współpracuje ze spółką oraz nie są znane spółce jego aktualne dane adresowe.
Natomiast w dniu 27.07.2017 r. organ podatkowy przesłuchał świadka, A. G., pracownika firmy transportowej F. T. "[..]" T. R., która miała świadczyć usługi przewozowe na rzecz P. sp. z o.o. A. G. zeznał, że nie zna P. sp. z o.o. oraz E. P., nie wie gdzie spółka ta się znajduje i nic nie wie na temat zleceń usług przeładunku, załadunku i rozładunku przez tę spółkę. Ponadto stwierdził, że kontaktował się tylko z "panem J." i zna firmę J. z C., dla której świadczył transport i od której "brał towary". Zlecenia zawsze dostawał od spółki J., na naczepie był napis J. i zawsze kontaktował się z panem J. P. sp. z o.o. dokonała odliczenia od podatku należnego kwoty podatku naliczonego VAT z tytułu najmu naczep ciężarowych, wykorzystywanych w transporcie, udokumentowanego fakturami zakupu VAT wystawionymi przez J. T. L. sp. z o.o.
Organ odwoławczy wskazał również, że z załączonych do faktur zakupu i sprzedaży dokumentów CMR wynika, że naczepy, którymi dysponowała P. sp. z o.o., wykorzystywane były do świadczenia usług przewozu ciągnikami siodłowymi będącymi w posiadaniu kontrahentów:
G. – T. S.C. E. G. P. M.,
K. D. F. H. U.,
C. A.- S. B. P.,
M. sp. z o.o.,
T. K. M. R. T.,
P. N. M.
Nie bez znaczenia jest również wskazana przez organ odwoławczy okoliczność, że w równolegle prowadzonej przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w S. kontroli podatkowej wobec P. sp. z o.o., w zakresie sprawdzenia zasadności zwrotu podatku od towarów i usług za lipiec 2016 r., przed dokonaniem zwrotu, spółka okazała kserokopie dowodów rejestracyjnych naczep ciężarowych z których wynika, że ich właścicielem jest I.-L. sp. z o.o., S.. W związku z tym organ I instancji zwrócił się z wnioskiem do I.-L. sp. z o.o. o udzielenie informacji, jaki podmiot gospodarczy użytkował naczepy ciężarowe oraz czy została wyrażona zgoda na dalszy wynajem tych naczep.
W dniu 21.09.2017 r. I.-L. . sp. z o.o. udzieliła odpowiedzi z której wskazała, że tytuł prawny do przedmiotowych naczep posiadała J. T. L. sp. z o.o., wyłącznie do dnia 14.08.2015 r., a leasingodawca nie wyrażał zgody na podnajem tych naczep. Zgodnie z postanowieniami § 3 załącznika do umowy leasingu, "korzystający zobowiązany jest (...) do niewykorzystywania przedmiotu leasingu do zarobkowego najmu". Ponadto, jak zauważył organ J.T. L. sp. z o.o. nie zgłaszała leasingodawcy faktu podnajmu naczep podmiotom trzecim (np. sp. komandytowej J. T. L. sp. z o.o.). Po wypowiedzeniu umowy, zgodnie z art. 8.16 Ogólnych Warunków Umowy, leasingobiorca nie mógł korzystać z przedmiotu umowy. Jednakże z dokumentów zgromadzonych w trakcie kontroli podatkowej wynika, że po tej dacie spółka z o.o. J. T. L. korzystała z naczep bez tytułu prawnego. Tym samym J. T. L. sp. z o.o. sp. komandytowa wynajmując na rzecz P. sp. z o.o. powyższe naczepy i dokumentując to fakturą VAT nr [...] z dnia 31.10.2016 r. w kwocie netto 14.000,00 zł oraz podatek VAT w kwocie 3.220.00 zł, również nie miała tytułu prawnego do dysponowania tymi naczepami. Po zakończeniu terminu umowy leasingu, tj. 14.08.2015 r. I.-L. sp. z o.o. rozpoczęła wobec J. T. L. sp. z o.o. czynności windykacyjne, celem odzyskania bezprawnie posiadanych naczep przez J. T. L. sp. z o.o.
I.-L. sp. z o.o. przesłała w dniu 4.01.2018 r. uzupełnienie odpowiedzi udzielonej na pismo z dnia 6.09.2017 r. wskazując, że zgodnie z art. 8 pkt 6 Ogólnych Warunków Umowy Leasingowej: "Korzystający nie mógł bez pisemnej zgody Finansującego oddawać przedmiotu leasingu osobie trzeciej lub zastawiać go, ani ustanawiać na nim jakichkolwiek praw lub obciążeń w ramach żadnego stosunku faktycznego lub prawnego, który dawałby osobie trzeciej jakiekolwiek prawa, w tym choćby krótkotrwałe posiadanie lub możliwość używania całości lub części przedmiotu leasingu"(...). I. L. Sp. z o.o. poinformowała również, że w powyższym zakresie nie posiada próśb ani zgód.
Jak wynika z listów przewozowych CMR, w kontrolowanym okresie przedmiotowe naczepy również wykorzystywane były przez P. sp. z o.o. do transportu towarów.
Trafnie zatem organ odwoławczy wskazał, że powoływanie się na zeznania J. G., iż ogólne warunki umowy leasingu w niektórych przypadkach zezwalały na podnajmowanie naczep innym firmom, a w niektórych były zastrzeżenia co do podnajmu naczep, są niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym, albowiem po wypowiedzeniu umowy tj. w dniu 14.08.2015 r., zgodnie z art. 8 pkt 6 Ogólnych Warunków Umowy, leasingobiorca – J. sp. z o.o., jak również najemca nie posiadał tytułu prawnego do dysponowania tymi naczepami, a tym samym nie mógł korzystać z przedmiotu umowy leasingu.
Należy zwrócić również uwagę, że mimo kierowanych przez organ I instancji wezwań skarżąca nie przedłożyła żądanych dokumentów ani nie złożyła pisemnych wyjaśnień odnośnie tego czy transakcje zawarte z J. T. L. sp. z o.o. sp. k., tj. wynajem naczep oraz wózków widłowych, poprzedzone były zawarciem umowy lub zlecenia, jak również o wskazanie numerów rejestracyjnych wynajmowanych na rzecz P. sp. z o.o. naczep wymienionych w treści faktury VAT nr [...] z dnia 31.10.2016 r. wystawionej przez J. T. L. sp. z o.o. sp. k., wskazania związku, który zakup dokumentuje ww. faktura VAT z czynnościami opodatkowanymi oraz wskazania faktur VAT dokumentujących sprzedaż usług transportu towarów, przy świadczeniu których P. sp. z o.o. korzystała z usług firmy J. T. L. sp. z o.o. sp. k. w zakresie wynajmu wózków widłowych wraz z operatorem.
Istotne jest również to, co podkreślił organ odwoławczy, że do dnia sporządzenia postanowienia z dnia 13.12.2017 r. pomimo kierowanych do skarżącej kilkukrotnie wezwań nie udzieliła wyjaśnień oraz nie przedłożyła wymaganej dokumentacji.
3.8. Powyższe pozwala uznać, że organ odwoławczy, w zaskarżonym postanowieniu wyjaśnił dlaczego fakt posiadania przez spółkę faktur VAT, przelewów bankowych, listów przewozowych CMR zawierających braki dotyczące wskazania m.in. daty załadunku towarów, miejsca załadunku towarów, nazwy przewoźnika - nie stanowi jednoznacznego potwierdzenia rzetelności przedmiotowych transakcji.
3.9.Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
3.10. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego obejmujących sporządzenie i wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjna pełnomocnika organu orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804, ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło