II OSK 451/24

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2024-04-09

Skład orzekający: Arkadiusz Despot - Mładanowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odwołanie pełnomocnictwa przez mocodawcę, o którym nie został poinformowany sąd, stanowi podstawę do wznowienia postępowania sądowego z powodu nienależytej reprezentacji strony?
Ratio decidendi
Odwołanie pełnomocnictwa przez mocodawcę nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania z powodu nienależytej reprezentacji, jeśli sąd nie został o tym fakcie zawiadomiony. Zgodnie z art. 42 § 1 PPSA, wypowiedzenie pełnomocnictwa odnosi skutek prawny wobec sądu od dnia jego zawiadomienia. Dopóki sąd nie zostanie poinformowany, dotychczasowy pełnomocnik jest uważany za upoważnionego do wszelkich czynności. Zaniedbania pełnomocnika obciążają stronę, a wewnętrzne nieporozumienia między stroną a pełnomocnikiem nie mogą wpływać na działanie sądu.
Stan faktyczny
Spółka złożyła skargę o wznowienie postępowania sądowego, twierdząc, że nie była należycie reprezentowana w postępowaniu zakończonym wyrokiem NSA z dnia 22 listopada 2023 r. jako podstawę podając odwołanie pełnomocnictwa udzielonego adwokatowi w dniu 15 grudnia 2020 r. Spółka argumentowała, że pełnomocnik nie poinformował sądu o odwołaniu pełnomocnictwa ani spółki o wydaniu wyroku i rozprawie, co uniemożliwiło jej prezentację stanowiska i dowodów. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie spełnia przesłanek do wznowienia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania i zwrócono uiszczony wpis sądowy.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi [...] sp. z o.o. sp.k. z siedzibą [...] o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2023 r., sygn. akt II OSK 315/20 w sprawie ze skargi kasacyjnej M. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 października 2019 r., sygn. akt II SA/Wr 782/18 w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 23 sierpnia 2018 r., nr SKO 4111/28/2018 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu warunków zabudowy postanawia: 1. odrzucić skargę o wznowienie postępowania; 2. zwrócić [...] sp. z o.o. sp. k. z siedzibą [...] ze środków budżetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego uiszczony wpis sądowy od skargi o wznowienie postępowania w wysokości 100 (sto) złotych. 2 Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 22 listopada 2023 r., sygn. akt II OSK 315/20, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej M. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 października 2019 r., sygn. akt II SA/Wr 782/18 w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 23 sierpnia 2018 r., nr SKO 4111/28/2018 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu warunków zabudowy – uchylił zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję (pkt 1), zobowiązał Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. do wydania decyzji stwierdzającej nieważność decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia 18 kwietnia 2014 r., nr 74/war-zab/2014, w terminie dwudziestu jeden dni od dnia doręczenia wyroku wraz z aktami sprawy (pkt 2), zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego (pkt 3). Pismem z dnia 26 lutego 2024 r. [...] sp. z o.o. sp.k. z siedzibą [...] złożyła skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyżej wskazanym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, jako podstawę wznowienia podając art. 271 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), dalej "p.p.s.a." Skarżąca Spółka wskazała, że w ww. postępowaniu nie była należycie reprezentowana, albowiem pełnomocnictwo udzielone adwokat J. S. zostało odwołane w dniu 15 grudnia 2020 r. i pomimo tego odwołania nie poinformowała ona o tej okoliczności NSA, jak i nie powiadomiła Spółki o tym, że w sprawie został wydany wyrok, jak i że miała miejsce w dniu 22 listopada 2023 r. rozprawa, co spowodowało, że Spółka w ogóle nie mogła zaprezentować swojego stanowiska, przedstawić istotnych dowodów, które mogły mieć wpływ na rozstrzygnięcie, a w konsekwencji doszło do istotnego naruszenia praw procesowych wnioskującej Spółki prowadzących w istocie do nieważności postępowania przed NSA. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu. Skarżąca Spółka jako podstawę wznowienia podała art. 271 pkt 2 p.p.s.a., wskazując, że w postępowaniu zakończonym wyrokiem NSA z dnia 22 listopada 2023 r., sygn. akt II OSK 315/20 nie była należycie reprezentowana, albowiem pełnomocnictwo udzielone adwokat J. S. zostało odwołane w dniu 15 grudnia 2020 r. i pomimo tego odwołania nie poinformowała ona o tej okoliczności NSA, jak i nie powiadomiła Spółki o tym, że w sprawie został wydany wyrok. Zgodnie z art. 271 pkt 2 p.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności m.in. gdy strona nie była należycie reprezentowana. Tego rodzaju sytuacja nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Stosownie do art. 42 § 1 p.p.s.a., wypowiedzenie pełnomocnictwa przez mocodawcę odnosi skutek prawny w stosunku do sądu od dnia zawiadomienia go o tym. Z przepisu tego wynika zatem, że dopóki zawiadomienie o wypowiedzeniu pełnomocnictwa nie zostanie sądowi doręczone, dotychczasowy pełnomocnik jest uważany za upoważnionego do wszelkich czynności w granicach pełnomocnictwa ze skutkiem dla mocodawcy bez względu na to, czy pełnomocnictwo w stosunku wewnętrznym między pełnomocnikiem a mocodawcą już wygasło, czy nie, jak również bez względu na relacje obydwu stron i sumienność w wykonywaniu obowiązków przez pełnomocnika. Jeżeli sąd nie zostanie zawiadomiony o wypowiedzeniu pełnomocnictwa, to wypowiedzenie odnosi skutki tylko w ramach wewnętrznej relacji między pełnomocnikiem a mocodawcą. Wobec tego, dopiero od daty poinformowania sądu o wypowiedzeniu pełnomocnictwa korespondencja mogłaby być doręczana bezpośrednio stronie. Tymczasem Sąd w ogóle nie został poinformowany o wypowiedzeniu pełnomocnictwa, a więc wszelka korespondencja, w tym zawiadomienie o rozprawie wyznaczonej na dzień 22 listopada 2023 r. była prawidłowo kierowana do pełnomocnika Spółki. Okoliczność, że pełnomocnik nie poinformował Sądu o wypowiedzeniu pełnomocnictwa obciąża stronę przez niego reprezentowaną i nie stanowi podstawy wznowienia postępowania. Wszelkie zaniedbania, jakich dopuścił się pełnomocnik reprezentujący stronę, wywołują skutki takie, jak gdyby dopuściła się ich sama strona. Ponadto, do uzgodnienia między stronami w ich relacji wewnętrznej pozostaje, kto zawiadomi sąd o wypowiedzeniu pełnomocnictwa. Mocodawca należycie dbający o własne interesy winien niezwłocznie zawiadomić sąd o wypowiedzeniu pełnomocnictwa, gdyż od tej chwili skutki działania, bądź niedziałania pełnomocnika spadają na mocodawcę. Wewnętrzne nieporozumienia między stroną a pełnomocnikiem nie mogą zaś wpływać na działanie sądu. Wskazać przy tym należy, że niewłaściwe reprezentowanie interesów strony przez jej pełnomocnika procesowego nie jest tożsame z brakiem należytej reprezentacji strony w postępowaniu w rozumieniu art. 271 pkt 2 p.p.s.a. Nienależyta reprezentacja jako podstawa wznowienia postępowania nie dotyczy bowiem sposobu zastępowania strony przez pełnomocnika procesowego (zob. postanowienia NSA: z dnia 21 stycznia 2009 r., sygn. akt I OSK 6/09; z dnia 15 lutego 2012 r., sygn. akt I GSK 155/12, orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie można zatem uznać, żeby w postępowaniu zakończonym wyrokiem NSA z dnia 22 listopada 2023 r., sygn. akt II OSK 315/20 strona nie była należycie reprezentowana. Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, że skarga o wznowienie postępowania nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia, co skutkuje jej odrzuceniem. Z tych przyczyn, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O zwrocie wpisu od skargi o wznowienie postępowania orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło