V SA/Wa 740/18
WyrokWSA w Warszawie2018-06-06
Skład orzekający: Beata Blankiewicz – Wóltańska, Izabella Janson, Arkadiusz Tomczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) prawidłowo oceniła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Programu Operacyjnego Polska Wschodnia 2014-2020, w szczególności w zakresie kryteriów dostępu i rankingujących, po uwzględnieniu wyroku sądu administracyjnego nakazującego ponowne rozpatrzenie protestu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że działania PARP, w tym ponowna ocena protestu z uwzględnieniem opinii zewnętrznego eksperta i szczegółowe uzasadnienie negatywnej oceny projektu, były zgodne z prawem. Mimo częściowego uwzględnienia protestu w zakresie jednego kryterium, projekt nadal nie spełniał pozostałych kluczowych kryteriów dostępu i rankingujących, co uzasadniało negatywną ocenę. Sąd podkreślił, że ocena projektu musi opierać się wyłącznie na treści wniosku i załączników, a jego rolą nie jest dokonywanie oceny merytorycznej, lecz kontrola legalności postępowania organu.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Programu Operacyjnego Polska Wschodnia. Wniosek został oceniony negatywnie z powodu niespełnienia kilku kryteriów dostępu i rankingujących. Po wniesieniu protestu, PARP uwzględniła go częściowo, uznając jedno kryterium za spełnione, jednak pozostałe kryteria nadal nie zostały spełnione, co skutkowało utrzymaniem negatywnej oceny. Po wyroku WSA i NSA nakazujących ponowne rozpatrzenie sprawy, PARP ponownie rozpatrzyła protest, szczegółowo analizując zarzuty i korzystając z opinii zewnętrznego eksperta. Ostatecznie PARP podtrzymała negatywną ocenę projektu, co Skarżący zakwestionował w niniejszej skardze do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz – Wóltańska (spr.), Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Protokolant - specjalista Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w S. na rozstrzygnięcie Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu; oddala skargę.
Przedmiotem skargi z dnia [...] 2018 r., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez F. Spółkę z o.o. z siedzibą w S-K. (dalej: Skarżący, Lider Konsorcjum, Spółka, Wnioskodawca, Strona), jest informacja Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (zwany dalej PARP, Instytucja Pośrednicząca, IP, organ) zawarta w piśmie z dnia [...]2018 r. znak [...] wydana w przedmiocie protestu złożonego w ramach działania 1.3. Ponadregionalne powiązania kooperacyjne, poddziałanie 1.3.2. Tworzenie sieciowych produktów przez MSP w ramach Programu Operacyjnego Polska Wschodnia 2014-2020.
Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym:
W dniu [...] 2016 r. Lider Konsorcjum F. Spółka z o.o. przystąpiła do konkursu organizowanego przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości w ramach Programu Operacyjnego Polska Wschodnia 2014-2020, Oś priorytetowa I: Przedsiębiorcza Polska Wschodnia, Działanie 1.3. Ponadregionalne powiązania kooperacyjne, poddziałanie 1.3.2. Tworzenie sieciowych produktów przez MSP składając projekt zatytułowany "Potencjał Polski Wschodniej - produkt polegający na zapewnieniu możliwości dotarcia do miejsc kompleksowej obsługi turystów zlokalizowanych w miejscach o szczególnych walorach krajobrazowych, kulturowych, kulinarnych Polski Wschodniej łączący dziedzictwo i tradycję z nowoczesnością rozwiązań do ich prezentacji wykorzystujące dostępne rozwiązania tworzące innowacyjny produkt".
Pismem z [...] 2017 r. PARP poinformowała Spółkę o negatywnej ocenie projektu z powodu niespełnienia następujących kryteriów merytorycznych:
1. Kryterium dostępu nr 1 "Poprawność wskaźników projektu"
2. Kryterium dostępu nr 6 "Minimalny udział finansowy członków konsorcjum we wkładzie własnym projektu w ramach kosztów kwalifikowalnych"
3. Kryterium dostępu nr 8 "Wnioskodawca zapewnia finansowanie projektu"
4. Kryterium dostępu nr 9 "Prognoza finansowa wskazuje na opłacalność projektu
5. Kryterium dostępu nr 10 "Wydatki w ramach projektu są kwalifikowalne, racjonalne i uzasadnione"
6. Kryterium rankingujące nr 2 "Potencjał rynkowy produktu będący efektem projektu"
7. Kryterium rankingujące nr 6 "Projekt ma zapewnioną wykonalność pod kątem stabilizacji współpracy między członkami konsorcjum".
Minimalna liczba punktów umożliwiająca wybranie projektu do dofinansowania wynosiła 28 pkt a projekt Konsorcjum otrzymał 32 pkt, jednakże, z uwagi na niespełnienie powyższych kryteriów, w ocenie PARP nie mógł zostać skierowany do dofinansowania.
Skarżący wniósł protest kwestionując ocenę projektu w odniesieniu do wskazanych wyżej kryteriów merytorycznych. W odpowiedzi na protest pismem z dnia [...] 2017 r. PARP uwzględniła protest w zakresie kryterium nr 1 "Poprawność wskaźników projektu" uznając kryterium za spełnione. W odniesieniu do pozostałych kryteriów PARP, po przeanalizowaniu zarzutów podniesionych w proteście podtrzymała wcześniejsza ocenę. PARP wzięła pod uwagę opinię niezależnego eksperta, powołanego do składu Komisji Oceny Projektu, który stwierdził brak podstaw do zmiany oceny zakwestionowanych kryteriów.
Pismem z dnia [...] 2017 r. Lider Konsorcjum wniósł skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia PARP
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznając, że skarga zasługiwała na uwzględnienie, wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2017r. sygn. akt V SA/Wa 1263/7, stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, a nadto przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez PARP.
WSA w uzasadnieniu stwierdził, iż ocena została podjęta z naruszeniem prawa, bowiem potwierdził się zarzut naruszenia treści art. 37 ust. 1 w zw. z art. 57 ustawy o zasadach polityki spójności, ze względu na brak rzetelnej oceny wniosku poprzez naruszenie zasad przejrzystości, przy rozstrzyganiu protestu Skarżącej. Sąd podkreślił, że treść przepisu art. 37 ust.1 ustawy o zasadach polityki spójności, przewiduje równy dostęp wnioskodawców do wszelkich informacji dotyczących warunków i sposobu oceny projektów, przy czym ocena ta musi być przeprowadzona przy pomocy określonych, opracowanych zgodnie z prawem kryteriów ich oceny. W przypadku trybu konkursowego, w rozumieniu art. 38 ust. 1 pkt 1 ustawy o zasadach polityki spójności, konkurs jest oceniany zgodnie z art. 39 tej ustawy, który przeprowadza właściwa instytucja, w trybie art. 40 ustawy oraz na podstawie regulaminu konkursu, o jakim jest mowa w art. 41 ustawy. WSA wskazał, co wynikało z treści odpowiedzi PARP na skargę, jak również wypowiedzi pełnomocnika PARP na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2017 r., że przy rozpatrywaniu protestu uwzględniono opinię niezależnego eksperta, powołanego do składu Komisji Oceny Projektu, który stwierdził brak podstaw do zmiany oceny zakwestionowanych kryteriów. Natomiast w treści Regulaminu konkursu brak jest jakiegokolwiek zapisu odnoszącego się do powoływania niezależnego eksperta i dokonywania przez niego ponownej oceny projektu na etapie rozpatrzenia protestu. W ocenie Sądu na etapie badania sprawy, po wniesionym proteście, Skarżąca spółka powinna uzyskać precyzyjne wskazanie co do wyników tego etapu, jak też ocenę ze szczegółową, jasną, rzetelną i przejrzystą analizą. Informacja musi zawierać powody, które zdecydowały o nieuwzględnieniu protestu wraz z ich uzasadnieniem. Tylko wówczas sąd administracyjny może odnosić się do zarzutów skargi, poznać stanowisko instytucji oceniającej projekt i ocenić, czy tak przeprowadzona ocena jest zgodna z prawem. Sąd I instancji wskazał również, iż ponowne rozpoznanie sprawy powinno polegać na ponownym rozstrzygnięciu protestu, przy prawidłowym poinformowaniu Skarżącego o udziale niezależnego eksperta, jak i wyniku jego oceny, ponieważ pozwoli to na dokonanie oceny wniosku i protestu w sposób wynikający z przepisów prawa.
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła PARP, zarzucając zaskarżonemu wyrokowi m.in. na podstawie art.174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania to jest naruszenie art. 37 ust.1 ustawy o zasadach polityki spójności, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na wadliwym uznaniu, że w okolicznościach niniejszej sprawy zaistniały przesłanki przyjęcia, że organ rozpatrując protest dopuścił się naruszenia zasad określonych w tym przepisie.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 grudnia 2017 r. sygn. akt II GSK 3669/17 stwierdził, że żaden z zarzutów kasacyjnych nie był skuteczny i oddalił skargę kasacyjną.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji zasadnie uznał, iż PARP nie sprostało wymaganiom nałożonym mocą art. 37 ust. 1 ustawy o zasadach polityki spójności. NSA wskazał, że na etapie rozpoznania protestu beneficjent powinien uzyskać precyzyjne wskazanie, co do wyników tego etapu, wraz ze szczegółową, jednoznaczną analizą oceny eksperta, przeprowadzoną z uwzględnieniem zarzutów i uwag podniesionych zarówno przez beneficjenta, jak i eksperta. W ocenie NSA nie ulega wątpliwości, iż przy rozpatrywaniu protestu uwzględniono opinię niezależnego eksperta. W treści regulaminu konkursu brak jest natomiast uregulowań, które odnoszą się do powoływania eksperta i wykorzystania jego opinii na etapie rozpatrzenia protestu. Nadto, z uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia protestu, nie wynika nie tylko to, że przy rozstrzygnięciu uwzględniono opinię powołanego eksperta, ale także nie wskazano argumentacji zawartej w opinii, w szczególności tej, które zaważyła na ocenie i przesądziły o rozstrzygnięciu. Tym samym niewątpliwie brak jest więc przejrzystości kryteriów zastosowanej oceny, a jak zasadnie wskazał Sąd I instancji, na etapie badania protestu beneficjent winien uzyskać precyzyjne wskazania co do wyników tego etapu, a dokonana ocena winna być szczegółowa, jasna i rzetelna.
NSA stwierdził, że ponownie rozpoznanie sprawy winno polegać na ponownym rozstrzygnięciu protestu, przy prawidłowym poinformowaniu Skarżącego o udziale niezależnego eksperta, jak i wyniku jego oceny, co pozwoli na dokonanie oceny wniosku i protestu w sposób wynikający z wskazanych przepisów prawa. Nadto NSA wskazał, że nie ulega wątpliwości, iż Sąd I instancji sformułował wytyczne, co do dalszego sposobu procedowania.
NSA stwierdził również, że niezasadny okazał się zarzut naruszenia art.145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., w związku z art.141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 57 ustawy o zasadach polityki spójności, oraz w związku z art.41 ust.1 ustawy o zasadach polityki spójności, w związku z § 8 pkt i § 10 pkt 1 regulaminu konkursu, poprzez niewłaściwe przyjęcie, że przy rozpatrywaniu protestu dopuszczalne jest korzystanie z Panelu Ekspertów, w sytuacji, gdy ten tryb postępowania został przewidziany wyłącznie dla merytorycznej oceny projektu, poprzedzającej postępowanie wywołane wniesionym protestem.
NSA wskazał, iż - jak wynikało z uzasadnienia wyroku Sądu I instancji - sąd ten wskazał iż "...brak informacji co do trybu przeprowadzania ponownej oceny wniosku na etapie protestu skutkował również tym, iż Skarżąca wskazała w treści skargi na błędne zastosowanie art. 57 w zw. z art. 37 ust. 1 ustawy o zasadach polityki spójności, przez nieskorzystanie przez IP z pomocy Panelu Ekspertów.". Tak więc Sąd I instancji nie rozważał kwestii zasadności korzystania z Panelu Ekspertów, a uwaga poczyniona w uzasadnieniu odnosiła się do skutków braku udzielenia Stronie skarżącej informacji, co do trybu przeprowadzania ponownej oceny wniosku na etapie protestu. Z tego też względu założenie przyjęte przez PARP, wyartykułowane w uzasadnieniu skargi kasacyjnej jest nieprawidłowe, co uczyniło ten zarzut bezprzedmiotowym.
W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny uznał za niezasadne zarzuty skargi kasacyjnej, poprzez wydanie wyroku uwzględniającego skargę i stwierdzającego, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazującego jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez PARP.
W związku z wyrokiem NSA z dnia 13 grudnia 2017 r. sygn. akt II GSK 3669/17 PARP dokonała ponownego rozstrzygnięcia protestu w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie nr [...] w trybie przepisów ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020.
Organ w piśmie z dnia [...] 2018 r. - znak [...] - poinformował Skarżącego, że protest został częściowo uwzględniony. Jednocześnie wskazano, mając na uwadze uzasadnienie wyroku NSA, że przy weryfikacji trzech kryteriów korzystano z pomocy eksperta zewnętrznego, nieuczestniczącego na wcześniejszych etapach w ocenie projektu Wnioskodawcy, a treść opinii eksperta przytoczona została w uzasadnieniu rozstrzygnięcia.
W uzasadnieniu pisma PARP, odnośnie Kryterium dostępu nr 1, wskazała - biorąc pod uwagę, że Wnioskodawca nie miał wpływu na wygenerowanie w systemie wartości wskaźników: ,,Liczba przedsiębiorstw objętych wsparciem w celu wprowadzenia produktów nowych dla rynku", "Liczba przedsiębiorstw otrzymujących wsparcie" oraz "Liczba przedsiębiorstw otrzymujących dotacje", co zostało uwzględnione podczas pierwotnej oceny i nie miało wpływu na negatywną ocenę kryterium, jak również nie był zobligowany do wykazania wskaźnika "Liczba wprowadzonych innowacji procesowych", a zakwestionowanie jego wysokości w ramach oceny merytorycznej mogłoby podlegać korekcie wniosku o dofinansowanie - IP uznała przedmiotowe kryterium w ramach rozstrzygnięcia protestu za spełnione.
Odnośnie Kryterium dostępu nr 6 - Minimalny udział finansowy członków konsorcjum we wkładzie własnym projektu w ramach kosztów kwalifikowanych - PARP wskazała, że zgodnie z załącznikiem nr 1 do Regulaminu konkursu (Kryteria wyboru projektów) weryfikacji, w ramach kryterium dostępu nr 6, podlega minimalny udział finansowy członków konsorcjum we wkładzie własnym projektu w ramach kosztów kwalifikowalnych. Kryterium oceniane jest w systemie zero-jedynkowym, a weryfikacji podlega, czy co najmniej 20% kosztów ponoszonych jest przez Lidera konsorcjum oraz czy minimum 50% (liczbowo) pozostałych członków konsorcjum ponosi co najmniej 0,5% kosztów kwalifikowalnych w projekcie.
Kryterium to jest w bezpośredniej relacji z §5 ust. 7 Regulaminu konkursu:
"Wymagane jest, aby minimalny udział finansowy we wkładzie własnym w ramach kosztów kwalifikowanych projektu wynosił:
20% - w przypadku Lidera konsorcjum;
0,5% dla każdego z minimum 50% (liczbowo) pozostałych członków konsorcjum".
Przedmiotowy zapis odnosi się zarówno do wartości procentowych określonych jako brzegowe, jak również wskazuje, czego one dotyczą. Wbrew twierdzeniu Wnioskodawcy nie jest to tylko odniesienie do wkładu własnego, jako wartości minimalnej środków, które Wnioskodawca i członkowie konsorcjum muszą wnieść do projektu, ale dotyczy faktycznego wkładu w ramach kosztów kwalifikowalnych projektu, który powinien zostać poniesiony w wyniku realizacji Projektu przez każdy z podmiotów z osobna.
Zgodnie z definicją zawartą w Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w Programie Operacyjnym Polska Wschodnia 2014-2020 wydatkiem kwalifikowalnym jest wydatek lub koszt poniesiony w związku z realizacją projektu w ramach POPW.
Dodatkowo w §4 ust. 8. Regulaminu konkursu zapisano, że "dofinansowanie przeznaczone jest na pokrycie wydatków kwalifikowalnych ponoszonych przez Lidera konsorcjum oraz pozostałych członków konsorcjum".
Z powyższego wynika, że w ramach przedmiotowego kryterium wymagane jest zaangażowanie poszczególnych członków konsorcjum nie tylko w wymiarze czysto finansowym, ale i rzeczowym, przejawiającym się dokonaniem wydatków na własną rzecz.
PARP wskazał, że zapisy wniosku o dofinansowanie nie są spójne z zapisami umowy konsorcjum.
We wniosku wskazano, że Lider projektu dokonuje zakupu środków trwałych, nieruchomości oraz usług i robót budowlanych jako F. sp. z. o.o. Żaden z członków konsorcjum nie został wskazany jako podmiot dokonujący wydatków na swoją rzecz. Nadto wskazano, że dokumentacja aplikacyjna nie wyjaśnia, w jaki sposób członkowie konsorcjum partycypują w wydatkach, które "na rachunek konsorcjum" ma dokonywać Lider "w swoim imieniu".
PARP wskazał też na odmienny od wymaganego charakter udziału członków konsorcjum w wydatkach w projekcie, co jest powodem negatywnej oceny kryterium. Członkowie konsorcjum, zgodnie ze złożonymi wyjaśnieniami są zatem stroną finansującą przedsięwzięcie Lidera, a nie realizującą je wspólnie. Za takim wnioskiem przemawia również niedookreślona forma własności wytworzonej w ramach projektu infrastruktury.
Weryfikując poprawność oceny wniosku uznano, iż ocena została przeprowadzona prawidłowo, a wniosek nie spełnia kryterium dostępu nr 6.
Odnośnie Kryterium dostępu nr 8 - Wnioskodawca zapewnia finansowanie projektu - PARP wskazała, że po przeanalizowaniu dokumentów załączonych do wniosku oraz udzielonych w ramach protestu wyjaśnień zdecydowano o konieczności zasięgnięcia opinii eksperta zewnętrznego, niezwiązanego z dotychczasową oceną wniosku o dofinansowanie.
Zgodnie z informacją z wniosku (punkt XI i XII) całkowite nakłady inwestycyjne wyniosą 73.340 tys. PLN, w tym wydatki kwalifikowane 60.000 tys. PLN a podatek VAT 13.340 tys. PLN. Wg deklaracji z wniosku, dotacja stanowić będzie 42.000 tys. PLN, Wnioskodawcy wniosą 18.000 tys. PLN na pokrycie kosztów kwalifikowanych oraz 13.340 tys. PLN na pokrycie sfinansowania VAT wniesione w postaci pożyczki. Wg dokumentacji finansowej i załączonych prognoz inwestycja zostanie zrealizowana i zaliczona do ksiąg lidera, spółki F.. Zgodnie z umową konsorcjum wypłacona dotacja przypada liderowi. Wg umowy konsorcjum. F. deklaruje również wniesienie 3.600 tys. PLN w postaci wkładu finansowego. Pozostali członkowie konsorcjum deklarują wniesienie odpowiednio: Ś. O. sp. z o.o. - 8 mln PLN; K. Sp. z o.o., D. Sp. z o.o., E. Sp. z o.o. oraz K. H. - po 1,5 mln PLN; A. G., G. Ś., I. P., B. B. oraz Stowarzyszenie S. M. - po 100 tys. PLN.
W ocenie eksperta, którego PARP zacytowała w swoim rozstrzygnięciu, F. sp. z o.o. -podmiot na dzień złożenia wniosku nie wykazał środków w kwocie 3,6 mln PLN. Działalność gospodarczą prowadzi od 2015 r. (zrealizowana sprzedaż), a za I poł. 2016 roku wykazał przychody na poziomie 25 tys. PLN. Podmiot nie posiada zdolności wygenerowania środków w kwocie 3,6 mln PLN z bieżącej działalności. W projekcjach finansowych załączonych do wniosku, F. wykazała planowane dopłaty do kapitału w kwocie 8,085 mln PLN w 2017 oraz 9,9 mln PLN w 2018 roku (przepływy środków z działalności finansowej).
Brak informacji o planowanym zwiększeniu udziałów lub dopłatach do kapitału. Nie załączono również uchwały wspólników potwierdzającej powyższe działania. Do dokumentacji Wniosku załączono promesę pożyczki na kwotę 60 mln PLN wystawioną przez spółkę I. sp. z o.o. z przeznaczeniem na finansowanie projektu oraz sprawozdania finansowe spółki I.. Analiza sprawozdań I. sp. z o.o. wskazuje na brak zdolności tego podmiotu do udzielenia finansowania w kwocie 60 mln. PLN. W 2015 roku nastąpił blisko 4-krotny spadek przychodów do poziomu 1,3 mln PLN, a spółka dysponowała 2,2 mln PLN środków pieniężnych w kasie na koniec 2015 roku. Zgodnie z informacją przedstawioną podczas Panelu Ekspertów oraz dołączonymi dokumentami, I. planuje sfinansować pożyczkę przy pomocy kredytu udzielonego przez konsorcjum banków na kwotę 60 mln PLN. Przedstawiono promesę kredytową wystawioną przez Bank Spółdzielczy w O. M. wystawioną [...].2017 roku a więc po złożeniu wniosku o dofinansowanie. Zgodnie z regulaminem, dokumenty potwierdzające finansowanie powinny być aktualne na dzień złożenia wniosku. Analiza promesy wskazuje na jej wariantowy charakter i stanowienie faktycznie wstępnej intencji udzielenia kredytu, a nie jego przyrzeczenia. W treści promesy brak informacji o przeprowadzeniu pozytywnej oceny zdolności kredytowej.
Dodatkowo wprowadzono zastrzeżenia dotyczące konieczności pozyskania partnerów do konsorcjum bankowego (de facto oznacza to brak gwarancji powołania konsorcjum na dzień wystawienia promesy) oraz konieczności uzyskania pozytywnej weryfikacji zdolności kredytowej przez partnerów konsorcjum bankowego. Tym samym promesa ta nie może zostać uznana za dokument potwierdzający zdolność do sfinansowania projektu poprzez udzielenie pożyczki przez I. sp. z o.o.
Nadto w ocenie eksperta, F. nie przedstawiła dokumentów potwierdzających zapewnienie środków na finansowanie należnego podatku VAT w wysokości 18 mln PLN. Ze względu na znikome przychody Lidera konsorcjum, nie można przyjąć że środki na VAT zostaną wygenerowane z bieżącej działalności spółki.
Ekspert ocenił też możliwości finansowania projektu przez pozostałe podmioty:
Ś. O. sp. z o. o. — Podmiot sukcesywnie w minionych łatach zwiększał poziom przychodów. Wykazuje bardzo niskie historyczne poziomy płynności, dopiero w 2015 wskaźniki płynności przyjmują wartości uznawane za bezpieczne. Wskaźniki rotacji należności i zobowiązań są bardzo długie, jednak uzasadnione rodzajem prowadzonej działalności (grupa producentów) i kontraktami handlowymi z sieciami handlowymi oraz długim okresem płatności zobowiązań na rzecz członków grupy. Rentowność sprzedaży jest bardzo niska, ale również typowa dla grup producenckich. Spółka deklaruje wniesienie 8 mln PLN w formie pożyczki, jednak generowany poziom E. wynosi ok. 4 mln PLN rocznie i jest konieczny również do obsługi podstawowego zadłużenia spółki. W związku z tym możliwość zapewnienia 8 mln PLN jest ograniczona i spółka nie będzie w bezpieczny sposób w stanie wygenerować wystarczających środków.
K. sp. z o. o. - Zgodnie z umową konsorcjum, podmiot zobowiązany jest do wniesienia 1,5 mln PLN. Wg stanu na koniec 2015 roku spółka dysponowała środkami w kasie w kwocie 1,5 mln PLN, jednak na koniec czerwca 2016 uległy one zmniejszeniu do poziomu 1 mln PLN. Jednocześnie jednak wysoki poziom należności pozwala na uzyskanie pozostałych wymaganych środków i podmiot będzie w stanie zapewnić wymagany wkład własny.
K. H. T.- załączone tabele finansowe wskazują, że podmiot rozpoczął faktyczną działalność w 2016 roku i wygenerował 100 tys. PLN przychodu oraz nie dysponuje środkami w kasie na odpowiednim poziomie. Brak możliwości zapewnienia środków na poziomie 1,5 mln PLN.
D. sp. z o.o. — Podmiot utworzony w 2016 roku. Wg dokumentacji załączonej w 2016 uzyskał pierwsze przychody na poziomie 100 tys. PLN i nie dysponuje środkami w kasie na odpowiednim poziomie, co oznacza brak możliwości zapewnienia środków na poziomie 1,5 mln PLN.
E. sp. z o.o. — Podmiot utworzony w 2016 roku. Wg dokumentacji załączonej w 2016 uzyskał pierwsze przychody na poziomie 100 tys. PLN i nie dysponuje środkami w kasie na odpowiednim poziomie, co oznacza brak możliwości zapewnienia środków na poziomie 1,5 mln PLN.
Pozostali członkowie konsorcjum tj. B.j B. T., I. Ag G. A., Szkolenia Usługi Serwis G. Ś., I. P. P. P. S.A. oraz Stowarzyszenie S.M. przedstawili tabele finansowe wskazujące, że nie dysponują środkami w kwocie 100 tys. PLN każdy, niezbędnymi na wniesienie wkładu własnego. Brak również innych dokumentów potwierdzających, że podmioty te są w stanie zapewnić wymagany umową konsorcjum, wkład własny.
Na podstawie przedstawionych dokumentów i wyjaśnień, w ocenie PARP należało zatem uznać, że tylko K. sp. z o, o. wykazał zdolność zapewnienia wkładu własnego zgodnego z umową konsorcjum, co skutkowało brakiem wykazania zapewnienia finansowania projektu na poziomie konsorcjum. Tym samym IP uznało, że Wnioskodawca nie wykazał zapewnienia finansowania projektu, a w związku z tym nie ma postaw do zmiany oceny merytorycznej przedmiotowego kryterium, ocena została przeprowadzona prawidłowo, gdyż projekt nie spełnia kryterium dostępu nr 8.
Odnośnie Kryterium dostępu nr 9 - Prognoza finansowa wskazuje na opłacalność projektu - PARP wskazał, że Wnioskodawca przedstawił arkusz finansowy dotyczący prognoz finansowych projektu. Dla potrzeb realizacji projektu Wnioskodawca przyjął 5-letni czas życia projektu oraz wyliczył dodatni poziom NPV. Jednocześnie wskazano różne stawki amortyzacji, w tym typowe dla nieruchomości i środków trwałych wykraczające poza 5 lat użytkowania (np. amortyzacja obiektów - 2,5%, urządzeń takich jak s./w. - 2,5%, instalacja f. - 7%). Nie wskazano szczegółowego uzasadnienia dla przyjętych kosztów i nakładów w poszczególnych latach prognozy.
We wniosku (strona 39, w pozycji XVII) Wnioskodawca wskazał iż, "spodziewane koszty prowadzenia działalności oszacowano na podstawie dotychczasowych kosztów działalności (dla działalności, którą członkowie konsorcjum realizowali przed zrealizowaniem projektu -" Jednocześnie jednak. członkowie konsorcjum posiadają ograniczone doświadczenie w świadczeniu usług turystycznych (wg informacji z wniosku tylko F., jednak w ograniczonym zakresie, o czym świadczą realizowane historyczne przychody oraz ograniczony historycznie zakres usług - zmian zakresu w Krajowym Rejestrze Sądowym dokonano w październiku 2015 roku dopisując kody działalności 77 12Z oraz 77 21 Z) lub nie posiadają go wcale (pozostali członkowie konsorcjum). W szczególności żaden z członków konsorcjum nie wykazał doświadczenia w wynajmie pojazdów kampingowych oraz prowadzenia s./w.
Spółka F. wykazuje w bilansie za 2015 r. środki transportu o wartości 382 tys. PLN, jednak brak dokładnej informacji jaki mają charakter. Wobec braku szczegółowego uzasadnienia przyjętych założeń kosztowych należy je uznać za niewiarygodne. Wnioskodawca wskazał we wniosku (poz. XVI) zakładaną wielkość sprzedaży oraz ceny jednostkowe usług.
Uzasadnieniem do przyjętego poziomu cenowego jest zakładana "elitarność" usługi i chęć konkurowania poprzez strategię cen prestiżowych. Wnioskodawca nie podał kalkulacji przyjętych cen, nie dokonał porównania usługi np. do istniejących cen wynajmu kamperów, kosztów noclegów w parkach relaksu lub podobnych obiektach, niezależnie od ich lokalizacji (niekoniecznie na obszarze Polski Wschodniej).
Wobec braku szczegółowych informacji dotyczących przyjętych założeń poziomów przychodów, należy uznać, że ta część prognoz finansowych jest niewiarygodna.
Wskazano też, że ocena prawidłowości wyliczenia wskaźnika NPV i oceny, czy przyjmuje on wartość dodatnią jest niemożliwa w oparciu o przedstawione przez Wnioskodawcę informacje w zakresie przychodów i kosztów/nakładów, dlatego wyliczenia Wnioskodawcy należy uznać za niewiarygodne i wobec braku szczegółowego uzasadnienia przyjętych założeń, obarczone błędami merytorycznymi.
W związku z tym PARP uznał, że ocena ta została przeprowadzona prawidłowo, a projekt nie spełnia kryterium dostępu nr 9.
Odnośnie Kryterium dostępu nr 10 - Wydatki w ramach projektu są kwalifikowalne, racjonalne i uzasadnione - PARP wskazał, że uzasadnienie konieczności poniesienia planowanych kosztów w ramach projektu zamieszczone na stronie 21-22 jest bardzo lakoniczne. Składa się z pojedynczych zdań i równoważników. Na ich podstawie nie jest możliwe ustalenie parametrów poszczególnych obiektów budowlanych/ środków trwałych. Do wniosku nie dołączono kosztorysów lub zapytań ofertowych, które wskazywałyby na doprecyzowanie zakresu robót/dostaw/usług. Opis kosztów wskazuje raczej na wstępna analizę projektu i wstępny szacunek, a nie opis założeń projektu o wartości 73 min zł, dla którego aplikuje się o dofinansowanie w wysokości blisko 42 mln zł.
W proteście Wnioskodawca nie przedstawia żadnych dodatkowych informacji/danych, które pozwoliłyby na pozytywną ocenę kryterium. Dla przykładu w zadaniu nr 10. budowa instalacji fotowoltaicznych z bankami energii (wartość 18,45 mln zł; koszty kwalifikowalne: 15 mln zł; wnioskowane dofinansowanie 10,5 min zł wnioskodawca przytacza istniejące, lakoniczne zapisy wniosku ("koszt budowy dwunastu instalacji fotowoltaicznych o mocy 40 KW każda wraz z bankami energii o mocy 200 KWH każdy") i sugeruje, iż oceniający nie wzięli pod uwagę ilości zestawów. Oceniając wydatek wzięto pod uwagę liczbę zestawów, z czego wynika że pojedynczy zestaw instalacji fotowoltaicznych oszacowany został na ok. 1,5 mln zł. Wnioskodawca we wniosku, ani w proteście nie przedstawił szczegółów tej inwestycji, z której wynikałoby uzasadnienie dla tak dużego kosztu instalacji i niezbędności jej realizacji.
PARP uznał, że ogólny charakter uzasadnienia we wniosku oraz polemiczny charakter informacji z protestu nie stanowią wystarczającego zestawu danych/informacji, które mogłyby pozwolić na pozytywną ocenę projektu i stwierdzenie, że wskazane w ramach projektu wydatki są kwalifikowalne, racjonalne i uzasadnione. Wskazano też, że dotyczy to wszystkich, podniesionych w pierwotnej ocenie projektu, kosztów inwestycji.
Odnośnie Kryterium rankingującego nr 2 - - Potencjał rynkowy produktu będącego efektem projektu - PARP wskazał, że łącznie w ramach grupy drugiej utrzymano tym samym pierwotną ocenę na poziomie: 4 pkt.
Aby projekt mógł zostać rekomendowany do dofinansowania musi uzyskać w pierwszym obszarze co najmniej 4 pkt., w tym po 1 pkt. za podkryterium a), b), c) i e) oraz w drugim obszarze co najmniej 2 pkt.
Ocenę wskazanych podkryteriów podwyższono, jednak wobec nie uzyskania wymaganych punktów w obszarze pierwszym za kryterium 1c, projekt nie spełnia kryterium rankingującego nr 2.
Odnośnie kryterium 1c PARP powołała się na opinię zewnętrznego eksperta, z której wynikało, że w tym punkcie przedstawiono analizę wielkości potencjalnego popytu w odniesieniu do obecnej i prognozowanej wielkości rynku.
We wniosku w punkcie dot. planowanej strategii cenowej (str. 38) Wnioskodawca wskazał liczbę i wartość pakietów planowanych do sprzedaży tj. 960 pakietów premium po 20.000 zł, 4.200 pakietów weekend po 2.400 zł oraz 720 pakietów zima po 9.800 zł. Brak szczegółowych informacji dotyczących głębokości rynku na takie usługi oraz brak informacji o wielkości grupy docelowej do której kieruje swoje usługi wnioskodawca. W cytowanym raporcie Polskiej Organizacji Turystycznej brak określenia wielkości i głębokości rynku, a Wnioskodawca nie przedstawił żadnych własnych szacunków wraz z podaniem ich metodologii oraz innych wyników badań bądź raportów. We wniosku oraz w raporcie POT nie znajdują się informacje o możliwościach finansowych (budżecie rozporządzalnym w kwotach) grupy docelowej do której Konsorcjum chce adresować swoje usługi. W szczególności wnioskodawca nie wyjaśnił w jaki sposób zamierza pozyskać klientów korzystających z kamperów i parków relaksu oferujących podstawowe usługi takie jak np. grill czy park linowy na pakiet premium w cenie 20 tys. PLN lub pakiet zimowy. Wnioskodawca nie przedstawił analizy uprawdopodobniającej osiągnięcie wystarczającego popytu na wdrażany produkt. W związku z tym przyznano 0 pkt.
Odnośnie Kryterium rankingującego nr 3 - Przygotowanie do realizacji projektu - PARP wskazał, że Wnioskodawca nie zgodził się z oceną KOP, która przyznała w ramach kryterium 1 punkt z 5 możliwych. Wymagane minimum punktów, by kryterium zostało spełnione wynosi 1, a kryterium podczas pierwotnej oceny zostało uznane przez KOP za spełnione.
IP podkreślił, że Wnioskodawca nie przedstawił zaświadczenia o niewniesienia sprzeciwu do zgłoszenia i na dzień złożenia wniosku nie był uprawniony do realizacji zamierzeń budowlanych. Wobec tego za gotowość do realizacji projektu nie można przyznać maksymalnej liczby punktów.
Weryfikując poprawność oceny wniosku należy uznać, iż ocena została przeprowadzona prawidłowo, wniosek spełnia kryterium rankingujące nr 3, jednak nie było na etapie oceny merytorycznej podstaw aby w ramach kryterium przyznać maksymalną liczbę punktów.
Odnośnie Kryterium rankingującego nr 4 - Realizacja projektu przyczyni się do promocji zielonej i zrównoważonej gospodarki - PARP wskazał, że Wnioskodawca nie zgadza się z oceną KOP, która przyznała w ramach kryterium 1 punkt z 3 możliwych. Wymagane minimum punktów, by kryterium zostało spełnione wynosi 0, a kryterium podczas pierwotnej oceny zostało uznane przez KOP za spełnione. Wnioskodawca protestuje na zbyt niską ocenę kryterium.
Wobec protestu dokonano ponownej oceny spełniania kryterium. Wzięto pod uwagę zapisy wniosku, załączone do niego dokumenty oraz udzielone wyjaśnienia.
- Wykorzystanie odnawialnych źródeł energii.
We wniosku wskazano na plany wy korzy stania mat fotowoltaicznych w parkach i na pojazdach karawaningowych do produkcji energii z OZE oraz że dwóch członków konsorcjum planuje zajmować się poza projektem produkcją energii z OZE dla banków energii, które będą wykorzystywane w projekcie. Mimo ogólnego charakteru zapisu przyznano 1 punkt.
- Zmniejszenie emisji zanieczyszczeń, energochłonności lub zużycia wody.
We wniosku brak jest informacji na temat działań w zakresie zmniejszenia zużycia wody, czy emisji zanieczyszczeń. Deklaracja produkcji energii z OZE wskazuje na możliwość uniezależnienia się od tradycyjnych form zasilania energią elektryczną (w tym zakresie projekt otrzymał punkt). W projekcie nie założono jednak działań wprost odnoszących się do zmniejszenia konsumpcji energii, czy emisji zanieczyszczeń. Należy także zauważyć, że projekt zakładał możliwość dotarcia do miejsc o ubogiej infrastrukturze, w tym miejsc o znikomej emisji zanieczyszczeń. Tym samym, mimo koncepcji wykorzystania OZE. projekt może negatywnie wpłynąć na środowisko. We wniosku nie opisano rozwiązań wskazujących na przykład na właściwości kamperów minimalizujące emisję spalin, czy pełną niezależność w zakresie gospodarki wodno-ściekowej, ani działań o charakterze edukacyjnym, które pozwoliłyby dać choć częściową rękojmię, że uczestnicy wypraw nie przyczynią się do pogorszenia stanu środowiska. Przyznano 0 punktów.
- Wykorzystanie materiałów (odpadów) pochodzących z recyclingu.
W wniosku nie odnaleziono informacji na temat działań wskazujących na koncepcję wykorzystania materiałów pochodzących z recyclingu. Przyznano 0 punktów.
W ramach ponownej oceny przyznano w ramach kryterium 1 punkt.
Weryfikując poprawność oceny wniosku PARP tym samym uznał, iż ocena została przeprowadzona prawidłowo, a wniosek prawidłowo otrzymał 1 pkt w ramach kryterium rankingującego nr 4.
Odnośnie Kryterium rankingującego nr 6 - Projekt ma zapewnioną wykonalność pod kątem stabilności współpracy między członkami konsorcjum - PARP wskazał, że Umowa konsorcjum została zawarta 29.11.2016 r. i choć zawiera wszystkie elementy wymagane dokumentem Załącznik nr 9 (Minimalny zakres umowy konsorcjum) nie rozstrzyga o możliwości realizacji wspólnego przedsięwzięcia w opisanej formule w szczególności w zakresie rozliczeń finansowych między członkami konsorcjum, ich zdolności kredytowej, oraz własności wy tworzonego majątku. Zastrzeżenia zostały szczegółowo omówione w niniejszym rozstrzygnięciu protestu w obszarze:
Kryterium dostępu nr 6 - Minimalny udział finansowy członków konsorcjum we wkładzie własnym projektu w ramach kosztów kwalifikowanych (str. 3-4 niniejszego pisma);
Kryterium dostępu nr 8 - Wnioskodawca zapewnia finansowanie projektu (str. 5-7 niniejszego pisma).
Lakoniczność wniosku o dofinansowanie w tym zakresie, jak również argumentacji przedstawionej w proteście (brak konkretnych przykładów współpracy członków konsorcjum i przykładów przedsięwzięć, które potwierdziłby zdolność do realizacji projektów analogicznych do opisywanego we wniosku) nie pozwala na pozytywną ocenę tego kryterium. Przedsięwzięcie o takim charakterze wymaga szczegółowego zaplanowania zakresu i kosztów inwestycji, jak również rzetelnej analizy finansowej, czego Wnioskodawca nie przedstawił we wniosku.
Weryfikując poprawność oceny wniosku PARP uznał tym samym, iż ocena została przeprowadzona prawidłowo, gdyż projekt nie spełnia kryterium rankingującego nr 6, uzyskując jedynie 1 na 4 punkty (wymagane minimum 2) w obszarze identyfikacji zagrożeń dotyczących realizacji projektu.
Odnośnie Kryterium rankingującego nr 7 - Projekt dotyczy produktu mającego wpływ na aktywizację i rozwój sektora MSP oraz społeczności lokalne - PARP wskazał, że opis dotyczący wpływu projektu na aktywizację i rozwój sektora MSP oraz społeczności lokalnej, zawarty we wniosku, wbrew twierdzeniu Wnioskodawcy nie jest obszerny, a jedyne fragmenty, które wskazują, że temat był analizowany przez Wnioskodawcę mają charakter wstępnych założeń i niepotwierdzonych ustaleń.
Z uwagi na fakt, że opisane działania i uzgodnienia nie zostały zwieńczone porozumieniami lub umowami, opisane we wniosku założenia ocenione zostały jako zbyt ogólne i w znacznej mierze życzeniowe. Zadeklarowane we wniosku zamierzenia nie dają rękojmi, iż którekolwiek z nich zostanie rzeczywiście zrealizowane.
W ramach ponownej oceny przyznano w ramach kryterium 0 punktów.
W związku z tym w ocenie PARP należało uznać, iż ocena ta została przeprowadzona prawidłowo. Projekt spełnia kryterium rankingujące nr 7, jednak otrzymał 0 punktów w ramach tego kryterium.
Reasumując PARP jako Instytucja Pośrednicząca Programu Operacyjnego Polska Wschodnia poinformowała Skarżącego, że uwzględniła protest w części dotyczącej kryterium dostępu nr 1 - poprawności wskaźników projektu, jednakże w odniesieniu do pozostałych kryteriów objętych protestem podtrzymała negatywną ocenę. W związku z tym IP podtrzymała ocenę negatywną w rozumieniu art. 53 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, ponieważ, pomimo uznania części zarzutów protestu, projekt nie spełnił wszystkich wymaganych kryteriów wyboru projektów, na skutek czego nie może być wybrany do dofinansowania.
Pismem z dnia [...] 2018 r. F. sp. z o.o. wniosła skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia PARP.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono:
1. błędne zastosowanie art. 57 w zw. z art. 37 ust. 1 Ustawy o zasadach polityki spójności w zw. z art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 125 ust. 3 lit. "a" (i) i (ii) Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UF) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. poprzez nieskorzystanie przez IP z pomocy Panelu Ekspertów a jedynie z anonimowego eksperta nieznanej specjalności, pomimo, że:
Regulamin Konkursu nie przewiduje możliwości korzystania na etapie merytorycznej oceny wniosków z pomocy pojedynczego, anonimowego eksperta, a jedynie z Panelu Ekspertów (§ 10);
w Rozstrzygnięciu nie wskazano nawet, czy ów anonimowy ekspert był prawnikiem, czy też ekonomistą, pomimo że przedmiotem oceny były zarówno kryteria wymagające wiedzy prawniczej, jak i kryteria wymagające wiedzy ekonomicznej, co pozbawia Skarżącą możliwości zweryfikowania wiedzy i uprawnień tego eksperta;
w wydanym w niniejszej sprawie wyroku z dn. 24 sierpnia 2017 r., sygn. V SA 1263/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że brak uregulowania zasad korzystania z ekspertów na etapie postępowania odwoławczego jest sprzeczny z prawem;
pismem z dn[...] 2018 r. Skarżąca wniosła do IP o przeprowadzenie na etapie oceny protestu Panelu Ekspertów - pismo to pozostawiono bez jakiejkolwiek odpowiedzi, a w Rozstrzygnięciu nawet o nim nie wspomniano;
skorzystanie w postępowaniu odwoławczym z pomocy Panelu Ekspertów znacznie bardziej realizuje zasadę przejrzystości i zasadę rzetelności, aniżeli zlecenie przez IP analizy wniosku pojedynczemu, anonimowemu ekspertowi nieznanej specjalizacji, co realizuje zasadę tajności postępowania obowiązującą w monarchiach absolutnych;
2. błędne zastosowanie art. 125 ust. 3 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności. Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. U. UE. L. 2013.347.320, ze zm.), poprzez naruszenie przewidzianej w tym przepisie zasady przejrzystości w sposób opisany poniżej w zarzutach nr 3.1.-3.6;
3. błędne zastosowanie art. 37 ust. 1 i ust. 2 w zw. z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o zasadach polityki spójności, tj. dokonanie oceny projektu z naruszeniem zasady przejrzystości i zasady rzetelności, a ponadto w sposób sprzeczny z kryteriami wyboru projektów i na podstawie kryteriów sprzecznych z postanowieniami Regulaminu, poprzez:
3.1. przyjęcie, że w ramach kryterium dostępu nr 6 - minimalnego udziału finansowego członków konsorcjum we wkładzie własnym - Skarżąca powinna wykazać zaangażowanie poszczególnych konsorcjantów w wymiarze nie tylko finansowym, ale i rzeczowym, przejawiającym się dokonaniem przez konsorcjantów wydatków na własną rzecz oraz że Skarżąca powinna wskazać podstawę (formę prawną) wniesienia wkładu przez konsorcjantów, pomimo, że:
a) żadne z tych wymagań nie wynika z Regulaminu Konkursu - przedstawione w Rozstrzygnięciu próby oparcia tych wymagań na Regulaminie Konkursu nie odnoszą się do jednoznacznych postanowień Regulaminu, zamiast czego polegają na ich dedukowaniu z ogólnych, wieloznacznych i nieprecyzyjnych postanowień Regulaminu i Wytycznych;
b) żadne z tych wymagań nie wynika z opisu przedmiotowego kryterium w Załączniku nr 1 do Regulaminu Konkursu (Kryteriów wyboru projektów) - jedyną przesłanką przyznania punktów w przedmiotowym kryterium jest minimalny udział finansowy konsorcjantów we wkładzie własnym konsorcjum, co Skarżąca zapewniła w § 5 Umowy Konsorcjum, w którym konsorcjanci zobowiązali się do wniesienia określonych wkładów;
c) w § 5 Umowy Konsorcjum konsorcjanci zobowiązali się do wniesienia wkładów, co zgodnie z art. 860 § 1 kodeksu cywilnego samo w sobie stanowi prawną podstawę wniesienia wkładu, a Regulamin ani Wytyczne nie nakładały w tej kwestii jakichkolwiek ograniczeń;
3.2. przyjęcie, że w ramach kryterium dostępu nr 6 (minimalny udział finansowy członków konsorcjum we wkładzie własnym) Skarżąca nie określiła w jaki sposób członkowie konsorcjum partycypują w wydatkach, pomimo że w Umowie Konsorcjum postanowiono, że członkowie konsorcjum partycypują w wydatkach za pośrednictwem Lidera, który działa na ich rachunek, tj. z obowiązkiem rozliczenia się, co nie oznacza, że członkowie konsorcjum w nich nie partycypują, jak również, że Skarżąca tego nie określiła; nadto w § 4 Umowy Konsorcjum przewidziano szereg postanowień nakładających na konsorcjantów obowiązek wykonania szeregu czynności faktycznych i prawnych w zw. z realizacją projektu;
3.3. przyjęcie w ramach kryterium dostępu nr 8 (zapewnienie przez Wnioskodawcę finansowania projektu), że promesa udzielenia spółce I. sp. z o.o. kredytu na kwotę 60.000,000,00 PLN wystawiona przez Bank Spółdzielczy w O.M., z uwagi na jej uzależnienie od stworzenia konsorcjum bankowego, nie potwierdza wiarygodności spółki I. sp. z o.o. jako podmiotu zewnętrznego, który udzielił członkom Konsorcjum promesy pożyczki na sfinansowanie Projektu, pomimo, że:
Załącznik nr 1 do Regulaminu Konkursu (Kryteriów wyboru projektów) zawierający opis tego kryterium wymaga promesy jedynie od zewnętrznego podmiotu finansującego projekt dla członków konsorcjum (które to wymaganie spełnia promesa udzielenia pożyczki wydana przez I. sp. z o.o.);
Załącznik nr 1 do Regulaminu Konkursu nie wymaga promesy na rzecz podmiotu zewnętrznego finansującego projekt, a jedynie wykazania wiarygodności tych podmiotów i realności sfinansowania przez nich projektu - które to wymaganie spełnia promesa udzielenia spółce I. sp. z o.o. kredytu na kwotę 60.000.000,00 PLN wystawiona przez Bank Spółdzielczy w O. M.;
c) zastrzeżenia w treści promesy udzielonej przez Bank, na które powołuje się IP, nie odnoszą się do okoliczności dotyczących I. sp. z o.o., ale do okoliczności po stronie Banku - nie mogą więc świadczyć o niewiarygodności podmiotu zewnętrznego finansującego projekt - spółki I. sp. z o.o.;
3.4. przyjęcie w ramach kryterium dostępu nr 8 (zapewnienie przez Wnioskodawcę finansowania projektu), że Skarżąca nie wykazała możliwości wniesienia umówionych wkładów przez niektórych konsorcjantów (F. sp. z o.o., Ś.O. sp. z o.o., K. H. Transport, D. sp. z o.o., E. sp. z o.o., B. B. T., Instalator Ag G. A., Szkolenia Usługi Serwis G. Ś., I. P. P. P. S. A. oraz Stowarzyszenie S. M.), pomimo niewzięcia pod uwagę w jakikolwiek sposób, że promesa udzielona przez I. sp. z o.o. na kwotę 60.000.000zł jest promesą na pokrycie zobowiązań całego konsorcjum, a więc także na pokrycie wkładów wszystkich członków konsorcjum;
3.5. przyjęcie w ramach kryterium rankingującego nr 6 (wykonalność pod kątem stabilności współpracy między konsorcja litami), że zastrzeżenia przedstawione przez IP w przedmiocie kryterium dostępu nr 6 i 8 świadczą także o niespełnieniu kryterium rankingującego nr 6, pomimo że:
a) zastrzeżenia IP w przedmiocie kryterium dostępu nr 6 - 8 są sprzeczne z Regulaminem Konkursu, co wykazano w zarzutach nr 3.1 - 3.4.;
b) lakoniczne, dwulinijkowe odwołanie się przez IP do zastrzeżeń iP w przedmiocie kryterium dostępu nr 6 i 8 jest sprzeczne z zasadą rzetelności, a przesłanki spełnienia kryterium rankingującego nr 6 określone w Załączniku nr 1 do Regulaminu Konkursu są całkowicie odmienne od przesłanek spełnienia kryterium dostępu nr 6 i 8;
3.6. przyjęcie, że Skarżąca nie spełniła także kryteriów dostępu nr 9 i 10 oraz kryteriów rankingujących nr 2, 4 i 7, z powodu nieprzedstawienia we wniosku informacji i dokumentów szczegółowo wskazanych w uzasadnieniu Rozstrzygnięcia, pomimo że żadna z tych informacji, ani żaden z tych dokumentów, nie były wymagane; ani przez Regulamin Konkursu, ani przez Załącznik nr 1 do Regulaminu Konkursu, co narusza zasadę przejrzystości, zasadę rzetelności oceny i zasadę równego dostępu, z przyczyn szczegółowo wyjaśnionych w uzasadnieniu skargi.
W odpowiedzi na skargę PARP wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Uprawnienie sądu administracyjnego do rozstrzygania w niniejszej sprawie wynika z art. 61 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 - 2020 (Dz. U. z 2017 r., poz. 1460 ze zm.) – dalej: ustawa wdrożeniowa - w zw. z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - dalej: p.p.s.a.
W myśl art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej sąd administracyjny dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji projektu operacyjnego, skoro w przepisach tych przewidziano uwzględnienie skargi w wypadku stwierdzenia, że:
a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1,
b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1.
Wprowadzając w art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy kryterium "naruszenia prawa", prawodawca przesądził jednocześnie w art. 50 tej ustawy, że do postępowań w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Wyklucza to weryfikację zaskarżonego aktu z perspektywy rozwiązań przyjętych w k.p.a. Praktyka sądów administracyjnych wskazuje, że przy interpretacji przepisów ustawy wdrożeniowej przyjąć należy stanowisko, które dopuszcza możliwość posługiwania się, w ramach sądowej kontroli ocen projektów ubiegających się o dofinansowanie – postanowieniami systemu realizacji programu, łącznie z odpowiednimi przepisami prawa powszechnie obowiązującego.
Uznać należy, że prawo jako wzorzec kontroli sądowej, wedle którego badana jest legalność oceny projektu, to nie tylko przepisy ustawy, ale także postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego.
Kontrolując zatem legalność oceny projektu dokonanej przez PARP, jak również legalność działań podejmowanych w toku procedury odwoławczej, które znalazły ostateczny wynik w zaskarżonej informacji, stwierdzić trzeba, iż odpowiadają one prawu.
Ocena sądu sprowadza się do zbadania zgodności postępowania KOP oraz organu rozpoznającego protest z prawem powszechnie obowiązującym, w tym zgodności z:
- rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. Urz. UE. L 347 str. 320),
- rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1301/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i przepisów szczególnych dotyczących celu " Inwestycje na rzecz wzrostu i zatrudnienia " oraz w sprawie uchylenia rozporządzenia (WE) nr 1080/2006 ( Dz. Urz. UE L 347 str.289)
- rozporządzeniem Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014r. uznającym niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE. L 187 str. 1),
- rozporządzeniem delegowanym Komisji (UE) nr 480/2014 z dnia 3 marca 2014r. uzupełniającym rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego (Dz. Urz. UE. L 138 str. 5),
- ustawą z dnia 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 – 2020,
- Programem Operacyjnym Polska Wschodnia 2014-2020, zatwierdzonym decyzją Komisji Europejskiej z dnia 16 grudnia 2014r.,
- Wytycznymi ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego w zakresie trybu wyboru projektów na lata 2014 – 2020 (wydanymi na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy wdrożeniowej),
- Szczegółowym opisem osi priorytetowych PO PW 2014-2020,
- Regulaminem konkursu Oś priorytetowa: I Przedsiębiorcza Polska Wschodnia, Działanie 1.3 Ponadregionalne powiązania kooperacyjne, Poddziałanie 1.3.2 Tworzenie sieciowych produktów przez MSP,
- Kryteriami wyboru projektów PO PW, Poddziałanie 1.3.2 Tworzenie sieciowych produktów przez MSP, stanowiącymi załącznik nr 1 do regulaminu,
Przy czym wskazać należy, że dokumenty określające warunki i procedury obowiązujące w programach operacyjnych są wydawane na podstawie upoważnienia ustawowego, tj. art. 6, art.7, art. 41 ustawy wdrożeniowej.
Dokonując oceny zaskarżonej informacji należy zauważyć, że projekt Skarżącej spółki po rozpatrzeniu protestu nie spełnił kryteriów oceny w ramach następujących kryteriów:
• Kryterium dostępu nr 6 "Minimalny udział finansowy członków konsorcjum we wkładzie własnym projektu w ramach kosztów kwalifikowalnych"
• Kryterium dostępu nr 8 "Wnioskodawca zapewnia finansowanie projektu"
• Kryterium dostępu nr 9 "Prognoza finansowa wskazuje na opłacalność projektu
• Kryterium dostępu nr 10 "Wydatki w ramach projektu są kwalifikowalne, racjonalne i uzasadnione"
• Kryterium rankingujące nr 2 "Potencjał rynkowy produktu będący efektem projektu"
• Kryterium rankingujące nr 6 "Projekt ma zapewnioną wykonalność pod kątem stabilizacji współpracy między członkami konsorcjum".
Ponadto w ramach poniższych kryteriów:
• Kryterium rankingujące nr 3 - Przygotowanie do realizacji projektu - przyznano 1 punkt;
• Kryterium rankingujące nr 4 - Realizacja projektu przyczyni się do promocji zielonej i zrównoważonej gospodarki - przyznano 1 punkt;
• Kryterium rankingujące nr 7 - Projekt dotyczy produktu mającego wpływ na aktywizację i rozwój sektora MSP oraz społeczności lokalnej - przyznano 0 punktów.
Powyższa ocena oznacza ocenę negatywną w rozumieniu art. 53 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, co przesadziło, że nie został rekomendowany do dofinansowania.
W myśl postanowień Regulaminu konkursu , a konkretnie § 11 ust. 1, projekt może zostać wybrany do dofinansowania, gdy spełnił kryteria wyboru projektów oraz kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w konkursie pozwala na wybranie go do dofinansowania.
W ust. 3 zapisano zaś, że projekt nie może zostać wybrany do dofinansowania, gdy spełnił kryteria wyboru projektów, jednak kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w ramach konkursu nie pozwala na jego dofinansowanie lub nie spełnił kryteriów wyboru projektów.
W § 14 zawarto postanowienia dot. procedury odwoławczej. Wynika z nich, że w przypadku negatywnej oceny projektu, o której mowa w art. 53 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, wnioskodawcy przysługuje prawo wniesienia protestu na zasadach określonych w rozdziale 15 ustawy wdrożeniowej. Protest wnoszony jest do PARP. PARP rozpatruje protest weryfikując prawidłowość oceny projektu, o której mowa w art. 57 ustawy wdrożeniowej. Projekt może otrzymać dofinansowanie w wyniku procedury odwoławczej pod warunkiem, że spełnił kryteria wyboru projektów i uzyska co najmniej tyle punktów, ile uzyskał projekt umieszczony na ostatnim miejscu na liście projektów wybranych do dofinansowania w ramach konkursu z uwzględnieniem kryteriów rozstrzygających oraz pod warunkiem dostępności środków finansowych.
Jednocześnie z treści § 8 i § 10 Regulaminu konkursu wynika, że ocena projektów dokonywana jest przez Komisję Oceny Projektów (KOP) i dzieli się na ocenę formalną i merytoryczną, natomiast ocena merytoryczna projektów jest dokonywana przez KOP w formie Panelu Ekspertów. Ocena merytoryczna projektów dokonywana jest w oparciu o kryteria merytoryczne, określone w załączniku nr 1 do Regulaminu.
W myśl postanowień ogólnych Regulaminu konkursu przez Panel Ekspertów (panel członków KOP) rozumie się członków KOP dokonujących wspólnej oceny merytorycznej projektu.
W ocenie Sądu nie można rozumieć zapisów Regulaminu konkursu tak, jak na to wskazuje Skarżący w swojej skardze i innych pismach kierowanych do PARP.
Zgodnie z przytoczonymi powyżej zapisami Regulaminu konkursu - po dokonanej ocenie formalnej - KOP dokonuje oceny merytorycznej projektu, która jest następnie przedstawiona wnioskodawcy. Na etapie tej części oceny (oceny merytorycznej) dochodzi do spotkania przedstawicieli wnioskodawcy z Panelem Ekspertów. Nie jest ona możliwa po zakończeniu oceny merytorycznej, albowiem nie przewiduje tego Regulamin konkursu.
Po zakończeniu oceny merytorycznej wnioskodawca otrzymuje informację o ocenie, na którą przysługuje mu złożenie protestu w trybie przewidzianym przepisami ustawy wdrożeniowej.
Zgodnie z zapisami ustawy wdrożeniowej, a konkretnie art. 57, właściwa instytucja rozpatruje protest, gdzie w uzasadnionych przypadkach może przy jego rozpatrzeniu korzystać z pomocy ekspertów.
Patrząc zatem na zapisy Regulaminu konkursu oraz zapisy ustawy wdrożeniowej, jak najbardziej prawidłowym było działanie PARP, która nie mogła na etapie rozpatrywania protestu korzystać z ponownej oceny projektu odnośnie jego oceny merytorycznej przez KOP w postaci Panelu Ekspertów.
Jednocześnie w ocenie Sądu PARP prawidłowo – wykonując wskazania wynikające z treści wyroku WSA i NSA – poinformował Skarżącego szczegółowo o treści opinii dodatkowo powołanego eksperta, albowiem , w myśl postanowień ustawy wdrożeniowej, wnioskodawca musi być szczegółowo informowany o ocenie dokonywanej przez IP, gdyż taki obowiązek wynika z treści art. 37 tej ustawy.
Tym samym PARP nie naruszył też wskazanego w skardze art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przechodząc zatem do zarzutu naruszenia art. 37 ust. 1 i 2 w zw. pozostałymi przepisami ustawy wdrożeniowej - Sąd uznał, iż przy ocenie projektu nie doszło do naruszenia art. 37 ustawy wdrożeniowej poprzez brak zapewnienia przejrzystości i rzetelności stosowanych reguł. Należy przy tym podkreślić, że ustawa wdrożeniowa nie definiuje żadnego z tych pojęć. Zasady przejrzystości i rzetelności zostały zdefiniowane w Rozdziale 4 - Ogólne warunki wyboru projektów, pkt 1 lit. a i b Wytycznych w zakresie trybów wyboru projektów na lata 2014 - 2020, za pomocą których na podstawie art. 5 ustawy wdrożeniowej minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego określa ujednolicone warunki i procedury wdrażania funduszy strukturalnych.
Zgodnie z Wytycznymi, przejrzystość rozumiana jest jako zapewnienie dostępu do informacji związanych z przebiegiem wyboru projektów. Zasada ta jest realizowana co najmniej poprzez udzielanie na wniosek wnioskodawcy informacji o postępowaniu, jakie toczy się w odniesieniu do jego projektu, a także poprzez bieżące zamieszczanie na stronie internetowej instytucji organizującej konkurs informacji o etapie, na którym znajduje się dany konkurs lub innych informacji związanych z jego przebiegiem.
W ramach konkursu PARP na bieżąco informuje wnioskodawców w drodze komunikatów na stronie internetowej o tym, na jakim etapie znajduje się konkurs, oraz udziela odpowiedzi na indywidualne pytania zadawane przez wnioskodawców.
Zgodnie z Wytycznymi, rzetelność rozumiana jest jako obowiązek zgodnej z ustanowionymi regułami oceny każdego projektu. Zasada ta jest realizowana co najmniej poprzez pisemne uzasadnienie wyniku oceny spełniania każdego z kryteriów, które zostało ocenione negatywnie oraz w przypadku kryterium punktowego nie przyznano maksymalnej możliwej do uzyskania liczby punktów. Każde uzasadnienie zawiera przynajmniej wskazanie wszystkich okoliczności, które przesądziły o negatywnym wyniku oceny spełniania danego kryterium lub wskazanie okoliczności uniemożliwiających przyznanie maksymalnej możliwej do uzyskania liczby punktów lub wskazanie okoliczności, które zdecydowały o negatywnej ocenie merytorycznej.
Informacja dot. oceny wniosku Strony skarżącej zawiera pisemne uzasadnienie wyniku oceny spełnienia spornych kryteriów oraz wskazanie wszystkich okoliczności, które przesądziły o negatywnej ocenie merytorycznej. Tym samym informacja spełnia wymogi rzetelności określone w Wytycznych.
Sąd pragnie przy tym podkreślić, że ocena projektu jest dokonywana tylko i wyłącznie na podstawie treści wniosku, jak i załączników do niego dołączonych, przy czym treść wniosku nie podlega zmianom ani modyfikacjom, chyba że organ wezwie Wnioskodawcę do dokonania uzupełnienia braków formalnych.
Sąd dokonując oceny dokumentów przedłożonych przez Skarżącego : wniosku, oceny projektu, protestu oraz rozstrzygnięcia protestu, stwierdził, iż należy zgodzić się z organem, iż ogólne i nieprecyzyjne zapisy zawarte we wniosku uniemożliwiły przeprowadzenie dokładnej oceny projektu.
Sąd – dokonując oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia – wskazuje na wstępie, że projekt Skarżącego nie spełnił kryteriów oceny w czterech kryteriach dostępu oraz w trzech kryteriach rankingujących.
Sąd w uzasadnieniu wyroku (w części historycznej) specjalnie przytoczył obszerne stanowisko zawarte w rozstrzygnięciu protestu, aby umożliwić dokładne prześledzenie sposobu oceny organu.
Dokonując oceny rozstrzygnięcia protestu pod kątem wskazanym w przepisach prawa, należy stwierdzić, iż organ odniósł się do wszystkich zarzutów, szczegółowo je opisując i odpowiadając na nie. Jak to wcześniej podkreślono, niewyczerpujące, nieprecyzyjne i ogólne zapisy spowodowały, iż oceniający dokonali jego innej oceny, niż oczekiwana przez Skarżącego, co z kolei spowodowało niespełnienie przez projekt opisanych kryteriów.
Sąd nie jest przy tym uprawniony do dokonywania oceny merytorycznej wniosku, albowiem uprawnienia do tego posiadają eksperci, powoływani do oceny projektów w danym konkursie. Sąd nie dysponuje specjalistyczną wiedzą niezbędną do rzetelnej i szczegółowej oceny projektów w ich warstwie merytorycznej. Uprawnieniem Sądu jest dokonanie oceny, czy organy prawidłowo dokonały oceny protestu w świetle art. 58 ustawy wdrożeniowej i przepisów właściwych dla danego konkursu, zawartych w Regulaminie konkursu.
Sąd rozpatrując skargę sprawdza, czy ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, i czy naruszenie to miało istotny wpływ na wynik tej oceny, nie jest natomiast jego zadaniem dokonywanie oceny merytorycznej tj. weryfikacji, dlaczego oceniający wniosek eksperci ocenili wniosek jako spełniający dane kryterium, czy też nie.
Dokonując kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia Sąd uznał, iż PARP w szczegółowy sposób odniósł się do wszystkich zarzutów zawartych w proteście.
W wyniku ponownej oceny Skarżący uzyskał spełnienie jednego kryterium dostępu więcej. Organ wskazał przy tym, że mimo uznania częściowej zasadności protestu (w odniesieniu do oceny merytorycznej w ramach kryterium dostępu 1.) wniosek został oceniony negatywnie w pozostałych czterech kryteriach dostępu oraz w trzech kryteriach rankingujących, co w myśl Regulaminu konkursu spowodowało jego ocenę negatywną.
W ocenie Sądu z przedstawionej dokumentacji projektu, która podlegała ocenie IP, na podstawie przytoczonych powyżej zapisów Regulaminu konkursu, organ wywiódł prawidłową ocenę, której nie można zarzucić dowolności i braku zasadności. Jednostka prawidłowo wskazała też, że ocena treści wniosku o dofinansowanie w kontekście spełniania określonych kryteriów odbywa się wyłącznie na podstawie jego treści (oraz załączników). Późniejsze dodatkowe informacje, w szczególności przekazywane w proteście, nie mogą być brane pod uwagę na etapie rozpatrywania protestu.
Należy też zauważyć, że z Regulaminu konkursu i załączników do niego wynika, jakie kryteria będą oceniane, czemu mają one służyć i w związku z tym, co należy zamieścić we wniosku, aby dane kryterium mogło zostać pozytywnie dla wnioskodawcy ocenione.
Ustawodawca w art. 41 ust. 2 ustawy wdrożeniowej postanowił, że regulamin konkursu zawiera wzór wniosku o dofinansowanie projektu. Wniosek o dofinansowanie stanowi jeden z podstawowych dokumentów dotyczących procedury dofinansowywania unijnego i nie można uznać go w okolicznościach faktycznych sprawy za dokument niemający wiążącego charakteru (por. wyrok NSA z 25 września 2014 r. sygn. akt II GSK 2113/14, odnoszący się analogicznie do art. 29 ust. 2 pkt 8 u.z.p.p.r.; wszystkie powołane orzeczenia dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych: www.orzeczenia.gov.pl).
Na wnioskodawcy ubiegającym się o dofinansowanie w ramach danego konkursu spoczywa obowiązek rzetelnego i wyczerpującego wypełnienia wniosku (por. wyrok NSA z dnia 9 sierpnia 2011 r. sygn. akt. II GSK 1500/11). Podkreślić wypada także, że Strona skarżąca przystępując do konkursu winna znać jego zasady, gdyż są one publikowane i dostępne dla wszystkich w jednakowy sposób. Każdy uczestnik konkursu wyraża akceptację dla zasad konkursu i w dalszych swych działaniach w postępowaniu konkursowym, chcąc uzyskać pomoc musi się do tych zasad precyzyjnie stosować. Obowiązek starannego przygotowania dokumentacji aplikacyjnej, zgodnie z wymogami konkursu, ciąży zawsze na wnioskodawcy. Brak podanej informacji lub też podanie informacji w sposób niejednoznaczny winien zostać oceniony negatywnie.
Organ w żaden sposób nie naruszył art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, który stanowi, że właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Postanowienia Regulaminu konkursu obowiązują w równym stopniu wszystkich beneficjentów. Nie można więc zasadnie twierdzić, aby zastosowanie wspomnianych postanowień Regulaminu konkursu względem Strony skarżącej, do czego obowiązany był organ, naruszyło powołany przepis (podobnie NSA w wyroku z 9 stycznia 2014r., II GSK 2322/13).
Oceniając, co będzie stanowić wzorzec kontroli sądowej, uznać należy, że prawo, wedle którego oceniana jest legalność oceny projektu, to nie tylko przepisy u.z.r.p.s. ale także postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego. Zatem, kontrolując zgodność z prawem dokonanej przez organ oceny projektu, sąd administracyjny ma na względzie zgodność z prawem powszechnie obowiązującym, a także z postanowieniami aktów wydanych na podstawie prawa powszechnie obowiązującego przez właściwe podmioty i w granicach ich kompetencji. Wzorzec kontroli stanowią zatem postanowienia u.z.r.p.s., postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego oraz postanowienia regulaminu konkretnego konkursu. Dokumenty określające warunki i procedury obowiązujące w programach operacyjnych są wydawane na podstawie upoważnienia ustawowego, tj. art. 5, art.6, art. 41 ustawy wdrożeniowej. Z upoważnienia nie wynika, że akty te mogą regulować pewne kwestie odmiennie niż ustawa wdrożeniowa. Dotyczy to przede wszystkim przepisów z art. 45 ust.4 ustawy wdrożeniowej (właściwa instytucja przekazuje wnioskodawcy pisemną informacje o zakończeniu oceny projektu i jej wyniku wraz z uzasadnieniem oceny i podaniem liczby punktów otrzymanych przez projekt lub informacji o spełnieniu albo niespełnieniu kryteriów wyboru projektu) oraz art. 58 ust. 1 pkt. 1 tej ustawy (właściwa instytucja, o której mowa w art. 55, informuje wnioskodawcę na piśmie o wyniku rozpatrzenia jego protestu. Informacja ta zawiera w szczególności treść rozstrzygnięcia polegającego na uwzględnieniu albo nieuwzględnieniu protestu, wraz z uzasadnieniem). Zgodnie z zacytowanym przepisem ustawowym obie informacje dotyczące oceny projektu i rozstrzygnięcia protestu muszą zawierać uzasadnienie. Uzasadnienie to musi odzwierciedlać zasadę zawartą w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej stanowiącą, że właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Skoro ww. informacje kierowane do wnioskodawcy zgłoszonego projektu stanowią o dwustopniowym postępowaniu konkursowym kontrolowanym również przez sąd administracyjny, to nie ulega wątpliwości, że wymagane przez ustawodawcę uzasadnienie tych informacji musi spełniać element rzetelnego wyjaśnienia przyjętej oceny. Wskazać należy, jak słusznie zaakcentował Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 lipca 2013 r. (sygn. akt II GSK 1051/13): "uzasadnienie informacji o wynikach oceny musi zawierać taką treść, aby spełnić swoją ustawową rolę, tzn. umożliwić stronie wniesienie umotywowanego protestu od oceny, która jej nie satysfakcjonuje. Uzasadnienie zatem musi być zrozumiałe dla strony i wyraźnie wskazywać na przyczyny negatywnej oceny, a więc wymieniać uchybienia wraz z ich wyjaśnieniem. Strona powinna bowiem wiedzieć dokładnie dlaczego jej projekt został oceniony negatywnie. Jeżeli uzasadnienie zawiera taką treść i umożliwia stronie podjęcie polemiki z dokonaną oceną, trzeba uznać je za odpowiadające prawu.". Natomiast w wyroku z dnia 11 lipca 2013 r. (sygn. akt II GSK 1113/13) NSA zaakcentował, iż: "...instytucja rozpatrująca protest powinna przeprowadzić szczegółową analizę środka procesowego z uwzględnieniem zarzutów podniesionych zarówno przez ekspertów w kartach ocen merytorycznych jak i skarżącą Spółkę w treści złożonego protestu. Podkreślić należy, że nie jest dopuszczalne "mechaniczne" odwoływanie się do ocen recenzentów, czy wcześniej do ocen ekspertów.".
Kontrolując w takim zakresie legalność oceny projektu dokonanej przez Instytucję Pośredniczącą, jak również legalność jego działań podejmowanych w toku procedury odwoławczej, które znalazły ostateczny wynik w zaskarżonym rozstrzygnięciu, wypada stwierdzić, że odpowiadają one prawu.
Odnosząc się zaś do poprawności oceny projektu to należy wskazać, że w tym zakresie możliwości sądu administracyjnego są ograniczone do zbadania, czy ocena została sformułowana w postępowaniu wolnym od naruszeń prawa, w szczególności odpowiadającym zasadom wynikającym z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. W ocenie Sądu takich błędów IP nie popełniła. Przeprowadzona ocena nie jest obarczona ewidentnymi błędami logicznymi, zawiera spójne i logiczne wyjaśnienie stanowiska oceniającego, argumenty na jego poparcie. Analizując treść wniosku, pisma informującego o negatywnej ocenie merytorycznej, protestu oraz pisma zawierającego odpowiedź na protest, należy stwierdzić, iż oceniający w sposób trafny wskazali na powody negatywnej oceny merytorycznej wniosku. Ocena zawiera szczegółowe wyjaśnienie zasad oceny i uzasadnienie negatywnej oceny merytorycznej. Zarzuty protestu jak i skargi nie podważają skutecznie prawidłowości dokonanej oceny.
W szczególności należy tu – w ocenie Sądu – wskazać na prawidłowe wskazanie braku spełnienia kryterium dostępu nr 6, albowiem zasadnie organ wskazał, iż z treści wniosku wynika, że członkowie konsorcjum wg tych zapisów są stroną finansująca przedsięwzięcie Lidera, a nie realizującą je wspólnie.
Podobnie rzecz się ma z kryterium dostępu nr 8, albowiem PARP prawidłowo w ocenie Sądu stwierdził, że tylko jeden ze wskazanych uczestników konsorcjum tj. K. sp. z o.o. wykazał zdolność zapewnienia wkładu własnego zgodnego z umową konsorcjum. PARP wykazał w swoim rozstrzygnięciu wszystkie wątpliwości odnośnie możliwości finansowania przez innych z wymienionych we wniosku uczestników.
Należy też zgodzić się z IP, iż promesa kredytowa, wystawiona przez Bank Spółdzielczy w O. M. w dniu [...] 2017r., została wystawiona po złożeniu wniosku o dofinansowanie. Tym samym, zgodnie z Regulaminem konkursu, nie mogła stanowić dokumentu potwierdzającego finansowanie, albowiem winny być one aktualne na dzień złożenia wniosku. Nadto słusznie PARP wskazał, że treść promesy wskazuje na jej wariantowy charakter i stanowi wstępną intencję udzielenia kredytu, a nie jego przyrzeczenie.
Na zakończenie Sąd zauważa, że PARP w swoim rozstrzygnięciu odniósł się szczegółowo do zarzutów protestu, które odnosiły się do wszystkich zakwestionowanych kryteriów. Organ odniósł się do wszystkich zarzutów Strony skarżącej zawartych w proteście, a tym samym w żaden sposób nie naruszył przepisów ustawy wdrożeniowej odnośnie stosowania procedury odwoławczej.
Należy przy tym powtórzyć, że Sąd - orzekając na podstawie cyt. przepisu art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej - ocenia działania organu pod kątem przesłanki wskazanej w tym przepisie tj. czy organ oceniając projekt dokonywał tego w sposób naruszający prawo i czy naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny. Nie jest natomiast rolą Sądu dokonanie oceny merytorycznej projektu, bowiem nie jest do tego upoważnionym, nie ma też takich możliwości.
W ocenie Sądu PARP tym samym nie naruszyła przepisów ustawy wdrożeniowej, zapisów Regulaminu konkursu, jak też mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa wspólnotowego, wskazanych w skardze.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na zasadzie przepisu art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło