I OSK 247/19

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-12-19

Skład orzekający: Małgorzata Pocztarek, Zbigniew Ślusarczyk, Dariusz Chaciński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej, które nie jest nacechowane złą wolą, ale wynika z obiektywnych przyczyn (np. duży napływ spraw), może zostać uznane za rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a.? Czy w przypadku współuczestnictwa formalnego skarżących w sprawie o stwierdzenie przewlekłości postępowania, koszty zastępstwa procesowego powinny być zasądzone solidarnie, czy też odrębnie dla każdego ze współuczestników?
Ratio decidendi
Przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji, nawet jeśli jest znaczne, nie stanowi rażącego naruszenia prawa, jeśli wynika z obiektywnych przyczyn, takich jak duży napływ spraw, a nie ze złej woli organu. W przypadku współuczestnictwa formalnego skarżących, koszty zastępstwa procesowego powinny być zasądzone odrębnie dla każdego ze współuczestników, zgodnie z ich indywidualnym udziałem w sprawie, a nie solidarnie.
Stan faktyczny
Skarżący zarzucili Prezesowi Urzędu Lotnictwa Cywilnego przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie dostępu do informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał organ do rozpoznania wniosku w terminie, stwierdził przewlekłość, ale uznał, że nie miała ona charakteru rażącego naruszenia prawa. Sąd zasądził od organu koszty postępowania, w tym koszty zastępstwa procesowego solidarnie. Skarżący wnieśli skargę kasacyjną, kwestionując brak stwierdzenia rażącego naruszenia prawa oraz sposób rozliczenia kosztów.
Rozstrzygnięcie
Uchylono punkt 3 zaskarżonego wyroku WSA i zasądzono od Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania przed Sądem pierwszej instancji w kwocie po 597 zł każdy. Skargę kasacyjną oddalono w pozostałej części. Odstąpiono od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk (spr.) Sędzia del. WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. Z., A. Z. i małoletniego K. Z. reprezentowanego przez przedstawicieli ustawowych T. Z. i A. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 października 2018 r. sygn. akt VII SAB/Wa 34/18 ze skargi T. Z., A. Z. i małoletniego K. Z. reprezentowanego przez przedstawicieli ustawowych T. Z. i A. Z. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego w przedmiocie dostępu do informacji publicznej 1. uchyla punkt 3 zaskarżonego wyroku i zasądza od Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego na rzecz T. Z., A. Z. i małoletniego K. Z. po 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania przed Sądem pierwszej instancji, 2. oddala skargę kasacyjną w pozostałej części, 3. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 11 października 2018 r. sygn. akt VII SAB/Wa 34/18 w sprawie ze skargi T. Z., A. Z. i małoletniego K. Z. reprezentowanego przez przedstawicieli ustawowych T. Z. i A. Z. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2018, poz. 1302 ze zm.) dalej zwanej "p.p.s.a.", zobowiązał organ do rozpoznania wniosku skarżących o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją tego organu z dnia [...] sierpnia 2017 r. znak [...] w terminie jednego miesiąca od dnia otrzymania wyroku wraz z aktami sprawy (pkt 1). W oparciu o art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a p.p.s.a. stwierdził, że przewlekłość nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2). Ponadto na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądził od organu na rzecz skarżących po 100 zł tytułem zwrotu wpisu sądowego oraz solidarnie 497 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (pkt 3). Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego decyzją z [...] sierpnia 2017 r. znak: [...] stwierdził naruszenie przez przewoźnika lotniczego art. 7 ust. 1 lit. a) rozporządzenia (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylającego rozporządzenie nr 295/91/EWG (Dz. Urz. UE L 46 z 17 lutego 2004 r.) polegające na zaniedbaniu obowiązku wypłaty na rzecz T. Z., A. Z. i K. Z. po 250 euro. Ustalił, że przewoźnik ma usunąć te nieprawidłowości w terminie 14 dni od dnia doręczenia mu decyzji ostatecznej. Ponadto nałożył na przewoźnika karę w łącznej wysokości 3000 złotych. Pismem z 14 sierpnia 2017 r. T. Z., A. Z. i K. Z. złożyli wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skargą z 17 kwietnia 2018 r. T. Z., A. Z. i K. Z. zarzucili organowi przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie rozpoznania ich wniosku. W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego wskazał, że jego działanie w sprawie nie jest nacechowane złą wolą, a wynika z przyczyny obiektywnej, tj. wyjątkowo dużego napływu spraw ze skarg na przewoźników lotniczych. Powołanym na wstępie wyrokiem Sąd pierwszej instancji orzekł, że Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego nie wywiązał się z ustawowego obowiązku rozstrzygnięcia sprawy bez zbędnej zwłoki. Stwierdzając zaistniałą przewlekłość postępowania, Sąd uznał, że nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Sąd przyjął argumentację organu, że niedochowanie terminu wyznaczonego ustawowo na załatwienie wniosku skarżących było wynikiem obiektywnej przeszkody związanej przede wszystkim ze znacznym wpływem spraw i nie było nacechowane złą wolą. Podkreślił, że rażące naruszenie prawa musi wiązać się ze złą wolą oraz lekceważeniem zasad ogólnych postępowania administracyjnego i uprawnień wnioskodawcy do załatwienia sprawy w jak najszybszym terminie, które to okoliczności w sprawie nie miały miejsca. Skargę kasacyjną od tego wyroku złożyli T. Z., A. Z. i K. Z., zaskarżając go w zakresie punktu drugiego i trzeciego sentencji. Zarzucili naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 149 § 1a p.p.s.a. przez błędne uznanie, że brak jakiejkolwiek czynności zmierzającej do załatwienia sprawy przez dziewięć miesięcy nie stanowi przewlekłego prowadzenia postępowania z rażącym naruszeniem prawa oraz art. 202 § 1 p.p.s.a. przez wydanie postanowienia w przedmiocie rozliczenia kosztów procesu, na mocy którego zasądzono na rzecz skarżących koszty zastępstwa procesowego w sposób solidarny, z pominięciem poniesionego i udokumentowanego kosztu opłat skarbowych w sytuacji, gdy koszty zastępstwa adwokackiego oraz opłat skarbowych powinny zostać rozliczone odrębnie, w odniesieniu do skargi każdego ze współuczestników formalnych sporu (analogicznie do sposobu rozliczenia kosztu wpisu sądowego). W oparciu o tak sformułowane zarzuty wnieśli o zmianę punktu drugiego zaskarżonego wyroku przez stwierdzenie, że przewlekłość rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy miała charakter rażącego naruszenia prawa, a także zmianę punktu trzeciego tego wyroku przez zasądzenie od organu na rzecz każdego ze skarżących po 597 zł tytułem kosztów procesu, w tym po 480 zł tytułem kosztów zastępstwa adwokackiego. Względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w tym zakresie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Ponadto wniesiono o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych w odniesieniu do każdego ze skarżących. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że organ przez dziewięć miesięcy nie podjął jakiejkolwiek czynności zmierzającej do załatwienia sprawy, mimo że wnioskodawcy telefonicznie i mailowo dowiadywali się o stan sprawy, a także składali formalne środki zaskarżenia, takie jak ponaglenie czy skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania. W ocenie autora skargi kasacyjnej tak długa bezczynność organu nie ma charakteru zwykłego naruszenia prawa. Brak podjęcia najprostszej czynności, jak zawiadomienie stron o wniesieniu środków odwoławczych, świadczy o złej woli organu, co powinno zostać uznane za rażące naruszenie prawa. Ponadto podkreślono, że brak jest podstaw do rozliczania kosztów adwokackich, jak i opłat skarbowych w przedmiotowej sprawie w sposób solidarny. Istotą solidarności czynnej jest bowiem wielość wierzycieli, ale jeden dług. Natomiast w przedmiotowej sprawie skarżący dochodzili odrębnych roszczeń po 250 euro o charakterze indywidualnym. Zaznaczono, że Sąd pierwszej instancji pobrał trzy odrębne wpisy sądowe, potwierdzając jednocześnie indywidualny charakter roszczeń skarżących. Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego, wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej w całości i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W ocenie organu zaskarżony wyrok odpowiada prawu. Pismem z 23 stycznia 2019 r. skarżący kasacyjnie przedstawili dodatkową argumentację na poparcie skargi kasacyjnej, a także zwrócili się o przedstawienie powiększonemu składowi orzekającemu Naczelnego Sądu Administracyjnego następujących pytań prawnych: a) "Czy współuczestnikom formalnym, o jakich mowa w art. 202 § 1 p.p.s.a. w zw. z treścią art. 205 § 1 i 2 p.p.s.a., reprezentowanym przez tego samego pełnomocnika procesowego, będącego adwokatem, przysługuje zwrot kosztów w wysokości odpowiadającej pojedynczej stawce kosztów zastępstwa adwokackiego, określonej przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie czy też w wysokości odpowiadającej iloczynowi stawki zastępstwa procesowego, o której wyżej mowa, oraz ilości współuczestników formalnych?"; b) "Czy na gruncie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym w szczególności art. 206 p.p.s.a., możliwe jest w przypadkach współuczestnictwa formalnego rozliczenie kosztów należnych współuczestnikowi przez obniżenie wynagrodzenia pełnomocnika procesowego poniżej stawki minimalnej przewidzianej w przepisach wykonawczych?". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że rozpoznając skargę kasacyjną – po myśli art. 183 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 roku, poz. 2325 ze zm.) – Naczelny Sąd Administracyjny czyni to w granicach zakreślonych przez ramy tego środka odwoławczego, gdyż jest nimi związany, biorąc pod rozwagę z urzędu tylko nieważność postępowania przed Sądem pierwszej instancji. Przy braku przesłanek nieważnościowych w sprawie badaniu podlegały wyłącznie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej na uzasadnienie przytoczonych podstaw kasacyjnych. Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 149 § 1a p.p.s.a. przez uznanie, że przewlekłość postępowania prowadzonego w sprawie przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Stosownie do tego przepisu Sąd, w razie uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie akcentuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Naruszenie kwalifikowane jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego po prostu jako naruszenie, bądź zwykłe naruszenie. Jak słusznie wskazał Sąd wojewódzki, dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi więc być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego braku woli do załatwienia sprawy, jak też w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 675/12; postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 468/13, wyroki WSA: we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r. sygn. akt II SAB/Wr 14/14; w Poznaniu z dnia 11 października 2013r. sygn. akt II SAB/Po 69/13; w Szczecinie z dnia 16 maja 2013 r. sygn. akt II SAB/Sz 34/13 - publ. www.nsa.orzeczenia.gov.pl). Nie ulega zatem wątpliwości, że rozstrzygnięcie sądu w powyższym zakresie musi być oparte na stanie faktycznym ustalonym przez Sąd w rozpoznawanej sprawie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji prawidłowo stwierdził, że przewlekłe prowadzenie przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego postępowania w sprawie wniosku skarżących kasacyjnie o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją tego organu z [...] sierpnia 2017 r. nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Słusznie oparł swoje stwierdzenie na ustaleniu, że uchybienie terminu załatwienia sprawy przez organ było wynikiem obiektywnej przeszkody, związanej przede wszystkim ze znacznym wpływem spraw do organu. W odpowiedzi na skargę organ podał, że w roku 2017 do Urzędu Lotnictwa Cywilnego wpłynęło łącznie 6986 skarg oraz 861 wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy. Natomiast w ciągu pierwszych pięciu miesięcy roku 2018 do Urzędu wpłynęło już 5108 skarg na przewoźników lotniczych. Oznacza to, że w 2018 roku nastąpił niespotykany do tej pory wzrost liczby prowadzonych postępowań, stanowiący - w porównaniu do analogicznego okresu w roku poprzednim - wzrost na poziomie 213%. Dodatkowo w roku 2017 zanotowano wzrost liczby spraw o 10% względem 2016 roku. Jednocześnie organ wskazał, że w tym samym czasie łącznie z Komisji Ochrony Praw Pasażerów odeszło 10 pracowników, w tym Dyrektor Komisji. Okoliczności te nie zostały zakwestionowane przez skarżących w skardze kasacyjnej. Zatem nie można zgodzić się z autorem skargi kasacyjnej, że działanie organu w niniejszej sprawie było nacechowane złą wolą. Sąd pierwszej instancji słusznie uznał, że przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie nie wynikało z lekceważącego podejścia organu do ogólnych zasad postępowania administracyjnego czy uprawnień wnioskodawców. Opóźnienie w podejmowanych czynnościach, choć znaczne, wynikało z przyczyny obiektywnej. Zostało przez organ w sposób racjonalny uzasadnione. Dodatkowo zaznaczyć trzeba, że organ podejmował kroki mające na celu rozwiązanie problemu. Szczegółowo opisał je w odpowiedzi na skargę. Wyjaśnił, że zostały podjęte działania mające na celu zwiększenie liczby pracowników prowadzących postępowania administracyjne oparte na przepisach rozporządzenia (WE) nr 261/2004. W latach 2017-2018 przeprowadzonych zostało jedenaście naborów do korpusu służby cywilnej, w wyniku których zostało zatrudnionych sześć osób, dodatkowo jedna osoba została przeniesiona do Komisji Ochrony Praw Pasażerów z innej komórki organizacyjnej, jedna osoba została też przyjęta w wyniku naboru zakończonego w 2016 roku. Wskazano również, że w czerwcu 2018 r. planowane było przyjęcie do pracy dwóch kolejnych pracowników, a także przeniesienie dodatkowych pracowników z innych departamentów Urzędu. Podkreślić jednocześnie warto, że opóźnienie wypłaty odszkodowania, aczkolwiek naganne, nie jest zachowaniem godzącym w ład demokratycznego państwa prawa. Nie wywołuje też dotkliwych skutków dla skarżących, ponieważ nie stanowi świadczenia mogącego mieć istotne znaczenie dla ich codziennej, materialnej egzystencji. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej sytuacji nie sposób uznać, że stwierdzona przewlekłość postępowania Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego posiada wymienione wyżej dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego po prostu jako zwykła przewlekłość (zwykłe naruszenie), mogące kwalifikować ją jako naruszenie kwalifikowane tj. jako rażące. W konsekwencji powyższego skarga kasacyjna co do punktu drugiego wyroku podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a. Uzasadniony jest natomiast zarzut naruszenia art. 202 § 1 p.p.s.a. przez wydanie postanowienia w przedmiocie rozliczenia kosztów procesu, na mocy którego zasądzono na rzecz skarżących koszty zastępstwa procesowego w sposób solidarny w sytuacji, gdy koszty te powinny zostać rozliczone odrębnie, w odniesieniu do skargi każdego ze współuczestników formalnych sporu. W pierwszej kolejności podkreślić wypada, że stosownie zaś do art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Zgodnie z art. 205 § 2 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe (tj. wpis, opłata kancelaryjna oraz zwrot wydatków) oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Przepis art. 202 reguluje z kolei kwestię zasad ponoszenia kosztów procesu w sprawach, w których po stronie skarżącej występują współuczestnicy w sporze. Zgodnie z nim jeżeli po stronie skarżącej występuje kilku uprawnionych w sprawie, zwrot kosztów przysługuje każdemu z nich odpowiednio do udziału w sprawie (§ 1). Jeżeli uprawnienia lub obowiązki skarżących, o których mowa w § 1, związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, zwrot kosztów następuje na ich rzecz solidarnie (§ 2). W orzecznictwie podkreśla się, że wspólność uprawnień lub obowiązków skarżących, w wyniku której zwrot kosztów następuje solidarnie dotyczy sytuacji współuczestnictwa materialnego, zaś zasada rozdzielnego zwrotu kosztów ma zastosowanie w przypadku współuczestnictwa formalnego (por. np. postanowienie NSA z dnia 1 czerwca 2010 r. sygn. akt I OZ 385/10). Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy, wskazać należy, że skarżący są współuczestnikami formalnymi sporu, zatem do zwrotu kosztów na ich rzecz znajdzie zastosowanie art. 202 § 1 p.p.s.a. nakazujący zwrot kosztów odpowiednio do udziału w sprawie. Nie ulega bowiem wątpliwości, że uprawnienia skarżących związane z przedmiotem zaskarżenia nie są wspólne. Każdemu z nich przysługują odrębne uprawnienia na podstawie przepisów rozporządzenia (WE) nr 261/2004. Każdy z nich posiada swój indywidualny interes prawny w zaskarżeniu przewlekłości prowadzenia przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego postępowania w przedmiocie stwierdzenia naruszenia przez [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. przepisów powołanego wyżej rozporządzenia (w tym w zakresie obowiązku wypłaty na rzecz każdego ze skarżących jako pasażera odszkodowania, o którym mowa w art. 7 ust. 1 lit. a) tego rozporządzenia). Nie ma przy tym istotnego znaczenia to, że cel, który chcą osiągnąć skarżący, skarżąc przewlekłość postępowania prowadzonego przez Prezesa ULC, jest wspólny (por. postanowienie NSA z dnia 28 lutego 2019 r. sygn. akt I OZ 161/19, postanowienia NSA z dnia 4 grudnia 2018 r. sygn. akt I OZ 1170/18 i I OZ 1171/18). W tym stanie rzeczy nie sposób podzielić stanowiska Sądu pierwszej instancji, że wszystkim skarżącym przysługiwać powinien solidarnie zwrot 497 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego. Nie można uznać za dopuszczalne połączenie współuczestnictwa formalnego z solidarnym zwrotem kosztów zastępstwa procesowego. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił punkt trzeci zaskarżonego wyroku i uznając, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, rozpoznał skargę w tym zakresie. Z przedstawionych już wyżej przyczyn wynika, że T. Z., A. Z. i K. Z. są współuczestnikami formalnymi sporu. Złożona przez nich skarga została uwzględniona. W tej sytuacji na podstawie art. 200 w związku z art. 202 § 1 p.p.s.a. każdemu z nich przysługuje od Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego zwrot kosztów postępowania pierwszoinstancyjnego po 597 zł. Na tę kwotę składają się każdorazowo: wpis sądowy od skargi w wysokości 100 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 480 zł, obliczone stosownie do § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. 2015, poz. 1800 ze zm.). Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający sprawę nie znalazł podstaw do miarkowania wynagrodzenia pełnomocnika skarżących przez dostosowanie go do stopnia koniecznego nakładu pracy. Wskazać należy, że dopuszczalność takiego miarkowania wynika z art. 206 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi uzasadniony przypadek, o którym mowa w tym przepisie. Przede wszystkim wymaga podkreślenia fakt, że skarga na przewlekłość postępowania organu została uwzględniona w całości. Ponadto zgodzić się przyjdzie z pełnomocnikiem skarżących co do tego, że łączna wartość kosztów zastępstwa adwokackiego w sprawie nie jest wygórowana ani niewspółmierna do charakteru i stopnia zawiłości sprawy oraz związanego z tym nakładu pracy pełnomocnika. Wszak współuczestników jest jedynie troje. Miarkowanie mogłoby być zaś uzasadnione w sytuacji, gdy w sprawie występowałaby znaczna liczba współuczestników, co odpowiednio powiększyłoby łączną wartość kosztów zastępstwa. Na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a. odstąpiono od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego od Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego na rzecz T. Z., A. Z. i K. Z. oraz odstąpiono od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego od T. Z., A. Z. i K. Z. na rzecz Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego - ze względu na to, że skarga kasacyjna została uwzględniona w części dotyczącej zasądzonych kosztów postępowania a pozostałej części została oddalona. Odnosząc się do wniosku o przedstawienie powiększonemu składowi orzekającemu Naczelnego Sądu Administracyjnego pytań prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający sprawę nie znalazł podstaw do skierowania wniosku do składu powiększonego NSA o podjęcie uchwały zawierającej rozstrzygnięcie budzących poważne wątpliwości zagadnień prawnych w trybie art. 187 § 1 p.p.s.a. Nie budzi bowiem wątpliwości współuczestnictwo formalne skarżących w niniejszej sprawie i konieczność zastosowania regulacji zawartej w art. 202 § 1 p.p.s.a., natomiast art. 206 p.p.s.a. dotyczący miarkowania kosztów postępowania nie był stosowany przez Sąd pierwszej instancji i nie był przedmiotem zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło