II FSK 1092/18
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2020-03-13
Skład orzekający: Małgorzata Wolf - Kalamala, Bogdan Lubiński, Dominik Gajewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, która zawiera "jednozdaniową autorytarną konkluzję" bez konkretnego odniesienia do stanowiska wnioskodawcy, narusza przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące uzasadnienia interpretacji?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił interpretację indywidualną, ponieważ organ interpretacyjny nie przedstawił procesu rozumowania prowadzącego do oceny stanowiska wnioskodawcy, nie wyjaśnił dlaczego poglądy strony nie mogą zostać zaakceptowane, a jego "jednozdaniowa autorytarna konkluzja" stanowi naruszenie art. 14c § 1 i 2 Ordynacji podatkowej. Skarga kasacyjna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej nie zasługuje na uwzględnienie.Stan faktyczny
Spółka S. sp. z o.o. zwróciła się o wydanie interpretacji indywidualnej w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych, pytając czy odpis aktualizujący wartość należności stanowi koszt uzyskania przychodów. Organ wydał interpretację, która została następnie uchylona przez WSA w Krakowie z powodu braku wyczerpującego uzasadnienia i odniesienia do stanowiska spółki. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej złożył skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie przepisów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej i zasądzono od niego na rzecz S. sp. z o.o. zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Małgorzata Wolf - Kalamala, Sędzia NSA Bogdan Lubiński (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Dominik Gajewski, Protokolant Piotr Stępień, po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2020 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 listopada 2017 r. sygn. akt I SA/Kr 1066/17 w sprawie ze skargi S. sp. z o.o. z siedzibą w K. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 17 sierpnia 2017 r. nr 0111-KDIB1-2.4010.157.2017.1.MS w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz S. sp. z o.o. z siedzibą w K. kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z dnia 23 listopada 2017 r., sygn. akt I SA/Kr 1066/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uwzględnił skargę S. Sp. z o.o. w K. (zwanej dalej "Skarżącą", "Spółką" "Wnioskodawcą") i uchylił interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 17 sierpnia 2017 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych.
Powyższy wyrok został zaskarżony w całości skargą kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, który wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia, rozpoznanie skargi i jej oddalenie, ewentualnie, jeżeli NSA uzna, że istota sprawy nie jest dostatecznie wyjaśniona, o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy WSA do ponownego rozpoznania oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie, a także o zasądzenie od Spółki kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
Autor skargi kasacyjnej zarzucił Sądowi pierwszej instancji, na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - zwanej "p.p.s.a."), naruszenie przepisów postępowania, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 146 § 1 w zw. z art. 151 p.p.s.a. oraz w zw. z art. 14c § 1 i § 2, w zw. z art. 121 § 1, w zw. z art. 14h i art. 124 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 - zwanej dalej "O.p."), poprzez uwzględnienie skargi, uchylenie zaskarżonej interpretacji indywidualnej i przyjęcie, że w postępowaniu w przedmiocie jej wydania organ naruszył przepisy postępowania, gdyż interpretacja nie została prawidłowo uzasadniona, nie spełnia zatem wymogów o jakich mowa w art. 14c § 1 i § 2 O.p.
W ocenie WSA, organ interpretacyjny:
- nie przedstawił procesu rozumowania - wykładni - który doprowadził go do stwierdzenia, że stanowisko Spółki jest nieprawidłowe,
- lakonicznie i niewyczerpująco uzasadnił nieprawidłową ocenę stanowiska Wnioskodawcy w kontekście przedstawionego przez niego opisu zdarzenia przyszłego,
- nie wyjaśnił dlaczego w konkretnej sprawie nie mogą zostać zaakceptowane poglądy strony,
co stanowi naruszenie zasad prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, a także zasady przekonywania.
W ocenie organu, uchybienia jakich dopuścił się WSA w zaskarżonym wyroku w sposób oczywisty doprowadziły do naruszenia przepisów postępowania i miały istotny wpływ na wynik sprawy. Gdyby WSA nie uznał, że organ naruszył art. 14c § 1 i § 2 w zw. z art. 121 § 1, w zw. z art. 14h i art. 124 O.p., mogłoby zapaść rozstrzygnięcie oddalające skargę na zasadzie art. 151 p.p.s.a.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Spółka wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej, zasądzenie od organu na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych oraz o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, która nie wystąpiła w niniejszej sprawie. Rozważania Naczelnego Sądu Administracyjnego mogą zatem dotyczyć tylko naruszeń przepisów wskazanych w skardze kasacyjnej.
Na wstępie podkreślenia wymaga, że celem instytucji indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego jest możliwość uzyskania przez podatnika, płatnika lub inkasenta stanowiska organu co do wykładni i stosowania tych przepisów w indywidualnych sprawach. Zainteresowany może zatem zwrócić się do organu interpretacyjnego o ocenę jego stanowiska co do stanu prawnego dotyczącego konkretnego, przedstawionego przez zainteresowanego, stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Wnioskodawca, poza wyczerpującym przedstawieniem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego, musi przedstawić własny pogląd co do tego, jakie przepisy i dlaczego będą miały w tym przypadku zastosowanie. Formułując własne stanowisko w sprawie zainteresowany jest zatem zobligowany wskazać konkretny przepis (przepisy), które jego zdaniem regulują skutki podatkowoprawne przedstawionego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Wymóg taki wynika z art. 14b § 2 O.p. Interpretacja, stosownie do art. 14c § 1 O.p., zawiera wyczerpujący opis przedstawionego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Porównanie wskazanych powyżej przepisów wskazuje zatem na to, że organ związany jest stanem faktycznym lub zdarzeniem przyszłym przedstawionym we wniosku, a ponadto, że jego obowiązkiem jest jedynie odniesienie się do poglądu wnioskodawcy co do skutków podatkowoprawnych podanych faktów. Interpretacja nie może być zatem pojmowana jako porada prawna, w ramach której do organu interpretującego będzie należało udzielenie odpowiedzi na pytanie o skutki prawne zaistniałych lub planowanych zdarzeń. To podatnik ma wskazać te skutki, a organ ma wyłącznie rozwiać jego wątpliwości co do tego, czy zainteresowany właściwie interpretuje i stosuje przepisy prawa podatkowego do wskazanych stanów faktycznych lub zdarzeń przyszłych. Nie jest natomiast obowiązkiem organu udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy i jakie przepisy mają (mogą mieć) zastosowanie w sprawie, jeżeli zainteresowany nie wskaże konkretnych przepisów, których wykładnia lub stosowanie do opisanych zdarzeń budzą jego wątpliwości. Wypowiedź organu ograniczyć się bowiem musi wyłącznie do oceny stanowiska wnioskodawcy. Pogląd taki prezentowany jest konsekwentnie w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 maja 2018 r., sygn. akt II FSK 1386/16, z 30 stycznia 2018 r., sygn. akt I FSK 498/16 i sygn. akt II FSK 40/16, z 19 lipca 2019 r., sygn. akt II FSK 2652/17, z 7 czerwca 2019 r., sygn. akt II FSK 2157/17, z 18 czerwca 2019 r., sygn. akt II FSK 2882/17, z 4 lipca 2019 r., sygn. akt II FSK 2836/17).
Z kolei kontrola sądowoadministarcyja zgodności z prawem wydanej interpretacji na podstawie art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a. sprawowana przez Sąd. sprowadza się do oceny w trzech płaszczyznach (procesowej, ustrojowej i materialnoprawnej) rozstrzygnięcia organu wydanego w przedmiocie interpretacji prawa podatkowego, co do jego zakresu i sposobu zastosowania. I w takim też zakresie winna być dokonywana kontrola sądu administracyjnego.
Dla potrzeb istoty sporu przede wszystkim zwrócenia uwagi wymaga, że opisując stan faktyczny, który w zasadzie nie jest kwestionowany, Spółka m.in. wskazała, iż NFZ może zapłacić za wszystkie wykonane świadczenia w tym procedury w stanach nagłych. Może również zakwestionować zasadność wypłaty wynagrodzenia w całości lub części. Następnie wyjaśniła, że biorąc pod uwagę różne uwarunkowania o charakterze biznesowym, Spółka może zaakceptować daną propozycję ugody lub też ją odrzucić. W przypadku nieprzyjęcia propozycji ugody, Spółka występuje z powództwem do sądu cywilnego o zasądzenie wynagrodzenia w pełnej kwocie, tj. również w części zakwestionowanej przez NFZ na etapie przedsądowym (s. 6 wniosku).
W związku z tak przedstawionym zagadnieniem Spółka zadała pytanie "Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że odpis aktualizujący wartość należności stanowi dla Spółki koszt uzyskania przychodów potrącany w dacie jego utworzenia na skutek zakwestionowania przez NFZ zasadności wypłaty wynagrodzenia Spółce w całości lub części na etapie przedsądowym?" Zdaniem Wnioskodawcy, uzyskanie od NFZ dokumentu z propozycją ugody, z którego wynika, że NFZ odmawia wypłaty wynagrodzenia Spółce w całości lub w części z tytułu wykonanych procedur w stanach nagłych ponad limity określone w umowie z NFZ, spełnia przesłanki do uznania przez Spółkę, że nieściągalność wierzytelności została uprawdopodobniona oraz że Spółka posiada dowody potwierdzające, że z dużym prawdopodobieństwem dłużnik świadczenia nie spełni. Natomiast przedstawienie przez NFZ propozycji ugody, w której odmawia uznania należnego Spółce wynagrodzenia w całości lub w części oznacza w praktyce, że Wnioskodawca z bardzo dużym prawdopodobieństwem w ciągu kilku kolejnych lat podatkowych lub też w ogóle, nie uzyska płatności za tę część wykonanych usług, tj. zrealizowanych procedur w stanach nagłych wykonanych ponad limity określone w umowie z NFZ.
Organ podatkowy bez odniesienia do wszystkich argumentów wskazanych we wniosku na tle przedstawionego stanu faktycznego, przytaczając treść art. 15 ust. 1 oraz art. 16 ust. 1 pkt 26a i art. 16 ust. 2a pkt 1 u.p.d.o.p. uznał, że w przedstawionym we wniosku zdarzeniu przyszłym, przesłanka uprawdopodobnienia nieściągalności wierzytelności, nie zostanie spełniona, bowiem otrzymana przez Spółkę propozycja ugody, która zawiera odmowę uznania przez NFZ całej kwoty wynagrodzenia, nie może być uznana w świetle powyższych wyjaśnień za równorzędną do wskazanych w art. 16 ust. 2a pkt 1 u.p.d.o.p. (s. 10).
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przy tak zarysowanej kwestii spornej oraz przy tak przedstawionym stanie faktycznym, zarzuty skargi kasacyjnej abstrahują od motywów zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Podzielić zatem nalazło ocenę prawną w nim zawartą, że "jednozdaniowa autorytarna konkluzja" zawarta w treści interpretacji nie zawiera żadnego konkretnego odniesienia do stanowiska Wnioskodawcy, co stanowi naruszenie art. 14c § 1 i 2 O.p.
Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 184 oraz art. 204 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.[pic]
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło