I SA/Wr 622/18
WyrokWSA we Wrocławiu2018-10-10
Skład orzekający: WSA Katarzyna Radom, WSA Daria Gawlak-Nowakowska, WSA Marta Semiczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej prawidłowo pozostawił wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług bez rozpatrzenia z powodu nieuzupełnienia przez wnioskodawcę braków formalnych, w szczególności w zakresie pytań dotyczących przyszłego obrotu i zwrotu nakładów inwestycyjnych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ interpretacyjny nieprawidłowo pozostawił wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia. Wyjaśnienia udzielone przez skarżącą na wezwanie organu były wystarczające, zwłaszcza w kontekście zdarzenia przyszłego, gdzie precyzyjne określenie wszystkich wartości nie zawsze jest możliwe. Organ nie wykazał, dlaczego brak tych informacji uniemożliwia wydanie interpretacji ani nie wyjaśnił precyzyjnie, jakie informacje są niezbędne. Ponadto, powoływanie się na art. 14b § 5b Ordynacji podatkowej (nadużycie prawa) było nieuzasadnione na etapie oceny formalnej wniosku.Stan faktyczny
Gmina S. złożyła wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z remontem i modernizacją budynku oraz nadaniem mu nowych funkcji społecznych. Organ interpretacyjny wezwał do uzupełnienia wniosku o szczegółowe informacje dotyczące m.in. przyszłego obrotu z najmu, sposobu rozliczania mediów i zwrotu nakładów inwestycyjnych. Po odpowiedzi skarżącej, organ pozostawił wniosek bez rozpatrzenia, uznając odpowiedzi za niewyczerpujące. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie organu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, zasądzając od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz Gminy S. kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Katarzyna Radom (sprawozdawca), Sędziowie: sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, sędzia WSA Marta Semiczek, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 października 2018 r. sprawy ze skargi Gminy S. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] 2018 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia: I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z [...] 2018 r. o nr [...]; II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz skarżącej Gminy S. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej z [...] 2018 r., o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku Gminy S. o wydanie interpretacji indywidualnej.
Jak wynikało z akt sprawy 19 grudnia 2017 r. wpłynął do organu interpretacyjnego wniosek skarżącej o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z remontem, przebudową oraz modernizacją istniejącego zdegradowanego budynku i nadanie mu nowych funkcji społecznych. Przedstawiając stan faktyczny sprawy skarżąca wskazywała, że realizuje projekt obejmujący: 1) modernizację i przebudowę dróg gminnych wraz z infrastrukturą towarzyszącą oraz 2) remont, przebudowę oraz modernizację istniejącego zdegradowanego budynku i nadanie mu nowych funkcji społecznych. Ponadto skarżąca projektuje rewitalizację budynku w ramach zwiększenia efektywności energetycznej w zakresie: wymiany źródła ciepła na kocioł spalający biomasę wraz z wymianą instalacji; wymiany stolarki okiennej i drzwiowej; ocieplenia ścian w budynku; modernizacji dachu wraz z ociepleniem oraz wymianą dachówki ceramicznej; remontu budynku wraz z przebudową. W budynku, po jego przebudowie i modernizacji, nie przewiduje się pomieszczeń administracyjnych dla skarżącej. Pozostałe pomieszczenia będą przeznaczone do wstępnego wynajmu na rzecz lokalnych organizacji pozarządowych nieprowadzących działalności gospodarczej. Wysokość czynszu wynikać będzie z kosztów związanych z utrzymaniem budynku. Ponadto, w budynku wynajmowane będą sale konferencyjne.
W związku z powyższym skarżąca sformułowała pytanie: czy przysługuje jej prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od wydatków udokumentowanych fakturami VAT, obejmującego wydatki na opisane zadania.
Przedstawiając swój pogląd w sprawie skarżąca wskazała, że przysługuje jej pełne prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od z tytułu poniesionych wydatków.
Pismem z 18 stycznia 2018 r. organ interpretacyjny wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, poprzez jej uzupełnienie i podanie następujących informacji:
1. Czy lokalne organizacje pozarządowe nieprowadzące działalności gospodarczej, którym zostanie wynajęta część budynku mogą/będą mogły decydować o swoim zużyciu mediów, które może być stwierdzone poprzez założenie indywidualnych liczników, podliczników lub w inny sposób (np. w oparciu o liczbę osób korzystających z lokalu, czy też powierzchnię lokalu, itp.);
2. Czy sprzedaż mediów następuje/nastąpi według cen zakupu mediów od poszczególnych dostawców;
3. Jaka jest/będzie wartość poniesionych nakładów przez stronę na remont, przebudowę oraz modernizację istniejącego zdegradowanego budynku;
4. Czy zawarta umowa najmu przewiduje/będzie przewidywać wartość czynszu i dodatkowo wydatki związane z zużyciem mediów czy udostępnienie budynku będzie nieodpłatne, a dodatkowo najemca będzie pokrywał wydatki związane ze zużyciem mediów;
5. Ile wynosi/będzie wynosić miesięczny obrót z tytułu najmu przedmiotowego budynku;
6. Czy obrót z tytułu odpłatnego najmu ww. budynku jest/będzie znaczący dla budżetu skarżącej. Na jakim poziomie są/będą się kształtowały dochody z tytułu odpłatnego najmu budynku w skali roku w stosunku do dochodów ogółem/dochodów własnych;
7. Przy uwzględnieniu jakich czynników dokonano kalkulacji najmu budynku;
8. Czy wysokość przedmiotowego najmu umożliwi zwrot poniesionych nakładów inwestycyjnych i czy skalkulowana zostanie z uwzględnieniem realiów rynkowych oraz w rozsądnym czasie.
W odpowiedzi skarżąca wskazała, że lokalne organizacje pozarządowe nieprowadzące działalności gospodarczej, którym zostanie wynajęta część budynku będą mogły decydować o swoim zużyciu mediów. Zużycie będzie stwierdzane na podstawie zainstalowanych podliczników (pytanie nr 1). Sprzedaż mediów nastąpi według cen zakupu mediów dla poszczególnych dostawców (pytanie nr 2). Wartość nakładów na remont, przebudowę oraz modernizację istniejącego zdegradowanego budynku jest planowana w wysokości 2.398.500,00 zł (pytanie nr 3). W odpowiedzi na pytanie nr 4 skarżąca wyjaśniła, że wniosek obejmuje zdarzenie przyszłe, z uwagi na to, iż planowany jest odpłatny najem, umowa najmu będzie przewidywać wartość czynszu i dodatkowo wydatki związane z zużyciem mediów. Odpowiadając na pytanie nr 5, skarżąca wskazała, że z uwagi, iż wniosek obejmuje zdarzenie przyszłe, nie określiła jeszcze obrotu z tytułu najmu przedmiotowego budynku. Wyjaśniono także, że obrót z tytułu odpłatnego najmu ww. budynku w porównaniu do innych przedmiotów najmu z pewnością będzie wysoki, natomiast w skali roku w stosunku do dochodów ogółem/dochodów własnych skarżących nie będzie znaczący (pytanie nr 6). W kwestii pytania nr 7 skarżąca zwróciła uwagę na fakt, że kalkulacja najmu budynku będzie opierać się o analizę cen stosowanych na rynku. W odpowiedzi na pytanie nr 8 strona wskazała, że organ nie uściślił, w jakiej perspektywie należy ocenić możliwość pokrycia przez przedmiotowy najem poniesionych nakładów inwestycyjnych. Podatnik nie jest w stanie tego określić, nie spodziewa się jednak, że wartość czynszu pokryje ww. nakłady. Wysokość czynszu skalkulowana zostanie z uwzględnieniem realiów rynkowych oraz w rozsądnym czasie.
Postanowieniem z [...] 2018 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniosek strony o wydanie interpretacji indywidualnej pozostawił bez rozpoznania. W uzasadnieniu powołał się na art. 14b § 3 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r., poz. 201 ze zm., dalej powoływana jako O.p.), stwierdzając, że wniosek strony nie spełniał wymogów wynikających z powołanego przepisu, co nakazywało pozostawienie go bez rozpoznania. W opinii organu interpretacyjnego skarżąca nie udzieliła wprost odpowiedzi na pytania oznaczone nr 5, 6, 7 i 8.
Zaskarżonym postanowieniem z [...] 2018 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji. W uzasadnieniu postanowienia organ interpretacyjny wyjaśnił, że składając wniosek o wydanie w indywidualnej sprawie interpretacji przepisów prawa podatkowego wnioskodawca obowiązany jest do wyczerpującego i precyzyjnego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Jeżeli wniosek strony jest niepełny, a organ interpretacyjny nie posiada w tym zakresie żadnej wiedzy, to wydana interpretacja nie chroni podatnika, a zatem nie realizuje jej podstawowego celu. Wyjaśniając pojęcie "wyczerpujący stan faktyczny" organ interpretacyjny odwołał się do poglądów literatury. Dalej wskazano, że ocena, czy stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) został przedstawiony przez wnioskodawcę wyczerpująco, czy też nie, należy do organu podatkowego. Jeżeli zatem strona we wniosku przedstawiła stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) w sposób uniemożliwiający dokonanie oceny prawnej jej stanowiska, organ podatkowy – w trybie art. 169 § 1 w zw. z art. 14h O.p. – wzywa stronę do uzupełnienia braków wniosku, co miało miejsce w sprawie.
Następnie wskazano na art. 14b § 5b O.p., zgodnie z którym nie wydaje się interpretacji indywidualnej w zakresie tych elementów stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego, co do których istnieje uzasadnione przypuszczenie, że mogą być przedmiotem decyzji wydanej z zastosowaniem art. 119a lub stanowić nadużycie prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm., dalej: ustawa o VAT). Przez nadużycie prawa o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o VAT rozumie się dokonanie czynności, o których mowa w ust. 1, w ramach transakcji, która pomimo spełnienia warunków formalnych ustanowionych w przepisach ustawy, miała zasadniczo na celu osiągnięcie korzyści podatkowych, których przyznanie byłoby sprzeczne z celem któremu służą te przepisy.
Z tych też względów, jak i z uwagi na treść odpowiedzi skarżącej na wezwanie organu interpretacyjnego o doprecyzowanie opisu sprawy organ podatkowy zważył, iż nie ma możliwości dokonania oceny czy w sprawie złożonego wniosku zobowiązany jest wydać interpretację indywidualną czy też – stosownie do art. 14b § 5b O.p. – interpretacji takiej wydać nie może. W ocenie organu brak informacji objętych pytaniami o numerach 5,6,7 i 8 wezwania z dnia 18 stycznia 2018 r. uniemożliwia dokonanie jednoznacznego stwierdzenia, czy w rozpatrywanej sprawie nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o VAT z których wynikałoby, iż zamiarem działań wnioskodawcy może być osiągnięcie korzyści podatkowej, a tym samym wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia w zakresie objętym wnioskiem strony. Za bezpodstawne uznał ponadto zarzuty naruszenia art. 120, art. 121, art. 124 oraz art. 125 § 1 O.p.
W skardze strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia z jednoczesnym zobowiązaniem organu do wydania interpretacji indywidualnej. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 w zw. z 14h O.p., poprzez utrzymanie w mocy postanowienia z dnia [...] 2018 r., czego skutkiem było pozostawienie w obrocie prawnym postanowienia nieznajdującego oparcia w przepisach prawa podatkowego. Zarzuciła także naruszenie art. 14g oraz art. 169 § 1 w zw. z art. 14h O.p. poprzez pozostawienie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia, pomimo wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego przez skarżącą oraz uznanie, że udzielone odpowiedzi na wezwanie do usunięcia braków formalnych są niewystarczające i niejednoznaczne, co uniemożliwia wydanie przez organ interpretacyjny rozstrzygnięcia. Skarżąca zarzuciła również naruszenie art. 120 O.p. w zw. z art. 14h O.p., poprzez wydanie postanowienia na podstawie pozaprawnych przesłanek, art. 121 § 1 w zw. z art. 14h O.p., poprzez pozostawienie wniosku o wydanie interpretacji bez rozpatrzenia skutkujące utrudnieniem skarżącej możliwości merytorycznego rozpoznania jej sprawy oraz wydłużeniem postępowania w tym zakresie oraz art. 125 § 1 w zw. z art. 14h O.p. i naruszenie zasady szybkości w postępowaniu.
W uzasadnieniu skarżąca opisała przebieg postępowania, wskazała również, że jej wniosek o wydanie interpretacji spełniał wszystkie wymogi formalne i merytoryczne wynikające z art. 14b O.p. Argumentując zarzut naruszenia art. 14g O.p. wskazała, że wyczerpująco przedstawiła stan faktyczny i zdarzenie przyszłe, a z żadnych przepisów nie wynika obowiązek hipotetycznego określenia wartości, dotyczących zdarzeń przyszłych, wówczas gdy wnioskodawca nie jest w stanie ich określić. Wymogi stawiane przez organ interpretacyjny w odniesieniu do zdarzenia przyszłego prowadziłoby do podania nieprawidłowych informacji, skutkowałoby brakiem spełnienia przesłanek określonych w art. 14m O.p. związanych z ochroną podatnika. Ponadto strona udzieliła odpowiedzi, podając podstawy do ustalenia wartości czynszu najmu lokali, gdyż wobec opisu zdarzenia przyszłego nie dysponowała wiedzą o konkretnych wartościach czynszu. Nadto, wg skarżącej przedstawiła wystarczające i jednoznaczne odpowiedzi na wezwanie organu interpretacyjnego. Przepisy nie określają jaką wysokość ma mieć obrót z tytułu wykonywania czynności opodatkowanych aby podatnik miał prawo do odliczenia podatku naliczonego, w opinii strony wysokość czynszu może zwrócić poniesione nakłady inwestycyjne, jednakże organ interpretacyjny nie uściślił w jakiej perspektywie czasu ma to być zrealizowane. Poza tym bezpodstawne jest twierdzenie, że bez wskazania obrotu z tytułu czynszu nie jest możliwe ustalenie, czy w sprawie zachodzą okoliczności, o których mowa w art., 5 ust. 5 ustawy o VAT. Skarżąca nie zamierza osiągać w związku z opisaną działalnością żadnych korzyści podatkowych, gdyż nie jest podmiotem komercyjnym ale jednostką sektora finansów publicznych, która podlega szczególnemu reżimowi prawnemu i nadzorowi. Ponadto w opinii strony organ interpretacyjny nie wykazał argumentacji w kwestii dotyczącej stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) mogącego stanowić nadużycie prawa na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy o VAT oraz nie wykazał, dlaczego zadane w wezwaniu do skarżącej pytania były dla organu niezbędne, aby dokonać rozstrzygnięcia kwestii objętej wnioskiem strony skarżącej. Dla poparcia tego argumentu strona skarżąca przywołała fragment treści orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 13 czerwca 2017 sygn. akt I SA/Sz 387/17.
W odpowiedzi na skargę organ interpretacyjny wnioskował o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Skarga okazała się zasadna.
Dokonując oceny zaskarżonego w sprawie postanowienia Sąd doszedł do przekonania, że zarówno skarżony akt, jak i postanowienie go poprzedzające naruszają przepisy postępowania, tj. art. 169 § 1 i § 4 O.p. w związku z art. 14h O.p. w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie ich z obrotu prawnego w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 208 r. poz. 1302, dalej p.p.s.a.).
Zaistniały pomiędzy stronami spór zasadniczo dotyczy kwestii czy udzielone przez stronę skarżącą wyjaśnienia – złożone na skutek uprzedniego wezwania przez organ interpretacyjny – uzasadniały pozostawienie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpatrzenia, czy też powinny skutkować udzieleniem wnioskowanej interpretacji.
W myśl art. 14b § 1 O.p., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Interpretacja indywidualna, w przeciwieństwie do interpretacji ogólnej (art. 14a O.p.), ma charakter jednostkowy i konkretny w odniesieniu do podmiotu, który wystąpił o jej udzielenie.
Zgodnie z art. 14b § 3 O.p., składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna zawiera, stosownie do art. 14c § 1 i § 2 ww. ustawy wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny (§1), a w przypadku uznania stanowiska wnioskodawcy za nieprawidłowe, zawiera wskazanie stanowiska prawidłowego wraz z uzasadnieniem prawnym (§ 2).
W postępowaniu w sprawie wydania interpretacji indywidualnej, zgodnie z art. 14h O.p., ma zastosowanie art. 169 § 1-2 tej ustawy. Z powołanych przepisów wynika, że możliwe jest żądanie przez organ podatkowy uzupełnienia braków formalnych pisma, jakim jest wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej także w zakresie elementów wskazanych w art. 14b § 3 O.p., tj. elementów stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). W myśl art. 169 § 1 O.p., jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Należy jednak zastrzec, że organ podatkowy w trybie art. 169 § 1 O.p. nie może żądać od wnioskodawcy modyfikowania stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji, ani przedstawionej we wniosku oceny prawnej stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). W tym trybie organ podatkowy może żądać jedynie uzupełnienia wniosku o takie elementy, bez których nie jest możliwa ocena, czy stanowisko przedstawione we wniosku i ocena prawna są prawidłowe. Organ wydający interpretację winien precyzyjnie wskazać te elementy w wezwaniu, dodatkowo wyjaśniając dlaczego ich brak uniemożliwia wydanie interpretacji indywidualnej, czyli wzywając wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w trybie art. 169 § 1 O.p. organ podatkowy zobowiązany jest do szczegółowego wskazania, w jakim zakresie wniosek winien być uzupełniony, ponad treść, którą już zawiera. Wezwanie musi zawierać kompletną i wyczerpującą informację o tym, jak ma zostać przeprowadzone usunięcie braku podania przez podmiot je wnoszący. Natomiast, nieprecyzyjne sformułowanie wezwania do usunięcia braków formalnych wniosku może doprowadzić do uznania za przedwczesne pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia (por. postanowienie NSA z 16 grudnia 2009r., sygn. akt I FSK 465/09, publ. CBOSA). Pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia może zatem nastąpić dopiero wówczas, gdy wnioskodawca nie uzupełni lub nie poprawi wniosku według zaleceń organu wydającego interpretację i w wyznaczonym przezeń terminie (wyrok WSA we Wrocławiu z 9 listopada 2010r., sygn. akt I SA/Wr 941/10 publ. CBOSA). Interpretacja indywidualna ma bowiem na celu uzyskanie stanowiska organu interpretacyjnego w zakresie rozumienia przepisów prawa podatkowego na gruncie przedstawionym przez wnioskodawcę, a nie ustalonego przez organ podatkowy stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który nie spełnia wymogów określonych w art. 14b § 3, zgodnie z art. 14g § 1 O.p., pozostawia się bez rozpoznania. Podstawę formalno – prawną takiego rozstrzygnięcia stanowi przepis art. 169 § 4 w zw. z art. 14h O.p.
Przenosząc opisane powyżej rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, zadaniem Sądu jest zatem ocena, czy wykonanie zaleceń organu interpretacyjnego (wezwania do uzupełnienia stanowiącego przedmiot wniosku stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego) przez stronę skarżącą było prawidłowe, a tym samym - czy organ ten zasadnie pozostawił wniosek skarżącej bez rozpatrzenia.
Przypomnieć należy, że organ interpretacyjny uznał, że przedstawiony we wniosku opis jest niekompletny i wezwał skarżącą, wskazując na treść art. 13 § 2a oraz art. 169 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej, do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez doprecyzowanie opisu sprawy o informacje numerycznie (punkty 1-8) wymienione w wezwaniu z dnia 18 stycznia 2018 r. Wskazane wezwanie zawierało w swej treści pouczenie, iż jego nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie (siedmiu dni od dnia doręczenia), spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.
Odpowiadając w terminie na wezwanie skarżąca udzieliła wyjaśnień na każde z zadanych przez organ interpretacyjny pytań.
Jednakże wydając postanowienie o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku organ interpretacyjny przyjął, iż na część z zadanych pytań (pytania nr 5, 6, 7 i 8) skarżąca nie udzieliła wyczerpujących i jednoznacznych odpowiedzi. Brak kompletnych wyjaśnień spowodował w ocenie tegoż organu niemożność wydania prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie złożonego wniosku i stanowił przesłankę pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia.
W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, z tak sformułowanym stanowiskiem organu interpretacyjnego nie można się zgodzić.
Oceniając bowiem udzielone przez stronę skarżącą wyjaśnienia przypomnieć należy, iż wyczerpujące przedstawienie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego to takie które jest na tyle szczegółowe i dokładne aby wnioskodawca mógł zająć stanowisko w stosunku do prezentowanego stanu rzeczy, zaś organ podatkowy na tej podstawie udzielić jednoznacznej odpowiedzi co do konkretnego zdarzenia. Opis ten powinien zawierać wszystkie istotne elementy stanu faktycznego niezbędne z punktu widzenia możliwości dokonania w sposób jednoznaczny jego prawnopodatkowej kwalifikacji. Odpowiadając na postawione pytania (nr 5,6,7 i 8) prawidłowo w ocenie Sądu wyjaśniła skarżąca, iż na moment złożenia wniosku nie jest możliwe dokładne określenie obrotu z tytułu czynszu najmu budynku, wskazując, że czynsz opierać się będzie o analizę cen stosowanych na rynku. Dalej wskazywała, że obrót z tytułu najmu będzie wysoki w porównaniu do innych przedmiotów najmu, natomiast w skali roku w stosunku do dochodów ogółem nie będzie znaczny. Skarżąca wskazała też, że nie jest w stanie ocenić możliwości pokrycia przez czynsz najmu poniesionych nakładów inwestycyjnych, ale też organ interpretacyjny nie określił w jakiej to miałoby nastąpić perspektywie. Dodała, że nie spodziewa się aby wartość czynszu pokryła ww. nakłady. W ocenie Sądu takie postepowanie strony było prawidłowe, gdyż wniosek w tym zakresie dotyczył zdarzenia przyszłego, a tym samym w chwili jego złożenia mogą nie być wnioskodawcy znane wszystkie elementy umowy. Wskazując jednocześnie metodę ustalenia czynszu najmu skarżąca sprecyzowała wniosek w tym zakresie i tym samym domagała się wydania interpretacji w realiach w nim opisanych, tj. w sytuacji rynkowego ustalenia kwoty czynszu. Powyższe obligowało organ podatkowy do rozpoznania wniosku z uwzględnieniem tego elementu stanowiącego w ocenie Sądu wystarczającą odpowiedź na wątpliwość organu podatkowego, gdyż kwotowe wskazanie wysokości obrotu z tytułu stanowiącej przedmiot wniosku umowy najmu nie stanowi informacji niezbędnej do wydania interpretacji podatkowej w zakresie prawa do obniżenia kwoty podatku VAT należnego o kwotę podatku naliczonego w całości z faktury dokumentującej poniesiony wydatek na zakup samochodu ciężarowego.
Stanowisko to Sąd wywodzi przede wszystkim z samej konstrukcji prawa do odliczenia podatku naliczonego o kwotę podatku należnego VAT, do skorzystania z której uprawnia podatnika spełnienie określonych w przepisach prawa podatkowego przesłanek, do których jednak nie należy wysokość obrotu z tytułu dokonania czynności opodatkowanej. Żądanie tej informacji przez organ podatkowy – w ramach postępowania zmierzającego do wydania interpretacji prawa podatkowego – stanowi zadaniem Sądu nadmierny formalizm a obowiązek przedstawienia zdarzenia przyszłego przez zainteresowanego organ pojmuje zbyt rygorystycznie.
Na dezaprobatę Sądu zasługuje ponadto fakt, iż domagając się od strony kwotowego wskazania wartości obrotu w stanie faktycznym złożonego wniosku, organ interpretacyjny nie wyjaśnił w wezwaniu z dnia 18 stycznia 2018 r. - w jakiejkolwiek formie – powodów dla których uznał, iż informacja ta jest niezbędna dla wydania wnioskowanej interpretacji indywidualnej.
Nie znalazł Sąd również uzasadnienia dla kwestionowania przez organ interpretacyjny wyjaśnień odnoszących się do dalszych pytań. Przede wszystkim należy podkreślić, iż wezwanie do usunięcia braków, które jest niejasne lub dwuznaczne między innymi co do jego treści nie może wywoływać dla strony ujemnych skutków procesowych dla strony, w tym przypadku – pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.
Tym samym skoro na pytanie organu interpretacyjnego czy obrót z tytułu najmu budynku będzie znaczący dla budżetu gminy oraz na jakim poziomie będą się kształtowały dochody z tytułu najmu budynku w skali roku w stosunku do dochodów ogółem/dochodów własnych gminy, skarżąca odpowiedziała iż obrót będzie wysoki natomiast w skali roku w stosunku do dochodów ogółem nie będzie znaczący uznać należy, że ogólnikowy sposób sformułowania pytania uprawniał stronę do udzielenia na niego ogólnej odpowiedzi. Tym bardziej, iż pytanie to w sposób jednoznaczny koresponduje z pytaniem nr 5, na które skarżąca odpowiedziała zgodnie z posiadanymi na moment jego zadania informacjami. Podobne zarzuty nieprecyzyjności i ogólnikowości należy w ocenie Sądu postawić w stosunku do pytania nr 8, w którym organ pyta czy wysokość czynszu najmu umożliwi zwrot poniesionych nakładów inwestycyjnych i skalkulowana jest z uwzględnieniem realiów rynkowych? Na tak zadane pytanie strona odpowiedziała, iż organ nie wskazał horyzontu czasowego ewentualnego zwrotu poniesionych nakładów inwestycyjnych, ponadto strona wskazała, że wysokość czynszu będzie ustalona zgodnie z realiami rynku, dodając, że spodziewa się, iż wartość czynszu pokryje ww. nakłady.
W związku z powyższym, na co już wskazano wcześniej, redagowanie wezwań przez organ interpretacyjny powinno odbywać się w sposób jasny i jednoznaczny, niebudzący wątpliwości co do istoty zadanego pytania, tak aby wnioskodawca był w stanie należycie zrozumieć i wykonać polecenie organu. Nadto z treści samych wezwań, o czym już była mowa powyżej, nie wynika dlaczego bez tych elementów zdarzenia przyszłego, o uzupełnienie których wezwana została skarżąca, nie jest możliwa ocena, czy stanowisko przedstawione we wniosku i ocena prawna są prawidłowe.
Z okoliczności rozpoznawanej sprawy należy, zdaniem Sądu uznać, że skarżąca zasadnie mogła być przekonana, iż na zadane przez organ interpretacyjny pytania udzieliła oczekiwanej przez organ i wystraczającej dla wydania wnioskowanej interpretacji indywidualnej odpowiedzi.
Szczególną uwagę zwraca ponadto niezrozumiałe dla Sądu powoływanie przez organ interpretacyjny w zaskarżonym postanowieniu jako okoliczności uzasadniającej pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia treści art. 14b § 5b O.p. w zw. z art. 5 ust. 5 ustawy o VAT i wskazanie, że nieuzupełnienie wniosku w zakresie wezwania z dnia 18 stycznia 2018 r. uniemożliwia dokonanie oceny czy w sprawie nie doszło do nadużycia prawa. Skoro bowiem sporny wniosek nie spełniał – zdaniem organu podatkowego – wymogów formalnych do jego merytorycznego rozpoznania i tym samym należało pozostawić go bez rozpatrzenia, to tym bardziej organ ten nie miał podstaw aby powziąć uzasadnione przypuszczenie o ryzyku nadużycia prawa przez stronę. Rolą organu interpretacyjnego jest przeprowadzanie wykładni przepisów prawa podatkowego na wniosek zainteresowanego, nie zaś badanie wniosku i wzywanie do jego uzupełnienia pod kątem ewentualnego ryzyka nadużycia prawa. Czym innym jest bowiem podejmowanie przez organ podatkowy czynności – na etapie oceny wniosku pod kątem spełnienia warunków formalnych – pod kątem możliwości nadużycia prawa przez wnioskodawcę a czym innym jest sytuacja, gdy w procesie wykładni prawa organ podatkowy dostrzeże, iż opisane we wniosku okoliczności zmierzają w istocie do nadużycia prawa przez podatnika. W tym to przypadku, korzystając z regulacji art. 14b § 5b O.p. organ interpretacyjny uprawniony jest do odmowy wydania interpretacji indywidualnej w zakresie tych elementów co do których istnieje uzasadnione przypuszczenie nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o VAT. Jeżeli jednak organ podatkowy uzna, iż złożony przez zainteresowanego wniosek nie spełnia wymogów formalnych do jego rozpoznania (pomimo wezwania w tym zakresie) to pozostawia wniosek bez rozpatrzenia, na podstawie art. 14g § 1 O.p.
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Sąd doszedł do przekonania, iż zarzuty skargi okazały się zasadne a utrzymując w mocy postanowienie o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia organ odwoławczy naruszył art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 O. p.
Rozstrzygając sprawę ponownie organ interpretacyjny, stosując wskazaną przez Sąd wykładnię przepisów prawa, będzie zobowiązany do oceny wniosku skarżącej i wydania rozstrzygnięcia.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie. O kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzoną kwotę złożyła się kwota 100 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego, kwota opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł i kosztów zastępstwa procesowego w wysokości 240 zł (§ 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. z 2011 r. Nr 31, poz. 153).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło