VII SA/Wa 1870/19
WyrokWSA w Warszawie2019-12-10
Skład orzekający: Grzegorz Rudnicki, Tomasz Janeczko, Mirosław Montowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wpis lądowiska do ewidencji, złożony w sytuacji, gdy lądowisko znajduje się na obszarze chronionego krajobrazu, na którym obowiązuje zakaz realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymagał wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepisy Prawa lotniczego, dotyczące wpisu lądowiska do ewidencji, mają charakter lex specialis i nie nakładają na wnioskodawcę obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Opinia wójta, wymagana do wpisu, dotyczy zgodności z planowaniem przestrzennym i możliwości wykorzystania terenu, a nie oceny oddziaływania na środowisko. W związku z tym, brak takiej decyzji nie stanowił podstawy do wznowienia postępowania ani stwierdzenia nieważności decyzji o wpisie.Stan faktyczny
Prokurator Okręgowy wniósł sprzeciw od decyzji Prezesa ULC z 2014 r. o wpisie lądowiska do ewidencji, domagając się wznowienia postępowania i uchylenia decyzji z uwagi na lokalizację lądowiska na obszarze chronionego krajobrazu, gdzie obowiązuje zakaz przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, co miało wymagać uzyskania decyzji środowiskowej. Prezes ULC odmówił uchylenia decyzji, uznając, że Prawo lotnicze nie wymaga takiej decyzji. WSA oddalił skargę Prokuratora, uznając, że brak decyzji środowiskowej nie był podstawą do wznowienia postępowania ani stwierdzenia nieważności decyzji wpisowej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Sędziowie sędzia WSA Tomasz Janeczko (spr.), sędzia WSA Mirosław Montowski, Protokolant spec. Agnieszka Wrzodak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w [...] na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] czerwca 2019 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej oddala skargę
Decyzją z [...] czerwca 2019 r. nr [...] Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego (dalej: "organ", "Prezes ULC") na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 oraz w związku z art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 93 ust. 2 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. - Prawo lotnicze (Dz. U. z 2018 r. poz. 1183 z późn. zm., dalej: "Prawo lotnicze"), utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] listopada 2018 r. znak: [...] o odmowie uchylenia swojej decyzji z [...] maja 2014 r. - znak: [...] w przedmiocie wpisu lądowiska [...] – [...] do ewidencji lądowisk.
Powyższe rozstrzygnięcie, zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Decyzją z [...] maja 2014 r. - znak: [...] Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego, na wniosek zgłaszającego lądowisko – P. K., orzekł o wpisie do ewidencji lądowisk lądowiska [...] – [...]. Rozstrzygnięcie wydano m. in. na podstawie przedłożonej przez wnioskodawcę pozytywnej opinii Wójta Gminy [...] w sprawie zgodności przedsięwzięcia z obowiązującymi regulacjami w zakresie kształtowania ładu przestrzennego na obszarze gminy [...].
Pismem z [...] maja 2018 r. - znak: [...] Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...], wniósł sprzeciw od ostatecznej decyzji Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z [...] maja 2014 r., wnosząc o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ww. rozstrzygnięciem oraz uchylenie go na zasadzie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. W uzasadnieniu swojego stanowiska, Prokurator Prokuratury Okręgowej podniósł zarzut przeprowadzenia przez Wójta Gminy [...] procedury uzgodnieniowej przedsięwzięcia z pominięciem okoliczności lokalizacji lądowiska w granicach Przywidzkiego Obszaru Chronionego Krajobrazu ustanowionego uchwałą Sejmiku Województwa [...] (Dz. Urz. Woj. [...]. z 1994 r. Nr [...], poz. [...] oraz z 1998 r. Nr [...], poz. [...]). W osnowie uzasadnienia sprzeciwu wskazano na obowiązującą w dacie wydawania opinii przez Wójta Gminy [...] uchwałę Nr [...] Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w województwie [...] (Dz. Urz. Woj. [...]. Nr [...], poz. [...]), stosownie do której na obszarze chronionego krajobrazu wprowadza się zakaz lokalizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2018 r., poz. 2081 z późn. zm.). Mając na uwadze brzmienie § 3 ust. I pkt 59 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 71), uzgodnienie przez wójta realizacji lądowiska, mieszczącego się w pojęciu przedsięwzięcia mogącego potencjalne znacząco oddziaływać na środowisko, powinno zostać zatem poprzedzone postępowaniem w sprawie oceny oddziaływania tego przedsięwzięcia na środowisko.
Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego, wznowił z urzędu postępowanie zakończone wydaną przez siebie decyzją w sprawie wpisu lądowiska [...] – [...] do ewidencji lądowisk.
Następnie, decyzją z [...] listopada 2018 r. - znak: [...], Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego odmówił uchylenia decyzji stanowiącej przedmiot kontroli w toku wznowionego postępowania administracyjnego w przedmiocie wpisu do ewidencji lądowisk.
Od powyższego rozstrzygnięcia, z zachowaniem przepisanego terminu, wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, wniósł Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...].
Decyzją z [...] czerwca 2019 r. nr [...] Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] listopada 2018 r. znak: [...] o odmowie uchylenia swojej decyzji z [...] maja 2014 r. - znak: [...] w przedmiocie wpisu lądowiska [...] – [...] do ewidencji lądowisk.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, Prezes ULC wskazał, że materialnoprawne ramy orzekania o żądaniu zgłaszającego w sprawie wpisu do ewidencji lądowisk, wyznacza w sposób samoistny art. 93 ust. 2 ustawy - Prawo lotnicze. Organ wskazał, że zgodnie z zawartą w tym przepisie normą, wpisu lądowiska do ewidencji dokonuje się na wniosek zgłaszającego lądowisko, posiadającego zgodę posiadacza nieruchomości, na której lądowisko jest położone, pozytywną opinię instytucji zapewniającej służby ruchu lotniczego oraz właściwej miejscowo gminy (wójta, burmistrza lub prezydenta miasta).
Prezes ULC wskazał, że istota sporu sprowadzała się zatem do oceny prawidłowości postępowania organu gminy uzgadniającego lokalizację lądowiska, polegającego na badaniu spójności przedsięwzięcia z obowiązującymi na obszarze gminy unormowaniami dotyczącymi zasad kształtowania ładu przestrzennego. Jak wskazywał następnie prezes ULC wpis do ewidencji lądowisk wymaga kumulatywnego spełnienia przesłanek określonych wart. 93 ust. 2 ustawy - Prawo lotnicze. Zgłaszający powinien legitymować się zgodą posiadacza nieruchomości oraz pozytywnymi opiniami instytucji zapewniającej służby ruchu lotniczego i właściwego miejscowo wójta, burmistrza lub prezydenta miasta. Prezes ULC zaznaczył także, że obowiązek przedłożenia decyzji właściwego organu w sprawie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia polegającego na lokalizacji lotniska pozostaje poza hipotezą tego przepisu.
W tym zakresie Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego podzielił ocenę prawną zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 30 września 2010 r. - sygn. akt III SA/Gd 234/10, w uzasadnieniu którego wyrażono pogląd, że przepisy ustawy - Prawo lotnicze stanowią samoistną podstawę do rozpoznania wniosku o wpis lądowiska do ewidencji. Wprowadzenie dodatkowego wymogu, którego spełnienie warunkowałoby uwzględnienie żądania strony powinno znajdować stosowny wyraz w ustawie. W przeciwnym razie – jak ocenił organ odwoławczy - prowadziłoby to do nieznajdującego umocowania w obowiązujących przepisach ograniczenia uprawnień jednostki.
Organ powołał się także na utrwalony w judykaturze oraz doktrynie pogląd, zgodnie z którym obciążającego stronę obowiązku, nie należy domniemywać. Warunek taki powinien być wyraźnie zastrzeżony w ustawie.
Następnie Prezes ULC wskazał, że art. 93 ust. 2 ustawy - Prawo lotnicze reguluje zasady wpisu do rejestru lądowisk w sposób samoistny. Przepis ten nie nakłada na stronę obowiązku ubiegania się o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na lokalizacji lądowiska. Wymóg ten nie wynika również z przepisów odrębnych, do których odpowiednie odesłanie znajdowałoby się w unormowaniach dotyczących zasad i trybu zgłaszania lądowisk do ewidencji.
Zdaniem Prezesa ULC w tym stanie rzeczy, niezależnie od usytuowania lądowiska w granicach obszaru chronionego krajobrazu oraz wynikającego z przepisów prawa miejscowego zakazu realizacji na tym terenie przedsięwzięć o znaczącym oddziaływaniu na środowisko, w zakresie opinii, o której mowa w art. 93 ust. 2 ustawy - Prawo lotnicze, dokonywanie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko mieściło się poza kognicją wójta.
Prezes ULC wyjaśnił, że przepisy ustawy - Prawo lotnicze mają w tym zakresie charakter lex specialis względem regulacji dotyczących wymogu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Następnie Prezes ULC podkreślił, że ramy opinii organu wykonawczego gminy (wójta, burmistrza, prezydenta miasta) określa § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z 1 lipca 2013 r. w sprawie ewidencji lądowisk (Dz. U. poz. 795). Zgodnie z tym przepisem opinia wójta, o której mowa w art. 93 ust. 2 ustawy - Prawo lotnicze stanowi analizę zgodności przedsięwzięcia z ustaleniami polityki przestrzennej gminy, określonymi w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz możliwości wykorzystania terenu na cele lądowiska.
W konsekwencji, zdaniem Prezesa ULC, opinia Wójta Gminy [...] złożona przez stronę przy wniosku o wpis do rejestru lądowisk spełniała warunki określone w obowiązujących na dzień jej wydania przepisach. W tym stanie rzeczy, wydana na jej podstawie decyzja administracyjna orzekająca zgodnie z żądaniem strony – zdaniem Prezesa ULC - w pełni odpowiadała prawu.
Prezes ULC podkreślił, że będąca przedmiotem oceny prawnej w toku wznowionego postępowania okoliczność usytuowania lądowiska w granicach obszaru chronionego nie stanowi nowego faktu lub dowodu, nieznanego organowi na dzień wydawania kwestionowanej decyzji. Organ podkreślił także, że z uwagi na treść normatywną art. 93 ust. 2 ustawy - Prawo lotnicze, okoliczność ta w ogóle nie była przedmiotem badania przez organ, zaś jej ewentualne ujawnienie pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia w sprawie.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Prezes ULC z urzędu, wziął natomiast pod rozwagę zaistnienie przesłanki nieważności decyzji, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Analiza opinii Wójta Gminy [...] – zdaniem Prezesa ULC - prowadzi do konstatacji, że wydana została zgodnie z obowiązującymi przepisami, zaś oparta na niej decyzja Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego, nie nosiła znamion rażącego naruszenia prawa.
Skargę na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego wniósł Prokurator Okręgowy w [...]. Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez niezasadne uznanie, że w związku z wydaniem decyzji z [...] maja 2014 r. nie doszło do rażącego naruszenia prawa. Mając na względzie powyższy zarzut, strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z [...] czerwca 2019 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z [...] listopada 2018 r., odmawiającej uchylenia decyzji w/w organu z [...] maja 2014 r. w sprawie wpisu do ewidencji lądowisk lądowiska [...] – [...] i przekazanie dalszego prowadzenia postępowania administracyjnego Prezesowi Urzędu Lotnictwa Cywilnego.
Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy, nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik, przy czym Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zaskarżone akty administracyjne, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie ich wydania.
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji, przeprowadzona z uwzględnieniem powyższych reguł, doprowadziła do uznania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Procedurę wpisu do ewidencji lądowisk regulują przepisy ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. - Prawo lotnicze (Dz. U. z 2018 r. poz. 1183 z późn. zm., dalej: "Prawo lotnicze"), oraz rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 1 lipca 2013 r. w sprawie ewidencji lądowisk (Dz. U. z 2013 r., poz. 795).
Zgodnie z treścią art. 93 ust. 2 Prawa lotniczego, lądowiska podlegają wpisowi do ewidencji lądowisk, prowadzonej przez Prezesa Urzędu, na wniosek zgłaszającego lądowisko posiadającego zgodę posiadacza nieruchomości, na której znajduje się lądowisko, po uzyskaniu pozytywnej opinii instytucji zapewniającej służby ruchu lotniczego i właściwej miejscowo gminy (wójta, burmistrza, prezydenta miasta).
Definicja lądowiska zawarta jest w art. 2 pkt 5 ustawy Prawo lotnicze, który stanowi, że lądowiskiem jest obszar na lądzie, wodzie lub innej powierzchni, który może być w całości lub w części wykorzystywany do startów i lądowań naziemnego lub nawodnego ruchu statków powietrznych.
Wymieniona w art. 93 ust. 2 Prawa lotniczego, pozytywna opinia właściwej miejscowo gminy (wójta, burmistrza, prezydenta miasta), jest jednym z trzech dokumentów wymaganych przy rejestracji lądowiska.
Ramy takiej opinii organu wykonawczego gminy (wójta, burmistrza, prezydenta miasta) określa § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia I lipca 2013 r. w sprawie ewidencji lądowisk (Dz. U. z 2013 r., poz. 795).
Zgodnie z tym przepisem, opinia wójta, o której mowa w art. 93 ust. 2 ustawy - Prawo lotnicze stanowi analizę:
a) zgodności z ustaleniami polityki przestrzennej gminy, określonymi w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy,
b) zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w przypadku, gdy obowiązuje on na terenie, na którym jest planowane lądowisko,
c) możliwości wykorzystania terenu na cele lądowiska.
W rozpoznawanej sprawie, bezspornym jest, że będąca przedmiotem postępowania działka o nr ewid. [...], znajdowała się w granicach [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu, ustanowionego uchwałą Sejmiku Województwa [...] (Dz. Urz. Woj. [...]. z 1994 r. Nr [...], poz. [...] oraz z 1998 r. Nr [...], poz. [...]). Poza sporem pozostaje także, że w dacie sporządzania opinii Wójta na [...] Obszarze Chronionego Krajobrazu, obowiązywała uchwała nr [...] Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. w sprawie obszarów chronionego krajobrazu w województwie [...] (DZ. Urz. Woj. [...] z 2010 r. nr [...], poz. [...]).
Zgodnie z § 5 tej uchwały na obszarze chronionego krajobrazu wprowadzono zakaz realizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. 2008 nr 199 poz.1227).
Powyższa ustawa, odsyła zaś w omawianym zakresie do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2010 Nr 213 poz. 15106).
Wyżej wspomniane Rozporządzenie w § 3 ust. 1 pkt 59 wskazuje lądowisko jako przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Sąd wskazuje, że wbrew stwierdzeniu organu odwoławczego, przedmiotem sporu w rozpoznawanej sprawie nie jest ocena prawidłowości postępowania organu gminy uzgadniającego lokalizację lądowiska, polegającego na badaniu spójności tego przedsięwzięcia z obowiązującymi na obszarze gminy unormowaniami dotyczącymi zasad kształtowania ładu przestrzennego.
Jest nim bowiem, co wynika z treści sprzeciwu oraz skargi Prokuratury, konieczność złożenia przez inwestora wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Kwestie dotyczące spójności przedsięwzięcia z obowiązującymi na obszarze gminy unormowaniami dotyczącymi zasad kształtowania ładu przestrzennego, były już bowiem przedmiotem badania Wójta, który w wydanych opiniach ( K. 9 i 26 akt administracyjnych), potwierdził możliwość wykorzystania terenu na cele lądowiska, informując, że nie jest on objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Ponadto w piśmie z dnia 11 lipca 2018 r., Wójt Gminy [...] wyjaśnił, że w przypadku wpisu lądowiska [...]-[...] do ewidencji lądowisk, nie było podstaw do przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, ponieważ nie zaistniała zmiana przeznaczenia terenu. Wykorzystanie wskazanego obszaru dla celów startów lub lądowań statków powietrznych, nie koliduje z rolnym przeznaczeniem tego terenu.
W kwestii konieczności wystąpienia przez inwestora z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, Prezes ULC, stanął na stanowisku, że art. 55 ust. 3 pkt 11 ustawy Prawo lotnicze ( w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji o wpisie do ewidencji lądowisk ), przewidywał obowiązek dołączenia do wniosku o zezwolenie na założenie lotniska, decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania lub decyzji o umorzeniu postępowania w przedmiocie wydania decyzji środowiskowych uwarunkowaniach, jeżeli założenie lotniska nie jest przedsięwzięciem w rozumieniu ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Natomiast wpis do ewidencji lądowisk wymagał w ocenie organu jedynie spełnienia przesłanek określonych w art. 93 ust. 2 ustawy, w tym uzyskania pozytywnej opinii instytucji zapewniającej służby ruchu lotniczego i właściwej miejscowo gminy (wójta. burmistrza, prezydenta miasta). Zdaniem organu, obowiązek przedłożenia decyzji właściwego organu w sprawie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia polegającego na lokalizacji lotniska pozostaje poza hipotezą tego przepisu.
Nie przesądzając w tym miejscu o zasadności argumentacji Prokuratury, wskazać należy, że uwzględnienie skargi i ustosunkowanie się do przedstawionych w niej zarzutów, nie było możliwe.
Przypomnieć należy, że w dniu [...] maja 2018 r. Prokuratura złożyła sprzeciw od decyzji z [...] maja 2014 r. o wpisaniu lądowiska do ewidencji lądowisk, w którym jednocześnie zawarto wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezesa ULC z dnia [...] maja 2014 r. Podstawą prawną tego wniosku był art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. a więc wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję. Prokuratura domagała się uchylenia kwestionowanej decyzji, wskazując jako podstawę art. 151 § 1 ust. 2 k.p.a. W świetle wskazanych w sprzeciwie podstaw prawnych, niewątpliwie intencją wnioskodawcy, było wznowienie postępowania. Wynika to także wprost z uzasadnienia sprzeciwu, gdzie powołano się na termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania przewidziany w art. 148 § 1 k.p.a.
Słusznie zatem sprzeciw ten, potraktowany został przez Prezesa ULC jako wniosek o wznowienie postępowania, czego konsekwencją było wydanie przez ten organ postanowienia z dnia [...] czerwca 2018 r., o wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] maja 2014 r.
Podkreślić w tym miejscu należy, że zasada trwałości ostatecznych decyzji wymaga ścisłego przestrzegania granic rozpoznania sprawy dla konkretnego, przewidzianego w k.p.a., trybu eliminacji decyzji z obrotu prawnego. Przesłanki stosowania każdego z nadzwyczajnych trybów weryfikacji, nie mogą być wykorzystywane zamiennie lub łącznie w ramach jednego nadzwyczajnego postępowania (por. wyrok NSA w Warszawie z 4 października 2002 r., sygn. IV SA 1206/02, ONSA 2003/4/140). Dlatego też konsekwentnie za organami, Sąd badał kwestionowaną decyzję pod kątem przesłanek wznowienia postępowania, tym bardziej że z takim wyraźnie wyartykułowanym wnioskiem wystąpił podmiot fachowy.
W ocenie Sądu, wskazany we wniosku o wznowienie, brak decyzji w przedmiocie oddziaływania na środowisko, przeprowadzonej zgodnie z trybem przewidzianym w ustawie z dnia 3 października 2008 r., o udostępnieniu informacji środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, nie stanowi nowej istotnej dla sprawy okoliczności lub nowego dowodu w rozumieniu wskazanego jako podstawa wniosku art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Nie stanowi bowiem podstawy do wznowienia postępowania, dokonana przez organ administracji interpretacja przepisów prawa lub ich zastosowanie w określonym stanie faktycznym (zob. wyrok NSA z 20 stycznia 1998 r., I SA/Lu 26/97, LEX nr 34651; zob. też wyrok NSA z 23 kwietnia 1999 r., I SA/Łd 1331/97, ONSA 2000, nr 2, poz. 74).
Tego rodzaju okoliczność może być rozpatrywana jako przesłanka do stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji określona w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. ( wydanie decyzji bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa).
Zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., został jednak postawiony dopiero w skardze. W jej uzasadnieniu wskazano, że w ocenie skarżącego w świetle dokonanych ustaleń decyzja Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] maja 2014 r. dotknięta jest wadą powodująca jej nieważność.
Jak już wcześniej wspomniano, Sąd nie przesądza o braku zasadności wniosku o stwierdzenie nieważności kwestionowanej decyzji. Decyzja ta, nie mogła być jednak oceniana pod kątem przesłanek nieważności we wznowionym postępowaniu.
Poza wspomnianą już koniecznością przestrzegania granic rozpoznania sprawy dla konkretnego, przewidzianego w k.p.a., trybu eliminacji decyzji z obrotu prawnego, wskazać należy, że okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania, nie mogą jednocześnie stanowić podstaw do żądania stwierdzenia nieważności decyzji (por. wyrok NSA z 19.09.2013 r., II OSK 533/12, LEX nr 1408542, w którym wskazano, że okoliczność stanowiąca podstawę wznowienia, nie jest jednocześnie okolicznością skutkującą stwierdzeniem nieważności decyzji; podobnie wyrok NSA z 3.02.2017 r., II OSK 2496/15, LEX nr 2253598; por. też wyrok NSA z 24.07.2018 r., II OSK 2132/16, LEX nr 2531085. Przenosząc to na grunt rozpoznawanej sprawy, wskazana we wniosku przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., nie mogła w dalszym toku postępowania skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Ponadto uruchomienie trybu wznowieniowego i trybu stwierdzenia nieważności wadliwej decyzji, powoduje odmienne konsekwencje. Wznowienie postępowania umożliwia ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie danej sprawy, jeżeli postępowanie, w którym zapadła ostateczna decyzja, było dotknięte co najmniej jedną z wad wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. Natomiast stwierdzenie nieważności eliminuje z obrotu prawnego decyzję dotkniętą wadą wskazaną w art. 156 § 1 k.p.a.
Wznowienie postępowania nie wyłącza możliwości wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jednak wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności w trakcie toczącego się już wznowionego postępowania powoduje konieczność zawieszenia tego wznowionego postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zastosowanie trybu stwierdzenia nieważności decyzji powoduje bowiem następstwa prawne dalej idące niż zastosowanie trybu wznowienia postępowania. Dlatego temu trybowi należy przyznać pierwszeństwo. Następstwem prawnym stwierdzenia nieważności decyzji będzie bowiem bezprzedmiotowość postępowania w sprawie wznowienia postępowania (por. np. wyrok NSA z 19 marca 2013 r., sygn. II OSK 2203/11, LEX nr 1340216).
W rozpoznawanej sprawie, postępowanie wznowieniowe, zostało zakończone. Nie przekreśla to jednak dopuszczalności wystąpienia przez Prokuraturę z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji, które to żądanie, zostało wyartykułowane dopiero w skardze i nie mogło być uwzględnione z wyżej wskazanych powodów.
Z tych względów, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło