I SA/Gl 43/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Organiściak, Sędziowie WSA Paweł Kornacki (spr.),, Anna Tyszkiewicz-Ziętek, Protokolant Izabela Maj-Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi B. B.F. i K. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku rolnego oddala skargę. 1. Pełnomocnik B. B. i K. F. wniósł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. (dalej: Kolegium) z dnia [...] r., nr [...]. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Burmistrza S. z dnia [...]r., nr [...] odmawiającą podatnikom udzielenia ulgi inwestycyjnej w podatku rolnym z tytułu wydatków poniesionych na budowę wiaty. 2. Zaskarżona decyzja została wydana na gruncie następującego stanu sprawy. 2.1. Pismem z dnia 14 kwietnia 2014 r. skarżący zwrócili się do Burmistrza o udzielenie ulgi w podatku rolnym z tytułu wydatków poniesionych na budowę wiaty na siano i słomę. Wskazali, że wiata będzie służyć na przechowywanie słomy do skarmiania zwierząt oraz do okresowego odchowu jałowizny. Załączyli faktury oraz decyzję Starosty [...] z dnia [...]r., nr [...] zezwalającą na budowę wiaty. Na wezwanie organu podatnicy przedłożyli projekt budowlany wiaty oraz przedstawili formularz informacji w związku z ubieganiem się o pomoc publiczną. Złożyli także kopię zawiadomienia o zakończeniu przedmiotowej budowy. Organ postanowił o przeprowadzeniu oględzin wiaty oraz powołał biegłego w celu wypowiedzenia się, czy zrealizowana przez podatników inwestycja dotyczy budowy budynku inwentarskiego. Biegły brał udział w oględzinach spornego obiektu budowlanego. W wydanej opinii stwierdził zaś, że przedmiotowa wiata nie stanowi budynku ponieważ nie ma fundamentów, nie jest umocowana w gruncie i może być w każdej chwili przeniesiona na inne miejsce oraz nie posiada przegród budowlanych. W jego ocenie wiata stanowi budowlę o której mowa w art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 290 – dalej: p.b.). 2.2. Decyzją z dnia [...]r. Burmistrz odmówił udzielenia ulgi inwestycyjnej. W uzasadnieniu powołał się na art. 13 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 1381 ze zm. – dalej: u.p.r.). W uzasadnieniu wskazał, że przewidujący ulgę o którą ubiegają się podatnicy art. 13 ust. 1 pkt 1 u.p.r. wymaga aby podatnik poniósł wydatki na budowę budynku inwentarskiego, a nie na budowę wiaty, która nie jest budynkiem. W tym zakresie wskazał na brzmienie art. 3 p.b. oraz wyniki przeprowadzonych oględzin i opinię biegłego, z których wynika, że sporny obiekt budowlany nie jest budynkiem. 2.3. Kolegium decyzją z dnia [...]r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu powtórzyło i rozwinęło argumentację zawartą w decyzji Burmistrza, że sporny obiekt budowlany nie jest budynkiem. Poza tym organ odwoławczy zauważył, że art. 13 ust. 1 u.p.r. wymaga aby wydatki dotyczyły budynku inwentarskiego, a więc aby znajdował się w nim inwentarz żywy. Tymczasem sporny obiekt nie posiada ścian, a tym samym nie nadaje się do hodowli zwierząt, jako nie zapewniający wymaganych warunków atmosferycznych. 3.1. W skardze zarzucono: a) naruszenie art. 122 i 187 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm. – dalej: o.p.) poprzez brak dokładnego wyjaśnienia sprawy, co doprowadziło do błędnej wykładni zebranego w sprawie materiału dowodowego i wyciągnięcia wniosków z niego nie wynikających, a skutkiem czego nie przyznano wiacie, stanowiącej ciąg budynków wykorzystywanych w produkcji bydła, przymiotu budynku inwentarskiego w rozumieniu u.p.r.; b) naruszenie prawa materialnego w postaci art. 3 pkt 2 p.b. poprzez błędną interpretację pojęcia budynku. Wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji, zasądzenie kosztów postępowania oraz przeprowadzenie dowodu w postaci przesłuchania strony (podatniczki). W uzasadnieniu autor skargi przedstawił argumentację, że przyjęcie przez organy, iż sporny obiekt nie ma przegród nie jest trafne. Budynkiem jest hala, a nie każda hala posiada przegrody. Poza tym brak przegród jest korzystny w hodowli bydła, które posiada naturalną izolację termiczną. Poza tym podniesiono w skardze, że przepis prawa wymaga aby w obiekcie przebywały zwierzęta, przy czym może to być także pobyt tymczasowy; nie musi to być pobyt stały. 3.2. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o odrzucenie skargi ponieważ wadliwie nie doręczyło wydanej decyzji pełnomocnikowi podatników, lecz bezpośrednio samym podatnikom. Z informacji Kolegium z dnia 6 czerwca 2016 r. wynika, że zaskarżona decyzja nie została doręczona pełnomocnikowi stron, także do tego czasu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 4. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób uzasadniający wyeliminowanie jej z obrotu prawnego, a zatem skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). 5. Przed przystąpieniem do merytorycznej oceny skargi Sąd odniesie się do wniosku organu o jej odrzucenie, jako że uwzględnienie tego postulatu czyniłoby bezprzedmiotowymi rozważania co do zasadności podniesionych w skardze zarzutów. Sąd nie podziela stanowiska Kolegium, że doręczenie decyzji podatnikom zamiast ich pełnomocnikowi uzasadnia odrzucenie skargi. Co prawda stosownie do art. 145 § 2 o.p. jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi, jednakże doręczenie decyzji stronie w tym przypadku nie wywołało żadnych dla niej negatywnych konsekwencji. Decyzja została doręczona w dniu 9 listopada 2015 r. Skarga została wniesiona w dniu 8 grudnia 2015 r., a więc z zachowaniem terminu wskazanego w art. 53 § 1 p.p.s.a. Strona skarżąca w ogóle nie podnosiła zastrzeżeń co do sposobu doręczenia zaskarżonej decyzji. W tej sytuacji uchybienie proceduralne, do którego doszło w zakresie doręczenia decyzji, nie miało żadnego wpływu na wynik sprawy, rozumiany jako stan, który otwiera drogę do podjęcia działań w określonym reżimie procesowym, z których w rzeczywistości strona prawidłowo skorzystała. Innymi słowy, doręczenie decyzji bezpośrednio stronie nie wywołało finalnie w jej sytuacji braku takiego rodzaju reakcji procesowych, które mogłaby realizować, gdyby doręczenie nastąpiło do rąk pełnomocnika. Tak spoglądając na skutki, które u strony wywołało wadliwe doręczenie, należy stwierdzić, że naruszenie art. 145 § 2 o.p. nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Takie też stanowisko dominuje w orzecznictwie (por. wyrok NSA z dnia 19 marca 2015 r., I FSK 2160/13, Lex nr 1772685; wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 2014 r., II FSK 825/12, Lex nr 1472367; wyrok NSA z dnia 17 lutego 2015 r., I FSK 1776/13, Lex nr 1640296; wyrok NSA z dnia 19 lutego 2008 r., I FSK 282/07, Lex nr 467749; wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2014 r., II FSK 718/13, Lex nr 1422547; wyrok NSA z dnia 16 lutego 2016 r., II FSK 3597/13, CBOSA; wyrok NSA z dnia 11 lutego 2016 r., II FSK 3555/13, CBOSA). 6. Odnosząc się zaś do zarzutów skargi Sąd w pierwszej kolejności stwierdza, że nie jest zasadny zarzut naruszenia prawa procesowego. Wbrew stanowisku strony skarżącej w postępowaniu przeprowadzono wszystkie dowody, które miały znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Oprócz pozyskania od strony stosownej dokumentacji dotyczącej spornej wiaty, organ pierwszej instancji dopuścił dowód z opinii biegłego oraz przeprowadził oględziny obiektu z udziałem biegłego oraz podatników. Przeprowadzone czynności pozwoliły na ustalenie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych. W kontekście treści art. 13 ust. 1 pkt 1 u.p.r. oraz art. 3 pkt 2 p.b. wskazane dowody dostarczają wyczerpujących informacji na temat trwałego związania wiaty z gruntem, wydzielenia jej z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadania przez ten obiekt fundamentu. Organy uwzględniły te dowody w procesie ustalania stanu faktycznego wyciągając trafne wnioski z nich wynikające. Należy podkreślić, że w skardze nie podnosi się zarzutu naruszenia regulacji odnoszących się do sposobu przeprowadzania oględzin, sporządzania opinii przez biegłego, czy też wartości poznawczej tejże opinii. Skarga zarzucając naruszenie art. 122 i 187 o.p. posługuje się cytatami z orzecznictwa, które mają charakter ogólny. Skarga nie przytacza konkretnych uchybień organu ani w procesie gromadzenia dowodów, ani na etapie ich oceny. Ten sposób formułowania skargi, przy jednoczesnym nie stwierdzeniu z urzędu przez Sąd naruszeń prawa w sferze postępowania dowodowego, musi prowadzić do nieuwzględnienia omawianego zarzutu. Należy także dodać, że zawarty w skardze wniosek o przesłuchanie strony przez Sąd także jest bezzasadny, ponieważ zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd administracyjny tego rodzaju dowodów w ogóle nie przeprowadza. 7. W odniesieniu do zarzutu naruszenia prawa materialnego Sąd stwierdza co następuje. Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 u.p.r. podatnikom podatku rolnego przysługuje ulga inwestycyjna z tytułu wydatków poniesionych na budowę lub modernizację budynków inwentarskich służących do chowu, hodowli i utrzymywania zwierząt gospodarskich oraz obiektów służących ochronie środowiska - jeżeli wydatki te nie zostały sfinansowane w całości lub w części z udziałem środków publicznych. Trafnie organy podatkowe skupiły więc swoją uwagę na ustaleniu, czy obiekt na który podatnicy ponieśli wydatki jest budynkiem, czy też budowlą. Z art. 13 ust. 1 pkt 1 u.p.r. jednoznacznie wynika, że ulga inwestycyjna przysługuje tylko w razie ich poniesienia na budynek. W związku z tym, że u.p.r. nie definiuje pojęcia "budynek" zasadnie organy podatkowe odwołały się do regulacji ustawy – Prawo budowlane, która zawiera jego definicję legalną. Zgodnie z art. 3 pkt 2 p.b. przez budynek należy rozumieć taki obiekt budowlany, który: a) jest trwale związany z gruntem, b) wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, c) posiada fundamenty, d) posiada dach. Z opinii biegłego wynika, że sporny obiekt budowlany nie spełnia trzech pierwszych warunków. Wiata nie jest umocowana w gruncie i może być w każdej chwili przeniesiona w inne miejsce bez uszkodzenia. Z uwagi na możliwość demontażu wiaty (bez utraty właściwości zdemontowanych elementów) zdaniem biegłego powinna być ona zaliczona do wolnostojących obiektów nie związanych trwale z gruntem. Po drugie wiata nie posiada przegród budowlanych oddzielających obiekt z przestrzeni z każdej ze stron. Przegrody takie powinny być ujęte już na etapie projektowania i być związane z budowlą oraz wydzielać budynek z przestrzeni. Sąd stwierdza, że to stanowisko biegłego zasadnie zostało zaakceptowane przez organy. W orzecznictwie przyjmuje się bowiem, że cechą różnicującą budynki od budowli lub obiektów małej architektury jest m.in. wydzielenie pewnej przestrzeni przez przegrody budowlane, a funkcjonalnie za takie przegrody należy uznać ściany danego obiektu budowlanego (wyrok NSA z dnia 25 marca 2011 r., II FSK 2053/09, Lex nr 1080006). Wskazuje się także, że funkcją przegrody budowlanej obiektu budowlanego ma być wyodrębnienie tego obiektu z przestrzeni zewnętrznej w taki sposób, gdzie da się co do zasady opisać, która część przestrzeni ogólnej należy do przestrzeni obiektu, a która jest przestrzenią zewnętrzną w stosunku do obiektu, da się określić położenie dowolnego obiektu, że znajduje się on w obiekcie lub w przestrzeni zewnętrznej poza obiektem. Wydzielenie z przestrzeni przez przegrodę zewnętrzną ma charakter trwały. Konieczne jest posiadanie przez przegrodę charakteru budowlanego. Aby przegrody miały charakter budowlany, powinny być ujęte w procesie budowlanym, począwszy od etapu projektowania i powinny stanowić trwały element obiektu budowlanego, wykonany w ramach prac budowlanych (wyrok WSA w Lublinie z dnia 11 lutego 2015 r., I SA/Lu 471/14, Lex nr 1782764). Wydzielenie z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych ma skutkować utworzeniem w budynku przestrzeni zamkniętej z jednoczesnym uzyskaniem osłony przed szkodliwym działaniem czynników klimatycznych, zabezpieczeniem przed wejściem niepowołanych osób oraz takimi czynnikami zewnętrznymi jak hałas czy zapach (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 10 stycznia 2011 r., II SA/Gl 1267/10, CBOSA; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 28 października 2014 r., II SA/Gd 586/14, Lex nr 1603592; Komentarz do art. 3 pkt 2 ustawy zawarty w: Prawo budowlane. Komentarz, pod redakcją A. Glinieckiego, Warszawa 2014, str. 39). Po trzecie biegły stwierdził, że sporna wiata nie posiada fundamentów. Wobec powyższego wiata nie stanowi budynku w rozumieniu art. 3 pkt 2 p.b., a tym samym w rozumieniu art. 13 ust. 1 pkt 1 u.p.r. Z tych powodów zarzut naruszenia art. 3 pkt 2 p.b. nie jest zasadny. Sąd dodaje, że powołane w skardze argumenty w istocie nie odnoszące się do treści przepisów ustawy (art. 13 ust. 1 pkt 1 u.p.r. oraz art. 3 pkt 2 p.b.) lecz mające postać ogólnych dywagacji na temat przegród budowalnych, czy wpływu ich braku na proces hodowli, nie mogą przynieść oczekiwanego przez stronę skarżącą rezultatu. Te rozważania w żaden sposób nie podważają konstatacji organów podatkowych stanowiących rezultat rozważań odniesionych do treści relewantnych przepisów prawa. Tak samo bez znaczenia dla sprawy są zawarte w skardze rozważania odnośnie do czasu, przez który zwierzęta powinny przebywać w wiacie. Stwierdzenie, że nie stanowi ona budynku powoduje bezprzedmiotowość tej kwestii. 8. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.