VII SA/Wa 130/20

WyrokWSA w Warszawie2020-03-18

Skład orzekający: Grzegorz Rudnicki, Tomasz Janeczko, Artur Kuś

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zasadne jest utrzymanie w mocy postanowienia odmawiającego umorzenia postępowania egzekucyjnego, pomimo podnoszonych przez stronę zarzutów o błędnym określeniu egzekwowanego obowiązku, błędzie co do osoby zobowiązanego oraz niedopuszczalności prowadzenia egzekucji administracyjnej?
Ratio decidendi
Postępowanie egzekucyjne umarza się w ściśle określonych przypadkach, a podnoszone przez stronę zarzuty dotyczące błędnego określenia obowiązku, błędu co do osoby zobowiązanego oraz niedopuszczalności egzekucji nie znalazły potwierdzenia w materiale dowodowym. Decyzja nakazująca rozbiórkę jest ostateczna i wykonalna, a organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania jej zasadności, lecz jedynie dopuszczalności formalnej prowadzenia egzekucji, która w tym przypadku została zachowana.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. J. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie PINB odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte w celu wyegzekwowania obowiązku rozbiórki budynku mieszkalnego nałożonego decyzją Wójta Gminy z 1992 r. Skarżący zarzucił organom błędy w określeniu obowiązku, błąd co do osoby zobowiązanego oraz niedopuszczalność egzekucji, argumentując, że decyzja Wójta nie wskazywała go jako adresata obowiązku.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, , Sędzia WSA Tomasz Janeczko, Sędzia WSA Artur Kuś (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 marca 2020 r. sprawy ze skargi J. J. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę 1. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...] WINB", "organ odwoławczy") postanowieniem z [...] listopada 2019 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 144 k.p.a., oraz art. 83 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2019 r., poz. 1186, dalej: "p.b."), po rozpatrzeniu zażalenia J. J. (dalej: "skarżący") z 29 października 2018 r., reprezentowanego przez profesjonalnego pełnomocnika na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: "PINB") z [...] września 2018 r., Nr [...], odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego wszczętego tytułem wykonawczym Nr [...] z [...] września 2016 r., mającym na celu wyegzekwowanie obowiązku nałożonego decyzją Wójta Gminy [...] z [...] października 1992 r., Nr [...] (nakazującą rozbiórkę budynku mieszkalnego wraz z urządzeniami przynależnymi usytuowanego na działce nr ew. [...] położonej we wsi [...] gm. [...]) – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, iż w związku z niewykonaniem przez J. J. obowiązku wskazanego w decyzji Wójta Gminy [...] Nr [...] z [...] października 1992 r. (nakazującej rozbiórkę budynku mieszkalnego wraz z urządzeniami przynależnymi usytuowanym na działce nr ew. [...], położonej we wsi [...] gm. [...]) - organ powiatowy, działając na podstawie ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2019 r., poz. 1438; dalej: "u.p.e.a."), przeprowadził postępowanie mające na celu wyegzekwowanie obowiązku z niej wynikającego. Skarżącemu dnia 25 listopada 2014 r., doręczono upomnienie z 20 listopada 2014 r., wzywające do wykonania w/w obowiązku. W dniu [...] września 2016 r. PINB w [...] wystawił skarżącemu tytuł wykonawczy Nr [...] (doręczony 21 września 2016 r). Powyższe skutkowało wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Następnie J. J. wniósł w ustawowym terminie zarzuty w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej. Wskazał na niewykonalność obowiązku oraz odroczenie terminu jego wykonania. W dalszej kolejności organ odwoławczy podniósł, że PINB w [...] postanowieniem z [...] października 2016 r. Nr [...], znak: [...] nie uznał zarzutów przedstawionych w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego Nr [...] z [...] września 2016 r. w związku z niewykonaniem obowiązków wynikających z decyzji Wójta Gminy [...] Nr [...] z [...] października 1992 r., nakazującej rozbiórkę przedmiotowego budynku mieszkalnego wraz z urządzeniami przynależnymi usytuowanym na działce nr ew. [...], położonej we wsi [...] gm. [...]. [...] WINB postanowieniem z [...] grudnia 2016 r., Nr [...], znak: [...] - utrzymał w mocy w/w rozstrzygnięcie organu powiatowego. Następnie organ wskazał, że pismem z 13 czerwca 2019 r., skarżący wystąpił do PINB w [...] o umorzenie postępowania egzekucyjnego, wskazując na art. 59 § 1 pkt 3, 4, 7 u.p.e.a. PINB w [...] postanowieniem z [...] września 2018r., Nr [...], znak: [...] odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego wszczętego w/w. tytułem wykonawczym. Zażalenie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia na powyższe rozstrzygnięcie wniósł J. J., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. [...] WINB, po rozpoznaniu powyższego wniosku, postanowieniem z [...] grudnia 2018 r., Nr [...], znak: [...] - odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. WSA w Warszawie wyrokiem z 23 maja 2019 r. (sygn. akt VII SA/Wa 194/19) uchylił w/w postanowienie organu wojewódzkiego z [...] grudnia 2018 r. Organ odwoławczy wskazał, że pismem z 15 października 2019 r., WINB w [...] (mając na uwadze zalecenia zawarte we wskazanym powyżej wyroku) wezwał skarżącego do udzielenia wyjaśnień, czy w w/w sprawie składa wniosek o rozpatrzenie w/w zażalenia bez jego uprzedniego doręczenia. W odpowiedzi na powyższe pismo, pełnomocnik skarżącego wniósł o rozpatrzenie w/w zażalenia bez ponownego doręczenia postanowienia Nr [...] w sposób prawidłowy. Wobec powyższego [...] WINB podjął czynności przewidziane prawem. W dalszej kolejności WSA w Warszawie wyrokiem z 1 grudnia 2017 r., (sygn. akt VII SA/Wa 437/17) oddalił skargę J. J. na postanowienie [...] WINB Nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów za niezasadne. Następnie NSA wyrokiem z 23 lipca 2019 r. (sygn. akt II OSK 1908/18) oddalił skargę kasacyjną J. J. od w/w wyroku z 1 grudnia 2017 r. [...] WINB podał, że w postępowaniu zażaleniowym ocenie podlega postanowienie PINB w [...] z [...] września 2018 r., Nr [...], znak: [...] odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. W jego ocenie, skarżone rozstrzygnięcie powinno zostać utrzymane w mocy jako odpowiadające przepisom prawa. Organ podkreślił, że skarżący jako przesłankę do umorzenia postępowanie egzekucyjnego wskazał art. 59 § 1 pkt 3, 4, 7 u.p.e.a. W uzasadnieniu podał, że jego zdaniem w decyzji nakazowej nie została wskazana osoba wobec której orzeczono nakaz rozbiórki, wobec czego błędnie wskazano jego osobę jako zobowiązanego. Organ powiatowy w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia, tj. w postanowieniu Nr [...] odparł powołane przez skarżącego przesłanki i wykazał ich bezzasadność. W ocenie organu, stanowisko PINB było zasadne i znajdujące oparcie w aktach sprawy. Organ podniósł również, że egzekwowany był obowiązek wynikający z decyzji Wójta Gminy [...] z [...] października 1992 r. Nr [...]. Wojewoda [...] decyzją z [...] marca 1993 r., nr [...] utrzymał w mocy w/w decyzję nakazową. Następnie WSA w Warszawie wyrokiem z 27 sierpnia 2009 r. (sygn. akt VII SA/Wa 792/09) oddalił skargę na w/w decyzję, a NSA wyrokiem z 21 grudnia 2010 r. (sygn. akt II OSK 1924/09) oddalił skargę kasacyjną od tego wyroku. Tym samym decyzja Nr [...] jest ostateczna, znajduje się w obiegu prawnym i jest wykonalna. Zatem podlega wykonaniu w całości. W stanie faktycznym sprawy organ powiatowy zaznaczył, że przesłanki wskazane przez skarżącego w omawianej sprawie niezaistniały. [...] WINB wskazał również, że zarzut skarżącego oparty na podstawie art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a. w sprawie określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia był również bezzasadny. Stanowisko organu powiatowego jest prawidłowe i znajduje oparcie w aktach sprawy. Obowiązek wynikający z decyzji Wójta Gminy [...] z [...] października 1992 r. Nr [...] został prawidłowo określony w tytule wykonawczym stanowiącym podstawę do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Podkreślił przy tym, że to na skarżącego jako inwestora nałożony został obowiązek wykonania rozbiórki przedmiotowego budynku. Organ odwoławczy zgodził się z PINB, że osoba zobowiązana – J. J. został określony w decyzji Wójta Gminy [...] Nr [...], jak również w wystawionym tytule wykonawczym. Wobec powyższego brak jest podstaw do uznania, że zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego. Wobec powyższego nie zaistniała przesłanka, o której mowa w art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a. Organ II instancji przypomniał, że decyzja objęta nakazem rozbiórki jest kompletna, a obowiązek nią nałożony został określony w sposób konkretny i skierowany do zobowiązanego jako adresata decyzji i inwestora. Decyzja była także badana przez sądy administracyjne, które potwierdziły prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia. Zaznaczył nadto, że w omawianej sprawie nie zaistniała przesłanka o której mowa w art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. PINB w [...][...] listopada 2014 r., wystawił upomnienie Nr [...] (doręczone skarżącemu 25 listopada 2014 r). Natomiast na obecnym etapie organ powiatowy nie zastosował środka egzekucyjnego przewidzianego przepisami prawa. Organ odwoławczy powołał się na art. 29 ust. 1 u.p.e.a., zgodnie z którym organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności samego obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Nie znaczy to jednak, iż organ nadrzędny jest zwolniony od badania dopuszczalności prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji pod względem formalnym. Egzekwowany obowiązek nie został wykonany, nie został umorzony, nie przedawnił się i nie wygasł, jego wykonalność nie została wstrzymana przez Sąd ani organ administracyjny, a także jest obowiązkiem istniejącym. Wobec powyższego organ powiatowy prawidłowo podjął czynności egzekucyjne, mające na celu wyegzekwowanie obowiązku nałożonego ostateczną decyzją. Powołując się na wyrok NSA z 25 lutego 1998 r. (sygn. akt IV SA 2081/97) organ wskazał, że w ramach niniejszego postępowania prowadzonego w oparciu o u.p.e.a., zarówno organ egzekucyjny, jak i organ II instancji nie mają prawnych możliwości dokonania oceny weryfikacji wydanego rozstrzygnięcia nakazowego w sprawie. Dopóki w obiegu prawnym znajduje się ostateczna decyzja Wójta Gminy [...] z [...] października 1992 r. Nr [...] r., tak organ egzekucyjny ma obowiązek podejmowania czynności celem jej wyegzekwowania. Zauważył przy tym, że decyzji ostatecznej służy domniemanie legalności. Decyzja jest ważna i powinna być wykonywana. Natomiast adresat decyzji, który odmawia jej wykonania czyni to na własne ryzyko, bowiem do czasu, kiedy decyzja nie zostanie wycofana z obrotu prawnego, może być egzekwowana w trybie egzekucji administracyjnej przy użyciu dostępnych środków. Zatem wobec nie wykonania obowiązku organ powiatowy był zobowiązany do wszczęcia i prowadzenia postępowania, celem wyegzekwowania od skarżącego obowiązku nią nałożonego. Ewentualne zaś odstąpienie od czynności egzekucyjnych może mieć miejsce jedynie w sytuacji całkowitego wykonania dyspozycji aktu administracyjnego, nakładającego na określony podmiot obowiązek wynikający z p.b. Zarówno częściowe wykonanie obowiązku, jak i samo przystąpienie do jego realizacji nie stanowi przesłanki do zaniechania prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Organ odwoławczy stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie dostrzegł żadnych nieprawidłowości związanych z prowadzeniem postępowania egzekucyjnego. Niniejsza egzekucja prowadzona była zgodnie z u.p.e.a. Natomiast argumenty przedstawione przez skarżącego w zażaleniu nie wnoszą do sprawy istotnych elementów i w świetle obowiązujących przepisów nie mogą skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia organu I instancji. Zatem pozostają bez wpływu na toczące się postępowanie egzekucyjne. W uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia organ II instancji w celu poinformowania skarżącego przytoczył art. 27 ust. 1 i 2 ustawy z 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie (Dz.U. z 2015 r., poz. 525), w myśl którego Wojewoda może w drodze decyzji administracyjnej, wstrzymać egzekucję administracyjną. Wstrzymanie egzekucji administracyjnej, z zastrzeżeniem ust. 4, może nastąpić w szczególnie uzasadnionych przypadkach, na czas określony i może dotyczyć czynności każdego organu prowadzącego egzekucję administracyjną. Powołany powyżej przepis zawiera upoważnienie zarówno do wstrzymania postępowania egzekucyjnego, jak i wstrzymania czynności egzekucyjnych, dając Wojewodzie szerokie uprawnienie do ingerowania w każde postępowanie egzekucyjne - tak odnośnie należności o charakterze pieniężnym, jak i niepieniężnym, na każdym jego etapie. W konsekwencji [...] WINB uznał, że organ I instancji dokonał prawidłowej oceny zebranego materiału dowodowego, zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami. Zatem organowi powiatowemu nie można zarzucić obrazy przepisów prawa materialnego i procesowego, które mogłyby uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie sprawy. Mając powyższe na uwadze, postanowieniem z [...] listopada 2019 r., nr [...] – organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie PINB w [...] z [...] września 2018 r. Nr [...] r. 2. Skargę do WSA w Warszawie na postanowienie [...] WINB z [...] listopada 2019 r., nr [...] wniósł J. J., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie: a) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia PINB w [...], pomimo zaistnienia następujących przesłanek: - określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego (art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a.), z powodu prowadzenia egzekucji administracyjnej przeciwko skarżącemu, który nie został wskazany w decyzji Wójta Gminy [...] z [...] października 1992 r. Nr [...], jako adresat wykonania obowiązku rozbiórki budynku; - błędu co do osoby zobowiązanego (art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a.), z powodu prowadzenia egzekucji administracyjnej przeciwko skarżącemu, który nie został wskazany w powyższej decyzji Wójta Gminy [...], jako adresat wykonania obowiązku rozbiórki budynku; - niedopuszczalności prowadzenia egzekucji administracyjnej (art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a.), z powodu jej prowadzenia na podstawie tytułu wykonawczego wydanego na podstawie nieważnej, pozbawionej istotnego elementu w postaci wskazania adresata decyzji Wójta Gminy [...]; b) art. 29 § 1 u.p.e.a., poprzez błędne uznanie, że organ nie będąc uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, nie jest obowiązany do badania z urzędu dopuszczalności egzekucji administracyjnej; c) art. 34 § 1 u.p.e.a., poprzez błędną wykładnię i jego niezastosowanie, podczas gdy w niniejszej sprawie organ egzekucyjny występuje jednocześnie w roli wierzyciela i ma z tego względu obowiązek badania zasadności obowiązku objętego tytułem wykonawczym; d) art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a., poprzez niedokładne ustalenie stanu faktycznego w sprawie, niewyczerpujące zebranie materiału w sprawie oraz jego rozpatrzenie w sposób naruszający swobodną ocenę dowodów, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia przez organ II instancji, że decyzja objęta nakazem rozbiórki jest kompletna, a obowiązek nią nałożony został określony w sposób zwięzły i konkretny oraz skierowany do zobowiązanego jako adresata decyzji i inwestora, podczas gdy decyzja Wójta Gminy [...] z [...] października 1992 r., nie wskazuje konkretnego adresata obowiązku wykonania rozbiórki. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego postanowienia organu I instancji, a także zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. 3. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, jednocześnie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. 1. Istota sprawy sprowadza się do oceny, czy zasadnie organy wydały postanowienia w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego z wniosku J. J., wszczętego tytułem wykonawczym Nr [...] z [...] września 2016 r. mającym na celu wyegzekwowanie obowiązku nałożonego decyzją Wójta Gminy [...] Nr [...] z [...] października 1992 r., nakazującą rozbiórkę budynku mieszkalnego wraz z urządzeniami przynależnymi usytuowanego na działce o nr ew. [...] położonej we wsi [...] gm. [...]. 2. Umorzenie postępowania egzekucyjnego jest konsekwencją stwierdzenia, że postępowanie to nie może być prowadzone i że przyczyny niedopuszczalności egzekucji mają trwały, a nie przejściowy charakter. Do umorzenia postępowania egzekucyjnego może dojść również wskutek oceny, że egzekucja należności pieniężnej nie będzie celowa, gdyż koszty egzekucji byłyby wyższe od kwoty możliwej do wyegzekwowania. Zgodnie z art. 59 § 1 u.p.e.a., postępowanie egzekucyjne umarza się: 1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania; 2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał; 3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa; 4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego; 5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny; 6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego; 7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu; 8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; 9) na żądanie wierzyciela; 10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Organ prowadzący postępowanie egzekucyjne jest obowiązany umorzyć to postępowanie z urzędu, gdy w jakikolwiek sposób uzyska informacje o przyczynach uzasadniających umorzenie wskazanych w art. 59 § 1 u.p.e.a. Wystąpienie tych przesłanek zawsze obliguje organ do umorzenia postępowania egzekucyjnego, bez względu na to, czy zostaną one stwierdzone z urzędu, czy też wyjdą na jaw w wyniku zgłoszonych zarzutów, bądź też w inny sposób zostaną zakomunikowane organowi egzekucyjnemu (por. wyrok WSA w Gdańsku z 21 stycznia 2020 r., sygn. akt I SA/Gd 1690/19). Zdaniem Sądu, taka sytuacja jednak nie wystąpiła w niniejszej sprawie. 3. Jako przesłankę do umorzenia przedmiotowego postępowanie egzekucyjnego J. J. wskazał art. 59 § 1 pkt 3, 4, 7 u.p.e.a. W uzasadnieniu zobowiązany wskazał, że jego zdaniem w decyzji nakazowej nie została wskazana osoba wobec której orzeczono nakaz rozbiórki. Wobec czego błędnie wskazano jego osobę jako zobowiązanego. Zdaniem Sądu, rację w tym sporze należało przyznać organom a nie Skarżący. Z akt sprawy i opisanego stanu faktycznego i prawnego, wynikają bowiem następujące okoliczności: - egzekwowany jest obowiązek wynikający z decyzji Wójta Gminy [...] Nr [...] z [...] października 1992 r.; - decyzją nr [...] z [...] marca 1993 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy w/w decyzję nakazową; - na J. J. jako inwestora został nałożony obowiązek wykonania rozbiórki wskazanego w decyzji administracyjnej budynku; inwestor został określony w decyzji Wójta Gminy [...] Nr [...] z [...] października 1992 r. jak również w prawidłowo wystawionym tytule wykonawczym; - wyrokiem z 27 sierpnia 2009 r. (sygn. akt VII SA/Wa 792/09) WSA w Warszawie oddalił skargę na decyzję, a wyrokiem z 21 grudnia 2010 r. (sygn. akt II OSK 1924/09) NSA oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie; - decyzja Nr [...] jest ostateczna, znajduje się w obiegu prawnym i jest wykonalna w całości. W ocenie Sądu, zarzut Skarżącego oparty na podstawie art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a. w sprawie określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia - jest bezzasadny. Stanowisko organów jest zatem prawidłowe. Obowiązek wynikający z decyzji Wójta Gminy [...] Nr [...] z [...] października 1992 r. został prawidłowo określony w tytule wykonawczym stanowiącym podstawę do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. W związku z tym podnoszone zarzuty są niezasadne i nie mają żadnego oparcia w zebranym materiale dowodowym. Podobne również niezasadny jest zarzut naruszenia art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a. Z błędem co do osoby zobowiązanego (art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a.) mamy do czynienia wówczas, gdy w tytule wykonawczym jako zobowiązanego określono osobę, na której nie ciąży obowiązek spełnienia określonego świadczenia, co skutkuje faktycznym skierowaniem egzekucji przeciwko niewłaściwej osobie (por. wyrok WSA w Gdańsku z 3 września 2019 r., sygn. akt I SA/Gd 478/19). Zarówno w decyzji jak i w tytule wykonawczym wskazany został w sposób prawidłowy inwestor. Decyzja objęta nakazem rozbiórki jest kompletna. Obowiązek nią nałożony został określony w sposób jasny i konkretny oraz skierowany do zobowiązanego jako adresata decyzji i inwestora. Przypomnieć również trzeba, że decyzja ta była również kontrolowana przez sądy administracyjne (zarówno WSA jak i NSA). W związku z tym nie można przyjąć, że w sprawie nastąpił "błąd co do osoby zobowiązanej", o którym mowa w art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a. Taki błąd występuje bowiem, gdy w tytule wykonawczym jako zobowiązaną określono osobę, na której nie ciąży obowiązek spełnienia określonego świadczenia, co skutkuje faktycznym skierowaniem egzekucji przeciwko niewłaściwemu podmiotowi (por. wyrok NSA z 21 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1819/16). W analizowanej sprawie nie zaistniała również przesłanka o której mowa w art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. (postępowanie egzekucyjne umarza się jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu). Niedopuszczalność egzekucji administracyjnej, o której mowa w art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a., zachodzi w sytuacji wystąpienia okoliczności wykluczających możliwość prowadzenia egzekucji ze względów formalnych (podmiotowych lub przedmiotowych) a nie merytorycznych (por. wyrok WSA w Poznaniu z 7 listopada 2019 r., sygn. akt I SA/Po 607/19). Z akt sprawy wynika, że PINB w [...] w dniu [...] listopada 2014 r. wystawił upomnienie Nr [...] które zostało doręczone zobowiązanemu w dniu 25 listopada 2014 r. Przypomnieć dodatkowo należy, że zgodnie z art. 29 ust. 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności samego obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Nie znaczy to jednak, iż organ nadrzędny jest zwolniony od badania dopuszczalności prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji pod względem formalnym. Jak już wcześniej wskazano, egzekwowany obowiązek: a) nie został wykonany, b) nie został umorzony, c) nie przedawnił się, d) nie wygasł, e) jego wykonalność nie została wstrzymana przez sąd administracyjny ani organ administracyjny, f) jest obowiązkiem istniejącym a nie hipotetycznym. Wobec tego, zasadnie w ocenie Sądu, organy podjęły czynności egzekucyjne celem wyegzekwowania obowiązku nałożonego ostateczną decyzją administracyjną. Organ właściwy do prowadzenia egzekucji administracyjnej nie jest władny uchylać, zmieniać bądź w inny sposób weryfikować decyzji administracyjnej, która w przypadku uzyskania statusu decyzji ostatecznej, (od której nie przysługują już zwykłe środki odwoławcze) podlega przymusowemu wykonaniu. Zatem dopóki w obiegu prawnym znajduje się ostateczna decyzja Wójta Gminy [...] Nr [...] z [...] października 1992 r. - to organ egzekucyjny ma obowiązek podejmowania czynności celem jej wyegzekwowania. Taka też sytuacja występuje w niniejszym postępowaniu. Zgodnie z art. 6 § 1 u.p.e.a. w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Jeżeli zobowiązany nie wykona obowiązku dobrowolnie, wierzyciel musi podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Zastosowany w art. 6 § 1 u.p.e.a. zwrot "powinien" oznacza "ma obowiązek", a "uchylanie się od wykonania obowiązku", to niepodjęcie przez zobowiązanego działań zmierzających do jego wykonania (por. wyrok WSA w Lublinie z 12 lutego 2020 r., sygn. akt I SA/Lu 761/19). Przypomnieć trzeba, że decyzji ostatecznej służy domniemanie legalności. Tak więc jest ona ważna i powinna być wykonywana. Natomiast adresat decyzji, który odmawia jej wykonania czyni to na własne ryzyko, bowiem do czasu, kiedy decyzja nie zostanie wycofana z obrotu prawnego, musi być świadomy, że może ona być egzekwowana w trybie egzekucji administracyjnej przy użyciu wszelkich dostępnych środków. Zatem wobec oczywistego braku wykonania obowiązku, organy były zobowiązane do wszczęcia i prowadzenia postępowania celem wyegzekwowania od zobowiązanego obowiązku nią nałożonego. Ewentualne odstąpienie od czynności egzekucyjnych może mieć miejsce jedynie w sytuacji całkowitego wykonania dyspozycji aktu administracyjnego nakładającego na określony podmiot obowiązek wynikający z przepisów p.b. Zarówno częściowe wykonanie obowiązku jak i samo przystąpienie do jego realizacji nie stanowi przesłanki do zaniechania prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Zdaniem Sądu, organy prawidłowo przeprowadziły w niniejszej sprawie postępowanie w zgodzie z u.p.e.a. i k.p.a. Argumenty przedstawione przez skarżącego pozostają bez wpływu na toczące się postępowanie egzekucyjne. Niezrozumiały i niezasadny jest również zrzut naruszenia art. 34 § 1 u.p.e.a. przez błędną wykładnię i niezastosowanie. Zgodnie z tym przepisem: "zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. W przypadku egzekucji należności pieniężnych, o których mowa w art. 2 § 1 pkt 8 lit. a-f i pkt 9, stanowiska wierzyciela nie wymaga się". W sytuacji, gdy wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym, prowadzącym egzekucję na podstawie wystawionego przez siebie tytułu wykonawczego nie ma potrzeby uzyskania stanowiska wierzyciela przed rozpatrzeniem przez organ egzekucyjny zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji. Nie zachodzą bowiem podstawy prawne do oddzielnego wypowiadania się przez ten podmiot o zasadności zgłoszonego zarzutu - najpierw jako wierzyciel i oddzielnie - jako organ egzekucyjny (por. wyrok WSA w Białymstoku z 13 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Bk 18/20). W ocenie Sądu, organom nie można zarzucić obrazy przepisów prawa materialnego, jak też procesowego, które mogłyby uzasadniać uchyleniem zaskarżonych rozstrzygnięć. Organy dokonały oceny zebranego materiału dowodowego zgodnie z obowiązującymi przepisami. Stosownie do treści art. 7 k.p.a. organy administracji publicznej w toku postępowania podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Realizację tej zasady zapewniają przede wszystkim przepisy regulujące postępowanie dowodowe. Zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy. Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego obowiązkiem organu administracji publicznej jest zaś jego wszechstronne rozpatrzenie. Zadaniem sądu administracyjnego jest natomiast między innymi ustalenie, czy prawidłowo został zebrany materiał dowodowy w postępowaniu administracyjnym, a następnie czy został oceniony przez organy administracyjne zgodnie z przepisami tego postępowania. W związku z tym sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracyjne wyjaśniły wszystkie okoliczności istotne dla sprawy (por. wyrok NSA z 30 stycznia 2020 r., sygn. akt II GSK 1099/18). Naruszenie art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. następuje nie tylko w sytuacji, gdy organ dokona oceny okoliczności faktycznych na podstawie niektórych tylko dowodów zgromadzonych w sprawie, ale również wówczas, gdy nie podejmie działań w celu wyczerpującego zebrania materiału dowodowego istotnego dla wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy i wyda rozstrzygnięcie pomimo niekompletnego materiału dowodowego, albo pomimo rozbieżności istniejących w tym materiale (por. wyrok WSA w Krakowie z 21 stycznia 2020 r., sygn. akt II SA/Kr 1192/19). Zdaniem Sądu, taka sytuacja w niniejszej sprawie jednak nie wystąpiła. 4. Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako bezzasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło